Nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền của báo nghệ an về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong giai đoạn hiện nay luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH******** BÙI THỊ LÊ NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN CỦA BÁO NGHỆ AN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY Chuyên ngành: LL&PPDH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

********

BÙI THỊ LÊ

NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC

TUYÊN TRUYỀN CỦA BÁO NGHỆ AN

VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Nghệ An - 2012

TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

********

BÙI THỊ LÊ

NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC

TUYÊN TRUYỀN CỦA BÁO NGHỆ AN

VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

Chuyên ngành: LL&PPDH Chính trị

Mã số: 60.14.10

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Thái Sơn

Nghệ An - 2012

Để thực hiện đề tài “Nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền của Báo Nghệ An về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong giai đoạn hiện nay”, tôi đã nhận được sự góp ý, hướng dẫn tận tình của các thầy cô trong

khoa Giáo dục Chính trị, khoa Đào tạo Sau đại học – Trường Đại học Vinh,Ban Giám hiệu cùng các thầy cô trong tổ bộ môn Khoa học cơ bản, cơ quan

Báo Nghệ An Đặc biệt xin cảm ơn thầy giáo, TS Nguyễn Thái Sơn người

trực tiếp hướng dẫn khoa học giúp tôi thực hiện thành công đề tài này Tôimong muốn tiếp tục nhận được sự giúp đỡ và dìu dắt của quý thầy cô trongtương lai

Xin chân thành cảm ơn!

Vinh, tháng 10 năm 2012

Tác giả

Bùi Thị Lê

A- PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 3

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 5

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 6

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu 6

6 Đóng góp mới về mặt khoa học của luận văn 6

7 Giả thiết nghiên cứu 7

8 Kết cấu luận văn 7

B- PHẦN NỘI DUNG 8

CHƯƠNG 1 8

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP CỦA BÁO CHÍ 8

1.1 Một số vấn đề lý luận cơ bản về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp 8

1.2 Vai trò của báo chí đối với việc truyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ở nước ta 16

1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An 22

Kết luận chương 1 26

CHƯƠNG 2 28

THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP CỦA BÁO NGHỆ AN 28

2.1 Vài nét về Báo Nghệ An 28

Báo Nghệ An: Thực trạng và những vấn đề đặt ra 32

2.3 Hạn chế trong công tác tuyên truyền về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An 48

Kết luận chương 2 53

CHƯƠNG 3 55

QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TUYÊN TRUYỀN CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP CỦA BÁO NGHỆ AN 55

3.1 Một số quan điểm cơ bản về tuyên truyền trên báo chí về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp giai đoạn hiện nay của Báo Nghệ An 55

3.2 Những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao chất lượng tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trên Báo Nghệ An 62

Kết luận chương 3 77

C- KẾT LUẬN 79

D- DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 82

CCKT Cơ cấu kinh tế

CNH-HĐH Công nghiệp hóa- hiện đại hóa KHKT Khoa học kỹ thuật

UBND Ủy ban nhân dân

1 Lý do chọn đề tài

Trong những năm qua, thực hiện chính sách đổi mới nền kinh tế, nềnnông nghiệp ở Nghệ An nói riêng và của cả nước nói chung đã và đangchuyển dần từ nền kinh tế mang tính chất tự cung tự cấp sang nền kinh tếmang tính chất hàng hóa, hoạt động và vận hành theo cơ chế thị trường.Người nông dân Nghệ An biết sản xuất ra cái thị trường cần, chứ không sảnxuất cái mình đang có Đặc biệt, đã chấm dứt thời kỳ độc canh cây lúa, sảnxuất nông nghiệp Nghệ An ngày nay không chỉ gia tăng về sản lượng lươngthực mà còn gia tăng về chất lượng sản phẩm nông nghiệp Chi phí sản xuất

hạ thấp, lợi nhuận thu được từ sản xuất nông nghiệp tăng lên đáng kể Ngườidân Nghệ An, ngày nay không chỉ trồng lúa, mà còn luân phiên trồng hoamàu, thay đổi các giống cây trồng mới mang lại hiệu quả kinh tế cao Đâycũng là lý do vì sao trong nhiều năm qua các mặt hàng nông sản của tỉnh luôn

có chỗ đứng trên thị trường, đáp ứng đầy đủ nhu cầu của thị trường cả trongcũng như ngoài nước Đời sống người nông dân từng bước được cải thiện, bộmặt nông thôn Nghệ An ngày càng thêm khởi sắc

Việc thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong thời gianqua luôn được Đảng bộ và chính quyền của tỉnh đặc biệt quan tâm Nghệ An

đã dành phần lớn thời gian và ngân sách cho việc hoạch định các chủ trương,chính sách nhằm phát triển nông nghiệp, nông thôn theo hướng công nghiệphóa, hiện đại hóa, xây dựng nông thôn mới từng bước xây dựng một nền nôngnghiệp bền vững Đặc biệt, khâu tuyên truyền luôn được đặt lên hàng đầu vàđược xem như là nhiệm vụ then chốt trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh

tế nông nghiệp Nó không chỉ làm cơ sở cho nhận thức của người dân mà còngiúp cho các cấp lãnh đạo thấy rõ thực trạng phát triển tại địa phương mình

gian qua đã dành một phần thời lượng đáng kể tuyên truyền cho vấn đề này,các chuyên trang, chuyên mục về đề tài nông nghiệp xuất hiện trên Báo Nghệ

An hàng ngày và Báo Nghệ An điện tử ngày càng nhiều, bằng nhiều hình thức

và phương thức khác nhau Sự phong phú và đa dạng trong cách thức tuyêntruyền đã làm thay đổi nhận thức trong một bộ phận nhân dân Như tuyêntruyền về đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước về chuyển dịch cơ cấukinh tế nông nghiệp Việc phá bỏ thế độc tôn cây lúa, luân canh giữa cây lúavới các loại hoa màu khác, thay đổi các giống cây con mới mang lại hiệu quảkinh tế cao, phát triển thủy sản, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuấtnông nghiệp Ngoài ra, các gương điển hình tiên tiến trong việc chuyển dịch

cơ cấu kinh tế nông nghiệp, những nông dân sản xuất giỏi luôn được báo chícủa tỉnh quan tâm

Nhìn chung trong thời gian qua, công tác tuyên truyền về chuyển dịch

cơ cấu kinh tế nông nghiệp trên báo chí ở tỉnh Nghệ An vẫn còn chưa đượcchú trọng Các chuyên trang, chuyên mục dù dành nhiều thời lượng để tuyêntruyền cho vấn đề này nhưng hiệu quả mang lại chưa cao, chưa thật sự tạothành động lực và chưa trở thành một phong trào mang tính bền vững Cáchình thức trình bày và phương thức thể hiện còn gò bó, chưa phong phú vàhấp dẫn đối với người dân, nhất là đối với những người dân ở nông thôn Nộidung tuyên truyền nhiều lúc, nhiều nơi còn nặng về lý thuyết dẫn đến hiệuquả thấp

Vì vậy, nghiên cứu đề tài “Nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền

của Báo Nghệ An về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong giai đoạn hiện nay” là cần thiết Nó có ý nghĩa lý luận và thực tiễn trong quá

trình thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Qua

đó, để tìm ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả tuyên

hóa nông nghiệp, tri thức hóa nông dân, văn minh hóa nông thôn” và chươngtrình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Nghệ An

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Hiện nay, có một số công trình nghiên cứu, các bài viết, sách của cácnhà khoa học, nhà báo về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp đăng trêncác báo, tạp chí của trung ương, ngành, địa phương Trong đó, đáng chú ý làcác công trình sau đây:

Luận văn Thạc sĩ Truyền thông đại chúng của Đinh Quang Hạnh (năm

2002, tại Học viện Báo chí - Tuyên truyền) về "Công tác tuyên truyền vấn đề nông nghiệp - nông thôn trên sóng truyền hình Việt Nam " Tác giả đã khảo sát các chuyên đề liên quan đến nông nghiệp, nông thôn trên kênh VTV1 Sau

khi làm rõ các khai niệm đặc điểm nông nghiệp, nông thôn Việt Nam cũngnhư vai trò của đài truyền hình Việt Nam trong hoạt động tuyên truyền, tácgiả đề xuất những giải pháp: nâng cao nhận thức đối với nhiệm vụ tuyêntruyền nông nghiệp, nông thôn; xây dựng đội ngũ phóng viên, đổi mới hìnhthức nội dung quản lý và qui trình tổ chức sản xuất

Luận văn Thạc sĩ truyền thông của Nguyễn Đông Bắc (năm 2003, tại

Học viện Báo chí - Tuyên truyền về "Tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn miền núi phía Bắc " Qua khảo sát các báo Lạng Sơn,

Cao Bằng, Bắc Cạn từ năm 2002 đến 2003, tác giả đã đánh giá thực trạng nộidung, từ đó kiến nghị những giải pháp nâng cao chất lượng tuyên truyền vềchuyển địch CCKT nông nghiệp - nông thôn miền núi phía bắc

Luận văn Thạc sĩ truyền thông đại chúng của Nguyễn Hoàng Anh

Tuấn ( năm 2006, tại Học viện Báo chí - Tuyên truyền) về "Báo chí An Giang tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp " Qua khảo sát báo An

Giang, Đài PTTH An Giang, phân xã Thông tấn xã Việt Nam tại An Giang,

An Giang và đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tuyên truyền.

