- Phân tích bảng số liệu, biểu đồ về số dân phân theo thành phần dân tộc để thấy được các dân tộc có số dân rất khác nhau, dân tộc Kinh chiếm khoảng 4/5 số dân cả nước… - Thu thập thông [r]
Trang 1Ngày soạn: 18/8/2013 Ngày dạy: 9AB: 21/8/2013
ĐỊA LÍ VIỆT NAM (TIẾP THEO )
ĐỊA LÍ DÂN CƯ TIẾT 1 BÀI 1: CỘNG ĐỒNG CÁC DÂN TỘC VIỆT NAM
I MỤC TIÊU:
1 Về kiến thức:
- Biết nước ta có 54 dân tộc,dân tộc kinh có số dân đông nhất các dân tộc nước ta luôn đoàn kết bên nhau trong quá trình xây dựng và bảo vệ tổ quốc
- Trình bày được tình hình phân bố các dân tộc ở nước ta
2 Về kĩ năng:
- Rèn luyện, củng cố kĩ năng đọc, xác định trên bản đồ vùng phân bố chủ yếu của một số dân tộc
- Phân tích bảng số liệu, biểu đồ về số dân phân theo thành phần dân tộc để thấy được các dân tộc có số dân rất khác nhau, dân tộc Kinh chiếm khoảng 4/5 số dân cả nước…
- Thu thập thông tin về một dân tộc (số dân, đặc điểm về phong tục tập quán, nhà ở, kinh nghiệm sản xuất, địa bàn phân bố chủ yếu…)
3 Về thái độ:
- Giáo dục tinh thần đoàn kết các dân tộc.Tìm hiểu một số phong tục tập quán, trang phục của một số dân tộc ở địa phương
II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
1 Chuẩn bị của giáo viên:
- Giáo án, sgk
- Bản đồ phân bố dân tộc việt nam
- Tập sách "Việt nam hình ảnh 54 dân tộc NXB thông tấn
- Tài liệu lịch về một số dân tộc ở việt nam
2 Chuẩn bị của học sinh:
- Vở ghi, sgk, vở bài tập
III TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
- Kiểm tra sĩ số: 9A:……… 9B:………
1 Kiểm tra bài cũ (không )
*Đặt vấn đề: 1'
Ở chương trình lớp 9 các em học tiếp chương trình địa lý Việt Nam địa lý kinh tế- xã hội Việt Nam gồm 4 phần: Địa lý dân cư, địa lý kinh tế, sự phân hoá lãnh thổ và địa lý địa phương
Chúng ta cùng nghiên cứu phần thứ nhất: Địa lý dân cư
Việt nam tổ quốc của nhiều dân tộc Các dân tộc cùng là con cháu của Lạc Long Quân và Âu Cơ, cùng mở mang, gây dựng non sông, cùng chung sống lâu đời trên một đất nước Các dân tộc cùng sát cánh bên nhau xây dựng và bảo vệ đất nước Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu nước ta có bao nhiêu dân tộc dân tộc nào giữ vai trò chủ đạo trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước Địa bàn cư trú của các dân tộc Việt nam được phân bố như thế nào ?
2 Dạy nội dung bài mới:
Trang 2Hoạt động của thầy và trò Ghi bảng
GV
?TB
?Y
HS
?KH
HS
GV
?Kh
HS
?G
GV
GV
* Hoạt động nhóm / cặp
Hướng dẫn HS nghiên cứu thông tin
phần 1
Bằng hiểu biết của bản thân em hãy
cho biết nước ta có bao nhiêu dân tộc?
- Nước ta có 54 dân tộc
Dựa vào bảng 1.1T 6 sgk kể tên các
dân tộc mà em biết ?
Trình bày theo nội dung bảng 1.1 SGK
Em thuộc dân tộc nào? Dân tộc em
đứng thứ mấy trong cộng đồng địa
bàn cư trú của dân tộc em?
Trả lời:
Giới thiệu một số hình ảnh dân tộc tiêu
biểu cho các miền
Em có nhận xét gì về trang phục, một
số phong tục tập quán của các dân tộc
này?
Trang phục, phong tục tập quán của mỗi
dân tộc khác nhau thì khác nhau
Bằng hiểu biết thực tế và thông qua
các phương tiện thông tin đại chúng
em hãy lấy một số ví dụ cho nhận định
trên ?
