Nhân vật người kể chuyện trong truyện ngắn g môpatxăng

ở hai cuốn sáchnày ngoài phần giới thiệu cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Mopatxăng, tácgiả bớc đầu đề cập đến nghệ thuật truyện ngắn G.Mopatxăng và có những nhận xét tinh tế, chính xá

Bộ giáo dục và đào tạo trờng đại học vinh khoa ngữ văn– ngữ văn ===  ===

Khoá luận tốt nghiệp

Lời Cảm ơn

Trong quá trình hoàn thành khoá luận tốt nghiệp, ngoài sự nỗ lực củabản thân, tôi còn nhận đợc sự hỡng dẫn tận tình, chu đáo và có phơng phápcủa thầy giáo Nguyễn Đình Ba, cũng nh sự góp ý, động viên, giúp đỡ chânthành của các thầy cô giáo khoa Ngữ văn, gia đình và bè bạn

Nhân dịp khoá luận hoàn thành, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầygiáo Nguyễn Đình Ba – ngời đã trực tiếp hỡng dẫn tôi trong thời gian qua.Qua đây, tôi cũng xin cảm ơn chân thành các thầy cô giáo trong khoa Ngữvăn – Trờng Đại Học Vinh, đặc biệt là các thầy cô trong tổ văn học nớcngoài cùng gia đình và bè bạn đã nhiệt tình giúp đỡ tôi hoàn thành khoá luận

Vinh, tháng 5, năm 2005Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Ngọc Anh

Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ng

“Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ng ời mai sau chỉ biết ông qua

tác phẩm sẽ yêu mên ông vì ông đã cất lên tiếng hát yêu thơng vĩnh

cửu cho cuộc sống con ngời.”

(Lời điếu văn E.Dola – Chủ tịch hội nhàvăn Pháp dới bức tợng G Mopatxăng.)

Mục lục

A Mở đầu.

I Lý do chọn đề tài. - 5

II Đối tợng và phơng pháp nghiên cứu. -6

III Phơng pháp nghiên cứu. -7

IV Lịch sử vấn đề. -7

V Cấu trúc luận văn. -10

B Nội dung Chơng I Giới thuyết một số khái niệm lý thuyết và sơ lợc về truyện ngắn G Mopatxăng. I Giới thuyết một số khái niệm lý thuyết. -11

I.1 Khái niệm “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTruyện ngắn” -11

I.2 Khái niệm “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngnhân vật ngời kể chuyện” -13

II Sơ lợc về truyện ngắn G Mopatxăng. -15

II.1 Về truyện ngắn G Mopatxăng. -15

II.2 Khái quát hình tợng ngời kể truyện trong truyện ngắn G Mopatxăng. -18

Chơng II Hình tợng ngời kể truyện trong truyện ngắn G Mopatxăng. -23

I Nhân vật ngời kể truyện với vai trò trần thuật ở ngôi thứ 3. -23

I.1 Khái niệm trần thuật. -23

I.2 Từ ngôn ngữ trần thuật đến điểm nhìn trần thuật. -24

II Nhân vật “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngtôi” – ngời kể chuyện ở ngôi thứ nhất -28

II.1 Hình thức tự sự đợc sử dụng trong truyện ngắn đợc kể bởi nhân vật “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngtôi”. -28

II.2.Khoảng cách trần thuật của nhân vật “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngtôi”. -29

2.1 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” là ngời chứng kiến. -29

2.2 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” là ngời đợc nghe kể lại câu chuyện. -31

2.3 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” là một phần của câu chuyện vừa chứng kiến vừa tham gia. -32

2.4 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” kể lại chính câu chuyện của chính bản thân mình. -33

2.5 Sự hoán vị ( đổi ngôi) của nhân vật ngời kể chuyện. -36

Chơng III Nghệ thuật xây dựng nhân vật ngời kể chuyển. -38

I Ngời kể chuyện với t cách là một nhân vật. -38

I.1 Về nhân vật văn học. -38

I.2 Ngời kể chuyện với vai trò nhập vai. -40

II.1 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” nhập vai một thầy thuốc. -40

II.2 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” nhập vai một ngời khách. -41

II.3 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi nhập vai một kẻ gây tội lỗi. -43

II.4 “Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ngTôi” nhập vai một kẻ bị ngời yêu lừa dối. -46

III Ngời kể chuyện tiềm ẩn trong truyện ngắn G.Mopatxăng. -48

C Kết luận

Phần mở đầu

I Lí do chọn đề tài.

1 Văn học phơng tây thế kỉ thứ XIX, Banzắc đợc xem là bậc thầy của

chủ nghĩa hiện thực Tiếp nối Banzắc thì Mopatxăng cũng đợc "tự xếp vào

hàng bậc thầy" (Emile Zola) của chủ nghĩa hiện thực Ông nh một mặt cắt

giữa thân cây cổ thụ mà chúng ta hàng trăm năm sau vẫn thấy cả cuộc đờithảo mộc qua đờng vân trên cái khoanh gỗ tròn G.Mopatxăng sáng tác đầy

đủ trên mọi thể loại (tiểu thuyết, kịch, thơ, truyện ngắn) Nhng thể loại thànhcông nhất, thể loại đã đa ông tới đỉnh vinh quang thì phải kể đến truyệnngắn

Với hơn 300 truyện ngắn của Mopatxăng, ông trở thành nhà văn khôngthể thiếu trong bất kì cuộc hội ngộ nào của những cây bút kiệt xuất viếttruyện ngắn

Trên thực tế, đằng sau thể loại "đàn anh" tiểu thuyết thì "truyện ngắn"thờng giữ vị trí độc tôn trên văn đàn chiếm một số lợng tác phẩm khá lớn.Chỉ nhìn riêng ở Việt Nam chúng ta cũng nhận thấy đây là một thể loại đang

đợc giới sáng tác sử dụng và thành công với những tên tuổi, nh: Nguyễn HuyThiệp, Nguyên Thị Thu Huệ, Phan thị Vàng Anh Nh vậy tìm hiểu về thểloại truyện ngắn vừa mang ý nghĩa thực tiễn và lí luận nhất định trong thực tếvăn học nớc nhà

Hiện nay hớng nghiên cứu "thi pháp học", đang đợc nhiều nhà nghiêncứu phê bình văn học quan tâm Đi sâu vào vấn đề thi pháp chính là cách đitìm một cách tiếp cận mới để khám phá sự phong phú đa dạng hấp dẫn củavăn học tránh cách hiểu chủ quan suy diễn xã hội học thông thờng