Trong khoá luận tốt nghiệp Đại học năm 2007 về đề tài " Nâng cao chất lượng chuyên đề nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới của đài PTTH

Hà Nội ", tác giả Lê Thị Thu Phượng (Học viện Báo chí - Tuyên truyền) cũng

khảo sát thực trạng tuyên truyền của chuyên đề này thông qua các tiêu chí:

nội dung, hình thức thể hiện, thời điểm và chất lượng phát sóng Đó cũng là

cơ sở để tác giả xây dựng giải pháp nâng cao chất lượng tuyên truyền Tác giả

chú ý nhất là giải pháp tăng cường đội ngũ phóng viên có trình độ chuyên

môn về nông nghiệp, tăng nguồn thu từ quảng cáo và tài trợ

Vấn đề nông nghiệp - nông thôn cũng được các nhà khoa học, nhà quản

lý nước ta đặc biệt quan tâm Trong nhiều công trình nghiên cứu về nôngnghiệp, nông thôn, có thể nêu một số cuốn sách tiêu biểu san đây:

"Con đường CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn " của PGS, TS Chu

Hữu Quý và PGS, TS Nguyễn Kế Tuấn đồng chủ biên do Nhà xuất bản Chínhtrị Quốc gia xuất bản năm 2004 Trong đó, hai tác giả quan tâm nhiều đến lýluận và quan điểm của Đảng và Nhà nước về CNH, HĐH nông nghiệp, nôngthôn và con đường của quá trình này Tác giả đã khái quát thực trạng nôngnghiệp, nông thôn của Việt Nam trong quá trình CNH, HĐH và đưa ra nhữngđịnh hướng, mục tiêu, giải pháp thực hiện

"Xây dựng hạ tầng cơ sở nông thôn trong quá trình CNH, HĐH ở Việt

Nam " do PGS, TS Đỗ Hoài Nam và TS Lê Cao Đàm đồng chủ biên, NXB,

Khoa học xã hội xuất bản năm 2001 Công trình nghiên cứu đã làm rõ tầmquan trọng của hạ tầng cơ sở đối với phát triển kinh tế xã hội Ở nông thôn, từ

đó các tác giả đi trên câu trả lời: Làm thế nào để phát triển hạ tầng nông thôn

thích ứng với yêu cầu phát triển nông nghiệp, nông thôn trong điều kiện pháttriển kinh tế thị trường, đẩy mạnh CNH, HĐH và hội nhập kinh tế thế giới

số định hướng" (NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội xuất bản năm 2002) của tác

giả Trần Ngọc Bút đã làm rõ các chính sách phát triển nông nghiệp, nôngthôn nước ta trong các giai đoạn trước cách mạng Tháng Tám cho đến nay.Công trình cũng đề cập một số vấn đề bức xúc cần quan tâm đối với nôngnghiệp, nông thôn, những chính sách lành cho nông dân trong thời CNH,HĐH

Nhìn chung, các công trình nghiên cứu, các bài viết được thực hiệndưới nhiều góc độ và khía cạnh khác nhau Qua đó, cho thấy vấn đề chuyểndịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nhận đã được rất nhiều sự quan tâm của cácnhà khoa học, nhà nghiên cứu, nhà báo Kế thừa những thành quả đã có, luậnvăn mong muốn qua đề tài này sẽ góp thêm một phần vào kho tàng lý luậnchung Đồng thời đưa ra một cái nhìn mới, toàn diện, khoa học về cách thứctuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trên báo chí ở một tỉnhnông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn như Nghệ An Đối với tỉnh Nghệ An thì đề tàituyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của báo chí Nghệ An là

một đề tài khá mới mẻ Do đó, việc nghiên cứu đề tài “Nâng cao hiệu quả

công tác tuyên truyền của Báo Nghệ An về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trong giai đoạn hiện nay” thật sự cần thiết, có ý nghĩa không

chỉ đối với Nghệ An mà còn đối với cả khu vực Bắc Trung bộ

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở những vấn đề lý luận về chuyển dịch CCKT nông nghiệp vàvai trò của báo chí trong tuyên truyền chuyển dịch CCKT nông nghiệp, luậnvăn đánh giá thực trạng công tác tuyên truyền chuyển dịch CCKT nôngnghiệp của Báo Nghệ An, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượngtuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn của tỉnh nhà

- Khái quát những vấn đề lý luận về vai trò của báo chí đối với tuyêntruyền chuyển dịch CCKT nông nghiệp.

- Khảo sát thực trạng về công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tếnông nghiệp của Báo Nghệ An trong giai đoạn hiện nay

Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng tuyên truyền chuyểndịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu Báo Nghệ An với việc tuyên truyền chuyển dịchCCKT nông nghiệp ở tỉnh nhà

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu, khảo sát hoạt động tuyên truyềnchuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp trên Báo Nghệ An trong giai đoạnhiện nay

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn dựa vào phương pháp luận duy vật biện chứng, duy vật lịch sửcủa chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các chủ trương của Đảng,chính sách của Nhà nước Các văn kiện, nghị quyết, chỉ thị của Đảng bộ, chínhquyền tỉnh Nghệ An để xem xét đánh giá khách quan về phát triển kinh tế nóichung và quá trình chuyển dịch CCKT nông nghiệp ở tỉnh Nghệ An

6 Đóng góp mới về mặt khoa học của luận văn

Nghiên cứu một cách có hệ thống về tuyên truyền chuyển dịch cơ cấukinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An Nó vừa mang tính nghiên cứu lý luậnvừa mang tính tổng kết thực tiễn Đánh giá đúng thực trạng công tác tuyêntruyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An Trên cơ sở

đó, luận văn đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả

An

7 Giả thiết nghiên cứu

Từ những kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ giúp cho báo chí Nghệ An

và các tỉnh bạn, các phương tiện thông tin đại chúng có thêm những thông tinquan trọng nhằm đánh giá chất lượng và hiệu quả hoạt động của mình Thôngqua đó có cái nhìn mới, từng bước thay đổi hình thức và nội dung tuyên truyềntheo hướng phù hợp, thiết thực và hiệu quả hơn, đồng thời khuyến khích tạo ranhững tác phẩm báo chí hay, có giá trị Khẳng định được vai trò quan trọng củacông tác tuyên truyền, giúp cho các cơ quan quản lý báo chí, cơ quan báo chíđánh giá đúng đầy đủ về công tác tuyên truyền trong lĩnh vực này Từ đó, cónhững chính sách đồng bộ, khả thi nhằm nâng cao chất lượng công tác tuyêntruyền

8 Kết cấu luận văn

Trong luận văn này, ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệutham khảo Nội dung chính của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền

về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của báo chí

Chương 2: Thực trạng công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh

tế nông nghiệp của Báo Nghệ An

Chương 3: Quan điểm và một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả

công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo NghệAn

B- PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP

CỦA BÁO CHÍ 1.1 Một số vấn đề lý luận cơ bản về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

1.1.1 Khái niệm chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

1.1.1.1 Cơ cấu kinh tế

Cơ cấu kinh tế là tổng thể các bộ phận hợp thành nền kinh tế, với một

tỷ lệ về lượng và mối quan hệ tác động lẫn nhau giữa các bộ phận ấy

Về nội dung, CCKT gồm 3 yếu tố cơ bản:

Cơ cấu các ngành kinh tế và mối quan hệ tương tác giữa các ngànhkinh tế

Cơ cấu các vùng kinh tế và mối quan hệ tương tác giữa các vùng kinhtế

Cơ cấu các thành phần kinh tế và mối quan hệ tương tác giữa các thànhphần kinh tế

CCKT phản ánh trình độ phát triển mà nền kinh tế đã đạt được, nó chophép xác định trạng thái của nền kinh tế ở mỗi giai đoạn phát triển với một sốđặc trưng tiêu biểu cả về chất và lượng

Nền kinh tế phát triển tất yếu sẽ dẫn đến sự thay đổi trong phân cônglao động xã hội Khi đó CCKT cũng từng bước bị phá vỡ và được thay đổidần dần bằng một CCKT mới, người ta gọi đó là chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Vậy chuyển dịch CCKT là quá trình thay đổi các quan hệ tỷ lệ về lượng và mối quan hệ tương tác giữa các bộ phận cấu thành nền kinh tế.

