Đặc sản vùng miền – Cách tiếp cận• Đặc sản là tên gọi chỉ chung về những sản vật, sản phẩm, hàng hóa mang tính đặc đặc thù hoặc có nhiều điểm đặc biệt, riêng có mà xuất xứ từ những vùng,
Trang 1GiẢI PHÁP XÚC TiẾN THƯƠNG MẠI
ĐẨY MẠNH TIÊU THỤ SẢN PHẨM N
ĐẶC SẢN VÙNG MIỀN
Đặc sản vùng miền trên thế giới
Một số vấn đề đối với đặc sản vùng miền Việt Nam
Một số sản phẩm có tiềm năng liên kết
Thị trường Hà Nội và quan điêm liên kết
Hội chợ đặc sản vùng miền Việt Nam
Nội dung trình bày
Trang 2Đặc sản vùng miền – Cách tiếp cận
• Đặc sản là tên gọi chỉ chung về những sản vật, sản phẩm, hàng
hóa mang tính đặc đặc thù hoặc có nhiều điểm đặc biệt, riêng có
mà xuất xứ từ những vùng, miền, địa phương và tạo nên những
nét đặc trưng của một vùng, miền hay một địa phương nào đó
• Đặc sản vùng miền có thể là sản phẩm vật thể, cũng có thể là sản
phẩm phi vật thể (như làn điệu dân ca…)
• Đặc sản địa phương mang tính lịch sử, có thể thay đổi theo thời
gian Việc phát triển sản phẩm đặc sản địa phương có thể là phát
triển đặc sản hiện tại hoặc đặc sản đã từng tồn tại tại mỗi địa
phương Cũng với cách tiếp cận này, chúng ta có thể tạo ra các
đặc sản mới cho địa phương mình
Đặc sản vùng miền trên thế giới
43 quốc gia trên thế giới phát triển đặc sản địa phương…
• USA: One Village One Product” Day, “One Parish One Product”
• Trung quốc: One Factory One Product”, “One City One Product”,
“One Village One Treasure”
• Indonesia: “One Desa One Product”, “Back to Village”
• England: “One Village One Product” Fair, Cardiff City
• Japan: “One Village One Product” Movement
• Korea: “One Village One Industry”, “One Company One Village”
• Laos: “One District One Product”
• France: “One Village One Product” Fair, Languedoc-Roussillon
• Taiwan: “OTOP (All-Top)”, “One Town One Product” (OTOP)
• Thailand: “One Tambon One Product” (OTOP)
Trang 3Kinh nghiệm Nhật Bản
• Phong trào mỗi làng một sản phẩm đặc sản bắt đầu từ quận Oita
Nhật Bản năm 1979
• 3 yếu tố cốt lõi của phong trào: (1) Hành động địa phương/ sản
phẩm địa phương – suy nghĩ toàn cầu / chất lượng toàn cầu (2)
Sáng tạo tự lực cánh sinh (3) Nâng cao chất lượng nguồn nhân
lực
• Các thương hiệu đặc sản nổi tiếng của Nhật Bản như nấm hương
khô, rượu Shochu lúa mạch, chanh Kabosu
• Thu nhập của người sản xuất cao hơn rất nhiều lần thu nhập của
các công nhân trong các nhà máy công nghiệp
Sản phẩm địa phương – Chất lượng toàn cầu
1 Sử dụng các nguồn lực địa phương: nguyên vật liệu địa phương,
con người địa phương, kỹ thuật truyền thống địa phương…
2 Chất lượng luôn hướng đến hoàn hảo với các nguồn lực địa
phương sẵn có – Luôn cải tiến sản phẩm làm ra để có sản phẩm
tốt nhất: Người sản xuất luôn tự hào về chất lượng sản phẩm làm
ra (sản phẩm hôm nay tốt hơn hôm qua và không bằng ngày mai)
3 Kiểm soát chất lượng toàn diện, từ khâu nguyên liệu đến người
tiêu dùng (From Farm to Table; From Farm to Fork) Các sản
phẩm đều có chứng thực về chất lượng
4 Đa dạng hóa sản phẩm từ một loại nguyên liệu đầu vào
5 Tiết kiệm tối đa nguồn nguyên liệu đầu vào (hạn chế sử dụng tài
nguyên)
6 Luôn cải tiến và đề cao vai trò của đóng gói / bao bì sản phẩm
Trang 4Là loại nấm chữa bệnh quý: bồi bổ cơ thể,
tái tạo năng lượng, chống lão hóa, phòng
trừ ung thư…Trồng ở Trung quốc, Hàn
quốc, Nhật Bản (trên 6000 năm ở TQ)
Nấm Shiitake Nhật Bản (trồng nhiều ở
Yufuin) luôn có uy tín và giá thành cao
nhất do: Trồng ở trong rừng (không phải