Vấn đề giảng dạy và nghiên cứu văn học nớc ngoài nói chung và vănhọc Pháp nói riêng (một nền văn học đồ sộ cả về mặt lợng và chất) đang làvấn đề cần thiết và đang gặp những khó khăn nhất định Mặt khác việc tiếpthu tìm hiểu một nền văn học lớn sẽ cho chúng ta cái nhìn so sánh kháchquan về vị trí của văn học dân tộc với văn học nớc ngoài

G Mopatxăng hiện là một trong những tác giả đợc lựa chọn tác phẩmgiảng dạy trong nhà trờng phổ thông (Bố của XiMông) do vậy việc tìm hiểutruyện ngắn của ông sẽ giúp ích cho qúa trình hiểu và giảng dạy tác phẩm,tác gia này

Đề tài mà chúng tôi đang triển khai nghiên cứu: "Nhân vật ngời kể

chuyện trong truyện ngắn G.Mopatxăng" cũng đợc nghiên cứu theo hớng

đó nhằm góp phần hoàn thiện thêm quá trình tiếp nhận tác phẩm từ hình thức

đến nội dung

Vì thế với tất cả lí do về lí luận và thực tiễn đó chúng tôi đã chọn nghiêncứu một khía cạnh trong truyện ngắn của G.Mopatxăng là "Nhân vật ngời kểchuyện"

II Đối tợng và phạm vi nghiên cứu.

1 G.Mopatxăng sáng tác nhiều và toàn diện ở các thể loại (tiểu thuyết,

kịch, truyện ngắn, thơ) nhng trong phạm vi yêu cầu của đề tài chúng tôi chỉnghiên cứu phần truyện ngắn Trong đó, không đi sâu tìm hiểu toàn diện các

khía cạnh về truyện ngắn mà chỉ đi vào vấn đề Nhân vật ngời kể chuyện.

2 Qua tìm hiểu chúng tôi đợc biết G.Mopatxăng đã viết 306 truyện

ngắn, nhng do hạn chế về ngoại ngữ, về t liệu và trong phạm vi của một luậnvăn cho nên ngời làm đề tài chỉ tập trung khảo sát 35 truyện ngắn của ôngtrong tập truyện ngắn đợc dịch và giới thiệu ở Việt Nam

- Tập truyện ngắn hay G Mopatxăng (Nhà xuất bản văn hoá thông tin,

Hà Nội, 2000), ngời dịch:Hớng Minh, Trung Hiếu, Nguyễn Văn Sĩ, NguyễnHải Hờ

- Tập truyện ngắn G.Mopatxăng (Do Lê Huy Bắc tuyển chọn dịch và

giới thiệu, NXB Văn học, Hà Nội, 2001

III Phơng pháp nghiên cứu.

1 Phơng pháp khảo sát: Tiến hành khảo sát trên 42 truyện ngắn và các tácphẩm liên quan

2 Phơng pháp thống kê: Thống kê sau khi đã khảo sát và đa ra những kếtluận có căn cứ

3 Phơng pháp so sánh đối chiếu So sánh với một số nhà văn khác để thấy

đ-ợc tính hiện đại cách tân trong nghệ thuật kể chuyện của G Mopatxăng

IV Lịch sử vấn đề.

Là một đại biểu bậc thầy của truyện ngắn thế giới cho nên công trìnhnghiên cứu về truyện ngắn G Mopatxăng ở Pháp nói riêng và thế giới nóichung tơng đối nhiều Tuy nhiên do hạn chế về ngoại ngữ nên chúng tôi chatiếp cận đợc tất cả công trình nghiên cứu Với sự cố gắng hết sức chúng tôi

đã tìm tòi và tham khảo đợc những công trình nghiên cứu về G.Mopatxăng ởViệt Nam nh sau:

1 Các loại giáo trình.

Thứ nhất phải kể đến Giáo trình văn học phơng Tây Của nhóm tác giả

Đặng Anh Đào, Hoàng Nhân, Lơng Duy Trung, Nguyễn Đức Nam, NguyễnThị Hoàng, Nguyễn Văn Chính, Phùng Văn Tửu, ở đây chúng ta biết đếnG.Mopatxăng với vai trò là một đại biểu xuất sắc của văn học Pháp thế kỉXIX Tuy nhiên do tính chất thực tiễn của giáo trình cho nên ngời viết chỉgiới thiệu những nét chung nhất, khái quát nhất về cuộc đời và sự nghiệp củanhà văn chứ cha có điều kiện đi sâu tìm hiểu nghệ thuật truỵên ngắn của ông

Thứ hai, đáng lu ý là hai cuốn giáo trình Lịch sử văn học Pháp thế kỉ

thứ XIX, tập 4, Lê Hồng Sâm (chủ biên), NXB Ngoại văn, Hà Nội, 1990 Và Văn học lãng mạn và hiện thực phơng Tây thế kỉ XIX, Lê Hồng Sâm và Đặng

Thị Hạnh, NXB Đại học và Trung học chuyên nghiệp, 1981 ở hai cuốn sáchnày ngoài phần giới thiệu cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Mopatxăng, tácgiả bớc đầu đề cập đến nghệ thuật truyện ngắn G.Mopatxăng và có những

nhận xét tinh tế, chính xác "Truyện ngắn của ông súc tích, giản dị nh một

kịch bản phim"[Lịch sử văn học Pháp, tập 4, tr.229], hoặc "Kết cấu tác phẩm cực kì khéo léo, kín đáo với vẻ bề ngoài hết sức tự nhiên "[Văn học

lãng mạn và hiện thực phơng Tây thế kỉ XIX, tr.463] Nh vậy, trong hai cuốngiáo trình này các tác giả đã bàn đến một số vấn đề nghệ thuật truyện ngắnG.Mopatxăng Nhng nhìn chung vấn đề mới chỉ dừng lại ở mức độ khái quát

Còn nhân vật trong truyện ngắn của Mopatxăng đợc giới thiệu đã cho ta thấy

cái nhìn toàn cảnh về nhận vật nói riêng và nội dung tác phẩm Mopatxăng

nói chung, Tác giả Lê Hông Sâm viết: "Tiếp nối các nhà hiện thực tiền bối

ở nhiều truyện Ghi đơ- Mopatxăng phơi bày những mặt xấu xa trong cái xã hội trởng giả một cách kinh khủng" Nh vậy cuốn sách cha quan tâm

nhiều đến nghệ thuật của nội dung ấy

2 Loại sách báo tạp chí nghiên cứu về Mopatxăng.

Ngoài lợng sách nghiên cứu ít ỏi ấy, có thêm một số bài nghiên cứuriêng về Mopatxăng cùng một số tập truyện đợc dịch và giới thiệu tại ViệtNam (khoảng 100 truyện ngắn)

