Xuất phát từ cơ sở trên, được sự nhất trí của Ban giám hiệu nhà trường, Ban chủ nhiệm khoa Nông Học - trường ĐH Nông Lâm Thái Nguyên, em tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu khả năng
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1.1 Đối tượng nghiên cứu Đối tượng: Gồm 5 giống hoa đồng tiền Hà Lan được công ty TNHH Florist Việt Nam nhập nội Cây giống được nhân giống bằng nuôi cấy mô
- Địa điểm nghiên cứu: Thí nghiệm được tiến hành tại trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
- Thời gian nghiên cứu: Thí nghiệm được tiến hành vào vụ Xuân Hè từ tháng 1 đến tháng 5 năm 2020
- Nghiên cứu khả năng sinh trưởng của một số giống đồng tiền trồng chậu tại trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
- Nghiên cứu tình hình sâu bệnh hại của một số giống đồng tiền trồng chậu tại trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
- Nghiên cứu khả năng phát triển, năng suất, chất lượng của một số giống đồng tiền trồng chậu tại trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
Phương pháp nghiên cứu
3.3.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm
Thí nghiệm được bố trí theo kiểu khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh gồm 5 công thức, 3 lần nhắc lại Mỗi công thức gồm 42 cây, tổng số cây thí nghiệm: 210 cây Diện tích mỗi ô thí nghiệm là 2m 2 , tổng diện tích các ô thí nghiệm là 30 m 2
CT1: Giống đồng tiền HL Tím
CT2: Giống đồng tiền HL Cam
CT3: Giống đồng tiền HL Đỏ
CT4: Giống đồng tiền HL Vàng
CT5: Giống đồng tiền HL Song hỷ
NL1 CT1 CT2 CT3 CT4 CT5
NL2 CT2 CT5 CT4 CT3 CT1
NL3 CT3 CT4 CT1 CT5 CT2
- Ngày trồng: Cây hoa đồng tiền được trồng ngày 20/01/2020
- Cách tiến hành: cây giống đồng tiền thí nghiệm được trồng trong chậu nhựa trắng có kích thước (18cm x 15 cm ) Mật độ trồng 7 chậu/1m 2
3.3.2 Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi
Các chỉ tiêu được theo dõi 10 ngày một lần, mỗi công thức theo dõi 5 cây trong một lần nhắc lại
* Các giai đoạn sinh trưởng, phát triển
- Theo dõi các thời kỳ sinh trưởng, phát triển
+ Theo dõi ngày hồi xanh (ngày): thời gian từ trồng đến khi 100% cây trên ô thí nghiệm hồi xanh
+ Theo dõi ngày ra nụ đầu tiên (ngày): thời gian từ trồng đến 100% cây trên ô thí nghiệm ra nụ
+ Theo dõi ngày nở hoa đầu tiên (ngày): thời gian từ trồng đến 100% cây trên ô thí nghiệm nở hoa đầu tiên
- Đặc điểm lá: mầu sắc, kích thước lá, sự phân thùy lá
- Đặc điểm hoa: màu sắc hoa, dạng hoa
- Theo dõi khả năng sinh trưởng phát triển
+ Động thái và tốc độ ra lá (lá/cây): Đếm số lá trên thân cây
+ Kích thước lá: mỗi cây đo 3 lá, tính trung bình
Chiều dài lá (cm): Đo từ cuống lá đến đầu mút lá
Chiều rộng lá (cm): Đo theo chiều ngang của lá, ở vị trí lớn nhất
Chỉ tiêu về năng suất, chất lượng
- Số hoa trên cây (hoa): Đếm tất cả số hoa nở trên mỗi khóm theo dõi
- Chiều dài cuống hoa (cm): Đo từ gốc cuống hoa đến cổ bông
- Số cánh hoa/bông (cánh): Đếm khi bông hoa nở hoàn toàn
- Đường kính cuống hoa (cm): đo cách gốc cuống hoa 10 cm
Đường kính bông hoa (cm) được đo khi hoa nở hoàn chỉnh bằng thước đo Đặt thước giữa tâm bông hoa và thực hiện hai lần đo vuông góc với bông hoa, rồi lấy trung bình hai giá trị đo để có kết quả đường kính bông hoa (cm) chính xác Phương pháp này giúp giảm sai số đo và cho kết quả đáng tin cậy khi ghi nhận kích thước hoa ở giai đoạn nở đầy đủ.
