Những cách tân nghệ thuật trong blogger của phong điệp luận văn tốt nghiệp đại học

Đặc biệt với tiểu thuyết đầu tay Blogger, Phong Điệp nhận được rất nhiều ý kiến phê bình từ những nhà văn khác và từ những nhà nghiên cứu.Những cách tân của chị có người lắc đầu chê bai

Trờng Đại học Vinh Khoa ngữ văn

====*****====

Lê thị y vân

Những cách tân nghệ thuật trong Blogger của phong điệp

Khoá luận tốt nghiệp đại học

Chuyên ngành: lý luận văn học

Vinh – 2011 2011

Trờng Đại học Vinh Khoa ngữ văn

====*****====

Những cách tân nghệ thuật trong Blogger của phong điệp

Khoá luận tốt nghiệp đại học

Chuyên ngành: lý luận văn học

Giáo viên hớng dẫn: pgs.ts phan huy dũng

Sinh viên thực hiện: lê thị y vân

Lớp: 48B - Văn

Vinh – 2011 2011

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành khoá luận này bên cạnh sự cố gắng, nỗ lực của bản thân, tôi còn nhận được sự hướng dẫn nhiệt tình, chu đáo của thầy giáo Phan Huy Dũng Nhân dịp này tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn đối với sự quan tâm của Thầy đã dành cho tôi.

Tôi cũng xin chân thành cảm ơn Ban chủ nhiệm khoa, các thầy cô giáo trong khoa, người thân, bạn bè đã nhiệt tình động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện để tôi hoàn thành tốt khoá luận này!

Vinh, ngày 06 tháng 5 năm 2011

Sinh viên

Lê Thị Y Vân

MỤC LỤC

Trang

LỜI CẢM ƠN 0

MỤC LỤC 0

MỞ ĐẦU 1

1 Lí do chọn đề tài 1

2.Lịch sử vấn đế 1

3 Nhiệm vụ nghiên cứu 5

4 Phương pháp nghiên cứu 6

5 Đóng góp mới của khóa luận 6

6 Cấu trúc khóa luận 6

CHƯƠNG 1: DẤU ẤN PHONG ĐIỆP VÀ NHỮNG MẢNG MÀU HIỆN THỰC TRONG CÁC SÁNG TÁC CỦA CHỊ 7

1.1 Dấu ấn Phong Điệp 7

1.2 Những mảng màu hiện thực trong các sáng tác của Phong Điệp 8

CHƯƠNG 2: NHỮNG CÁCH TÂN NGHỆ THUẬT TRONG KẾT CẤU VÀ TỔ CHỨC CỐT TRUYỆN CỦA BLOGGER 11

2.1 Cách tân trong kết cấu của Blogger 11

2.1.1 Khái niệm kết cấu 11

2.1.2 Blogger - một kết cấu đa tầng 12

2.1.3 Những lát cắt biệt lập trong kết cấu của Blogger 20

2.2 Cách tân của Blogger trong nghệ thuật tổ chức cốt truyện 22

2.2.1 Khái niệm cốt truyện 22

2.2.2 Tính đa cấu trúc trong tổ chức cốt truyện của Blogger 24

CHƯƠNG 3: NHỮNG THỂ NGHIỆM THÀNH CÔNG VÊ NGÔN NGỮ TRONG TIỂU THUYẾT BLOGGER CỦA PHONG ĐIỆP 30

3.1 Ngôn ngữ trong tác phẩm văn học 30

3.2 Những thể nghiệm về phương diện ngôn ngữ trong tiểu thuyết Blogger.32

3.2.1 Đưa ngôn ngữ “mạng” vào tiểu thuyết 32

3.2.2 Giải mã thế giới vô thức con người bằng ngôn ngữ độc thoại 37

KẾT LUẬN 44

TÀI LIỆU THAM KHẢO 46

MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

1.1 Trước xu thế phát triển tất yếu của thời đại, văn học Việt Nam hiện

nay đang khởi sắc với nội dung phản ánh rộng lớn, nghệ thuật biểu hiệnphong phú, đặc sắc Văn học mở rộng đề tài, đa dạng hoá cách tiếp cận hiệnthực, có những thể nghiệm mới, đặc biệt là trong nghệ thuật tiểu thuyết Lựachọn đề tài này, chúng tôi muốn tìm hiểu những nỗ lực của các cây bút đươngđại trong việc tìm tòi và thể nghiệm những hình thức nghệ thuật mới, để đónggóp vào sự phát triển văn học dân tộc

1.2 “Sự xuất hiện của Phong Điệp không chói gắt như một số tác giả

thành công khác cùng trang lứa, nhưng chắc và bền” - nhà văn Hoàng QuảngUyên nhận xét Đúng vậy mỗi tác phẩm của Phong Điệp đều ngồn ngộn hơithở cuộc sống đương đại Chị viết không lên gân, không gào thét mà vẫn gâyxúc động cho người đọc Phong Điệp viết nhiều và khỏe, không chạy theo thịhiếu độc giả số đông, và cho đến nay đã có một vị trí vững vàng trên văn đàn.Nhắc đến Phong Điệp là nhắc tới một phong cách sáng tác hiện đại, trẻ trung

và đầy táo bạo Tiểu thuyết Blogger là cuốn tiểu thuyết đầu tay của chị nhưng

đã chứng tỏ ở đó một tay viết có sức lực, đầy táo bạo và nỗ lực cách tânkhông ngừng về mặt nghệ thuật Chọn đề tài này, chúng tôi muốn tìm hiểunhững cách tân trong nghệ thuật của nhà văn Phong Điệp và những đóng gópcủa chị trong xu hướng sáng tác chung của văn học đương đại

2.Lịch sử vấn đế

Sáng tác của Phong Điệp không tạo nên những cơn sốt nhưng vẫn đượcchào đón nồng nhiệt, được sự quan tâm, giới thiệu, bàn luận của các báo, cácnhà phê bình, các nhà nghiên cứu và bạn đọc

Ngày 21/7/ 2009, Ban Văn trẻ Hội Nhà văn Việt Nam đã lựa chọn các

tác phẩm mới nhất của Phong Điệp là Blogger và Kẻ dự phần để tổ chức buổi tọa đàm Đặc biệt với tiểu thuyết đầu tay Blogger, Phong Điệp nhận được rất

nhiều ý kiến phê bình từ những nhà văn khác và từ những nhà nghiên cứu.Những cách tân của chị có người lắc đầu chê bai song cũng có những con mắtngỡ ngàng thích thú và tỏ thái độ mong ngóng những tác phẩm tiếp theo củaPhong Điệp