Chúng ta có những tập truyện sau:

- Tuyển truyện Ghi đơ - Mopatxăng NXB NH, 2001, Do Lê Huy Bắc

tuyển chọn dịch và giới thiệu Theo Lê Huy Bắc sự nghiệp sáng tác của G.Mopatxăng thật bền bỉ, tơng đối đồ sộ Ông là ngời viết khoẻ tỏ ra tơng đối

đều tay trong suốt cuộc đời sáng tác

Đề tài trong truỵên ngắn của ông phong phú Ông thờng sử dụng yếu tốhài để châm biếm nhng đằng sau đó là sự đổ vỡ và nớc mắt, cánh nhìn biquan về cuộc đời

Tạp chí văn học nớc ngoài số 4, 2004, có bài viết của Đào Huy Hiệp,nhân kỉ niệm 150 năm ngày sinh của Mopatxăng Nhng bài viết này bêncạnh việc giới thiệu với bạn đọc một số truyện ngắn tiêu biểu củaMopatxăng, tác giả chỉ chủ yếu đi sâu tìm hiểu những nét đặc sắc trong thếgiới nhân vật truyện ngắn của G Mopatxăng cũng cha xét nhân vật trong vaitrò trần thuật (nguời kể chuyện)

Bên cạnh đó "Văn học và tuổi trẻ", số 10, 10/2001 cũng có bài nghiên

cứu về Mopatxăng: "Lòng trắc ẩn trớc đen tối của cuộc đời" Nhìn chung

bài viết cũng chỉ dừng lại ở vấn đề giới thiệu chung về tác giả đồng thời đềcập tới thế giới nhân vật nói chung trong truyện ngắn của ông

3 Các khoá luận nghiên cứu về G.Mopatxăng.

Qua tìm hiểu chúng tôi thấy về Mopatxăng đã có những đề tài nghiêncứu sau:

- Đề tài chiến tranh trong truyện ngắn G.Mopatxăng

- Giá trị hiện thực trong truyện ngắn G.Mopatxăng

- Không gian nghệ thuật trong truyện ngắn G.Mopatxăng

- Ngời phụ nữ trong truyện ngắn G.Mopatxăng

- Một số đặc điểm trong kết cấu truyện ngắn G.Mopatxăng

- Kết cấu cốt truyện truyện ngắn G.Mopatxăng

- Thế giới nhân vật truỵên ngắn G.Mopatxăng

- Nghệ thuật mở đầu và kết thúc truyện ngắn G.Mopatxăng

Nh vậy tổng kết lại chúng ta thấy các sách báo, tạp chí ở Việt Nam khinghiên cứu về Mopatxăng cha thật nhiều Nhng nhìn chung các công trình

này chỉ mới khái quát "thô sơ"về thế giới nhân vật chứ cha "đặt" thế giới

nhân vật ấy trên bình diện thi pháp để soi xét một cách có cơ sở khoa học và

hệ thống Các khoá luận dẫu sao cũng đã có những cách thức tiếp cận mới và

khá phong phú Tuy nhiên thực tế cho thấy nghiên cứu Nhân vật ngời kể

chuyện đang là vấn đề còn bỏ ngỏ Bởi vậy chúng tôi tiếp tục đi sâu nghiên

cứu về Mopatxăng cùng vấn đề còn để ngỏ này với sự tiếp nối, tiếp thunhững công trình nghiên cứu mang tính gợi mở trên, cùng những khoá luận

mở đờng với hi vọng tìm hiểu sâu hơn, kĩ hơn, chất lợng hơn về bậc thầytruyện ngắn thế kỉ XIX - Ghi đơ - Mopatxăng

ơng I.

Giới thuyết về một số khái niệm lí thuyết

và sơ lợc về truyện ngăn G Mopatxăng.

I Giới thuyết về một số khái niệm lí thuyết

I.1 Khái niệm "truyện ngắn".

Theo "Lí luận văn học" thì bất kì một tác phẩm nào cũng gắn với một

thể loại nhất định Bản thân nhà văn trong quá trình sáng tác họ lựa chọn chomình những phơng pháp chiếm lĩnh chiếm lĩnh đời sống khác nhau thể hiệnnhững quan điểm thẫm mĩ khác nhau, đối với hiện thực, có những cách xâydựng hình tợng khác nhau Đó là những yếu tố khách quan cho sự hình thànhthể loại Đến lợt mình cái thể loại lại tạo ra một kênh giao tiếp với ngời đọc.Mỗi loại giao tiếp nh vậy có ngôn ngữ riêng, phơng tiện riêng, truyền thống

và kinh nghiệm riêng Giao tiếp thơ khác với giao tiếp kịch, và truyện truyệnngắn Bởi vậy trớc khi tìm hiểu hình tợng ngời kể chuyện trong truyện ngắnMopatxăng chúng tôi trình bày một vài vấn đề chính về lí luận của thể loạinày

Cho tới nay khái niệm truyện ngắn chỉ đợc xét nh một quy ớc, mỗi ngời

có một cách nhìn riêng về nó - tổng hợp lại các ý kiến ta thấy:

Truyện ngắn là tác phẩm tự sự cở nhỏ Nội dung của thể loại truyệnngắn bao trùm hầu hết các phơng diện của đời sống: đời t, thế sự hay sử thi

nhng cái độc đáo là ngắn Song gọi truyện ngắn không phải vì "truyện" của

có "ngắn", mà vì cách nắm bắt cuộc sống của thể loại Truyện ngắn đợc viết

ra để tiếp thu liền một mạch, đọc một hơi không nghỉ

Khác với tiểu thuyết thể loại chiếm lĩnh đời sống trong toàn bộ sự toàn

bộ sự toàn vẹn và rộng lớn, truyện ngắn truyện ngắn thờng hớng tới khắc hoạmột hiện tợng , phát hiện một nét bản chất trong quan hệ nhân sinh hay đờisống tâm hồn con ngời Chính vì vậy, trong truyện ngắn thờng ít nhân vật và

ít sự kiện phức tạp "Điều quan trọng đối với truyện ngắn là phải lựa chọn

cho đợc cái tinh tế tự nó bộc lộ ra những nét của tính cách và số phận, tự

nó đặc trng cho một hiện tợng xã hội Mỗi truyện ngắn chỉ chứa đựng một tình thế nh thế nào đó đã xẩy ra trong đời sống nếu có hai tình thế trở lên thì truyện ngắn bị phá vỡ" [Nguyễn Kiên,Văn nghệ quân đội, 7/1976].