- Độ bền hoa tự nhiên (ngày): tính từ khi hoa nở đến khi hoa bị héo
Đánh giá tình hình sâu bệnh hại Định kỳ 10 ngày theo dõi 1 lần, mỗi công thức theo dõi 5 cây, 3 lần nhắc lại Áp dụng phương pháp 5 điểm, trên đường chéo góc mỗi điểm 1 cây Quan sát các bộ phận cây gồm: thân, lá, nụ, hoa có triệu chứng bị bệnh hại để xác định tỷ lệ hại
- Đánh giá mức độ sâu, bệnh hại theo các mức độ sau: a Đối với sâu hại
- Rệp: đánh giá theo mức độ
(*) Mức độ lẻ tẻ (rất nhẹ, có từ 1 rệp đến 1 quần tụ rệp nhỏ trên lá) (**) Mức độ phổ biến (nhẹ, xuất hiện một vài quần tụ rệp trên lá)
(***) Mức độ nhiều rệp (rệp có số lượng lớn, không nhận ra quần tụ)
- Sâu, nhện đỏ: Mật độ sâu hại = số con/m 2 b Bệnh hại:
Tỷ lệ bệnh (%) = (số cây bị bệnh/ tổng số cây theo dõi) x 100 Đánh giá theo mức độ:
(+) Mức độ nhẹ: tỷ lệ bệnh < 10%
(++) Mức độ trung bình: tỷ lệ bệnh từ 10 - 25%
(+++) Mức độ nặng: tỷ lệ bệnh từ 26 - 50%
(++++) Mức độ rất nặng: tỷ lệ bệnh >50%.
Sơ bộ hạch toán kinh tế
- Tổng chi (đ) = Tổng chi phí sản xuất toàn bộ ô thí nghiệm
- Tổng thu (đ) = Tổng giá trị thu được trên toàn bộ ô thí nghiệm
- Hiệu quả kinh tế = Tổng giá trị thu được của toàn bộ ô thí nghiệm - Tổng chi phí sản xuất toàn bộ ô thí nghiệm.
Các biện pháp kĩ thuật áp dụng
Tuân theo quy trình kỹ thuật trồng đồng tiền chậu của Viện Nghiên cứu Rau Quả.
Phương pháp xử lý số liệu
- Thu thập và tổng hợp số liệu được tiến hành xử lý trên phần mềm Excel
- Số liệu xử lý thống kê trên chương trình SAS 9.1
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
Các giai đoạn sinh trưởng, phát triển của các giống hoa đồng tiền vụ Xuân Hè 2020 tại Thái Nguyên
Quá trình sinh trưởng của cây hoa đồng tiền gồm các giai đoạn từ trồng đến hồi xanh, tăng trưởng, ra nụ và nở hoa Những giai đoạn này có mối liên hệ chặt chẽ với nhau và phụ thuộc vào giống, kỹ thuật canh tác và mùa vụ trong năm, từ đó quyết định thời điểm ra hoa và chất lượng hoa Việc chăm sóc ở từng giai đoạn—tưới nước, ánh sáng, phân bón và nhiệt độ phù hợp—giúp cây phát triển đồng đều, cho nụ sớm và hoa bền đẹp Hiểu rõ chu trình này và điều chỉnh chăm sóc theo mùa là yếu tố then chốt để trồng cây hoa đồng tiền thành công và tối ưu hóa năng suất hoa.