Miên Di trong bài Blogger – một ngòi bút lạnh cho rằng những cách tân

nghệ thuật của tác phẩm đã góp phần hoàn chỉnh cá tính nhà văn Phong Điệp

Và cá tính Phong Điệp đậm nét bởi tác giả đã tự làm nhạt nhòa dấu ấn của

mình Miên Di cho rằng: “Cấu trúc cốt truyện là một tổ chức rời rạc có chủ định Ngược lại với thói quen sáng tác của hầu hết các nhà văn là cố gắng liên kết cho thật chặt, thật logic Đây là nét mới độc đáo, mang dấu ấn cá nhân Phong Điệp – Một kết cấu phi kết cấu”[2] Còn về phương diện ngôn

ngữ, Miên Di cũng là người chỉ ra được nét đặc trưng cơ bản của ngôn ngữmạng mà Phong Điệp sử dụng nhiều trong tác phẩm của mình Miên Di nhận

xét: “Phong Điệp trong Blogger – một văn thái lạnh – một ngòi bút thiết diện Điều đó tạo nên một cá tính, nhưng đồng thời cô phải từ bỏ nhạc tính trong nhịp văn Âm vị của ngôn ngữ trong Blogger sắc – cộc – mạnh Không vừa với những ai đã quen với giọng văn trữ tình lãng mạn Đọc không hút khi xuôi theo văn phong, cảm nhận xóc nảy bởi thỉnh thoảng tác giả khai thác sự biểu cảm của những từ ngữ gồ gề, những cụm khái niệm mạnh, với ý đồ rõ rệt là để tạo hiệu ứng cảm xúc… những điều này buộc Blogger kén người đọc”[2].

Nói như thế nghĩa là Miên Di chưa thực sự hài lòng với giọng văn trong

Blogger dù đã khẳng định giọng văn sắc thái lạnh đã tạo nên cá tính Phong Điệp Mặc dù vậy Miên Di đã một lần nữa khẳng định: “cần ghi nhận sự cách

tân táo bạo của tác giả là hình thức thể hiện cốt truyện mới – cấu trúc rời rạc – phi kết cấu”[2].

Đoàn Minh Tâm trong bài Vài cảm nhận về tiểu thuyết Blogger của Phong Điệp đã ghi nhận tác phẩm là đứa con tinh thần của thế hệ viết văn mới

và là một tác phẩm đáng quan tâm Tuy nhiên Đoàn Minh Tâm chỉ ghi nhận

những đóng góp của Blogger ở khía cạnh xây dựng nhân vật và ngôn ngữ

“mạng” Đoàn Minh Tâm nhận xét: “Đi sâu vào tiểu thuyết, Blogger hấp dẫn tôi trước nhất bởi sự tinh tế, nhạy bén trong cách miêu tả tâm lí phụ nữ Có một thế giới phụ nữ trong Blogger… miêu tả về tuổi tác, xuất thân, trình độ

và địa vị xã hội là một việc làm không dễ dàng Tuy nhiên sự am hiểu tâm lí người cùng giới sâu sắc và tính linh hoạt trong miêu tả đã giúp Phong Điệp thành công trong nhiệm vụ khó khăn này”[11] Bên cạnh đó, Đoàn Minh Tâm cũng khẳng định sự thành công của Blogger là ở mặt ngôn ngữ: “Ngôn ngữ

“mạng” trong Blogger thu hút sự chú ý của tôi vì đây là một trong những thành tố quyết định sự thành công của tác phẩm”[11].

Tuy nhiên, bên cạnh những ghi nhận về nghệ thuật xây dựng nhân vật và

ngôn ngữ thì Đoàn Minh Tâm lại phủ nhận những cách tân của Blogger về mặt kết cấu, tuyến truyện, thủ pháp… Đoàn Minh Tâm cho rằng: “kết cấu tiểu thuyết hơi “lỏng”, các “mối nối” chưa thật khớp tạo cho “bộ khung” tác phẩm vận hành được trơn tru… sự mất đối xứng này vô tình khiến cho ý tưởng về “cuộc đời hư mà thực, thực mà hư” ngầm ẩn trong hai nhân vật Phong và Hạ trở nên thiếu sinh động, thiếu sức thuyết phục”[11] Mặt khác,

cũng theo Đoàn Minh Tâm cốt truyện Nó và Bé con gần như thừa thãi trong

tuyến truyện của Blogger: “tuyến truyện còn lại về cuộc đấu tranh giữa hai tính cách trong một cơ thể cũng không mấy liên quan đến hai tuyến còn lại” Ngoài ra, Đoàn Minh Tâm cũng cho rằng, trong Blogger, Phong Điệp đã hơi

lạm dụng thủ pháp nghệ thuật nên đôi lúc, đôi chỗ chị dùng những thủ phápnghệ thuật chưa hợp lí

Trên báo Phụ nữ, số 90 ra ngày 29/7/2009, tác giả Hoàng Đạt ghi nhận những cách tân nghệ thuật của Blogger khi đồng thuận với một số ý kiến nhà phê bình tâm đắc với tác phẩm này: “Tại một cuộc tọa đàm khi nói về Blogger, cuốn tiểu thuyết mới xuất bản của Phong Điệp, nhà văn Phạm Ngọc Tiến cho biết: “Đọc xong Blogger, tôi giật mình Giật mình vì sự tìm tòi hình thức biểu đạt mới của họ Họ cách tân không ngừng” Sự cách tân ấy khiến cho nhà văn “U 60” Bảo Ninh phải công nhận: “Blogger rất đặc biệt, rất khác thường về mặt cấu trúc” Hoàng Đạt khẳng định Phong Điệp có một sức

viết đáng nể, một phong cách văn chương hiện đại và có trách nhiệm với ngòibút

Nghiên cứu Blogger một cách kĩ càng nhất có lẽ là Bùi Công Thuấn với bài viết Blogger và những cách tân nghệ thuật Ở bài viết này, Bùi Công

Thuấn đã chỉ ra một cách khá rõ ràng và cụ thể những cách tân nghệ thuật của

Blogger cũng như một số hạn chế của tác phẩm Theo Bùi Công Thuấn, Blogger gây được sự chú ý không phải ở nội dung xã hội mà ở sự cách tân nghệ thuật của Phong Điệp: “Yếu tố tạo nên sự cách tân thực sự là Phong Điệp đem người đọc vào trong “chảo lửa” cuộc sống hiện tại Người đọc đang ở bên cạnh nhân vật, đang tham gia vào câu chuyện của nhân vật, đang cùng bị quay cuồng, dồn nén, bức xúc với nhân vật…Người đọc không còn ngoài cuộc Người đọc trước kia đọc truyện để giải trí Người đọc Blogger đang đối diện với những vấn đề của cuộc sống xung quanh Phong Điệp đòi buộc người đọc phải lên tiếng, phải có thái độ rõ ràng, phải bày tỏ cảm xúc của mình không thể vô cảm trước thực tại đang diễn ra…” “Một yếu tố đặc biệt tạo nên sự hấp dẫn của cốt tuyện là sự phát triển song song hai kĩ thuật:

Kĩ thuật báo trước những gì sẽ xảy ra và kĩ thuật tạo bất ngờ trong sự phát triển cốt truyện”[12].