Nhân vật truyện ngắn là một khoảng khác loé sáng của một ý tởng của cáctác giả về thế giới Bởi điều này, trong các truyện ngắn cổ điển hầu nh cácnhà văn không tập trung xây dựng tính cách điển hình có cá tính đầy đặn màchủ yếu nhằm miêu tả một trạng thái tính cách nào đó của nhân vật theo mộtnhát cắt thời gian tơng ứng qua đó về một trạng thái quan hệ xã hội hoặc

trạng thái quan hệ con ngời Do đó để thể hiện cái nổi bật t tởng chủ đề "lấy

cái nhỏ để nói đợc cái lớn" đòi hỏi nhà văn phải có tài năng, gọt tỉa dồn nén

sao cho không có cái gọi là thừa

Cốt truyện của truyện ngắn thờng diễn ra trong một không gian, thờigian hạn chế Kết cấu cũng không chia thành nhiều tuyến, tầng phức tạp màthờng đợc xây dựng theo nguyên tắc tơng phản hoặc liện tởng

Truyện ngắn thợc loại hình tự sự nên nghệ thuật trần thuật là một trongnhững yếu tố quan trọng trong phơng thức biểu hiện, nó còn là yếu tố cơ bảnthể hiện cá tính sáng tạo của tác giả ngôn ngữ trần thuật, ngôn ngữ ngời kểchuyện tạo nên giá trị nghệ thuật của tác phẩm Cũng bởi vai trò quan trọngtrong đó, chúng tôi đã lựa chọn hình tợng ngời kể chuyện để khảo sát truyệnngắn của Maupatssant

I.2 Khái niệm ngời kể chuyện.

Phơng diện cơ bản của phơng thức tự sự, là việc giới thiệu khái quátthuyết minh miêu tả đối với nhân vật, sự kiện, hoàn cảnh, sự vật theo cái nhìncủa một ngời trần thuật nhất định [220;4] Bởi vậy vai trò của ngời kể chuyện

là rất quan trọng

Trong văn học cùng với việc thừa nhận tính hình tợng của văn học, cácnhà nghiên cứu xem ngời kể chuyện (ngời trần thuật) cũng mạng tính hình t-ợng Bản thân văn xuôi, việc tổ chức quan hệ với các chủ thể lời nói (ngờitrần thuật, ngời kể chuyện) để cho ai nói về ai, ai nói, ai đợc nói, nói từ điểmnào đều nhằm tạo ra tính hình tợng

Trong Từ điển thuật ngữ văn học do Lê Bá Hán (chủ biên), NXB Địa

học quốc gia, Hà Nội, 2000 Đã đa ra định nghĩa về ngời kể chuyện nh sau:

"Ngời kể chuyện là hình tợng ớc lệ về ngời trần thuật trong tác phẩm văn

học, chỉ xuất hiện khi nào câu chuyện đợc kể bởi một nhân vật cụ thể trong tác phẩm Có thể đó chính là hình tợng của chính tác giả (tuy nhiên không nên đồng nhất với tác gỉa ngoài đời); có thể là một nhân vật đặc biệt do tác giả sáng tạo ra; có thể là một ngời biết một câu chuyện nào đó Một tác phẩm có thể do một hoặc nhiểu nguêoì kể chuyện Hình tợng ngời kể chuyện

đem lại cho tác phẩm một cái nhìn, một sự đánh giá bổ sung, về mặt tâm lí, nghề nghiệp hay lập trờng xã hội cho cái nhìn tác giả làm cho sự trình bày,

tái tạo con ngời và đời sống trong tác phẩm thêm phong phú, nhiểu phối cảnh".

Trong thực tế không thể nói "chuyện là tự nó, chuyện không có ai kể"

(T.Todorov) Cái tự nó khi đợc đa vào đối thoại thì không thể tự nó đợc nữa

ở định nghĩa trên các tác giả xem ngời kể chuyện chỉ xuất hiện khi tác phẩm

đợc kể bởi một nhân vật cụ thể (nhân vật xng tôi) Nhng ở đây trên cơ sở

định nghĩa đã cho chúng tôi hiểu rộnng hơn về khái niệm ngời kể chuyện đó.

ở đây chúng tôi xem ngời kể chuyện (vừa là một nhân vật cụ thể, nghĩa là

ngời tham gia chứng kiến câu chuyện, kể câu chuyện mà mình đã tham giahoặc chứng kiến ngời trần thuật Do đó chúng tôi không chỉ khảo sát "ngời

kể chuyện" ở ngôi thứ nhất mà còn xét ngời kể chuyện ở ngôi thứ 3 (ngôitrần thuật) thậm chí đề cập tới ngời kể tiềm ẩn Chúng tôi hiểu câu chuyệnkhi đa vào văn bản nghệ thuật không thể tự nó nữa mà là điểm nhìn trầnthuật cũng không phải tự nó mà có Lời trần thuật của anh, ngôn ngữ của anhvậy thì anh là ngời kể đích thực nhng đồng thời có một ngời nữa biết câuchuyên xảy ra có mặt lúc này lúc khác nh một nhân chứng của truyện theodõi nó, lắp ghép cho thành mạch lạc mà không có một lời bình phẩm, không

đối thoại với ngời nghe chuyện Trong một thời điểm của truyện có vô số sựkiện giao nhau, tơng tác lẫn nhau nhng ngời kể hàm ẩn biết gạt đi những t-

ơng tác trực tiếp mà gạt bỏ những tơng tác gián tiếp định hớng cho ngời kểgiữ đợc mạch lạc của mình không xen vào những đối thoại lan man với ngời

nghe làm cho "chuyện không thành chuyện" và ngợc lại với vai trò của mình ngời kể hàm ẩn giúp cho "không có chuyện cũng thành chuyện".