Không phải mọi sự chuyển dịch CCKT đều làm thay đổi CCKT Chỉnhững chuyển dịch nào làm thay đổi dần dần các quan hệ tỷ lệ giữa các nhân

tố trong nền kinh tế, thì sự thay đổi CCKT sẽ diễn ra Mỗi bước phát triển củanền kinh tế đều có thể đưa đến sự chuyển dịch CCKT, nhưng không phải mọi

sự phát triển đều đưa đến thay đổi CCKT Thay đổi CCKT phải đến một mức

độ nhất định mới đạt được sự phát triển

1.1.1.2 Cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Cơ cấu kinh tế nông nghiệp là tổng thể các mối quan hệ kinh tế trongkhu vực nông thôn Nó là cấu trúc hữu cơ các bộ phận kinh tế trong khu vựcnông thôn trong quá trình phát triển, có mối quan hệ gắn bó hữu cơ với nhautheo những tỷ lệ nhất định về mặt lượng và có liên quan chặt chẽ về mặt chất.Chúng tác động qua lại lẫn nhau trong không gian và theo thời gian, phù hợpvới những điều kiện kinh tế xã hội nhất định, tạo thành một hệ thống kinh tếnông thôn Kinh tế nông nghiệp bao gồm các hoạt động sản xuất kinh doanh

và dịch vụ, được tiến hành trên địa bàn nông thôn CCKT nông thôn là một bộphận hợp thành không thể tách rời của CCKT nói chung Nó đóng vai tròquan trọng trong phát triển nền kinh tế quốc dân, nhất là đối với các nướckém phát triển

Xác lập CCKT nông nghiệp chính là giải quyết mối quan hệ giữanhững bộ phận cấu thành trong tổng thể kinh tế nông thôn dưới tác động củalực lượng sản xuất, giữa tự nhiên và con người, đồng thời giải quyết mối quan

hệ giữa kinh tế nông thôn và kinh tế thành thị trong điều kiện và hoàn cảnhlịch sử cụ thể

1.1.1.3 Chuyển dịch chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Đảng ta chủ trương chuyển dịch nền kinh tế nước ta theo hướng CNH,HĐH mà trước hết là CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn Đó là một chủtrương đúng đắn phù hợp với xu thế chung của thế giới về chuyển dịch CCKT

bởi đặc rưng nổi bất của nước ta là một nước nông nghiệp Vậy chuyển dịch CCKT nông nghiệp là quá trình thay đổi các quan hệ tỷ lệ về lượng của các yếu tố cấu thành nền nông nghiệp, dẫn đến những biến đổi về chất đối với nông nghiệp nước ta.

Một cách cụ thể, chuyển dịch CCKT nông nghiệp theo hướng CNHHĐH là quá trình chuyển sản xuất nông nghiệp từ tự cấp tự túc sang sản xuấthàng hoá, từ nền nông nghiệp độc canh sang nền nông nghiệp toàn diện dựavào sự phát triển của cuộc cách mạng sinh học Đó là quá trình hình thành các

cơ sở sản xuất công nghiệp nhất là công nghiệp chế biến ở nông thôn, mởrộng ngành nghề nhằm giải quyết việc làm, tăng thu nhập, xóa đói giảmnghèo Là quá trình đổi mới cơ cấu nội bộ ngành nông nghiệp theo hướnggiảm tỷ trọng lĩnh vực trồng trọt, tăng tỷ trọng lĩnh vực chăn nuôi, lâmnghiệp, ngư nghiệp, dịch vụ để nông nghiệp phát triển toàn diện, cân đối, làmthay đổi nhanh chóng đời sống vật chất và tinh thần của nông dân

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp theo hướng CNH, HĐH diễn ra khôngchỉ đối với lĩnh vực kinh tế nông nghiệp mà bao gồm cả sự chuyển biến vềcác mặt xã hội trong nông thôn như giáo dục, y tế, môi trường, văn hoá; vàngay cả tư duy, tác phong, phương pháp làm việc cũng thay đổi: Mục đích sâu

xa của chuyển dịch CCKT nông nghiệp là tạo ra năng suất lao động cao, chấtlượng sản phẩm tốt, giải quyết việc làm cho người lao động nông nghiệp, sảnxuất ra khối lượng hàng hoá lớn để cải thiện đời sống nhân dân, ổn định xãhội và làm thay đổi bộ mặt của đời sống nông dân ở nông thôn nước ta

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp là sự vận động và thay đổi cấu trúccủa các yếu tố cấu thành kinh tế nông nghiệp dưới tác động của quy luậtkhách quan Đó là sự chuyển dịch theo những phương hướng và mục tiêu nhấtđịnh Chuyển dịch CCKT nông nghiệp được xem xét trên các phương diện:Chuyển dịch cơ cấu ngành, cơ cấu vùng và cơ cấu thành phần kinh tế

Chuyển dịch cơ cấu ngành nông nghiệp là sự thay đổi mối tương quancủa mỗi ngành so với tổng thể các ngành nông nghiệp trong nông thôn Sựthay đổi này do 2 yếu tố là số lượng các tiểu ngành thay đổi và mối tươngquan về tốc độ phát triển giữa các ngành có sự thay đổi hoặc thay đổi đồngthời cả 2 yếu tố đó.

Chuyển dịch CCKT theo vùng trong nông thôn là sự chuyển dịch củacác ngành kinh tế xét theo từng vùng Về thực chất đó cũng là sự chuyển dịchcủa ngành nhằm hình thành khu vực sản xuất chuyên môn hóa nhưng đượcxét ở phạm vi hẹp hơn theo từng vùng lãnh thổ

Chuyển dịch cơ cấu theo thành phần kinh tế là sự thay đổi tỷ lệ về sảnxuất kinh doanh của các thành phần kinh tế trong nông thôn Cơ sở của sựchuyển dịch cơ cấu kinh tế theo thành phần là sự tồn tại khách quan, vai trò,

vị trí của từng thành phần kinh tế trong kinh tế nông thôn và sự vận độngkhách quan của nó trong nền kinh tế Đối với cơ cấu hành phần kinh tế, bêncạnh sự vận động khách quan thì sự định hướng về mặt chính trị - xã hội theocác cơ sở khách quan có sự tác động rất lớn đến chuyển dịch cơ cấu thànhphần kinh tế trong nền kinh tế nói chung, trong nông thôn nói riêng

Cơ cấu kinh tế nông nghiệp và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệpchịu sự tác động của một số nhân tố sau đây:

Sự phát triển của KHCN là một trong các nhân tố chủ yếu tạo nhữngđiều kiện, tiền đề để chuyển dịch CCKT nói chung và CCKT nông nghiệp -nông thôn nói riêng Sự phát triển của khoa học và công nghệ làm tăng năngsuất lao động, hiệu quả sản xuất và thay đổi cả phương thức lao động, tạo khảnăng đổi mới những nguyên tắc và phương pháp sản xuất trong các ngànhkinh tế Trong nông nghiệp, khoa học kỹ thuật có những tác động mạnh mẽđến quá trình cơ giới hoá, điện khí hoá, thuỷ lợi hoá và cách mạng về sinhhọc Từ đó hàng loạt giống cây trồng vật nuôi có năng suất cao và hiệu quả

kinh tế lớn được đưa vào sản xuất Nhu cầu của xã hội về nông sản, trước hết

là lương thực được đáp ứng Nhờ đó, nền nông nghiệp truyền thống có thểchuyển sang sản xuất các ngành có giá trị sử dụng và giá trị kinh tế cao nhưcây công nghiệp, cây ăn quả, cây dược liệu, cây sinh vật cảnh

Chuyển dịch cơ cấu tinh tế nông nghiệp hình thành và biến đổi gắn liềnvới sự ra đời và phát triển của nền kinh tế hàng hoá Lượng dân cư lớn ở nôngthôn đã tạo ra thị trường sôi động với các hàng hoá có giá trị kinh tế cao Thunhập của nhân dân tăng lên tạo sức mua lớn thì thi trường nông thôn là cơ sở

để các khu vực công nghiệp và dịch vụ tiếp tục phát triển và hướng vào xu thếhiện đại hoá ngành nông nghiệp Sản xuất hàng hoá phát triển kéo theo sựphát triển của cơ sở hạ tầng, trong đó phải kể đến là hệ thống giao thông,thông tin liên lạc và điện Sự phát triển của thị trường tạo điều kiện tiêu thụnông sản phẩm với tốc độ nhanh, khuyến khích phát triển các cơ sở côngnghiệp chế biến nông sản, khuyến khích nông dân sản xuất các loại sản phẩmphù hợp Nói tóm lại, tính chất của nền kinh tế có ảnh hưởng lớn đến chuyểndịch CCKT nói chung và CCKT nông nghiệp - nông thôn nói riêng