Không đồng tình với những nhận định của Nguyên An và Nhã Thuyêncho rằng văn Phong Điệp có nhiều hạn chế, Bùi Công Thuấn khẳng định: “…

nếu bỏ qua mặt con chữ mà nhìn sâu vào các liên kết văn bản, vào kỹ thuật viết “dòng ý thức”, kĩ thuật lắp ghép các entry tạo nên những tiến trình chậm chậm nhưng ngày càng thắt chặt lại… thì hiệu quả văn chương của Phong Điệp đạt được rất cao”.

Cùng đồng tình với những nhận định khác, Bùi Công Thuấn khẳng định

kết cấu của Blogger là kết cấu đa tầng – một điều đáng kể đến trong những

đổi mới của kĩ thuật viết tiểu thuyết của Phong Điệp

“Nếu phải chỉ ra những hạn chế của Blogger, tôi sẽ nói gì? ” Theo Bùi Công Thuấn, Phong Điệp dùng nhiều từ của ngôn ngữ Bắc Bộ như “cà tẩm

cà tịch”[5;126], “ngẩn tò te”, “đểnh đoảng” [5;128], “nhảy chồ chồ” [5;132].

Bùi Công Thuấn còn muốn Phong Điệp dụng công hơn ở hình tượng Nó – Bécon với tư cách là một hình tượng tư tưởng độc đáo

Bài viết của Bùi Công Thuấn chứng tỏ một thái độ phê bình nghiêm

túc Bùi Công Thuấn nhìn nhận Blogger một cách toàn diện chứ không phải

chỉ đơn giản là nói vài điều cảm xúc sau khi đọc tác phẩm

Có thể nói, cuốn tiểu thuyết đầu tay Blogger của Phong Điệp ra đời đã

thu hút được sự quan tâm của rất nhiều nhà báo, nhà nghiên cứu, phê bình

Nhìn chung các bài viết còn mang tính chất cảm tính, bởi lẽ Blogger vẫn đang

là một tác phẩm mới, mà một tác phẩm mới sẽ còn có nhiều vấn đề thiếuthống nhất, đặc biệt khi bản thân tác phẩm có những đột phá trong cách thểhiện Chung quy lại, vấn đề được quan tâm nhiều nhất trong tiểu thuyết

Blogger là những cách tân nghệ thuật táo bạo mà tác giả đã thể hiện.

Chúng tôi cho rằng cần đặt cuốn tiểu thuyết Blogger trên một bình diện

rộng và có hệ thống để thấy được những cố gắng của Phong Điệp trong đổimới tiểu thuyết đương đại Những bài viết trên các báo, trên các trang web,của các bạn đọc, nhà phê bình, nhà nghiên cứu là những gợi ý quý báu đểgiúp chúng tôi trong quá trình hoàn thành khóa luận tốt nghiệp này

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Xác định vị trí của cuốn tiểu thuyết Blogger trong bối cảnh đổi mới

nghệ thuật của tiểu thuyết đương đại

3.2 Tìm hiểu những cách tân trong nghệ thuật tổ chức cốt truyện và tạo

dựng kiểu kết cấu đa tầng ở tiểu thuyết Blogger.

3.3 Chỉ ra những cách tân trong việc sử dụng ngôn ngữ “mạng” và ngôn

ngữ độc thoại của tiểu thuyết Blogger.

4 Phương pháp nghiên cứu

Vận dụng kết hợp nhiều phương pháp: phương pháp miêu tả - phân tích,phương pháp khảo sát - thống kê, phương pháp đối chiếu - so sánh để làm rõnhững cách tân trong nghệ thuật tiểu thuyết của Phong Điệp

5 Đóng góp mới của khóa luận

Khóa luận đã nghiên cứu những cách tân nghệ thuật của Blogger một

cách tương đối hệ thống, toàn diện, góp phần định hướng tiếp nhận văn họctrong bối cảnh văn học hiện nay

6 Cấu trúc khóa luận

Tương ứng với những nhiệm vụ đặt ra, ngoài phần Mở đầu và Kết luận,

khóa luận gồm 3 chương:

Chương 1 Dấu ấn Phong Điệp và những mảng màu hiện thực trong các sáng tác của chị.

Chương 2 Những cách tân trong nghệ thuật kết cấu và tổ chức cốt truyện của Blogger

Chương 3 Những thể nghiệm về phương diện ngôn ngữ trong Blogger

CHƯƠNG 1 DẤU ẤN PHONG ĐIỆP VÀ NHỮNG MẢNG MÀU HIỆN THỰC

TRONG CÁC SÁNG TÁC CỦA CHỊ

1.1 Dấu ấn Phong Điệp

Phong Điệp sinh năm 1976 tại Nam Định, từ khi còn là “học trò tỉnh lẻ”,tên chị đã quen thuộc với những bạn trẻ yêu văn chương qua các trang báo

“Hoa học trò”, “Tiền Phong”, “Văn học và tuổi trẻ”…

Ở tuổi ngoài ba mươi, với đời, Phong Điệp không còn là trẻ lắm nhưng

so với nghiệp văn thì vẫn là trẻ, nhất là khi lần ngược lại đường văn của chị:

20 tuổi (1997) in tập truyện ngắn Khi ta hai mươi; 21 tuổi (1997) in tập Ma mèo, để rồi sau đó 10 năm xuất bản 6 tập truyện ngắn nữa, thêm truyện dài Lạc chốn thị thành, một tập lí luận phê bình, một tiểu thuyết để có tổng đầu

trang văn học nổi tiếng hiện nay

Không chỉ được khẳng định ở sức viết và những giải thưởng, PhongĐiệp còn tạo được dấu ấn bởi phong cách văn chương hiện đại của mình Sựhiện đại không chỉ thể hiện ở thái độ nhập cuộc với phong cách ngôn ngữ đặctrưng đương đại mà còn ở cấu trúc câu chuyện, ở hành văn Nói về phongcách văn chương hiện đại của Phong Điệp, Hoàng Quảng Uyên đánh giá:

“Truyện của Phong Điệp hầu như không có cốt truyện Truyện chỉ là những mảnh ghép số phận và hoàn cảnh bằng một chất keo dính chặt bởi bàn tay khéo léo, xâu chuỗi bởi sợi chỉ đỏ Những mảnh ghép tưởng bình thường, không có gì, đôi khi còn “vớ vẩn” nữa bỗng trở nên có vấn đề, có tư tưởng”[13]

Điều đáng lưu ý là văn chương Phong Điệp không hề chạy theo thị hiếu.Chị viết có trách nhiệm với ngòi bút, có trách nhiệm với độc giả Ngày nay,nhiều cây bút thế hệ @ hay thích “làm dáng”, lên gân cốt như một cách thểhiện cái tôi đã tạo thành một cuộc đua về cá tính trong giới văn trẻ PhongĐiệp đến với độc giả một cách từ từ nhưng chắc với những cách tân đángngạc nhiên Nhờ đó mà chị tạo được một chỗ đứng xứng đáng trong văn giới

và trong lòng bạn đọc Độc giả kỳ vọng nhiều ở sự táo bạo trong những cách

tân nghệ thuật viết tiểu thuyết, trước hết là ở Blogger và những sản phẩm tinh

thần mà chị đang ấp ủ

1.2 Những mảng màu hiện thực trong các sáng tác của Phong Điệp

Cái hay của văn của Phong Điệp trước hết là ở nội dung câu chuyện,thấm đẫm sự cảm thông, chia sẻ, bao dung và độ lượng với từng số phận,hoàn cảnh Nội dung những sáng tác truyện ngắn của Phong Điệp không phải

là những vấn đề to tát, tư tưởng gì cao xa Ở văn của chị ta bắt gặp cuộc sốngđời thường với những lo toan, tỉ mẩn trong đời sống chốn thị thành Đặc biệt,Phong Điệp có cái nhìn về người phụ nữ đương đại khá sâu sắc và tinh tế:

“Người phụ nữ có bao giờ hết khổ đâu Chuyện tình cảm, chuyện gia đình, đủ thứ chuyện phải lo âu Số phận may mắn thì đỡ khổ hơn” (Vườn hoang) Để

đồng cảm được phải chăng Phong Điệp cũng là một “kẻ dự phần” trong cuộc

sống với những nhân vật của mình? Chị cũng đã từng sống khổ, sống cựctrong những căn nhà chật chội, nóng bức, hôi hám cạnh lò mổ, cạnh nghĩađịa, cạnh cống rãnh…? Chị không kể lại cuộc sống khổ cực của mình màbằng sự nhạy cảm, đồng cảm và thấu hiểu những con người, cuộc sống xungquanh mình chị đã tái hiện cuộc sống một tầng lớp người nhỏ bé chốn thịthành Nhờ thế Phong Điệp mới làm nên những trang văn xúc động lòngngười Cảnh khốn nạn của những người nông dân đưa con ra thành phố thi cử

- tất cả được thu gọn và phản ánh qua bát phở vỉa hè Một truyện không có cốt

truyện mà lay động được niềm thương cảm, xót xa nơi người đọc: “Hai cậu con trai lặng lẽ bên những người cha Chúng nhìn những đồng tiền đi ra khỏi

ví người cha Trên gương mặt chúng hiển hiện rõ ràng nỗi lo âu, mỏi mệt Những kì thi, những nẻo đường còn ngổn ngang phía trước”(Bát phở) “Ông

sẽ phải đếm một lúc những tờ hai nghìn, năm nghìn, mười nghìn để sao cho

đủ ba mươi nghìn đồng, trả cho hai bát phở Ông – một tích tắc nào đó – dẫu

có bị quyến rũ bởi cái mùi nước phở đang cất lên ngào ngạt, cũng chỉ dám nuốt nước miếng mà thôi” (Bát phở) Nếu không có cái nhìn thấu đời, thấu

người thì sao Phong Điệp có thể tả tỉ mỉ, chính xác và sinh động sự sống, sự

suy nghĩ của con người dở hơi như trong truyện ngắn Tiếng ru: “Nằm trong nhà, nó vẫn nghe thấy hết cuộc nói chuyện của mẹ với khách Nó bần thần đưa mắt nhìn con vện nằm lim dim dưới chân giường… Nó bật cười mà mắt vẫn lơ láo nhìn ra nhà ngoài…”

Những câu chuyện tưởng chừng như vụn vặt, vớ vẩn trong cuộc sống đãđược ngòi bút Phong Điệp tái hiện sâu sắc và sinh động Từ những truyệnngắn hay tiểu thuyết của Phong Điệp chúng ta có thể thấy bao trùm lên đómột mảng màu hiện thực của cuộc sống, đó là cuộc sống khốn khổ, nhếchnhác, đầy lo âu, toan tính của những con người ở chốn thị thành Đặc biệthình tượng người phụ nữ là trung tâm để nhà văn khai thác cái mảng màu

hiện thực đó Bằng sự đồng cảm sâu sắc với người phụ nữ, Phong Điệp còntái hiện những thân phận, những mảnh đời người phụ nữ một cách sinh động

và phong phú

Đọc văn Phong Điệp người đọc dễ dàng nhận thấy hầu hết sáng tác củachị phản ánh đời sống thị thành Tuy nhiên, nhân vật của chị không phải lànhững con người quý phái, không gian không phải là những khu phố tấp nập,sầm uất hay những hàng, những quán sang trọng Cái bề bộn, cái tấp nập đượcphản ánh trong những lo âu, toan tính, dự định, giả định… Phong Điệp ghi lạicuộc sống đô thị ở một tầm nhìn vừa phải, sát với thực tế Ở đó con người có

những lo toan vớ vẩn, thừa thãi (Thời gian tối đa, Ở độ cao tầng 18, Kẻ dự phần…) hay là những lo toan về điều kiện vật chất, nơi ăn chốn ở: “Cằn nhằn với cô hóa trang về chuyện con ốm, chồng say rượu Nhà bị nứt móng Thi thoảng lại có những con rết ở đâu đột nhiên xuất hiện…” (Sau cánh gà).