"Ngời kể chuyện" là một yếu tố hình thức, vì thế vai trò của nó chủ yếu

đợc khẳng định trong việc thực hiện những nhiệm vụ đối với các yếu tố nộidung của tác phẩm nh: chủ đề, t tởng, kết cấu

Trong mối quan hệ với chủ đề, từ tởng ngời kể chuyện (ngời trần thuật)

nhiều khi là hình thái của hình tợng tác giả là ngời mang tiếng nói quan đểmcủa tác giả nên góp phần làm rõ t tởng chủ đề của tác phẩm Ngợc lại chủ

đề tác phẩm có khi quy định ngời kể chuyện thuộc ngôi nào, điểm nhìn nào

để tạo ra một hiệu quả tốt nhất cho việc tiếp nhận cũng nh tính khách quanhay chủ quan của câu chuyện

Trong mối quan hệ với kết cấu ngời kể chuyện liên kết những mối quan

hệ bên trong, từ điểm nhìn trần thuật tạo ra nhiều kiểu kết cấu Ví dụ: Kết

cấu tuyến tính, kết cấu đảo ngợc, và ngợc lại mỗi kiểu kết cấu lại có nhũngkiểu kể chuện khác nhau Nhiều khi trong tác phẩm không phải chỉ có một

ngời kể chuyện mà có nhiều ngời tham gia kể (Ngời đàn bà làm nghề độn

ghế).

Tóm lại dù hiểu ngời kể chuyện ở phạm vi nhân vật hay hình tợng thìchúng ta cũng phải công nhận đó là một ngời trần thuật có thể xuất hiện haykhông xuất hiện với vai trò một nhận vật có tham gia vào sự kiện của tácphẩm Ngời kể chuyện có khi đợc tác gỉa sáng tạo ra hoặc có khi chính lànhân vật ở ngôi thứ 3 khách quan nào đó thậm chí có một nhân vật kểchuyện nữa mà chúng toi tạm gọi là tác giả tiểm ẩn Một tác phẩm có thể cómột hoặc nhiều ngời kể chuyện Từ ngời kể chuyện có thể đem lại co tácphẩm một điểm nhìn, thể hiện đậm quan điểm, cái nhìn của tác giả đối với sựkiện đã trình bày góp phần tạo nên những kết cấu phong phú đa dạng và hấpdẫn cho tác phẩm Đi tìm hiểu nhân vật ngời kể chuyện chính là cách đểchúng ta tìm hiểu xem tại sao G.Mopatxăng là ngời kể chuyện hay nhất ở xứ

sở có nhiều chuyện hay này

II Sơ lợc về truyện ngắn G Mopatxăng.

II.1 Về truyện ngắn G Mopatxăng

Ghi de Maupatssant là một thiên tài trong lĩnh vực truyện ngắn Sự xuấthiện những trang truyện ngắn của ông trên văn đàn văn học nớc Pháp đãkhẳng định một tài năng, có thể nói "tự xếp vào hàng bậc thầy" Mopatxăngsáng tác trên hhiểu thể loại nhng thành công nhất là thể loại truyện ngắn,Mopatxăng là nhà văn không thể thiếu trong bất kì cuộc hội ngộ nào củanhững cây bút kiệt xuất mọi thời

* Truyện ngắn của Mopatxăng phong phú về đề tài sáng tác nhng nổi

bật nhất vẫn là mảng về đề tài tình yêu nớc, nỗi cô đơn, sự phản trắc, hạnhphúc cũng nh tấm lòng nhân hậu của con ngời

Môi trờng gắn với nhân vật giúp ta lí giải nhân vật, in dấu vào nhân vật

và cùng mang dấu ấn của nhân vật ở sáng tác của Môpatxăng cho thấy điềunày kế thừa truyền thống của BanZắc Tính chân thực của những quan sát đ-

ợc biểu đạt bằng những từ ngữ chuẩn xác, chắt lọc (Maupassant không baogiờ bằng lòng với những từ chỉ "xấp xỉ gần đúng" điều muốn biểu đạt) Mộtlời vài tiếng thế là hiện lên nền đất nâu mô mấp những tấm rèm che cửa sổ

"xa trắng nay vàng và đầy vết ruồi bậu" trong cái buồng của nông dân (conquỷ) hay "cái mê cung ngoắt nghéo của những ngôi nhà lụp xụp, những đờngphố nhấp nháp ri rỉ nớc hôi hám" nơi Frăngxoalơ đang sống (bến cảng) Songnổi bật trong truyện ngắn của Maupassant là một thiên nhiên sống, cảmthông hoặc thờ ơ với con ngời, một thiên nhiên nói lên tâm trạng tính cáchnhân vật, nói lên sự cảm thụ thế giới của tác giả, ngời săn bắn, ngời tu sĩ, ng-

ời câu cá với sắc màu âm thanh, hơng vị cụ thể Một không gian ngập tràn

ánh trăng êm dịu, bình yên "những con hoạ mi xa ca hoà khúc nhạc gieotừng tiếng, khúc nhạc gợi mơ màng mà chẳng khỏi suy nghĩ, khúc nhạc nhẹnhàng và ngân nga sinh ra cho những chiếc hôn, hoà vào sức quyến rũ của

ánh trăng" (Sáng trăng); mảnh vờn ơm "xinh nh nụ cời hiền của bà già tuổitác" vào mùa xuân (Mơnuyê) Trờng phái ấn tợng trong hội họa giúpMopatxăng có cái nhìn mới, phân biệt đợc trong thiên nhiên - cũng nh trongtâm trạng con ngời vô vàn sắc thái tế nhị và những biến đổi, lu chuyển từngkhoảng khắc cho đến bây giờ cha đợc nghệ thuật thể hiện

* Trong chuyện của mình quan niệm về thời gian và cách xử lí thời giancủa Mopatxăng đáng chú ý Trong những thiên truyện mẫu mực về sự dồnnén, ngắn gọn - những đặc tính dờng nh mâu thuẫn với khả năng nhận thứcchiều dài thời gian Mopatxăng vẫn cho thấy sự tác động của thời gian.Khoảng khắc mô tả thờng có cội nguồn từ một quá khứ đợc cô đúc trong vàidòng Và chình thời gian ngầm ẩn này, chính những năm tháng chứa đọngtrong vài dòng này kiến nhân vật có đúng trong trạng thái tâm lí ấy, trongtình huống ấy Trong truyện Mopatxăng thời gian thờng gắn với sự tàn rữa,

phá huỷ, mất mát (Bà Ecmê, Bến cảng,Cho một cốc đầy), những khoảng khắc hạnh phúc mà con ngời để lỡ (Cô Châu)

* Một đóng góp mới của Mopatxăng với văn xuôi thế kỉ thứ XIX là sựnắm bắt và tái hiện những trạng thái tâm lí, những xung đột, diễn biến tâmtrạng nảy sinh, những tình thế phong phú vô tận của cuộc đời, cái dẹp vàcuộc sống làm đổ vỡ những tín điều khô khan giả tạo, một chấn thơng tinh

thần thời thơ ấu đảo lộn và đầu độc cả một đời ngời (Cho một cốc đầy) rồi những nõi đau bí ẩn "càng sâu xa hơn bởi dờng nh êm nhẹ, càng nhức

nhối hơn bởi dờng nh mơ hồ, càng dai dẳng hơn nữa bởi dờng nh không thực" (Mơnuyê)[97;18], và đằng sau vẻ nhẹ nhàng, bông đùa, có phần diễu

cợt mỉa mai, châm biếm Maupatssant thờng phát hiện bi kịch của con ngời

(Đi ngựa).