Định hướng phát triển kinh tế của nhà nước có vai trò to lớn thúc đẩyquá trình chuyển dịch CCKT nông nghiệp Nhà nước tác động vào nôngnghiệp - nông thôn trước hết thông qua hệ thống pháp luật, kế hoạch, chínhsách và các công cụ khác, được xác đính trong từng thời kỳ Trong đó, chínhsách kinh tế có vai trò quan trọng, tác động trực tiếp vào môi trường sản xuấtkinh doanh nông nghiệp ở nông thôn

Ngoài ra, các yếu tố như giáo dục đào tạo, y tế, văn hoá, môi sinh môitrường và các vấn đề xã hội khác có tác động rất lớn đến quá trình chuyểndịch CCKT nông nghiệp - nông thôn

1.1.2 Xu hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp – nông thôn nước ta

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp là xu hướng vận động có tínhkhách quan, dưới sự tác động của các nhân tố như đã nêu ở trên Cùng vớiquá trình hình thành và phát triển phong phú, đa dạng của các ngành kinh tếtheo hướng sản xuất hàng hoá, thì cơ cấu giữa các ngành cũng ngày càngphức tạp và luôn biến đổi theo nhu cầu của xã hội, theo đà phát triển của thịtrường và theo năng lực sản xuất kinh doanh trong nông nghiệp Ở nước tahiện nay sự chuyển dịch CCKT nông nghiệp được diễn ra theo các xu hướngsau đây:

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp từ tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hoá.

Trong nền nông nghiệp độc canh, ngành trồng trọt chiếm tỷ trọng lớn

Sự mất cân đối giữa trồng trọt và chăn nuôi bắt nguồn từ tính chất của sảnxuất và khả năng giải quyết các nhu cầu về lương thực trong điều kiện trình

độ công nghệ và năng suất lao động thấp Từ đó mọi yếu tố về nguồn lực tựnhiên và lao động đều phải tập trung vào sản xuất trồng trọt Sự biến đổi củakhoa học và công nghệ đã tạo điều bện nâng cao năng suất lao động Do đó đãcho phép chuyển bớt các yếu tố nguồn lực cho sự phát triển của các ngànhkhác trong đó có các ngành trồng trọt, ngành chăn nuôi Phát triển nôngnghiệp theo hướng sản xuất hàng hoá có nghĩa là sản xuất sản phẩm đến bánchứ không phải chỉ để tiêu dùng cho bản thân và gia đình họ Vì vậy, sản xuất

ra loại hàng hoá gì? Số lượng bao nhiêu? Cơ cấu chủng loại thế nào? điều đókhông phụ thuộc vào người sản xuất mà chủ yếu phụ thuộc vào mức độ vàkhả năng tiêu thụ của thị trường, do sự chi phối của thị trường Đó là mốiquan hệ: thị trường - sản xuất hàng hoá - thị trường Như vậy, xác lập vàchuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng sản xuất hàng hoá trước hếtphải từ thị trường và vì thị trường, lấy thị trường làm căn cứ và xuất phát

điểm Xem đây là giải pháp quan trọng nhất để chuyển dịch CCKT nôngnghiệp.

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp từ nền nông nghiệp độc canh sang nền nông nghiệp toàn diện

Đây là sự chuyển dịch CCKT nông thôn từ nông nghiệp là chủ yếusang kết hợp nông nghiệp với lâm nghiệp, ngư nghiệp và chăn nuôi, chuyểnchúng thành những ngành sản xuất hàng hoá ở nông thôn Nghĩa là chuyểndịch CCKT nông thôn từ thuần nông sang phát triển tổng hợp Nông nghiệp –Công nghiệp - Dịch vụ trong nông thôn Sự phát triển của nông nghiệp, lâmnghiệp, ngư nghiệp và chăn nuôi một mặt cho phép chuyển một số nguồn lựccủa các ngành này cho sự phát triển công nghiệp và dịch vụ, mặt khác tạo ranhững yếu tố về thị trường để phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp vàdịch vụ nông thôn Sự phát triển này làm cho CCKT có sự thay đổi theohướng giảm tỷ trọng nông nghiệp, tăng dần tỷ trọng công nghiệp, tiểu thủcông nghiệp và dịch vụ trong GDP Trên cơ sở đó, lao động cũng sẽ chuyểndịch từ trồng trọt sang chăn nuôi, từ sản xuất nông nghiệp sang sản xuất tiểuthủ công nghiệp, công nghiệp và dịch vụ, đồng thời chuyển lao động thủ côngsang lao động cơ khí trên đồng ruộng, trong chuồng trại và các cơ sở chế biếnnông sản Nói cách khác, cơ cấu lao động trong nông thôn cũng phải đượcchuyển dịch theo hướng giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp, tăng tỷ trong laođộng công nghiệp và dịch vụ

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp từ thủ công sang cơ giới hoá, điện khí hoá

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nói chung và chuyển dịch cơ cấu kinh tếnông nghiệp nói riêng theo hướng ngày càng tiến bộ là một xu thế tất yếukhách quan của các nền kinh tế khác nhau, nó vừa có những nét chung mangtính quy luật và vừa có những nét riêng mang tính đặc thù, phù hợp với yêu

cầu và điều kiện cụ thể của nền kinh tế mỗi quốc gia trong từng thời kỳ lịch

sử Trình độ phát triển kinh tế - xã hội càng cao thì sự chuyển dịch cơ cấukinh tế sẽ càng dễ dàng hơn Và công nghệ hiện đại, tiên tiến đó sẽ là mộttrong những điều kiện thuận lợi cho việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nóichung, nông nghiệp và nông thôn nói riêng Việc chủ động thúc đẩy sựchuyển dịch cơ cấu kinh tế nói chung theo mục tiêu và nhu cầu của sự pháttriển, gắn với dự bảo tiến bộ khoa học công nghệ và thị trường là một trongnhững khâu quyết định tạo ra tăng trưởng kinh tế Ở những nước có côngnghệ tiên tiến thì luôn tạo ra công nghệ mới, còn ở những nước đang pháttriển thì tiếp nhận chuyển giao công nghệ tiên tiến, từ đó hình thành cơ cấumới trong công nghiệp và trong nền kinh tế với các ngành nghề mới, sảnphẩm mới, tạo ra sức cạnh tranh cao và tăng trưởng nhanh

Sự phát triển của nông nghiệp, lâm nghiệp và chăn nuôi một mặt đã chophép chuyển một số nguồn lực của các ngành này cho sự phát triển côngnghiệp và dịch vụ, mặt khác tạo ra những yếu tố về thi trường đòi hỏi phải có

sự phát triển của công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ trong nôngthôn Sự phát triển này làm cho CCKT có sự thay đổi theo hướng giảm tỷtrọng sản xuất nông nghiệp, tăng dần tỷ trọng công nghiệp, tiểu thủ côngnghiệp và dịch vụ nông thôn Trên cơ sở đó, lao động cũng sẽ chuyển dịch từtrồng trọt sang chăn nuôi, từ sản xuất nông nghiệp sang làm dịch vụ, sản xuấttiểu thủ công nghiệp, công nghiệp và chuyển lao động thủ công sang lao động

cơ khí trên đồng ruộng, trong chuồng trại và các cơ sở công nghiệp chế biếnnông sản

Đất nước ta xuất phát và đi lên từ một nền nông nghiệp lạc hậu chính

vì vậy chứng ta phải tiến hành CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn Trongnông nghiệp, nông thôn, đẩy mạnh công nghiệp hoá - hiện đại hoá sẽ thúc đẩynông nghiệp phát triển vượt bậc Thực hiện công nghiệp hoá - hiện đại hoá

nông nghiệp, nông thôn sẽ thúc đẩy được nhiều vùng sản xuất hàng hoá tậptrung, chuyên canh như: lúa, cao su, cà phê, chè… Hơn nữa, với ngành côngnghiệp chế biến nông, lâm thuỷ sản đã có những bước tăng trưởng đáng kể

Đó là điều kiện nhằm thúc đẩy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệpnông thôn

Chuyển dịch CCKT nông nghiệp từ khép kín sang hội nhập quốc tế về sản xuất nông nghiệp

Cơ cấu kinh tế nông nghiệp là bộ phận cấu thành rất quan trọng của nềnkinh tế quốc dân, có ý nghĩa rất to lớn đối với sự phát triển kinh tế xã hội ởnước ta Để chuyển dịch CCKT nông nghiệp phải có mối quan hệ rất nhiều tớicác ngành khác như phát triển nông nghiệp hàng hoá, chịu sự tác động mạnh

mẽ của công nghiệp và nông nghiệp không thể tự đi lên nếu không có sự tácđộng trực tiếp của một nền công nghiệp phát triển

Trong lĩnh vực nông nghiệp đi cùng với sự chuyển dịch cơ cấu nôngnghiệp là sự phân công lao động cũng được diễn ra Từ lao động trồng lúachuyển sang lao động trồng hoa màu, chăn nuôi hoặc làm các ngành nghề tiểuthủ công nghiệp và dịch vụ, nó không chỉ phục vụ cho cả nhu cầu phát triểnnông nghiệp mà còn phục vụ cho cả nhu cầu phát triển công nghiệp, thươngnghiệp và các ngành nghề khác Thế kỷ 20 đã chứng kiến sự phát triển nhảyvọt của khoa học kỹ thuật và công nghệ, tính cộng đồng trong sản xuất và tiêuthụ sản phẩm ngày càng cao, sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế của một nướckhông thể tách rời với sự phát triển kinh tế của cộng đồng quốc tế, cũng nhưkhông thể tách rời sự chuyển dịch cơ cấu tinh tế nông nghiệp và nông thôn

với cơ cấu kinh tế vùng và cơ cẩu kinh tế chung của cả nước.