Có thể nói trong văn xuôi trẻ Việt Nam, nhắc đến Nguyễn Ngọc Tư lànhắc đến chất Nam Bộ đậm đà, Đỗ Bích Thúy là núi rừng với những conngười thuần phác Còn nếu được gọi tên phong cách sáng tác của Phong Điệpthì đó là một phong cách sáng tác hiện đại với cuộc sống chốn thị thành ngồn

ngộn màu sắc Có lẽ bởi chị cũng là “Kẻ dự phần” trong cuộc sống đó cho

nên hiện thực ấy mới đa dạng và tinh tế như vậy

CHƯƠNG 2 NHỮNG CÁCH TÂN NGHỆ THUẬT TRONG KẾT CẤU

VÀ TỔ CHỨC CỐT TRUYỆN CỦA BLOGGER

2.1 Cách tân trong kết cấu của Blogger

2.1.1 Khái niệm kết cấu

Theo Lí luận văn học,Hà Minh Đức chủ biên, kết cấu là sự tạo thành

và liên kết các bộ phận trong bố cục của tác phẩm, là sự tổ chức, sắp xếp cácyếu tố, các chất liệu tạo thành nội dung của tác phẩm trên cơ sở đời sốngkhách quan và theo một chiều hướng tư tưởng nhất định

Kết cấu là một yếu tố của hình thức, vì thế vai trò của nó chủ yếu đượckhẳng định trong việc thực hiện nhiệm vụ đối với các yếu tố của nội dung tácphẩm như chủ đề, tư tưởng, tính cách, cốt truyện, các yếu tố ngoài cốttruyện…

Đối với cốt truyện, nhiệm vụ chủ yếu của kết cấu là tổ chức bố cục củacốt truyện thành các phần, chương, đoạn, lớp, cảnh một cách hợp lí, đồng thời

nó bố trí, sắp xếp các chi tiết, các số liệu thành những bộ phận hữu cơ củamột quá trình phát triển biện chứng và cái đích cuối cùng của một quá trình

đó vẫn là bộc lộ đặc điểm của tính cách và khẳng định như chủ đề - tư tưởngtác phẩm

Cũng theo Lí luận văn học , Hà Minh Đức chủ biên thì có thể đề cập tới

hai hình thức kết cấu chủ yếu: kết cấu của tác phẩm có cốt truyện và kết cấu

của tác phẩm không có cốt truyện Vậy thì xếp Blogger vào kiểu kết cấu nào?

Việc phân loại kết cấu của tác phẩm văn học nên hiểu theo một cách tươngđối Bởi lẽ càng ngày văn học càng đổi mới, càng ráo riết tìm kiếm nhữngcách thức, thủ thuật hay kỹ thuật sáng tác mới Phong Điệp là một trong

những nhà văn tiên phong với những thể nghiệm mới đó, tiêu biểu là Blogger

– một kết cấu đa tầng

Trước đây cũng từng có kiếu cấu trúc kép, truyện lồng truyện ở truyện

ngắn Đất của Anh Đức, Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành, Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu, hoặc kể hai tuyến song song như trong Lời nguyền hai trăm năm của Khôi Vũ, một tuyến truyện ở quá khứ trôi về hiện

tại, một tuyến đang diễn ra ở hiện tại Hai tuyến gặp nhau ở cuối tác phẩm

Blogger kể ba tuyến truyện cùng đang xảy ra, có thể đọc rời từng tuyến,

nhưng cả ba tuyến hỗ trợ nhau tạo nên một thế giới phức tạp, đa chiều, đathanh Đó là truyện Nó và Bé con, truyện của Hạ và truyện của Phong

2.1.2 Blogger - một kết cấu đa tầng

Nói đến Blogger là người ta thường nghĩ đến kĩ thuật sáng tác hậu hiện

đại, nghĩa là tác phẩm mang một kết cấu đa tầng, kết cấu phi logic, kết cấu

phân mảnh rời rạc… Đó là lí do khiến nhiều nhà phê bình thấy Blogger là một

tác phẩm khó đọc, kén người đọc Khó bởi vì với kết cấu phức tạp như thế rất

khó để tóm tắt được tác phẩm Kén bởi lẽ Blogger không dễ tiêu hóa với

những ai có thói quen đọc truyền thống Blogger khiến người đọc phải rơi vào

“trò chơi tự trình bày cách chơi“ (Hoàng Ngọc Tuấn) Do đó Blogger vẫn

chưa nhận được những cái nhìn về nghệ thuật một cách có hệ thống Dù có

khen, có chê nhưng không thể phủ nhận Blogger mang một phong cách sáng

tác hiện đại của Phong Điệp, đặc biệt là ở những cách tân về nghệ thuật

Kết cấu của Blogger không đi theo một mạch truyện nhất định Nó có

vẻ như lỏng lẻo, ngẫu nhiên nhưng đủ làm toát lên được chủ đề của tác phẩm

Sự đa tầng trong Blogger được thể hiện ở câu chuyện của Nó và Bé con, của

Hạ, của Phong nhưng thực chất, giữa chúng lại có mối quan hệ mật thiết,buộc người đọc phải đọc xong cả tác phẩm mới có thể liên kết lại được Phải

chăng đó chính là điều hấp dẫn của Blogger?

Khi được hỏi: “Chị kì vọng điều gì trong tiểu thuyết đầu tay Blogger“?, Phong Điệp trả lời: “Tôi mong muốn thay đổi thói quen thưởng thức tác phẩm văn học ở độc giả lâu nay… Tôi mong muốn thay đổi cách kể chuyện theo lối

chương hồi hay trật tự thời gian, hay lấp lửng rõ ràng mà chúng ta đã quen thuộc Tôi mong muốn thay đổi những cách nhìn nhận khác nhau về hình thức một cuốn tiểu thuyết“.[8]

Rõ ràng khi bắt tay viết Blogger, Phong Điệp đã có ý thức thay đổi

nhận thức ở người đọc về cách tiếp nhận văn học mới Mặc dù còn nhiều ý

kiến chưa thống nhất về nghệ thuật của Blogger nhưng chính Phong Điệp cũng đã nói về sự thay đổi của mình: “Blogger là một câu truyện đa tuyến, đan xen nhau - và nếu bạn muốn có thể chỉ theo dõi một tuyến vẫn có được một câu chuyện độc lập….”[9] Từ lời tự nhận xét của tác giả, chúng ta sẽ dễ dàng hiểu hơn về cấu trúc của Blogger với những câu chuyện tưởng như là

độc lập: chuyện xung đột giữa Nó và Bé con, chuyện cuộc đời đầy bế tắc của

Hạ, và chuyện của Phong - một nữ Blogger

2.1.2.1 Đọc Bloger, ta dễ thống nhất rằng: Nó và Bé con là một câu

chuyện đầy sáng tạo và mang tính nhân văn cao của nhà văn Câu chuyện bắt

đầu như một sự đầu thai, hay nhập thân: “Nó hài lòng ôm choàng lấy cái kẹo mút đáng yêu ấy Bé con đang khóc bỗng nhiên nín thít…Nó chính thức bắt đầu một cuộc sống mới Trong một cơ thể mới Nó và Bé con - chúng đã nhập làm một, kể từ giờ phút này “ [5; 14] Chi tiết này hấp dẫn vì nó đụng

chạm đến tâm thức người đọc, khiến họ thắc mắc liệu con người có phải có

phần hồn và phần xác hay không? Bởi thế Blogger đã gây chú ý người đọc và

hấp dẫn ngay từ đầu Nhưng cách giải mã phần hồn và phần xác của PhongĐiệp là ở chỗ tạo nên một sự mâu thuẫn trong cơ thể một con người Nó và