Bổ xung thêm thông tin ở quyển " VN
hình ảnh cộng đồng 54 dân tộc"
Mỗi dân tộc có những nét văn hóa
riêng, được thể hiện trong các hình thức
quần cư, trang phục, phong tục tập quán
làm cho nền văn hóa Việt Nam thêm
phong phú giàu bản sắc Nhưng các dân
tộc cùng chung sống và gắn bó với nhau
trong suốt quá trình xây dựng và bảo vệ
đất nước
Dựa vào ngôn ngữ các dân tộc ở nước
ta ngôn ngữ sau
- Nhóm:
+Tạng-Miến: Hà Nhì, La Hủ
+ Mông-Dao: Mông, Dao, Tà Thẻn
+ Hoa- Hán: Hoa, Ngái, Sán Dìu
+ Tày-Thái: Ka Đai, Tày, Thái, Nùng,
Sán chay, Giáy
I CÁC DÂN TỘC Ở VIỆT NAM.(21')
- Nước ta có 54 dân tộc
- Mỗi dân tộc có những nét văn hoá riêng, thể hiện trong ngôn ngữ, trang phục, phong tục, tập quán
Trang 3?TB
?TB
?KH
?TB
?TB
+ Ma Lay Ô- Pô Li Nê Diêng: Gia
Rai, Ê Đê, Chăm, Ragrai
+ Môn-Kme: Khơ Me, Ba Na, Xơ
đăng, Cơ Ho, Hơ Rê
+ Việt-Mường: Việt, Mường, Thổ,
Chứt
Yêu câu HS quan sát H1.1 và nội dung
thông tin " Trong cộng đồng dân tộc ít
người"
Dân tộc nào chiếm tỉ lệ lớn nhất ở
nước ta Hoạt động kinh tế chủ yếu của
dân tộc đó?
Người việt (kinh) chiếm đa số 86,2% là
lực lượng lao động chính trong xây
dựng và bảo vệ đất nước
Dân tộc ít người chiếm bao nhiêu
phần trăm? Hoạt động kinh tế chủ yếu
là gì?
Các dân tộc ít người chiếm tỉ lệ nhỏ
13,8% có trình độ phát triển khác nhau
Mỗi dân tộc có kinh nghiệm riêng trong
một số lĩnh vực như trồng cây ăn quả,
chăn nuôi, nghể thủ công
Bằng hiểu biết của mình hãy kể tên
một số sản phẩm thủ công tiêu biểu
của các dân tộc ít người mà em biết ?
- Dân tộc Thái, Tày: thổ cẩm, thêu thùa
- DT Chăm làm đồ gốm
- DT Khơ me: Khảm bạc
Quan sát H 1.2 T 4 Hình ảnh đó gợi
cho em hiểu biết gì?
Sự quan tâm của Đảng và nhà nước đến
phát triển giáo dục ở vùng cao, vùng
sâu, vùng xa, vùng dân tộc ít người
Ngoài các thành phần dân tộc trên
trong cộng đồng các dân tộc việt nam
còn có thành phần nào khác?
- HS: Bộ phận người việt định cư ở
- Dân tộc Việt ( Kinh ) có số dân đông nhất, chiếm 86% dân
số của cả nước, có nhiều kinh nghiệm trong thâm canh lúa nước, có nhiều nghề thủ công đạt trình độ tinh sảo.Người Việt
là lực lượng lao động đông đảo trong các ngành kinh tế và khoa học - kĩ thuật
- Các dân tộc ít người chiếm tỉ
lệ nhỏ 13,8% dân số cả nước, có trình độ phát triển kinh tế khác nhau, mỗi dân tộc có kinh nghiêm riêng trong sản xuất và đời sống
- Người Việt định cư ở nước ngoài cũng là một bộ phận của
Trang 4Cý
?TB
?Kh
?Kh
?G
GV
?
?
nước ngoài
Đến năm 2007 có khoảng 3 triệu người
Việt sinh sống ở nước ngoài
Dựa vào hiểu biết cho biết vai trò của
người Việt ở nước ngoài đối với đất
nước?
Đa số có lòng yêu nước đang trực tiếp
hoặc gián tiếp xây dựng đất nước
Các dân tộc ở nước ta phân bố như thế
nào
Quan sát bản đồ phân bố dân cư Việt
Nam
và dựa vào hiểu biết của mình hãy cho
biết dân tộc việt ( kinh )phân bố chủ
yếu ở vùng nào?