* Truyện của ông đa dạng về sắc thái, âm điệu Bên cạnh "Cái thùng

con" tàn nhẫn, "Ngời đã khuất" ảm đạm, "Bà Ecmê" u ám, có "ánh trăng"

ngọt ngào dịu êm nh một bản tình ca của một cuộc đời, có "Bố của Ximông"

trong veo hồn nhiên - một trong những câu chuyện hiếm hoi có kết thúc ngọtngào Đặc biệt dấu ấn để lại cho sắc thái, âm điệu, câu chuyện của ông phải

kể tới dọng điệu ngời kể chuyện Dọng điệu ấy nh hoá thân vào trạng tháitâm lí của nhân vật: Một chàng trai trẻ si tình thác loạn, vẻ trâng tráo của mộttên lính Phổ, một ông già độc thân mẫn cảm với vẻ hoài nghi tất cả vẻriêng biệt ấy lại tạo thành một vẻ thống nhất độc đáo với nhiều yếu tố phứctạp, nhiều âm điệu đối lập Đằng sau hình ảnh, dọng điệu kể chuyện ấy lànhãn quan trần thuật là cái nhìn của Mopatxăng về cuộc đời, con ngời Qua

đó một lần nữa khẳng định vai trò thiễn tài kể chuyện Mopatxăng nh AnatoleFrance từng nhận xét " Mopatxăng là một trong những ngời kể chuyện giảinhất ở cái xứ sở xa nay truyện kể vốn rất nhiều và rất hay này"

II.2 Khái quát hình tợng nguời kể chuyện trong truyện ngắn Mopatxăng.

Trong tất cả các tác phẩm tự sự bao giờ cũng tồn tại một ngời kểchuyện Câu chuyện có hấp dẫn hay không có thú vị hay không phụ thuộcvào ngôn ngữ và thái độ ngời kể chuyện

Truyện ngắn là thể loại tự sự cở nhỏ Do khuôn khổ của thể loại ngônngữ phải hàm súc, cô đọng không thể có những phần rời nh ở tiểu thuyết mà

phải kiệm lời "đặc quánh" để tạo ra đợc sự thống nhất, hiệu quả, hoặc ấn

t-ợng" trong tác phẩm nên nghệ thuật trần thuật là một trong những yếu tốquan trọng để tạo thành công cho thể loại ấy, phơng thức biểu hiện nghệthuật trần thuật còn là yếu tố cơ bản thể hiện cá tính sáng taọ của tác giả.Ngôn ngữ trần thuật, ngôn ngữ ngời kể chuyện tạo nên giá trị nghệ thuật củatác phẩm tự sự

Khi khảo sát truyện ngắn Mopatxăng chúng tôi thấy hình tợng ngời kểchuyện đóng một vai trò trung tâm trong việc kiến tạo kết câu tác phẩm vàthể hiện từ tởng quan điểm của tác giả Sự phong phú linh hoạt và tinh tếtrong vai ngời kể chuyện thể hiện những điểm nhìn trần thuật phù hợp vớimôi biến cố, mỗi nội dung của tác phẩm

Trong truyện ngắn Mopatxăng chúng tôi thấy ngời kể chuyện ở ngôi thứnhất xng "tôi" chiếm 11/ 42 (26,2%); ngời kể chuyện ở ngôi thứ ba chiếm22/ 42 (52,4%) và đổi ngôi thứ nhất sang ngôi thứ hai, ngôi thứ ba sang ngôithứ hai (xng tôi trong khi kể) mà chúng tôi tạm gọi là sự hoán vị trần thuậtchiếm 9/ 42 (21,4%) Tuy nhiên, sự phân định khảo sát về ngôi kể chuyệnchỉ mang tính tơng đối nhằm mục đích cụ thể hoá chức năng của mỗi vai trầnthuật Trong thực tế trong quá trình tìm hiểu về hình tợng ngời kể chuyệntrong truyện ngắn Mopatxăng chúng tôi đề cập tới một kiểu hình tợng ngời

kể chuyện nữa tạm gọi là "Tác giả tiềm ẩn" - ngời ít khi xuất hiện trực tiếp không "xuất đầu lộ diện" nhng luôn luôn có mặt trong mọi biến cố đóng vai

dẫn dắt cốt truyện Kiểu hình tợng này trong tryện ngắn Mopatxăng xuấthiện không nhiều nhng khá rõ (phần sau chúng tôi sẽ trình bày kĩ hơn)

Nh vậy có thể nhận thấy hình tợng ngời kể chuyện trong truyện ngắnMopatxăng có cái nhìn đa chiều trong trần thuật, mỗi hình tợng có ngôn ngữ,dọng điệu riêng Khảo sát và tìm hiểu về hình tợng này chính là đi tìm hiểuyếu tố hình thức để tìm đến đáp nội dung của mỗi một tác phẩm Suy chocùng mỗi tác phẩm dẫu cùng một mẹ song "Mỗi truyện một vẻ" một cáchbiểu hiện tồn tại riêng Đó chính là quá trình đi tìm nghệ thuật đích thực củamỗi tác phẩm văn chơng

Bảng thống kê về ngôi kể chuyện trong truyện ngắn Maupatssant

T

T

1 Tập truyện ngắn hay Viên mỡ bò

-27 Tuyển truyện Bố của XiMông

-28 Ghiđơ Mopatxăng, Ngời đã khuất

Khoảng cách trần thuật nhân vật "tôi" Tên truyện

"Tôi" là ngời chứng kiến 1 Bà Baptít

"Tôi" là ngời đựơc nghe kể lại hoặc biết

nguyên nhân xảy ra câu chuyện

Chơng II.