Bé con là hai nhưng mà là một Bé con được hiểu là phần xác Nó là phầnhồn, xa lạ, nương náu vào cơ thể của Bé con

Ban đầu Nó và Bé con hòa nhập dễ dàng nhưng dần dần cơ thể của Bécon lớn lên cùng với những thay đổi về tâm lí, thể xác thì chúng đã có nhữngbất hòa khó gỡ Chính những mối bất hòa ấy đã thể hiện một khát vọng sốnglương thiện, trong sáng của con người Nói cách khác Nó là một hình tượng lí

tưởng để con người vươn tới những khát vọng thánh thiện Nhưng thực tế Nógặp sự cản trở của Bé con - thể xác đang làm nơi trú ngụ cho nó Rõ ràng khitrong một cơ thể có những suy nghĩ trái chiều nhau sẽ dẫn đến những xung

đột, giằng xé cam go “Có những lúc nó tự cho mình cái quyền lang thang một mình Nó không hoàn toàn thuộc về cơ thể ấy Điều này khiến nó vừa tủi thân, vừa dễ chịu Những xung đột thầm lặng - mà ngoài chúng ra - chẳng ai

có thể giải quyết được”.

Nó và Bé con Luôn có những điều không thể hòa hợp” [5;16].

Cơ thể Bé con đang lớn Và Nó cũng đang lớn Đôi khi Nó linh hồn rời xa thể xác lang thang đâu đó kiếm tìm tự do cho mình nhưng rồi rốt cục

-Nó lại trở về với nơi nương náu bao năm qua của mình Những xúc cảm,những suy nghĩ của Nó khiến người đọc xúc động Nó thánh thiện, trong sáng

và nhân từ Cho dù “Sự phức tạp của hai đứa từ đang lớn chung sống trong một cơ thể - dường như đủ để cảnh báo cho sự quá tải của những mâu thuẫn thường ngày“ [5; 16-17] khiến Nó muốn tự giải thoát, lang thang đâu đó thì

“Rồi nó sẽ lặng lẽ quay về cơ thể trú ngụ bao năm qua của mình sau khi đã thấm mệt “[5;18] Nó đáng thương Nó bất hạnh Nó thậm chí ghen tị với Bé

con vì đã có một chút may mắn hơn Nó Nó đã muốn rời bỏ Bé con Nó cónhững suy tính, những kế hoạch để kiếm tìm một thể xác khác Bởi lẽ cả Nó

và Bé con đều đã trưởng thành Chúng khó có thể hòa hợp với nhau vì cuộcsống của Bé con càng ngày càng phức tạp hơn những suy nghĩ của Nó

“Những cuộc tranh đấu xảy ra căng thẳng giữa hai bên với tần suất ngày một gia tăng… Nó quyết tâm giằng co ta ra khỏi mở bung xung hiện thời” [5;55-56] Nó muốn cứu vớt Bé con khỏi tình trạng hiện thời, muốn giải

thoát khỏi thực tại Thế nhưng Bé con lại không dễ dàng chấp thuận hay thỏahiệp với Nó Giữa chúng xung đột ngày càng lớn đến nỗi đã có lúc Bé con lêntiếng chối bỏ nó: “TÔI KHÔNG HOAN NGHÊNH CẬU “ [5;56] Điều đó đã

thực sự làm tổn thương đến tâm hồn trong sáng của Nó “Cô ta - một cách

không thương tiếc - ném trả nó về tình trạng “ăn nhờ ở đậu”, vốn là điều luôn khiến nó ấm ức và cảm giác yếu thế trong các cuộc trang cãi” [5;56] Và

vì thế Nó càng ngày càng rời xa Bé con nhiều hơn, mặc xác Bé con với những

lo âu, toan tính tầm thường Thậm chí Nó khinh thường những suy nghĩ nhỏnhen, bề bộn của Bé con Vì vậy nó tìm những cơ hội giải thoát cho mình Cơhội đến nhưng Nó lại để tuột mất Cơ hội trốn thoát chỉ đến với nó khi Bé con

- thể xác - chết đi Cơ hội đến nhưng tâm hồn thánh thiện ấy lại thấy bối rối:

“hơn hai mươi năm sống trên cõi đời này, cũng đủ dạy cho nó biết cái nhìn, cảm thương kẻ khác Chứ không phải phủ phàng nói đi là đi Mặc cho thân xác cưu mang mình đang tan rữa ra Không hồi cứu vãn.

Nó cần phải suy nghĩ về điều này”(Tuyệt thực) [5;245]

Cho dù mâu thuẫn với nhau rất lớn, cho dù muốn chối bỏ nhau thì Nó và

Bé con vẫn không thể Giữa chúng có một sự liên kết bền chặt, bổ sung chonhau Hình ảnh và suy nghĩ của Nó - Bé con đã đủ để khái quát lên một conngười Con người cả phần linh hồn và thể xác Con người vừa có những ước

mơ thánh thiện vừa phải vật lộn với những ngổn ngang của cuộc sống đờithường Nó như là một biểu tượng của ước mơ, biểu tượng của một linh hồntrong sáng Nó và Bé con là một biểu tượng lớn hơn về sự đấu tranh trong nộitâm con người Con người nhất thiết sống là phải có những lúc giằng xé, trăntrở, bối rối giữa ước mơ và thực tại Chính thế, Nó là ước mơ, Bé con là thựctại Một tiểu thuyết với kết cấu đa tầng như thế khiến người đọc thích thú vàthậm chí khơi dậy ở họ nguồn sáng tạo Mỗi người đọc đều có thể có nhữngcách hiểu khác nhau về hình tượng Nó và Bé con nhưng chúng ta đều có thểthống nhất ở một điểm rằng, Nó và Bé con là một sáng tạo độc đáo của PhongĐiệp Chị đã đưa người đọc phiêu lưu cùng Nó, cùng với những ước mơ, cùngvới những khát vọng giải phóng khỏi thực tại của linh hồn Hình tượng Nó -

Bé con khiến chúng ta phải thay đổi nhận thức về bản thân mình, biết tôntrọng mình

Trong Blogger, cho đến cuối tác phẩm, Nó và Bé con không được bạch

hóa là ai, mặc dù người đọc mờ mờ nhận ra đó là biểu tượng hồn và xác của

Hạ - nhân vật trung tâm của tác phẩm Sự liên tưởng, móc nối ấy đã làm nên

một kết cấu đa tầng, đặc biệt như Blogger Kết cấu ấy đã bắt người đọc phải

đọc tác phẩm một cách liền mạch từ đầu đến cuối để mong hiểu được ý đồcủa tác giả