1.2 Vai trò của báo chí đối với việc truyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ở nước ta

1.2.1 Khái niệm tuyên truyền và tuyên truyền trên báo chí

* Tuyên truyền theo tiếng La tinh ( Prapaganda) là truyền bá, truyền đạt một quan điểm nào đó Trong tác phẩm "Người tuyên truyền và cách tuyên truyền", Hồ Chí Minh cho rằng "Tuyên truyền là đem một việc gì nói cho dân

hiểu, dân nhớ, dân làm” [28, tr134]

Trước đó, thuật ngữ "Tuyên truyền xuất hiện khoảng hơn 400 năm,được nhà thờ La mã sử dụng để chỉ hoạt động của các nhà truyền giáo nhằmthuyết phục, lôi kéo những người khác tin vào đạo Ki - tô

Từ điển Hán - Việt của Phan Văn Các giải thích "Tuyên truyền là làm

người khác hiểu và hành động theo" [ 9, tr.394]

Còn Từ điển Hán Việt (1994), NXB Giáo dục, Hà Nội, định nghĩa:

Tuyên truyền là phổ biến một chủ trương, một học thuyết để làm chuyển biếnthái độ của quần chúng và thúc đẩy quần chúng hoạt động theo một đường lối

để nhằm đạt được một mục đích nhất định Tuyên truyền là giải thích rộng rãi

để thuyết phục, vận động mọi cá nhân làm theo [51, tr l03]

Trong cuốn Bùng nổ truyền thông, Philippe Breton và Serge Proulx cho

rằng "Tuyên truyền là cách giới thiệu và phổ biến một thông tin chính trị theocách nào đó để ngươi tiếp nhận vừa đồng ý vừa thấy mình không còn khả

năng lựa chọn thứ khác" [52, tr 315] Định nghĩa này khẳng định tuyên

truyền là hoạt động mang mục đích chính trị: Mọi thông tin đều có mục đíchcho dù nội dung của thông tin là vấn đề kinh tế - xã hội nhưng bao giờ đằngsau nó cũng hàm chứa mục đích chính trị của người tuyên truyền, vốn đạidiện cho lực lượng hay chính quyền nào đó

Tác giả của cuốn sách Nguyên lý công tác tư tưởng thì cho rằng:

“Tuyên truyền là một hình thái của công tác tư tưởng, nhằm truyền bá hệ tưtưởng và đường lối, chiến lược, sách lược của giai cấp trong quần chúng, xâydựng cho quần chúng thế giới quan phù hợp với lợi ích của chủ hệ tư tưởng,

bồi dưỡng tình cảm, củng cố niềm tin và tập hợp, cổ vũ quần chúng hànhđộng theo thế giới quan và niềm tin đó” [ 26, tr 15].

Tuyên truyền trên báo chí: Trong thực tế, hoạt động tuyên truyền được

thực hiện bằng nhiều hình thức: tuyên truyền miệng, tuyên truyền qua hình

ảnh cổ động trực quan, tuyên truyền bằng lời ca tiếng hát Tuy nhiên, khi

báo chí xuất hiện, đã nhanh chóng trở thành phương tiện tuyên truyền hiệuquả có sức tác động lớn Trong lý luận báo chí, tuyên truyền được lý giải nhưhoạt động nhằm truyền bá trong quần chúng nhân dân những tư tưởng nềntảng, những quan điểm chính yếu của hệ tư tưởng, của chế độ nhằm hìnhthành một bức tranh đặc trưng về thế giới và lịch sử vận động của xã hội.Theo nghĩa rộng, tuyên truyền được hiểu là toàn bộ các hình thức hoạt độngcủa công tác tư tưởng, vận động quần chúng nhân dân Còn theo nghĩa hẹp,tất cả các hoạt động nhằm truyền bá một trí thức, một ý niệm cụ thể nào đóđều được coi là tuyên truyền [48, tr.99-100] Thực tế sự xuất hiện của báo insau đó là loại hình báo phát thanh và truyền hình ra đời và phát triển đã đặtkhái niệm thông tin - tuyên truyền vào những cung bậc khác nhau về tính chất

và giá trị Thông tin trên báo chí khách quan hơn "tuyên truyền" nhưng hầuhết người tham gia thông tin đều thực hiện xen kẽ tuyên truyền Vì vậy khitiếp nhận thông tin, công chúng đồng thời trở thành đối tượng tuyên truyền

Từ các khái niệm, có thể hiểu tuyên truyền dưới góc độ báo chí như

sau: Tuyên truyền là một hoạt động thông qua các loại hình báo chí nhằm phổ biến những chủ trương, chính sách của chủ thể nào đó để thuyết phục, hướng dẫn quần chúng hành động theo mục đích đặt ra.

1.2.2 Báo chí có vai trò hết sức quan trọng trong việc tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ở nước ta

Trong hơn 25 năm đổi mới, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nông thôn là chủ trương then chốt tạo đà cho nước ta thay đổi bộ mặt kinh tế-

nghiệp-xã hội, nâng cao đời sống của nhân dân Một trong những công cụ then chốtluôn được sử dụng cổ vũ, động viên và cụ thể hoá từ chủ trương, nghị quyếtchuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp thành hoạt động thực tiễn chính làcác phương tiện thông tin đại chúng, trong đó báo chí đóng vai trò đặc biệtquan trọng, nhất là giai đoạn hiện nay báo chí phát triển mạnh mẽ về chất vàlượng Tính đến nay, cả nước đã có 954 cơ quan báo chí, đài phát thanh,truyền hình với khoảng hơn 800 ấn phẩm, gồm có 706 cơ quan báo in (trungương 71, địa phương 101 và 528 tạp chí); 67 đài PTTH (3 đài trung ương và

64 đài địa phương) 21 báo điện tử cùng 165 trang tin điện tử của cơ quan báo

in Hiện các cơ quan báo chí có 17 nghìn nhà báo được cấp thẻ Với lực lượnghùng hậu đó, báo chí đã đóng góp tích cực trong việc tuyên truyền chủ trươngđường lối cửa Đảng và nhà nước, cung cấp thông tin phong phú toàn diện vềmọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó chuyển dịch cơ cấu kinh tế nôngnghiệp - nông thôn có dung lượng tuyên truyền nhiều Vai trò của báo chítrong công cuộc xây dựng đất nước được Đảng ta đề cao

Tháng 5-1949, trong thư gửi lớp học viết báo Huỳnh Thúc Kháng đầutiên ở miền Bắc, Bác Hồ đã chỉ rõ 4 nhiệm vụ của tờ báo, trong đó nhiệm vụđầu tiên là “tuyên truyền, cổ động, huấn luyện và tổ chức dân chúng để đưadân chúng đến mục đích chung” “báo chí ta không phải để cho một ít ngườixem mà để phục vụ nhân dân, để tuyên truyền giải thích đường lối chính sáchcủa Đảng và Chính phủ” [29, tr 99,106]

Để thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới đất nước, Đảng và Nhànước đã xác định: "Báo chí nhằm tuyên truyền cho đường lối đổi mới theo

định hướng xã hội chủ nghĩa báo chí góp phần tuyên truyền, làm sáng tỏ

đường lối quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về vấn đề này [29, tr 21]

Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 (khóa IX) của Đảng xem vấn đềnông nghiệp nông thôn là vấn đề to lớn, có ý nghĩa vô cùng quan trọng trên

con đường đưa nước ta thoát khỏi tình trạng đói nghèo, kém phát triển Trong

đó, nhấn mạnh đến vai trò và trách nhiệm của báo chí là phụ truyền tải nhanhchóng và kịp thời đến đông đảo công chúng giúp công chúng thông hiểu vàvận dụng một cách có hiệu quả tinh thần nghị quyết vào đời sống, sản xuất.Nền kinh tế nước ta cho đến nay cơ bản vẫn là nước công nghiệp Đó vừa làyếu tố khách quan lẫn chủ quan quy định nội dung tuyên truyền của hệ thốngbáo chí cả nước tập trung nhiều cho vấn để nông nghiệp, nông thôn Mở đầuđường lối đổi mới, tại Đại hội VI, Đảng ta xây dựng 3 chương trình phát triểnnông thôn nhưng chủ yếu vẫn giải quyết vấn đề nông nghiệp Với chức năngnhiệm vụ của mình, hệ thống báo chí cả nước đã tuyên truyền, cổ vũ nhân dânthực hiện chủ trương, quan điểm của Đảng về chương trình sản xuất nôngnghiệp Ba chương trình lương thực - thực phẩm, sản xuất hàng tiêu dùng -tiểu thủ công nghiệp và hàng xuất khẩu đã thực sự tạo ra cú hích ngoạn mụccho nền nông nghiệp nước ta Việt Nam từ chỗ thiếu ăn, phải nhập khẩulương thực đã trở thành quốc gia có sản lượng gạo xuất khẩu cao trên thế giới

Thành công đó có sự tác động tuyên truyền tích cực của báo chí Vaitrò của báo chí trong công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nôngnghiệp nống thôn được thê hiện ở những khía cạnh sau:

Thứ nhất: Báo chí góp phần tích cực trong việc tuyên truyền những chủ

trương, chính sách của Đảng và Nhà nước trong việc chuyển dịch cơ cấu kinh

tế nông nghiệp - nông thôn Thể hiện tiếng nói của Đảng và Nhà nước, cácđoàn thể và diễn đàn của nhân dân, trong thời gian qua báo chí đã tích cựctuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước Báochí trở thành một kênh đặc biệt quan trọng thông tin về việc xây dựng, banhành các văn bản pháp quy tuyên truyền, phổ biến nội dung văn bản đồng thờiđóng vai trò giám sát việc thực thi pháp luật Báo chí còn là diễn đàn để cáccấp, ngành, tầng lớp nhân dân đóng góp ý kiến, tham gia thảo luận xây dựng,

hoàn thiện các văn bản pháp luật trước cơ quan thẩm quyền phê duyệt Đâykhông chỉ là biện pháp để hoàn thiện chủ trương, chính sách chuyển dịch cơcấu kính tế nông nghiệp mà còn là phương thức nâng cao ý thức, trách nhiệmcủa chính quyền và nhân dân trong quá trình thực hiện chuyển dịch cơ cẩukinh tế nông nghiệp.

Thứ hai: Báo chí tham gia vào việc phổ biến kiến thức, kinh nghiệm

chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp - nông thôn Phương tiện thông tinđại chúng và báo chí nói riêng là kênh thông tin quan trọng đối với người dân.Thực tiễn công cuộc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp - nông thôn luônđòi hỏi cái mới, hay để thúc đẩy sự đổi thay của nông thôn, nâng cao đời sốngnông dân Việc phổ biến sâu, rộng những kiến thức cơ bản về làm kinh tế,kinh nghiệm hay đem lại thu nhập cao để người dân nắm bắt và cụ thể hoávao thực tiễn sản xuất là yêu cầu bắt buộc Có thể thấy thột trong những mảngnội dung lớn về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn trên báochí là thông tin phổ biến kiến thức Báo chí đã cung cấp cho người dân nắmbắt được kỹ thuật thâm canh các giống cây trồng cho năng suất cao, cáchphòng chống sâu bệnh

Thứ ba: Báo chí biểu dương những điển hình, mô hình kình tế mới của

các tổ chức, cá nhân thực hiện có hiệu quả chủ trương chuyển dịch cơ cấukinh tế nông nghiệp

Công cuộc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp đã đạt kết quả bướcđầu, từng bước thay đổi bộ mặt nông thôn, cải thiện đời sống vật chất và tinhthần cho người dân Cũng trong thực tiễn chuyền dịch cơ cấu kinh tế nôngnghiệp - nông thôn đã xuất hiện những điển hình có đóng góp tích cực hiệuqủa Đó là những cán bộ ngành nông nghiệp ngày đêm lăn lộn xuống cơ sở,xăn quần lộn bùn để xây dựng mô hình kinh tế, truyền đạt kinh nghiệm, khoahọc kỹ thuật nâng cao năng suất giống cây trồng cho nông dân

Những người nông dân vượt qua nghèo khó làm giàu trên đồng ruộng.Báo chí với chức năng xã hội của mình đã phát hiện và biểu dương nhữnggương điển hình, khích lệ nhân tố tích cực, góp phần thúc đấy các tầng lớpnhân dân có lòng tin vào chủ trương chuyển dịch cơ cấu kinh tê nông nghiệpnông thôn, tạo ra sức mạnh tông hợp của cả hệ thông chính trị làm thay đổi bộmặt nên kinh tế nông nghiệp

Thứ tư : Báo chí góp phần tích cực vào việc xây dựng nông thôn mới ở

nước ta Công tác tuyên truyền của báo chí những năm qua đã góp phần quantrọng giúp nâng cao trình độ dân trí, trình độ văn hoá, đưa khoa học kỹ thuậtđến với đông đảo người dân ở nông thôn Bên cạnh đó, báo chí cũng lả kênhthông tin để đội ngũ cán bộ lãnh đạo quản lý tiếp cận- và nâng cao trình độ lýluận chính trị hình thành tác phong lao động công nghiệp làm tiền đề để ngườilao động đạt hiệu quả, năng suất cao, nâng cao chất lượng sản phẩm tốt chobản thân và xã hội Thực tiễn trong những năm qua cho thấy, công tác tuyêntruyền của báo chí đã thúc đẩy các phong trào thi đua lao động sản xuất,phong trào xây dựng và phát triển nông thôn đã thật sự đi vào cuộc sống thúcđẩy sản xuất phát triển, cải thiện đời sống nhân dân, tư tưởng của đảng viên

và nhân dân an tâm phấn khởi, tin tưởng vào sự lãnh đạo của cấp ủy chínhquyền địa phương

1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An

Tuyên truyền là một hoạt động chỉ xuất hiện, tồn tại trong xã hội loàingười, bởi vì chỉ có con người mới có nhu cầu trao đổi tư tưởng, văn hoá vàcũng chỉ có con người mới có khả năng ấy Tuyên truyền phục vụ nhiệm vụphát triển kinh tế - xã hội, tác động vào mối quan hệ xã hội và diễn ra trongđiều bện xã hội nhất định Do vậy chất lượng tuyên truyền chịu ảnh hưởngbởi những yếu tố môi trường - xã hội Tuyên truyền phát triển cùng với xã

hội; xã hội càng phát triển thì nhiệm vụ xây dựng xã hội mới càng phức tạp,nặng nề Tuyên truyền là hoạt động xã hội đặc biệt, nó thể hiện ở chỗ cả chủ

thể và đối tượng đều là con người Theo tác giả của cuốn “Nguyên lý công tác

tư tưởng” thì công tác tư tưởng là hoạt động có mục đích của con người, cũng

như mọi hoạt động có mục đích khác

Như đã nêu ở trên, tuyên truyền là toàn bộ các hình thức hoạt động củacông tác tư tưởng Chất lượng, hiệu quả của công tác tư tưởng chính là sựtương quan giữa kết quả đạt được do tác động tư tưởng mang lại với mục đíchcủa công tác tư tưởng được đặt ra và với chi phí để đạt được kết quả đó trongmột điều kiện xã hội nhất định

Chất lượng của các hoạt động tuyên truyền trên báo chí về chuyển dịchCCKT nông nghiệp ở Nghệ An chịu ảnh hưởng của 2 nhân tố cơ bản, đó làchủ thể tuyên truyền, các cơ quan báo chí) và khách thể tuyên truyền (các đốitượng tiếp nhận thông tin báo chí)

Đối với chủ thể tuyên truyền, chất lượng tuyên truyền chuyển dịchCCKT nông nghiệp phụ thuộc vào trình độ lý luận, chuyên môn nghiệp vụ vàkinh nghiệm của đội ngũ phóng viên, biên tập viên và cán bộ quản lý báo chí

Sự quan tâm của các cấp uỷ Đảng và chính quyền địa phương đối với sựnghiệp CNH, HĐH nông nghiệp - nông thôn và công tác tuyên truyền chuyểndịch CCKT nông nghiệp - nông thôn Các điều kiện bảo đảm cho hoạt độngtuyên truyền chuyển dịch CCKT nông nghiệp - nông thôn, bao gồm: cơ cấu tổchức bộ máy và số lượng, chất lượng đội ngũ cán bộ báo chí, cơ sở vật chất

và trang thiết bị để báo chí bảo đảm cho hoạt động tuyên truyền; chế độ,chính sách nhằm tạo động lực cho đội ngũ cán bộ báo chí phát huy sáng tạotrong công việc