Hình tợng ngời kể chuyện trong truyện ngắn Mopatxăng.

I Nhân vật ngời kể chuyện với vai trò trần thuật

ở ngôi thứ ba

1 Khái niệm trần thuật

Trần thuật là phơng tiện cơ bản của phơng thức tự sự, là việc giới thiệu,khái quát, thuyết minh, miêu tả đối với nhân vật, sự kiện, hoàn cảnh, sự vậttheo cách nhìn của một ngời trần thuật nhất định [220;4] Vai trò của trầnthuật rất lớn

Thành phần của trần thuật không chỉ là lời trần thuật Chức năng của nókhông chỉ là kể việc, nó bao hàm cả việc miêu tả đối tợng phân tích hoàncảnh, thuật lại tiểu sử nhân vật, lời bình luận, lời trữ tình ngoại đề, lời ghichú của tác giả

Trần thuật gắn liền với toàn bộ công việc, bố cục, kết cấu tác phẩm Tácphẩm dù kể theo trình tự nhân quả, liên tơng nhanh hay chậm, kể ngắt quảnghay bổ sung thì trần thuật là một hệ thống tổ chức phức tạp nhằm đa hành

động lời nói của nhân vật vào đúng vị trí của nó để ngời đọc có thể lĩnh hộitheo đúng ý định của tác giả Khoảng cách góc độ của lời kể đối với cốttruyện tạo thành cái nhìn Mối quan hệ thái độ của ngời kể đối với các sự

kiện đợc kể cũng nh với ngời nghe, ngời kể "trong truyện" hay "ngoài

truyện" ở giữa ngời nghe hay cách xa họ tạo thành dọng điệu của trần thuật.

Bố cục của trần thuật hình thành với sự triển khai, cái nhìn đan cài phức hợp,luận phiên các điểm nhìn Có điểm nhìn gần với sự kiện, lại có điểm nhìncách xa trong không gian và thời gian Có điểm nhìn ngoài hoặc nhìn xuyênqua nội tâm nhân vật Có cái nhìn nhân vật, sự kiện là một nền văn hoákhác nhau

Trần thuật ở ngôi thứ ba do một ngời biết hết sự việc và tiến hành kể

Đây là một phơng pháp kể chuyện truyền thống chúng ta thờng gặp Bảnthân Mopatxăng - là một nhà văn củ thé kỉ XIX do vậy hình thức kể chuyệntruyền thống này đợc sử dụng khá nhiều (22/ 42 chiếm 52,4%) Đối vớitruyện ngắn đợc trần thuật bởi ngôi thứ ba của Maupatssant thì nhân vật này

xuất hiện trong tác phẩm với với một chức năng là ngời trần thuật Do đónhững truyện ngắn đợc kể bởi ngôi này thờng thuộc vào hình thức tự sự khácquan Từ đặc điểm đó chúng ta tiến hành nghiên cứu, tìm hiểu vai trò củangôn ngữ trần thuật đến điểm nhìn trần thuật khi ngời kể chuyện trần thuật từngôi thứ ba trong truyện ngắn của Maupatssant.

II.2 Ngôn ngữ trần thuật đến điểm nhìn trần thuật.

* Trong truyện ngắn của Mopatxăng, khi câu chuyện đợc kể bởi ngôithứ ba thì điểm nhìn trần thuật là điểm nhìn từ bên ngoài Do đó khoảng cáchtrần thuật xa cho nên ngôn ngữ trần thuật ở đây mang dọng điệu khách quan.Trong quá trình kể chuyện Mopatxăng thờng để cho sự kiện và các chitiết bộc lộ nội dung chủ đề tác phẩm, rất hiếm khi nhà văn bình luận và phátngôn quan điểm của mình

Truyện ngắn đã đa Mopatxăng lên địa vị nhà văn bậc thầy thế giới- là

"viên mỡ bò", đợc kể với một thái độ khách quan nh thế Trong bối cảnh "tản

c" để trành sự đối mạt thờng ngày với kẻ thù của những ngời dân mất nớcMopatxăng đã xây dựng một cuộc gặp gỡ giữa một bên là những kẻ quý tộc

và nhà buôn vợ chồng Loadô - nhà buôn rợu vang ở phố cầu lớn, vợ chồngCarê- lamađông tai mặt có địa vị lớn trong ngành kinh doanh bông, chủ banhà máy dệt, đệ tứ đẳng Bắc đẩu bội tinh và có chân trong hội đồng hàngquận, vợ chồng bá tớc Huybeđơ Brêvin là những ngời mạng một trong nhữndòng họ kì cựu nhất và quý phái nhất ở xứ Normăngđi và có thêm hai bà ph-

ớc ngồi lần những chuỗi tràng hạt dài nhẩm đọc kinh "Lạy cha" và kinh

"Kính mừng" Tất cả họ đại diện cho tầng lớp trên giầu có đức hạnh, ngoan

đạo, đối lập với Viên mỡ bò - một cô gái điếm Tuy nhiên bỏ qua sự ghẻlạnh của mọi ngời trong hoàn cảnh khó khắn chung cô giá điếm ấy đã mangcả đồ ăn của mình để san sẻ cho những ngời cùng chuyến xe Và tiếp nữa vàchính cô đã chấp nhận nỗi nhục nhã là quan đêm với một tên lính Đức đểgiúp đoàn ngời tiếp tục chặng hành trình Nhng ngợc lại "những con ngời

quý tộc thanh cao ấy đã đối xử với "Viên mỡ bò" tàn nhẫn độc ác Kết thúc truyện là hình ảnh viên mỡ bò vẫn khóc, và đôi khi một tiếng nức nở cô“Thời gian cứ nối tiếp nhau, những ng

không kìm nén nổi, bật lên trong bóng tối giữa hai đoạn bài hát [5;17].”Mopatxăng cũng không bình luận gì thêm, chỉ có nỗi xót xa, nỗi đau, nỗinhục và bất hạnh của cô giá điếm trớc bọn ngời vô lơng tâm mà thôi Qua đóthấy đợc bộ mặt của những kẻ quý tộc giàu sang ấy đơn giản chỉ là những

con buôn đúng nghĩa, những kẻ cơ hội lừa lọc, gian trá và ác độc Những phunhân đợc trá hình với bộ mặt đức hạnh nhng thức chất cũng khao khát có đợc