2.1.2.2 Hạ - người đọc có thể ngầm hiểu là Nó, là Bé con Họ là một

nhưng được Phong Điệp khai thác ở nhiều góc độ khác nhau

Người đọc Blogger ngay khi cầm cuốn tiểu thuyết, nhìn vào bìa một sẽ

không khỏi tự hỏi: Cuốn sách phải chăng viết về một cô gái trẻ cô đơn, buồntủi và bế tắc? Hình ảnh một cô gái trẻ ngồi bó gối, úp tay và mặt xuống gốicũng đã góp phần nói lên được phần lớn nội dung câu chuyện của Hạ

Hạ - một cô gái nông thôn lên thành phố học đại học Yêu Quân Pháthai Ra trường Cố bám trụ lại thành phố Bế tắc trước những áp lực cuộcsống chốn thị thành Và chết

Chuyện của Hạ được xây dựng từ một mô típ quen thuộc: mô típ nhàquê ra tỉnh Hạ học đại học ở thành phố trải qua thời sinh viên như bao sinhviên khác Hạ đã kỳ vọng quá lớn ở một tấm bằng đại học để rồi khi ra trườngchật vật với công việc thì nàng nhận ra rằng tấm bằng đại học không lí tưởngnhư cô nghĩ Nhờ mối quan hệ của Quân - người yêu Hạ, cô tìm được chỗ làm

ở một Viện, tìm được chỗ ở với giá rẻ Cuộc đời tưởng chừng như may mắnđối với một cô gái nhà quê bám trụ lại thành phố Thế nhưng cuộc sống không

êm ả như Hạ nghĩ, cô dần dần rơi vào mớ hỗn độn với những ngổn ngang, bềbộn của cuộc sống thị thành Hạ phải đối mặt với những khó khăn dồn dập,liên tục trong công việc, trong tình yêu và hôn nhân Ở cơ quan Hạ bị sếp -con thú săn mồi gạ gẫm, đe dọa Nguy cơ mất việc có thể xảy ra Hạ trở thànhnạn nhân của kẻ quấy rối tình dục là sếp mình Vì một vị trí trong công việc

mà Hạ đã phải chấp nhận làm con mồi cho con thú ấy Hạ đã có lúc muốn rời

bỏ công việc nhưng cái ham muốn bám trụ lại thành phố lại lớn hơn gấp nhiềulần Mâu thuẫn ấy đã biến Hạ thành một cô gái nhu nhược, tự ti và hoangmang.

Trong tình yêu, Hạ cũng không được thỏa mãn Hạ yêu Quân hồi còn làsinh viên Đã cho đi trinh trắng Hạ chấp nhận điều đó Thế nhưng tình yêucủa Quân chưa đủ lớn để an ủi Hạ Quân cũng là một kẻ nhu nhược, kẻ gópphần đưa Hạ đến những bế tắc trong cuộc sống Quân tìm đến Hạ như một nơigiải trí, thỏa mãn dục vọng Còn hôn nhân với Hạ thì Quân không hề nghĩđến

Việc xuất hiện mẹ chồng hờ là một tình tiết hay làm nên sức hấp dẫn

của tầng truyện này Mẹ Quân nói: “Tôi cũng không ưa những đứa con gái nhà quê cứ muốn ở lại thành phố Thuê nhà ở một mình, biết thế nào? Đêm hôm một mình, biết thế nào?” (Mẹ chồng hờ - 2) [5;134] Mẹ Quân nói như

thế là đánh giá về nhân cách của Hạ Nhân cách như thế theo bà là không đảmbảo được các giá trị của hôn nhân Hạ nhận đủ mọi sự khốn nạn của một cuộctình không hôn nhân Nỗi đau đớn, ám ảnh tận tâm linh Việc Hạ nạo thai làmột nỗi đau ám ảnh nàng suốt Nhưng cơn ác mộng làm Hạ suy kiệt

Tình yêu, hôn nhân và tội lỗi đã dồn sức ép lên cuộc sống của Hạ Hạkhông biết bấu víu vào ai Hạ cô đơn giữa chốn thị thành Không tìm đượcmột lối thoát cho mình Hạ đã tìm đến cái chết Cuộc đời của Hạ khiến ngườiđọc phải xót thương cho thân phận một cô gái còn quá trẻ Hạ chọn cái chếtnhư là một cách để phản kháng lại cuộc sống thực tại Cái chết của Hạ đã cáobuộc tất cả: Viện nghiên cứu, nhân viên, sếp, người yêu, mẹ chồng hờ…

Có thể nói câu chuyện của Hạ không mới nhưng nó hấp dẫn người đọc

ở kĩ thuật trình bày tác phẩm xen kẽ giữa những tầng truyện khác khiến chonhân vật Hạ được nhìn nhận một cách phong phú, đa diện hơn Qua câuchuyện của Hạ, cuộc sống của một lớp thanh niên ra trường vật lộn với cuộcsống thị thành hiện ra rõ nét và hết sức cảm động Chính tác giả cũng đã tâm

sự: “Ngồi nhớ lại lớp đại học của mình, sau nhiều năm bạn bè chưa thể gặp mặt nhau đầy đủ vì bận mưu sinh, tôi tự hỏi: Có bao nhiêu người đã và đang trụ lại mảnh đất này? Và trong cuộc “chạy đua” ấy mấy người được thuận buồm, xuôi gió, không phải buồn, không phải đau khổ, không có lúc tuyệt vọng? Biết bao nhiêu vấn đề đặt ra với một người trẻ tuổi phải trụ lại thành phố lớn: công ăn việc làm, nhà cửa, gia đình…” [8].

2.1.2.3 Đoàn Minh Tâm đã nhận xét về kết cấu của Blogger như sau:

“Kết cấu tiểu thuyết hơi lỏng, các mối nối chưa thật khớp tạo cho bộ khung tác phẩm vận hành được trơn tru”[11] Đoàn Minh Tâm cho rằng đây là hạn

chế của tác phẩm Cái gì cũng chặt chẽ và rõ ràng thì đâu còn sức hấp dẫnnữa Giống như vào công viên chơi một trò chơi mà khi thắt dây an toàn rồinhưng người chơi vẫn thấy lỏng lẻo tạo một cảm giác vừa lo sợ vừa mạo hiểm

ở họ Thế thì đọc Blogger người đọc cũng có cảm giác như thế Không ai đoán trước được điều gì sẽ xảy ra Blogger được Phong Điệp triển khai theo

ba hướng song song với nhau Câu chuyện về linh hồn (Nó) của đứa trẻ bị bỏrơi nhập vào một đứa trẻ khác Chuyện của Hạ - một cô gái trẻ ra thành phốhọc, nạo thai, trụ lại thành phố, bất lực trước cuộc sống rồi chọn cái chết đểgiải thoát Chuyện về Phong, một blogger nổi tiếng và câu chuyện của Hạ,được Phong viết trên blog của mình Rõ ràng là ba câu chuyện có mối liên

quan với nhau tạo nên một kết cấu đa tầng của Blogger.