để trong nhà) ở vùng có khí hậu trong
lành nhất - Làm ẩm từ sương, không sử
dụng hóa chất
Sản xuất trên 1.500 tấn / Doanh thu trên
600 triệu USD (34% nội địa, 66% xuất
khẩu)
Đặc sản nấm shiitake
Trang 5Sảnlư ợng: 4.550 tấn
Doanh số bán: 9.200 USD
100% bán nội địa
Canh tác sạch, đạt
chuẩn/chứng chỉ địa phương
Tập trung vào công nghệ chế
Trang 6Một thương hiệu đăng ký từ 1997 Cá SEKI-Horse Mackerel giá 3.000
Y/con trong khi đó cá Mackerel đánh trên cùng dòng sông nhưng không
có thương hiệu SEKI giá chỉ 1.000 Y/con
Sự khác biệt chính là ở kỹ năng đánh bắt….SEKI: bắt từng con
Đặc sản cá SEKI-Horse Mackerel
Trang 7Phong trào NPC (New Plum & Chestnut)
• Người dân Oyama phát
Vùng đất Oyama – Các đặc sản hữu cơ
• Oyama là một vùng miền núi của
đạo làng “Tại sao những người
làm công ăn lương ở các thành
phố có tiền thưởng hàng năm và
được tăng lương đều đặn mà
chúng ta lại phải vất vả kiếm sống
qua ngày? Tại sao chúng ta lại
không thể có một kỳ nghỉ thoải
mái ở Hawaii?”
Trang 10Phát triển hàng gỗ mỹ nghệ ở làng Atelier Toki, Nhật Bản
Triết lý phát triển bền vững để xây dựng hình ảnh sản phẩm địa phương
“Chúng tôi không nghĩ những cành cây bịgió làm gẫy là rác… Đó là những nguyênliệu rất quý để chúng tôi làm các sản phẩmthủ công có chất lượng cho cuộc sống…”
”Nếu chúng tôi chặt 1 cây, chúng tôi sẽtrồng 5 cây ngay cạnh đó và để có mộtkhu rừng nhỏ để sống hòa hợp với thiênnhiên trong 10 năm sau đó…”
“Nguyên liệu thì có hạn nhưng trí khôn vàtính sáng tạo thì vô hạn…”
Phát triển hàng gỗ mỹ nghệ ở làng Atelier Toki, Nhật Bản
Trang 11Phát triển hàng gỗ mỹ nghệ ở làng Atelier Toki, Nhật Bản
ếu bạn có kỹ năng và óc sáng tạo thì những
nguồn tài nguyên tưởng như là bỏ đi sẽ trở
thành những vật dùng quý giá, nhưng ngược
ại, nếu bạn không có kỹ năng và sự sáng tạo,
thì những nguồn tài nguyên quý giá nhất cũng
ẽ trở thành vô dụng
Trang 12Đóng gói đẹp – Một phần bắt buộc
cho các sản phẩm đặc sản của Nhật Bản
Trang 16Tự chủ - Nỗ lực sáng tạo
1 Chính quyền địa phương hỗ trợ công tác phát triển sản phẩm và
phân phối thông qua việc thành lập các Trung tâm công nghệ
nông sản, Trung tâm nghiên cứu và hướng dẫn sản xuất nấm,
Viện nghiên cứu sản phẩm thủy sản…ở cấp tỉnh
2 Tỉnh khuyến khích các mô hình kinh tế có tính chất sáng tạo –
các mô hình đó được vay vốn không lãi suất, được thuê đất lâu
dài miễn phí tiền thuê đất
Oita Bamboo Crafts Training Guidance Center
大分県海洋水産研究
Fishery Experimental Station
Trang 17Tự chủ - Nỗ lực sáng tạo
Việc bán hàng được thông qua nhiều kênh khác nhau:
• Kết nối / hợp tác với các siêu thị (mở khu vực bán hàng và khu
ẩm thực thưởng thức sản phẩm)
• Tỉnh tổ chức các bazaar đặc sản của địa phương
• Thành lập công ty chuyên trách kinh doanh đặc sản vùng miền
chuyên trách cả thị trường nội địa và xuất khẩu
• Tổ chức hội chợ đặc sản vùng miền
• Mở cửa hàng đặc sản tại các trạm dừng chân bên đường
• Mở các nhà hàng chuyên sử dụng các sản phẩm địa phương
• Mở điểm bán hàng đặc sản tại các sân bay
• Quảng bá sản phẩm tại các hội chợ trong và ngoài nước
Direct sales shop
農家 農家のおもてなし のおもてなし のおもてなし料理 料理 料理( (( (レストラン レストラン レストラン) ))
Farmer’s homemade dishes
Trang 20• Vai trò của cán bộ lãnh đạo địa phương rất quan trọng trong việc
phát triển các đặc sản địa phương – Cán bộ lãnh đạo địa phương
được đào tạo các kiến thức để đóng vai trò như một chuyên gia
về đặc sản địa phương, từ kiến thức về thị trường, kiến thức phát
triển sản phẩm…I am a seeder … not a leader!