Đối với khách thể tuyên truyền, chất lượng tuyên truyền chuyển dịchCCKT nông nghiệp- nông thôn phụ thuộc vào trình độ hiểu biết của cán bộ cơ

sở và nông dân về chuyển dịch CCKT nông nghiệp Thái độ của nông dân đốivới chủ trương chuyển dịch CCKT của Đảng và Nhà nước Thực trạng củanông dân tại các vùng nông thôn về đời sống vật chất và tinh thần (các

phương tiện nghe nhìn, ấn phẩm báo chí )

Trong thực tiễn, để nâng cao chất lượng tuyên truyền thì các hoạt độngtuyên truyền phải bảo đảm tính dân chủ, toàn diện Tức là nội dung tuyêntruyền phải bao quát đầy đủ các vấn đề cửa đời sống xã hội, đáp ứng nhu cầucủa nhân dân Phương pháp, hình thức tuyên truyền phải phong phú, đa dạng,dân chủ, phù hợp với đặc điểm của từng đối tượng và khả năng tiếp nhậnthông tin của đối tượng Tính dân chủ của tuyên truyền còn thể hiện ở chỗ chủthể tuyên truyền sử dụng nhiều phương pháp, hình thức như trao đổi, đối thoạikiên quyết đấu tranh khắc phục những biểu hiện áp đặt một chiều, rập khuôntrong tuyên truyền

Ngoài ra, chất lượng tuyên truyền còn phụ thuộc tính hấp dẫn, kháchquan và dễ tiếp nhận của nội dung tuyên truyền Điều này đòi hỏi, hoạt độngtuyên truyền cần phải chú trọng nội dung rõ ràng, ngắn gọn, nhưng vẫn nêuđược bản chất vấn đề Phương pháp, hình thức tuyên truyền phù hợp với trình

độ, đặc điểm của đối tượng Sử dụng ngôn ngữ trong sáng, dễ hiểu, sinh động,phổ thông, chính xác Chứng minh, giải thích bằng những lập luận chặt chẽ,chân thực, lựa chọn phương pháp trình bày hấp dẫn, dễ hiểu, dễ dẫn dắt ngườinghe hiểu sâu vấn đề

Báo chí được đánh giá là công cụ truyền bá thông tin cho công chúngrộng rãi, do đó báo chí có chức năng tuyên truyền, giáo dục, cổ động, nhưngtrong công tác tuyên truyền, báo chí tự nó chỉ tham gia một kênh trong toàn

bộ hoạt động tuyên truyền Tuy nhiên, nhìn lại hoạt động tuyên truyền củabáo chí thời gian qua cho thấy: vai trò và lợi ích của nông nghiệp, nông thônchưa được chú ý, mảng đề tài về nông nghiệp, nông thôn chưa được phản ánh

sâu sắc và toàn diện Đa số chỉ phản ánh bề nổi còn bản chất của vẩn đề nôngnghiệp- nông thôn là đất đai và tư liệu sản xuất thì vẫn chưa được "mổ xẻ"đến nơi đến chốn.

Thực tế, ở báo chí Nghệ An nói chung, Báo Nghệ An nói riêng quanhiều chương trình, chuyên trang, chuyên mục về nông nghiệp, nông thôn chothấy còn hạn chế Tư duy về chương trình phát triển sản xuất nông nghiệp khimới bắt đầu đổi mới của Đảng đã có những hạn chế về nhận thức lý luận đã ítnhiều chi phối nội dụng tuyên truyền của báo chí Nhưng qua đó cũng thấynhững hạn chế của chính báo chí khi chưa thể hiện hết chức năng, nhiệm vụcủa mình

Báo chí nước ta vừa là tiếng nói của Đảng, vừa là diễn đàn truyền tảitâm tư, nguyện vọng của nhân dân lao động Sức mạnh định hướng của báochí thể hiện ở khả năng trở thành diễn đàn rộng lớn cho toàn Đảng, toàn dântham gia thảo luận, giải quyết những vấn đề quan trọng của đất nước Do đó,yêu cầu đặt ra cho báo chí không chỉ dừng lại ở sự mô tả, phản ánh mà cònchỉ ra cho quần chúng bản chất của sự kiện để thẩm định giá trị sự kiện Vìvậy, trong cuộc cách mạng nông nghiệp, nông thôn bên cạnh việc tuyêntruyền, cổ động nhân dân thực hiện theo đường lối chủ trương của Đảng, báochí còn phải chỉ ra được những thiếu sót, khuyến khuyết giúp Đảng điềuchỉnh, bổ sung, hoàn thiện

Cần nhìn nhận rằng chính quá trình hội nhập và sự tác động tiêu cựccủa nó đến đời sống nhân dân, đặc biệt là nông dân đã giúp báo chí quan tâmnhiều đến nông dân Chất lượng tuyên truyền trên báo chí mang lại hiệu quảthực tế hơn những loại hình tuyên truyền khác, do báo chí là sản phẩm thôngtin công cộng, không giới hạn đối tượng tiếp cận, và báo chí mang tính định

kỳ Đặc trưng về tính định kỳ có ý nghĩa quan trọng để phân biệt bảo chí vớicác dạng thông tin khác, khi báo chí bảo đảm đặc trưng này sẽ tăng hiệu quả

công tác tuyên truyền trên báo chí Người tiếp nhận thông tin báo chí có thểbiết chính xác từng ngày, thậm chí từng giờ thông tin trên báo chí Báo chíthoả mãn nhu cầu thông tin của đại chúng, không phân biệt đẳng cấp xã hội,mục đích sử dụng thông tin của đối tượng Mặc dù vậy, trong hoạt động tuyêntruyền của báo chí cần tránh rơi tình trạng thương mại hoá, coi báo chí hànghoá đoạt thuần, hạ thấp vai trò giáo dục chính trị, nâng cao đời sống văn hoácho nhân dân Bản thân nhà báo cần luôn nâng cao đạo đức, nghiệp vụ, không

bị lôi kéo suy thoái đạo đức nghề nghiệp

Kết luận chương 1

Trong chương 1, trên cơ sở lý luận và quá trình vận động của thực tiễnđời sống xã hội, các khái niệm thuật ngữ liên quan cũng như những vấn đềcủa việc tuyên truyền đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp đãđược làm sáng tỏ Trong tiến trình hội nhập, vấn đề chuyển dịch cơ cấu kinh

tế nông nghiệp, nông thôn đã được Đảng, Nhà nước nhận thức trên tư duymới cả về lý luận và thực tiễn Đó là phát triển lực lượng sản xuất và phát huynhân tố con người Thực trạng tồn tại trong quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh

tế nông nghiệp, nông thôn đang đặt ra thách thức trong tiến trình phát triển đấtnước

Lý luận Chủ nghĩa Mác - Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh đã khẳng định:Với sức tác động to lớn, báo chí giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác

tư tưởng Là tiếng nói của Đảng, của Nhà nước vừa là diễn đàn của nhân dân;nhiệm vụ hàng đầu của báo chí là tuyên truyền đường lối, chính sách củaĐảng, chủ trương của nhà nước về quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nôngnghiệp, nông thôn, qua đó xây dựng nền tảng xã hội nhất quán thực hiện côngcuộc đổi mới này Tỉnh Nghệ An là địa phương nằm trong vùng kinh tế trọngđiểm Bắc Trung bộ, người dân trong vùng chủ yếu sinh sống bằng nghề nôngnghiệp tại các vùng nông thôn Sản xuất nông nghiệp có vai trò quan trọng

trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Do vậy, nhiệm vụ của Báo Nghệ Anđối tuyên truyền đẩy mạnh quá trình chuyển dịch CCKT nông nghiệp đặt ranăng nề, quan trọng.

Thời gian qua, Báo Nghệ An đã thực hiện nhiệm vụ đó như thế nào, đãmang lại kết quả gì cho quá trình đẩy mạnh chuyển dịch CCKT nông nghiệp,nông thôn của tỉnh Chất lượng tuyên truyền có đáp ứng yêu cầu thực tiễn củacông chúng, những vấn đề đặt ra để nâng cao chất lương tuyên truyền? Nhữngvấn đề này sẽ được làm sáng tỏ tại chương 2 của luận văn

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ CÔNG TÁC TUYÊN TRUYỀN CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP CỦA BÁO NGHỆ AN 2.1 Vài nét về Báo Nghệ An

2.1.1 Chức năng nhiệm vụ

Số Báo Nghệ An đầu tiên ra đời cách đây 51 năm vào ngày 12 tháng 9

năm 1961 với tên gọi “Nhân dân Nghệ An” Tuy nhiên, đến ngày 10 tháng 11

năm 1961, Ban Chấp hành Tỉnh ủy mới ra Nghị quyết số 175 thành lập Tòasoạn Báo Nhân dân Nghệ An Kể từ đó Báo Nhân dân Nghệ An nay là Báo

Nghệ An đã gánh vác và hòan thành xuất sắc sứ mệnh là “Tiếng nói của Đảng, Chính quyền và nhân dân tỉnh Nghệ An”.

