Một cây làm chẳng nên non Ba cây chụm lại lên hòn núi cao. Mình vì mọi người, mọi người vì mình Nói lời phải giữ lấy lời Đừng như con bướm đậu rồi lại bay. Nhặt được của rơi, trả người bị mất. Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người trong một nước thì thương nhau cùng. Ở hiền thì lại gặp lành Những người nhân đức trời dành phúc cho. Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài. Tối lửa tắt đèn có nhau. Thương người như thể thương thân. Trai thời trung hiếu làm đầu Gái thời tiết hạnh là câu sửa mình. Xóm giềng tối lửa tắt đèn có nhau..
Trang 1Một số câu ca dao, tục ngữ thường được vận dụng trong hòa giải ở cơ sở
1 Ca dao, t c ng v hôn nhân - gia đình ụ ữ ề
a) Quan h gi a cha, m và con ệ ữ ẹ
- Cá ch ng ăn mu i cá ẳ ố ươn Con cưỡng cha m trăm đẹ ường con h ư
- Ăn qu nh k tr ng câyả ớ ẻ ồ
- Cây xanh thì lá cũng xanh Cha m hi n lành đ đ c cho con.ẹ ề ể ứ
- Có cha có m thì h n,ẹ ơ Không cha không m nh đàn không dây.ẹ ư
- Công cha nh núi Thái S nư ơ Nghĩa m nh nẹ ư ước trong ngu n ch y ra.ồ ả
M t lòng th m kính cha,ộ ờ ẹ Cho trong ch hi u m i là đ o con.ữ ế ớ ạ
- Công cha nghĩa m cao dàyẹ
C u mang tr ng nư ứ ước nh ng ngày còn thữ ơ Nuôi con khó nh c đ n giọ ế ờ
Trưởng thành con ph i bi t th hai thânả ế ờ
Th c khuya d y s m chuyên c nứ ậ ớ ầ
Qu t n ng p l nh gi ph n đ o con.ạ ồ ấ ạ ữ ầ ạ
- Con d i, cái mang.ạ
- Cá chu i đ m đu i v conố ắ ố ề
- Có chi b ng c m v i cá,ằ ơ ớ
Có chi b ng má v i con.ằ ớ
- Lá r ng v c i.ụ ề ộ
- Con h n cha, nhà có phúc.ơ
- Con có m nh măng p bẹ ư ấ ẹ
- Con h t i m , cháu h t i bà.ư ạ ẹ ư ạ
- Con gái là con người ta Con dâu m i th t m cha mua v ớ ậ ẹ ề
- Con ch ng chê m khó, chó không chê ch nghèo.ẳ ẹ ủ
- Cha sinh không tày m dẹ ưỡng
Trang 2- M d y thì con khéo, b d y thì con khôn.ẹ ạ ố ạ
- Dâu dâu r r , cũng k là conể ể ể
- Dâu hi n h n con gái, r hi n h n con trai.ề ơ ể ề ơ
- Gái mà chi, trai mà chi
Sinh ra có nghĩa, có nghì thì h n.ơ
- Hùm gi ch ng ăn th t con.ữ ẳ ị
- M t m nuôi độ ẹ ược mười con
Mười con không nuôi được m t m ộ ẹ
- Tu đâu cho b ng tu nhà,ằ
Th cha kính m y là chân tu.ờ ẹ ấ
- Tr c y cha, già c y conẻ ậ ậ
- U n cây t thu còn non,ố ừ ở
D y con t thu con còn ngây th ậ ừ ở ơ
- Ép d u ép mầ ỡ
Ai n ép duyên.ỡ
b) Quan h gi a v và ch ng ệ ữ ợ ồ
- Râu tôm n u v i ru t b uấ ớ ộ ầ
Ch ng chan v húp g t đ u khen ngon.ồ ợ ậ ầ
- C a ch ng, công vủ ồ ợ
- Ch ng gi n thì v b t l iồ ậ ợ ớ ờ
C m sôi nh l a ch ng đ i nào khê.ơ ỏ ử ẳ ờ
- Ch ng em áo rách em thồ ương
Ch ng ngồ ười áo g m, xông hấ ương m c ngặ ười
- Ch ng còng l y v cũng còngồ ấ ợ
N m ph n thì tr t, n m nong thì v a.ằ ả ậ ằ ừ
- Ch ng nh đó, v nh homồ ư ợ ư
- C b c là bác th ng b nờ ạ ằ ầ
C a nhà tan nát, v con chia lìa.ử ợ
- t nào t ch ng cay,Ớ ớ ẳ
Gái nào là gái ch ng hay ghen ch ng.ẳ ồ
- Thuy n theo lái, gái theo ch ng.ề ồ
- Đ o v , nghĩa ch ngạ ợ ồ
- Đ n cây ai n đ t ch iố ỡ ứ ồ
Trang 3Đ o ch ng nghĩa v , gi n r i l i thạ ồ ợ ậ ồ ạ ương.