Phát triển nguồn nhân lực
Thái Lan
• Chia sản phẩm thành 5 cấp độ (từ 1 sao đến 5 sao) Khuyến
khích tính tự lực bằng cách nếu sản phẩm càng có chất lượng
cao càng có nhiều hỗ trợ Các đặc sản đạt 4-5 sao được hỗ trợ
quảng bá thương hiệu, miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong
5 năm…
• Quá trình lập kế hoạch hỗ trợ phát triển các sản phẩm đặc sản
có kế hoạch lâu dài (tối thiểu 3 năm) và chia thành nhiều giai
đoạn, mỗi giai đoạn can thiệp/ trợ giúp một mảng vấn đề khác
nhau
• Đầu tư mạnh vào hệ thống nghiên cứu , thiết kế và phát triển
sản phẩm – Văn phòng Thiết kế và sáng tạo sản phẩm của Thái
Lan trực tiếp trực thuộc văn phòng Thủ tướng
Trang 21Một số vấn đề với đặc sản vùng miền Việt Nam
• Thiếu quy trình quản lý toàn diện từ sản xuất tới tiêu dùng – Một
số sản phẩm có chứng nhận của Việt Nam như Vietgap nhưng
cũng chưa chiếm được niềm tin của người tiêu dùng Sản phẩm tốt
và xấu còn lẫn lộn (chưa được bảo hộ đầy đủ)
• Mẫu mã còn đơn điệu, thiếu sự đa dạng với mỗi nhóm sản phẩm
Còn thiếu sự gắn kết giữa nghiên cứu phát triển sản phẩm và người
sản xuất Bao bì mẫu mã cũng rất thô sơ
• Công tác quảng bá sản phẩm còn hạn chế
• Hệ thống liên kết và phân phối chưa rõ ràng (chưa có nhóm khách
hàng mục tiêu rõ ràng, ví dụ phân khúc khách cao cấp)
Trang 22Diện tích 3.324 km2 Dân số trên 7,3 triệu người Bình quân thu nhập đầu người 70 triệu đồng
27 trung tâm thương mại
137 siêu thị
425 chợ 07 chợ đầu mối
3 triệu lượt khách quốc tế
14 khách sạn 5 sao, 13 khách sạn 4 sao, 39 khách sạn 3 sao, 144 khách sạn 2 sao
Tiềm năng thị trường Hà Nội
Tiềm năng thị trường Hà Nội
Trang 23Tiềm năng thị trường Hà Nội
Hà Nội lọt top 3 thành phố có thị trường bán lẻ sôi động nhất khu
vực châu Á – Thái Bình Dương, chỉ sau Bắc Kinh và Thượng Hải
Tiềm năng thị trường Hà Nội
1/3 các thương hiệu bán lẻ cho biết sẽ chọn Việt Nam, ngang bằng tỷ
lệ với Hongkong và Singapore, nhỉnh hơn so với Indonesia và
Malaysia để mở cửa hàng mới Thái Lan từng là quốc gia được xếp
hạng cao những năm về trước, tuy nhiên đợt chính biến vừa qua đã
Trang 24Tiềm năng thị trường Hà Nội
Ba thành phố Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng thuộc top 10 các thành
phố được các doanh nghiệp chọn mặt gửi vàng mở thêm cửa hàng
trong năm nay
Quan điểm liên kết của Hà Nội
Thành phố Hà Nội đề cao các quan điểm liên kết sau đây:
• Tăng cường liên kết với các tỉnh, thành để phát triển các sản phẩm
đặc trưng, các đặc sản của mỗi địa phương tại thị trường Hà Nội
• Các tỉnh, thành chủ động lựa chọn các sản phẩm đặc trưng, các đặc
sản của mỗi địa phương đáp ứng được các yêu cầu về nguồn gốc
xuất xứ, an toàn vệ sinh thực phẩm – các sản phẩm là đại diện cho
hình ảnh của địa phương mình để xây dựng các chương trình liên
kết tiêu thụ sản phẩm tại Hà Nội
• Thành phố Hà Nội hỗ trợ các tỉnh, thành phố trong việc phát triển
thị trường tại Hà Nội thông qua việc kết nối với các chuỗi / kênh
phân phối trên địa bàn thành phố, hỗ trợ và phối hợp tham gia các
sự kiện xúc tiến thương mại phục vụ việc tiêu thụ tại Hà Nội cũng
như phục vụ xuất khẩu sau này