Nghiên cứu thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây hoa Đồng tiền là chỉ tiêu quan trọng để đánh giá giống và là căn cứ để xác định thời gian thu hoạch hợp lý, đảm bảo hoa có chất lượng tốt, biết được thời gian của từ thời kỳ, giúp ta có thể áp dụng các biện pháp kỹ thuật để rút ngắn thời kỳ này, kéo dài thời kỳ kia, sao cho cây sinh trưởng phát triển có lợi nhất Kết quả theo dõi được trình bày ở bảng sau
Bảng 4.1: Các giai đoạn sinh trưởng, phát triển của các giống đồng tiền thí nghiệm Chỉ tiêu
Thời gian từ trồng đến ngày……
Ra lá mới đầu Tiên Ra nụ Nở hoa đầu tiên
Bảng 4.1 cho thấy cây giống hoa đồng tiền trồng trong thí nghiệm là cây nuôi cấy mô nên cây khỏe, đồng đều, sạch bệnh cho nên tỉ lệ sống của cây sau trồng ở các công thức đều đạt 100%, đồng thời cây bén rễ nhanh không có hiện tượng bị héo sau khi trồng
Thời gian từ trồng đến ra lá mới giữa các công thức từ 8-10 ngày trong đó màu Song hỷ cho lá mới đầu tiên và HL Tím (8 ngày sau trồng), các màu hoa còn lại cây ra lá mới sau trồng 10 ngày Cây trồng nhanh ra lá mới cho thấy cây thích nghi tốt với điều kiện thời tiết và có sức sinh trưởng tốt hơn tuy nhiên ở cả 5 màu hoa theo dõi thời gian ra lá mới chênh lệch không đáng kể Giữa các công thức có sự chênh lệch về thời kỳ ra nụ Các cây thí nghiệm ra nụ dao động trong khoảng từ 50 đến 76 ngày sau trồng trong đó sớm nhất là công thức 5 (màu Song hỷ) với 50 ngày sau trồng, muộn nhất là công thức 1 HL Tím với 76 ngày sau trồng HL Cam ra nụ sau trồng 53 ngày,
HL Đỏ ra nụ sau trồng 55 ngày và HL Vàng ra nụ sau trồng là 66 ngày Như vậy thời gian ra lá mới có liên quan tới thời gian ra nụ giữa 2 màu hoa là HL Song hỷ và HL Tím HL Song hỷ ra lá mới sớm nhất cũng là màu ra nụ sớm nhất, HL Tím ra nụ muộn nhất cũng là màu ra lá mới muộn nhất (muộn hơn
HL Song hỷ 26 ngày) HL Cam ra nụ muộn hơn HL Song hỷ 3 ngày, màu đỏ muộn hơn màu song hỷ 5 ngày và màu vàng ra nụ muộn hơn HL Song hỷ 16 ngày
Thời gian từ trồng đến ra hoa của các giống hoa đồng tiền trong thí nghiệm sau trồng từ 65 ngày đến 94 ngày Giống hoa đồng tiền HL Tím ra hoa muộn nhất (94 ngày sau trồng), tiếp đến là giống đồng tiền HL Vàng có thời gian ra hoa là 80 ngày, cuối cùng là đồng tiền HL Cam có thời gian ra hoa nhanh nhất là 64 ngày
Như vậy, qua bảng 4.1 cho thấy sự chênh lệch về thời gian ra nụ nở hoa giữa các giống hoa đồng tiền Từ đó cần bố trí thời gian trồng phù hợp với từng giống
Dựa vào thời gian ra nụ đến nở hoa sau trồng giữa các giống đồng tiền từ đó có các biện pháp kỹ thuật khác nhau đối với từng giống và và từ đó có
25 các chậu hoa đồng tiền có thời gian sinh trường đồng đều để việc trồng và thu hoạch được đồng nhất.