Chuyện của Phong được tác giả khai thác ở một góc cạnh khá đơn giản.Phong không xuất hiện nhiều, chỉ xuất hiện cùng lúc với người bạn là Diệp.Tuy xuất hiện ít nhưng thông tin từ Phong lại khá đầy đủ Phong viết blog,trên blog của mình Phong đang viết về câu chuyện của Hạ Và quan trọng làPhong có phần giống với Hạ - nhân vật của mình Phong xuất hiện trong cảm

nghĩ của Hội những người thích tự do: “Diệp có vài lần từng kể về cô ta Một con người đầy mâu thuẫn trong mình” “Cô ta dè dặt ngồi xuống ghế Đôi

kính mắt trễ xuống ngang sống mũi, để lộ một đôi mắt xám xịt và mất ngủ Cô

ta trông hơi ốm”.

Chuyện của Phong không được khai thác thật kĩ Có lẽ đó là ý đồ của

tác giả Bởi lẽ Blogger viết về nhân vật Hạ, Phong chỉ xuất hiện đôi lần với

vai trò là tác giả - người viết nên câu chuyện của Hạ hay chuyện Nó - Bécon Cách viết này Phong Điệp đã có cơ hội gần gũi hơn với độc giả Ngườiviết trong quá trình sáng tác có thể thăm dò ý kiến từ bạn đọc hoặc có thể bộc

lộ những trăn trở, suy nghĩ của mình về nhân vật, tác phẩm Việc kết cấu tácphẩm xuất hiện thêm chuyện của Phong là một yếu tố độc đáo đầy thú vị.Nhờ đó người đọc có cơ hội hiểu về quá trình sáng tạo của nhà văn hơn Diệp

đã hỏi Phong - tác giả của câu chuyện Hạ : “Con bé kia thế nào rồi? Thì con bé trong cuốn tiểu thuyết của mày ấy Hạ à? Có đúng tên là Hạ không nhỉ? Mày tử tế với nhân vật đấy Ra trường kiếm được việc đúng với chuyên môn…Mày tua lịch cho em ấy bao nhiêu năm lương rồi? ”

Việc xuất hiện nhân vật Phong, Diệp với câu chuyện về Phong gây bất

ngời thú vị trong kết cấu của Blogger Phải đến trang 37 của tác phẩm người

đọc mới có dịp hiểu hơn về tác giả của câu chuyện Nó - Bé con, Hạ Và nhưvậy chúng ta mới nhận diện rõ ràng được kết cấu của tác phẩm này Do đó,

Blogger đòi hỏi người đọc bỏ thói quen đọc truyền thống, “lối viết này gây mệt mỏi cho những độc giả lười nhác và tệ hơn - họ vốn chưa quen với sự thay đổi tâm thế đọc liên tục mà Phong Diệp đã dồn họ vào như dồn vào một

mê cung”[8] Thật ra Blogger không khó đọc, nó chỉ cuốn người đọc vào

vòng xoáy của những câu chuyện như những cắt cảnh trong điện ảnh Lúcmới vào truyện, người đọc có thể bỡ ngỡ và không biết ai là người trần thuật

Tác giả hay nhân vật tôi, “một blogger mắt cận, tóc ngắn, 25 tuổi” Mãi tới

trang 38 người đọc mới phát hiện ra người trần thuật là Phong, và câu chuyệncủa Hạ, là chuyện viết trên Blog Hạ cũng là một Blogger Còn chuyện Nó và

Bé con không được giải mã là ai nhưng người đọc có thể ngầm hiểu là linhhồn và thể xác của Hạ.

Nhận xét về kết cấu của Blogger, Đoàn Ánh Dương cho đó là kiểu kết cấu “phân mảnh rời rạc” và Lê Anh Hoài cho đó là yếu tố cách tân độc đáo:

“Chia cắt cuốn sách thành những tiểu đoạn rất nhỏ tưởng chừng như giúp dễ đọc nhưng thực sự đây lại là một thử thách nữa với người đọc Bởi ở đây không đơn thuần là trò chơi ghép tranh Có thể hình dung, một câu chuyện được cố tình kể một cách cắt kéo, che dấu đoạn nọ, trình tiết kia để gây bất ngờ hoặc tạo cao kịch tính gì đó…”[8] Lê Anh Hoài còn gọi đó là cách “sắp xếp ngẫu hứng” Thực ra đó không phải là những mảnh rời rạc của hiện thực,

cũng không hẳn là thử thách với người đọc Đó chỉ là các kết cấu theo kiểuphim ảnh mà người đọc phải tạo ra mối liên kết chung để giải mã nó mà thôi

Blogger có ba cốt truyện song song: truyện của Nó và Bé con, truyện của Hạ,

và truyện của Phong Mỗi truyện được cắt thành nhiều lát, những lát này đượcsắp xếp xen kẽ nhau, tùy theo logic của cốt truyện chính Đó là kĩ thuật dựngtruyện khiến ta liên tưởng đến kĩ thuật sáng tác hậu hiện đại

2.1.3 Những lát cắt biệt lập trong kết cấu của Blogger

Để tạo hiệu quả cho tác phẩm với lối kết cấu đa tầng như thế, Phong

Điệp đã đem vào truyện những lát cắt biệt lập, đó là Chat 1, Chat 2, Chat 3, Coppy and paste 1, Coppy and paste 2, Coppy and paste 3, Comments, Rao vặt, Bản tin… Điều này khiến người đọc có cảm giác như đang trực tiếp ngồi

trước màn hình Computer, đang chat, đang đọc entry của một blog nào đóđồng thời có thể tham gia vào chatroom với người đang chat hoặc viết lờicomments (bình luận) bày tỏ thái độ của mình với người đang viết blog

Đọc những lát cắt biệt lập này đặc biệt là Chat 1 và Chat 2, người đọc

có cảm giác như mình đang ở trong phòng chat, cùng chia sẻ những cảm xúcvui, buồn của cuộc sống Phong Điệp đem “chảo lửa” của cuộc sống hiện thựcđang xảy ra xung quanh mình là một thành công có ý nghĩa cách tân trong kĩ