- Dân tộc Việt phân bố chủ yếu ở đồng
bằng, trung du, duyên hải
Yêu cầu hs xác định các khu vực tập
trung đông dân tộc Việt trên bản đồ?
Cho biết các dân tộc ít người thường
sinh sống ở đâu ? Những khu vực này
có đặc điểm gì về tự nhiên, kinh tế, xã
hội?
Miền núi và cao nguyên là khu vực có
diện tích rộng, tiềm năng tài nguyên lớn
địa hình hiểm trở, giao thông đi lại khó
khăn
Với vị phân bố như vậy có vai trò như
thế nào đối với nền kinh tế, an ninh
quốc phòng của đất nước ?
Có vai trò hết sức quan trọng vì đó là
nơi đầu nguồn của các dòng sông, có
nhiều tài nguyên thiên nhiên và nằm
trên các tuyến biên giới
Hướng dẫn hs nghiên cứu " Trung du
và miền núi bắc bộ được cải thiện"
THẢO LUẬN NHÓM:
Thời gian thảo luận 3 phút
Nhóm 1: Trung du và miền núi Bắc
Bộ là địa bàn cư trú của những dân
tộc nào?
Nhóm 2: Khu vực Trường Sơn - Tây
Nguyên, Các tỉnh cực Nam Trung Bộ
cộng đồng các dân tộc Việt Nam
II SỰ PHÂN BỐ CÁC DÂN TỘC
1 Dân tộc việt ( Kinh ) 7'
- Dân tộc Việt phân bố rộng khắp trong cả nước, tập trung chủ yếu ở đồng bằng, trung du, duyên hải
2 Các dân tộc ít người : 10'
- Các dân tộc ít người cư trú chủ yếu ở vùng núi và trung du
Trang 5GV
?G
HS
và Nam Bộ là địa bàn cư trú của
những dân tộc nào?
Nhóm 3: Em có nhận xét gì về điều
kiện sống và sinh hoạt của các dân tộc
ít người
Nhờ các chủ trương, chính sách của
Đảng và nhà nước hiện nay cuộc sống
đã có gì thay đổi?
Cho đại diện các nhóm báo cáo, nhóm
khác bổ xung - GV chuẩn xác kiến thức
Rút ra nhận xét chung về địa bàn cư
trú của các dân tộc ít người và xác
định vị trí trên bản đồ treo tường ?
Địa bàn cư trú của các dân tộc ít người
không đồng nhất mỗi khu vực có các
nhóm dân tộc đặc trưng sinh sống
- Trung du và miền núi phía bắc
là địa bàn cư trú của trên 30 dân tộc ít người
- Trường Sơn-Tây Nguyên có trên 20 dân tộc ít người
- Duyên hải Nam Trung Bộ và Nam Bộ có các dân tộc: Chăm, Khơ- me, Hoa
3 Củng cố, luyện tập: 5'
PHIẾU HỌC TẬP
- Hãy khoanh tròn vào ý đúng
1 Việt Nam có
a 60 dân tộc b 45 dân tộc c 54 dân tộc d 52 dân tộc
2 Dân tộc có số dân đông nhất là:
a Tày b Việt (kinh ) c Chăm d Mường
3 Người Việt sống chủ yếu ở:
a Đồng bằng rộng lớn phì nhiêu b Vùng duyên hải
c vùng đồi trung du và đồng bằng c Tất cả các đáp án trên
4 Địa bàn cư trú của các dân tộc ít người:
a Trung du, miền núi bắc bộ b Miền núi và cao nguyên
c khu vực trường sơn - nam trung bộ d Tất cả các đáp án trên
5 Bản sắc văn hoá của mỗi dân tộc được thể hiện trong:
a Tập quán truyền thống sản xuất b ngôn ngữ, trang phục
c Địa bàn cư trú, tổ chức xã hội d Phong tục tập quán
4 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà: 1'
- Học trả lời bài theo câu hỏi SGK
- Làm bài tập 3 SGK Làm bài tập trong tập bản đồ
-Chuẩn bị trước bài mới " Dân số và gia tăng dân số "
Trang 6RÚT KINH NGHIỆM
- Thời gian giảng toàn bài:……….
- Thời gian dành cho từng phần, từng hoạt động:………
……….
- Nội dung kiến thức:………
………
- Phương pháp giảng dạy:……….………