Đánh giá khả năng sinh trưởng của các giống hoa đồng tiền thí nghiệm vụ Xuân Hè 2020 tại Thái Nguyên
nghiệm vụ Xuân Hè 2020 tại Thái Nguyên
4.2.1 Động thái tăng trưởng chiều cao cây Động thái tăng trưởng chiều cao cây là một trong những chỉ tiêu đánh giá khả năng sinh trưởng của cây Cây sinh trưởng phát triển được qua các thời kì thì sẽ tăng động thái tăng trưởng chiều cao qua các thời kì sẽ khác nhau Đồng thời là cơ sở cho việc xác định khả năng cho năng suất hoa cao hay thấp trên một đơn vị diện tích
Kết quả nghiên cứu động thái tăng trưởng chiều cao cây ở các công thức giống khác nhau được thể hiện qua bảng 4.2:
Bảng 4.2: Động thái tăng trưởng chiều cao cây của các giống đồng tiền thí nghiệm Đơn vị tính: cm
HL Cam 9,9 ab 10,9 ab 14,2 a 17,9 a 23,5 a 25,4 a 27,2 a 29,3 b 31,5 ab
HL Vàng 9,7 bc 10,3 bc 12,4 bc 15,5 b 20,6 b 24,3 bc 27,6 a 28,8 b 30,2 b
HL Song hỷ 9,0 bc 10,6 b 14,0 ab 18,2 a 20,4 b 25,0 ab 26,7 b 31,1 a 33,5 a
Số ngày sau trồng Hình 4.1: Biểu đồ động thái tăng trưởng chiều cao của các giống Đồng tiền thí nghiệm
Qua bảng 4.2 và hình 4.1 cho ta thấy: Ở giai đoạn này cây hoa đồng tiền phát triển rất chậm ảnh hưởng rất nhiều đến động thái tăng trưởng của chiều cao cây Ở giai đoạn này hoa đồng tiền có động thái tăng trưởng chiều cao từ 8,8 cm đến 10,9 cm Giống HL Tím (10,9 cm) có chiều cao cây tương đương với Giống HL Cam (9,9 cm) và cao hơn các giống còn lại chắc chắn ở mức độ tin cậy 95%
Trong giai đoạn sau trồng 30 ngày, chiều cao của cây đồng tiền dao động từ 9,4 cm đến 11,7 cm Giống HL Tím có chiều cao 11,7 cm, tương đương với HL Cam ở 10,9 cm và cao hơn các giống còn lại ở mức độ tin cậy 95%.
Sau 40 ngày trồng, hệ rễ đã phát triển tối ưu và có khả năng hấp thu dưỡng chất mạnh, giúp cây hoa đồng tiền HL Cam tăng chiều cao nhanh hơn so với giai đoạn trước; chiều cao dao động từ 12,1 cm đến 14,2 cm, và giống HL Cam có thể đạt 14,2 cm ở thời điểm này.
27 chiều cao cây tương đương đồng tiền HL Song Hỷ (14,0 cm) và giống đồng tiền HL Tím (13,6 cm) và cao hơn chắc chắn giống đồng tiền HL Đỏ đạt (12,1 cm) và giống đồng tiền HL Vàng (12,4 cm) đến ở mức độ tin cậy 95%
Sau 50 ngày trồng, chiều cao cây của các giống dao động từ 15,2 cm đến 18,2 cm; đồng tiền HL Song hỷ đạt 18,2 cm, tương đương với chiều cao của đồng tiền HL Cam (17,9 cm) và cao hơn 3 giống còn lại ở mức độ tin cậy.