"ân huệ" nh "Viên mỡ bò" "Đôi mắt của bà Caree- Lamaddông xinh đẹp

sáng lên, và bà hơi tái mặt đi tựa hồ nh cảm thấy tên sĩ quan dùng võ lực cỡng bức bà"[5;17] "Viên mỡ bò" mặc dù là một cô gái điếm nhng là một

ngời đáng đợc trân trọng, cảm thông

Rất nhiều câu chuyện trong truyện ngắn G Mopatxăng đợc trần thuật

với một ngôn ngữ và thái độ khách quan nh vậy Chẳng hạn: "Chuyện của

ông cụ Milông, Món t trang, Cái thùng con, Trả thù, Bến cảng, Một cuộc quyết đấu, Đợc huận chơng"v.v

Câu chuyện Món t trang kể về cuộc đời ông Lăngtanh "Ông Lăngtanh

gặp cô ta trong một tiệc vui tại nhà viên phó chủ sự liền mê tít co ta nh cá mắc lới "[140;17] Đó là lời giới thiệu mở đầu câu chuyện, thậm chí tác giả

cũng không cần giới thiệu về tên họ cô gái Cả hai ngời sống rất hạnh phúc,

ông chỉ trách cô về hai sở thích: đi xem hát và chơi đồ nữ trang giả Chính sởthích ấy đã biến một phụ nữ đức hạnh thành một gian phụ trá hình, câu

chuyện mở nút "Vào một đêm đông, sau buổi đi xem ở rạp ca kịch cô trở về

nhà rét run cầm cập Sáng trở dậy co ho, và tám ngày sau cô chết vì chúng xung huyết phổi"[140;17] Ông Lăngtanh suýt chết theo ông đau

khổ vô cùng đến nỗi một tháng sau tóc ông bạc trắng Nhng cuộc sống của

ông trở nên khó khăn, ông mắc nợ và tìm cách xoay xở tiền nh những kẻ gặp

vận bí "Rồi một buổi sáng" ông không còn một xu dính túi ông đã quyết

định chọn lấy một món đồ nữ trang của vợ đem đi bán Sau khi biết đợc số

nữ trang mà ông nhầm tởng là đồ giả thực chất là thật bấy lâu nay, "Giờ đây

ông Langtanh tranh cãi về giá cả, phá khùng, đòi hỏi xem sổ sách, số tiền càng cao thì tiếng nói càng lớn"[140;17] Ông đã trở thành một ngời giàu có

từ số nữ trang mà vợ mình đã bán nhân phẩm để có "Sáu tháng sau ông tái

giá Ngời vợ thứ hai là một ngời đàn bà rất ngay thật nhng khó tính Ngòi

đó đã làm ông đau khổ nhiều"[140;17] Câu chuyện về cuộc đời ông

Lăngtanh kết thúc ở đó Tác giả không có một lời bình luận hay một nhậnxét

Điều này cho thấy bản thân bạn đọc khi tiếp cận với truyện ngắn củaMopatxăng thờng có cảm giác có một ngời kể tiềm ẩn đang đối thoại, đang

kể với mình câu chuyện đó Do vậy tính khách quan trong ngôn ngữ kể

chuyện tạo thêm hiệu quả mới tức là khoảng cách giữa ngời đọc và ngời kể

đợc rút ngắn lại câu chuyện bổng trở nên gần hơn và thật hơn

Nếu nh, hầu hết đối với các tác giả tác phẩm đợc kể bởi ngôi thứ 3 câuchuyện thờng đi theo trục thời gian biên liên tuyến tính Ngời trần thuật chỉ

có một nhiệm vụ thuật lại câu chuyện từ lúc bắt đầu xảy ra cho tới kết thúcthì Mopatxăng bên cạnh sự kế thừa ấy ông đã tạo cho ngời trần thuật nhiều

điểm nhìn Ngời kể bắt đầu câu chuyện từ quá khứ ngợc lên hiện tại và cókhi từ hiện tại đến quá khứ rồi về hiện tại, từ xa đến gần rồi từ gần đến xa

Do đó mặc dù ngời kể chuyện không xuất hiện nhng bằng cách tạo thêmnhiều điểm nhìn trần thuật bạn đọc thấy có một tác giả tiềm ẩn đang đứng

đằng sau dẫn dắt câu chuyện Ta có thể thấy đợc điều này khi đọc những

chuyện ngắn: Cô Fifi, Ông cụ MiLông, Tuyết đầu mùa, Thằng ăn mày

Có thể thấy những truyện ngắn của Maupatssant ra đời vào thế kỷ XIXnhng ngôn ngữ trần thuật trong truyện của ông đã có những bớc đổi mới,cách tân, sáng tạo gần với những nhà văn viết truyện ngắn của thế kỷ XX Ví

dụ nh: Aragông Tính chất đa thanh trong ngôn ngữ trần thuật đã xuất hiện.

Nhiều khi trong ngôn ngữ trần thuật có ngôn ngữ của nhân vật Điểm nhìntrần thuật do đó cũng chuyển từ bên ngoài vào bên trong Trong truyện

"Tuyết đầu mùa" câu chuyện đợc kể lại dới dòng hồi ức của ngời thiếu phụ

về cuộc đời của chính mình

"Chị mơ màng suy nghĩ.

Chị nhớ lại Thế là cách đây 40 năm, ngời ta gả chị cho một anh quý tộc miền Normăngđi Lẽ ra chị từ chối nhng chị đã gật đầu nói vâng để khỏi trái ý cha mẹ Chị là một thiếu nữ thủ đô Pari, một thiếu nữ vui vẻ yêu đời.

ồ! Chị nhớ lại tất cả: ngày chị đến, ngày đầu tiên ở ngôi nhà mới, và sau đó là cuộc sống hiu quạnh" [219;17].

Nh vậy lời ngời trần thuật với suy nghĩ của nhân vật khó tách biệt đợc

Hay ở truyện ngắn "Đứa con bỏ rơi" lời ngời trần thuật và lời độc thoại

nội tâm của nhân vật hoà làm một

"Bà có thể cỡng lại đợc không? Từ chối đợc không? Liệu bà có đủ

nghị lực, can đảm không ngã lòng khi chính bà cũng yêu ông ta? Không, thực sự không! Nh thế thì vô tình quá! Bà ta sẽ đau khổ biết chừng nào! Cuộc đời mới ác nghiệt và éo le làm sao? Liệu ta có thể tránh khỏi những