- Gái có công ch ng ch ng phồ ẳ ụ
- Hai tay b ng đ i chè tàuư ọ
V a đôi thì l y, ham giàu làm chi.ừ ấ
- Ta v ta t m ao taề ắ
Dù trong dù đ c ao nhà v n h n.ụ ẫ ơ
- Tay nâng chén mu i đĩa g ng,ố ừ
G ng cay mu i m n xin đ ng quên nhau.ừ ố ặ ừ
- Thương nhau b t lu n giàu nghèoấ ậ
Dù cho lên i xu ng đèo cũng cam.ả ố
- Thu n v , thu n ch ng tát b Đông cũng c n.ậ ợ ậ ồ ể ạ
- X u chàng h ai.ấ ổ
c) Quan h gi a anh, ch , em trong gia đình ệ ữ ị
- Anh em nào ph i ngả ười xa
Cùng chung bác m , m t nhà cùng thânẹ ộ
- Anh em nh th tay chânư ể
Anh em hòa thu n song thân vui v y.ậ ầ
- Anh em ăn thu n hòaở ậ
Ch đi u ch ch l ch ngớ ề ế ệ ười ta chê cười
- Anh em hi n th m là hi nề ậ ề
Đ ng m t đ ng ti n mà đ m đá nhau.ừ ộ ồ ề ấ
- C t dây b u dây bí,ắ ầ
Ch ng ai c t dây ch dây emẳ ắ ị
- Ch ngã em nâng.ị
- Em thu n, anh hòa là nhà có phúcậ
- Khôn ngoan đá đáp người ngoài,
Gà cùng m t m ch hoài đá nhauộ ẹ ớ
- M t con ng a đau, c tàu b cộ ự ả ỏ ỏ
d) Quan h , ng x gi a các thành viên trong gia đình ệ ứ ử ữ
- Trong m, ngoài êmấ
- Kính trên, nhường dưới
- M t gi t máu đào h n ao nộ ọ ơ ước lã
- Trên thu n, dậ ưới hòa
Trang 4- S y cha còn chú, s y m bú dìẩ ẩ ẹ
- L t sàng xu ng nia.ọ ố
2 Ca dao, t c ng v quan h xóm gi ng, xã h i ụ ữ ề ệ ề ộ
- Ăn cây nào, rào cây yấ
- Kính lão, đ c thắ ọ
- B u i thầ ơ ương l y bí cùngấ
Tuy r ng khác gi ng nh ng chung m t giàn.ằ ố ư ộ
- Bán anh em xa mua láng gi ng g n.ế ầ
- Cái s y n y cái ungả ả
- C gi n m t khôn.ả ậ ấ
- Đói cho s ch, rách cho th m.ạ ơ
- Không tham c a ngủ ười
- L t m m bu c ch tạ ề ộ ặ
Già néo đ t dây.ứ
- L i nói ch ng m t ti n mua,ờ ẳ ấ ề
L a l i mà nói cho v a lòng nhau.ự ờ ừ
- M t đi u nh n, chín đi u lành.ộ ề ị ề
- M t cây làm ch ng nên nonộ ẳ
Ba cây ch m l i lên hòn núi cao.ụ ạ
- Mình vì m i ngọ ười, m i ngọ ười vì mình
- Nói l i ph i gi l y l iờ ả ữ ấ ờ
Đ ng nh con bừ ư ướm đ u r i l i bay.ậ ồ ạ
- Nh t đặ ược c a r i, tr ngủ ơ ả ườ ị ấi b m t
- Nhi u đi u ph l y giá gễ ề ủ ấ ương
Người trong m t nộ ước thì thương nhau cùng
- hi n thì l i g p lànhỞ ề ạ ặ
Nh ng ngữ ười nhân đ c tr i dành phúc cho.ứ ờ
- b u thì tròn, ng thì dài.Ở ầ ở ố
- T i l a t t đèn có nhau.ố ử ắ
- Thương người nh th thư ể ương thân
- Trai th i trung hi u làm đ uờ ế ầ
Gái th i ti t h nh là câu s a mình.ờ ế ạ ử
- Xóm gi ng t i l a t t đèn có nhau./.ề ố ử ắ