Sau trồng 60 cây vẫn tiếp tục tăng về chiều cao giao động từ 20,4cm đến 23,5cm Giống đồng tiền HL Cam đạt 23,5 cm tương đương với giống đồng tiền HL Đỏ 22,7cm và cao hơn 3 giống còn lại ở mức độ tin cậy 95%
Sau trồng 70 ngày, chiều cao cây dao động từ 23,3 cm – 25,4 cm Giống đồng tiền HL Cam cao nhất trong 5 giống đồng tiền ở giai đoạn này đạt 25,4 cm, giống đồng tiền HL Song hỷ đạt 25,0 cm, giống đồng tiền HL Vàng đạt 24,3 cm tương đương với giống đồng tiền HL Đỏ 24,1 cm thấp nhất là giống đồng tiền HL Tím 23,3cm Ở mức độ tin cậy 95%
Sau trồng 80 ngày, chiều cao dao động từ 25,5 cm – 27,6 cm Giống đồng tiền HL Vàng đạt 27,6 cm tương đương với giống đồng tiền HL Cam đạt 27,2 cm, giống đông tiền HL Đỏ đạt 26,8 cm tương đương với giống đồng tiền HL Song hỷ đạt 26,7 cm và đồng tiền HL Tím có chiều cao thấp nhất đạt 25,5 cm ở mức độ tin cậy 95%
Sau trồng 90 ngày, giống đồng tiền có chiều cao, cao nhất là đồng tiền
HL Song hỷ có chiều cao là 31,1 cm còn các giống còn lại có chiều cao tương đương nhau ở mức độ tin cậy 95%
Sau trồng 100 ngày chiều cao cây của các công thức giống có sự chênh lệch, biến động từ 30,2 cm đến 33,5 cm Qua xử lý thống kê cho thấy giống Song hỷ (33,5 cm) cao hơn chắc chắn giống HL Tím và HL Vàng ở mức độ tin cậy 95%
Như vậy các giống đồng tiền có chiều cao cây khác nhau trong đó giống HL Song Hỷ có xu hướng cao hơn các giống đồng tiền khác
4.2.2 Động thái ra lá Động thái và tốc độ ra lá là một trong những chỉ tiêu đánh giá khả năng sinh trưởng và thích nghi với điều kiện ngoại cảnh ở một vùng Sự tăng trưởng mạnh của lá thể hiện cây có khả năng sinh trưởng tốt và ngược lại
Qua theo dõi động thái ra lá của giống hoa Đồng tiền với các công thức giống khác nhau chúng tôi thu được kết quả qua bảng 4.3:
Bảng 4.3: Động thái ra lá của các giống đồng tiền thí nghiệm Đơn vị tính: lá/cây
HL Tím 5,9 ab 6,3 a 6,6 b 7,3 bc 7,8 b 8,6 b 9,6 a 10,5 ab 11,2 b
HL Cam 5,4 bc 6,0 ab 7,4 a 8,2 a 9,4 a 9,7 a 9,9a 10,3 ab 11,5 ab
HL Đỏ 5,9 ab 6,1 ab 6,3 bc 6,6 c 7,6 b 8,8 ab 9,8 a 11,2 a 11,9 a
HL Song hỷ 6,1 a 6,5 a 7,2 a 7,9 ab 8,6 ab 9,6 a 9,9 a 10,2 b 10,5 c
Qua số liệu bảng 4.3 cho thấy động thái ra lá của cây hoa đồng tiền khá chậm, trung bình mỗi tháng ra được khoảng 3-4 lá/cây, nhưng các công thức khác nhau, các giai đoạn sinh trưởng khác nhau có động thái ra lá khác nhau
Sự ra lá của cây đồng tiền ở giai đoạn 20 ngày sau khi trồng cho thấy sự khác biệt giữa các giống, với số lá mỗi cây dao động từ 4,9 lá đến 6,1 lá Đặc biệt, giống HL Song Hỷ có số lá khác biệt so với các giống còn lại.