Trang 25Các hoạt động liên kết cùng Tây Bắc
1.Cải tiến chất lượng sản phẩm đặc sản của Tây Bắc : Thành phố
Hà Nội, cụ thể là Trung tâm xúc tiến Hà Nội có thể phối hợp với các
tỉnh, thành trong việc (1) cải tiến chất lượng sản phẩm thông quan
mạng lưới liên kết với các đơn vị nghiên cứu, (2) cải thiện mẫu mã
bao bì thông qua mạng lưới các công ty thiết kế chuyên nghiệp trong
và ngoài nước… để sản phẩm của các tỉnh, thành có thể tiếp cận tốt
nhất thị trường Hà Nội cũng như thị trường xuất khẩu
2.Xây dựng hình ảnh/ thương hiệu các sản phẩm đặc sản của Tây
Bắc tại Hà Nội: Với hoạt động này Hà Nội có thể phối hợp cùng các
Tỉnh Tây Bắc xây dựng bộ nhận diện, các tài liệu marketing, các kênh
quảng bá online… cho các sản phẩm Tây Bắc
Các hoạt động liên kết cùng Tây Bắc
3 Thiết lập mối quan hệ kinh doanh với hệ thống phân phối ở Hà
Nội: Tham gia các sự kiện xúc tiến đặc sản vùng miền tại Hà Nội
như tổ chức sự kiện ngày hội đặc sản Tây Bắc tại Hà Nội…các hội
nghị khách hàng, tham gia hội chợ đặc sản vùng miền Việt Nam,
xây dựng mối quan hệ chiến lược với các chuỗi phân phối lớn phục
vụ thị trường trong nước và xuất khẩu (Aeon, Vinmart, Big C
Lotte )
4 Liên kết với Hà Nội để xây dựng các trung tâm phân phối ở Hà
Nội: Hà Nội dự kiến dành một diện tích lớn để xây dựng Trung tâm
đặc sản vùng miền Việt Nam, các tỉnh có thể phối hợp để xây dựng
khu vực bán hàng đặc sản riêng của tỉnh mình trong khu vực này
(trên 4ha)
Trang 26Tiêu dùng
Hội chợ đặc sản vùng miền Việt Nam
- Giải pháp liên kết hiệu quả
Trang 276 t ỷ đồ ng giao d ị ch t ạ i ch ỗ
379 đạ i lý đượ c ký k ế t
200 Doanh nghi ệ
250 -300 Gian hàng 16.000 l ượ t khách hàng
14000 khách
cả hội chợ
6 tỷ đồng giao dịch tại chỗ
379 đại lý được ký kết
Hội thảo nâng cao năng lực cạnh tranh hàng đặc sản
Giao thương
Hội chợ đặc sản vùng miền Việt Nam 2015
Trang 33Trãi, Quận Thanh
Xuân, Hà Nội Hỗ trợ 100% Chi phí tổ chức truyền thông, quảng bá,
an ninh, tổ chức hội thảo, giao thương….
Kế hoạch hội chợ ĐSVM Việt Nam 2016
Tiêu dùng
Trang 34Các đề xuất của Hà Nội :
1 Đề xuất Tỉnh giới thiệu, lựa chọn các mặt hàng đặc sản của địa
phương và các doanh nghiệp chủ đạo sản xuất và kinh doanh các
mặt hàng đó tham gia chương trình liên kết phát triển thị trường
cùng Hà Nội
2 Hỗ trợ các doanh nghiệp được lựa chọn trong việc chuẩn hóa chất
lượng sản phẩm, đăng ký thương hiệu, cải tiến mẫu mã bao bì, hỗ
trợ các hoạt động quảng bá, xúc tiến thương mại
3 Xây dựng chương trình phối hợp phát triển chương trình liên kết
phát triển đặc sản Vùng Tây Bắc và Hà Nội giai đoạn 2017-2020
4 Xây dựng một khu không gian đặc sản và văn hóa của Tây Bắc – là
điểm nhấn và là chủ đề chính trong chương trình liên kết vùng miền
năm 2016
Trang 35Nếu bạn có kỹ năng và óc sáng tạo thì những
nguồn tài nguyên tưởng như là bỏ đi sẽ trở
thành những vật dùng quý giá, nhưng ngược
lại, nếu bạn không có kỹ năng và sự sáng tạo,
thì những nguồn tài nguyên quý giá nhất
cũng sẽ trở thành vô dụng
Xin trân trọng cảm ơn và mong nhận được sự
phối hợp của các Tỉnh Tây Bắc để liên kết phát
triển đặc sản vùng miền cùngHà Nội