29 cao hơn giống HL Cam (5,4 lá) và HL Vàng (4,9 lá) ở mức độ tin cậy 95% Các giống còn lại có số lá tương đương nhau
Sau trồng 30 ngày, số lá các giống đồng tiền vẫn tăng rất chậm, chênh lệch không nhiều, dao động từ 5,6 đến 6,5 lá Giống HL Song hỷ và HL Tím có số lá cao hơn chắc chắn HL Vàng ở mức độ tin cậy 95% Đơn vị tính: cm
Số ngày sau trồng Hình 4.2: Biểu đồ động thái ra lá của các giống Đồng tiền thí nghiệm
Sau trồng 40 ngày, đồng tiền HL Cam đạt 7,4 lá/cây tương đương với đồng tiền HL Song hỷ ( 7,2 lá/cây) và cao hơn đồng tiền HL Tím 6,6 lá/cây, đồng tiền HL Đỏ đạt 6,3 lá/cây, và đồng tiền HL Đỏ thấp nhất với 5,9 lá/cây ở mức độn tin cậy 95%
Một số chỉ tiêu về năng suất, chất lượng hoa đồng tiền vụ Xuân Hè 2020 tại Thái Nguyên
Mục đích cuối cùng của người trồng hoa là năng suất và chất lượng hoa, như chúng ta đã biết để cấu thành năng suất và chất lượng hoa cần sự tổng hợp của rất nhiều yếu tố: số hoa trên khóm, đường kính hoa, chiều dài cuống hoa… Những yếu tố đó sẽ tạo cho mỗi giống hoa có những giá trị kinh tế và giá trị thẩm mỹ khác nhau Việc nghiên cứu các chỉ tiêu về năng suất,
Chất lượng hoa là nền tảng để lựa chọn và triển khai sản xuất các giống có năng suất cao và chất lượng tốt Đồng thời, chất lượng hoa phản ánh khả năng sinh trưởng khỏe mạnh và mức độ thích nghi cao của giống với điều kiện sinh thái của vùng nghiên cứu, từ đó đảm bảo hiệu quả và tính bền vững của quy trình canh tác.
Qua theo dõi một số chỉ tiêu năng suất, chất lượng chúng tôi thu được kết quả sau:
Bảng 4.6: Một số chỉ tiêu về năng suất, chất lượng của các giống đồng tiền thí nghiệm vụ Xuân Hè 2020 tại Thái Nguyên
Số hoa/cây (bông) Đường kính hoa (cm)
Chiều dài cuống hoa (cm) Đường kính cuống hoa (cm) Độ bền tự nhiên (ngày)
Tỉ lệ cây ra hoa (%)
Số hoa trên cây: cây đồng tiền liên tục ra hoa trong thời gian thí nghiệm, số hoa của các giống có sự khác nhau rõ rệt, dao động từ 2,7 bông/cây đến 4,7 bông/cây Qua xử lý thống kê cho thấy giống đồng tiền HL Đỏ có số hoa lớn nhất đạt 4,7 bông/cây, tiếp đến giống đồng tiền HL Vàng (3,2 bông/cây) và hoa đồng tiền Tím 3 bông/ cây tương đương với hoa đồng tiền HL Song hỷ 2,8 bông/ cây, thấp nhất là hoa đồng tiền HL Cam 2,7 bông/ cây ở mức độ tin cậy 95% Đường kính hoa của các giống đồng tiền dao động từ 8 cm- 9,7 cm Trong đó giống hoa đồng tiền Đỏ có đường kính hoa lớn nhất là (9,7 cm) ở
37 mức độ tin cậy 95%, tiếp đến là đồng tiền Song hỷ và đồng tiền HL Cam có đường kính hoa là (9,0 cm) Đồng tiền HL Tím (8 cm) tương đương với đồng tiền Vàng có đường kính hoa là (8,3 cm) ở mức độ tin cậy 95%
Chiều dài cuống hoa của các giống đồng tiền dao động từ 36,3 cm- 54,0 cm Sự sai khác về chiều dài cuống hoa của các giống đồng tiền thí nghiệm sai khác có ý nghĩa thống kê ở độ tin cậy 95% (P