Cách đây 51 năm, Báo “Nhân dân Nghệ An” in đen trắng, phát hành 1tuần 2 kỳ vào ngày thứ 4 và thứ 7 Ngày ấy, tòa soạn chỉ có 9 người, điều kiệnlàm việc vô cùng đơn sơ, kham khổ và thiếu thốn Nhưng những số báo củanăm xuất bản đầu tiên đã thể hiện tầm chiến lược và là sản phẩm tinh thần vô

giá với các chuyên mục hấp dẫn, phong phú như: Trả lời bạn đọc: to nhỏ bảo nhau; theo dòng thời sự; tin tức thế giới; kỹ thuật nông nghiệp… Đến nay,

những chuyên mục đó vẫn còn nguyên giá trị Đặc biệt các thể loại điều tra,đúc rút nguyên nhân thành công và chưa thành công trong hoạt động sản xuất,kinh doanh, trong công tác xã hội, công tác xây dựng Đảng được coi trọng vàđăng tải đều đặn trên các số báo Vì vậy mà ngay từ năm đầu tiên số lượngphát hành đã đạt xấp xỉ 2000 tờ/kỳ

Đến đầu năm 1962, Tỉnh ủy Nghệ An thành lập Ban Chỉ đạo Miền Tâytrực tiếp lãnh đạo 9 huyện miền núi Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đặc biệt

này, Báo Miền Tây Nghệ An ra đời với đầy đủ các chuyên mục về tin tức, thời

sự trong tỉnh, trong nước và thế giới, phát hành đến tận tổ đảng, trưởng bản

Đến cuối năm 1967 Báo Miền Tây Nghệ An sáp nhập với Báo Nghệ An, kể từ đây Báo Nghệ An ra mỗi tuần 3 kỳ.

Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới, cũng như xu thế phát triển của xã hội,năm 1998, tờ báo Cuối tuần 8 trang, in 4 màu ra đời với những nội dungphong phú, hấp dẫn và chuyên sâu về mảng đề tài thuộc lĩnh vực văn hóa –văn nghệ - thể thao…Nối tiếp thành công của ấn phẩm Cuối tuần, Chuyêntrang Dân tộc – Miền núi với 4 trang, in 4 màu, được xuất bản như một phụtrương của số Cuối tuần vào năm 2001 đã tạo nên một bức tranh toàn diện,phong phú và sâu đậm về cuộc sống, sinh hoạt và sản xuất của đồng bào miềnnúi, dân tộc Năm 2002, Báo Nghệ An chính thức trở thành tờ Nhật báo, pháthành 1 tuần 5 số Ngày 2/1/2008 Báo Nghệ An Điện tử chính thức đi vàohoạt động, qua kênh này, bè bạn khắp nơi đều có thể cập nhật những thông tin

về Nghệ An quê Bác…

Hiện tại, Báo Nghệ An có đội ngũ 68 cán bộ, phóng viên, nhân viên,trong đó 95% có trình độ Đại học, nhiều người là thạc sỹ Riêng lực lượngphóng viên 100% có trình độ đại học, hầu hết đều có 2 bằng đại học Độiquân trẻ, được đào tạo chính quy, nhiệt huyết, yêu nghề, năng động đã vững

tin nhận nhiệm vụ và sẽ làm tròn nhiệm vụ xuất bản các ấn phẩm: Nghệ An nhật báo; Nghệ An Cuối tuần; Chuyên trang Dân tộc và Miền Núi; Nghệ An điện tử Đến nay, sau nửa thế kỷ, Báo Nghệ An đã được trang bị một dây

chuyền làm báo cơ bản khép kín, các phóng viên được trang bị máy ảnh, máytính xách tay để tác nghiệp Từ ngày 19/5/2011, Báo được trang bị máy inphim và thực hiện in phim tại tòa soạn Số lượng phát hành đạt 1,1 vạn tờ/kỳ;Nghệ An điện tử có số bạn đọc truy cập trung bình đạt trên 1,5 vạn lượt/ngày;nhiều ngày lên đến 2,5 vạn lượt truy cập; Từ ngày 1/9/2011 Báo nghệ An đãbán lưu ký ở các điểm bán báo lẻ của Bưu điện 21 huyện, thành, thị trongtỉnh; Từ 1/10/2011 ấn phẩm Nghệ An Nhật báo in 4 màu và tăng từ 4 trang

lên 6 trang Hiện nay, tòa soạn có gần 300 cộng tác viên, ở khắp mọi miềntrong tỉnh, trong nước Nhiều cộng tác viên đã cộng tác với báo trên 40 năm,nhiều đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo chủ chốt của Trung ương,của tỉnh và các ngành cũng đã có những bài viết chỉ đạo kịp thời làm tăng tínhđịnh hướng cho tờ báo Đảng của tỉnh nhà Báo Nghệ An đang được đánh giá

là 1 trong 5 tờ báo hàng đầu của 64 tờ báo Đảng địa phương trong cả nướcvới các ấn phẩm báo in và báo điện tử phong phú

Với chức năng là “Người tuyên truyền tập thể, tổ chức tập thể, cổ độngtập thể”, Báo Nghệ An đã thực sự là kênh thông tin quan trọng của “Ý Đảnglòng dân” Một mặt Báo đã quán triệt, phổ biến đường lối, chủ trương, chínhsách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, góp phần làm cho nhân dân hiểu vềcông tác quản lý, điều hành của chính quyền các cấp trong mọi lĩnh vực; mặtkhác, phản ánh thực tế đa dạng, tâm tư, tình cảm và những đề xuất, nguyệnvọng, những góp ý phản biện đa chiều của các tầng lớp nhân dân về các vấn

đề đang diễn ra trong cuộc sống

51 năm xây dựng và phát triển, trải qua những khó khăn trong thời kỳchiến tranh, bao cấp, những thử thách gian nan trong thời kỳ kinh tế thịtrường, hội nhập quốc tế, Báo Nghệ An luôn thể hiện rõ vai trò là tờ báo dẫnđường, định hướng dư luận và tạo được sự hấp dẫn riêng, phục vụ nhu cầunăm bắt thông tin và sinh hoạt chính trị tư tưởng cho Đảng bộ, Chính quyền

và nhân dân tỉnh Nghệ An

2.1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy

Từ năm 2002 đến nay Báo Nghệ An đã không ngừng chú trọng nguồnnhân lực, sắp xếp tổ chức để phù hợp với việc xuất bản báo hàng ngày Hiệntại đến 15/5/2011, Báo Nghệ An có 68 người Trong đó, có 49 người trongbiên chế, 19 người hợp đồng dài hạn, ngắn hạn và thử việc (cả điện tử và cáccông việc khác) Cơ cấu nguồn nhân lực gồm số có trình độ trên đại học: 5

người, Đại học 56 người, Số có trình độ cao đẳng: 2; trình độ trung cấp: 3;trình độ sơ cấp: 2 Số có 2 bằng Đại học trở lên có: 12 người, Trình độ chínhtrị: - Cử nhân cao cấp: 11 người, Trung cấp: 23 người Đảng viên có: 46 đồngchí; chiếm 71 %.

Từ tháng 12/2010, sau khi ổn định tổ chức bộ máy, bổ nhiệm TổngBiên tập, Báo Nghệ An đã tiến hành thực hiện quy trình bổ nhiệm đủ các vị tríPhó Tổng Biên tập; 02 đồng chí Trưởng phòng Thư ký và phòng Văn xã; 06đồng chí phó phòng: Văn xã, Thư ký, Thời sự, Kinh tế, Bạn đọc, Văn phòng.Hiệu quả hoạt động đã được nâng cao tạo sự đồng thuận thống nhất trong tậpthể cơ quan

Nhìn chung chất lượng đội ngũ cán bộ đồng đều, có trình độ cao, đượcđào tạo cơ bản từ nhà trường và đã kinh qua thực tế trong nhiều năm Đội ngũcán bộ phóng viên ở độ tuổi từ 40 trở xuống chiếm 78% Trên cơ sở nhữngthành tựu đạt được trong 51 năm qua, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới và sựphát triển của báo chí, Thường vụ Tỉnh ủy đã phê duyệt Đề án: “Nâng caochất lượng Báo Nghệ An giai đoạn 2011 – 2015 có tính đến năm 2020” xácđịnh rõ: “Báo Nghệ An phải trở thành tờ báo có uy tín, có thương hiệu đối vớibạn đọc gần xa, là tiếng nói, nhịp cầu gắn liền giữa ý Đảng và lòng dân; giữađồng bào các dân tộc miền xuôi và miền núi; tờ báo của Đảng bộ tỉnh luônđứng trong tốp đầu của báo Đảng trong cả nước” Theo đó, từ nay đến năm

2015, Báo Nghệ An phải hoàn thành việc xuất bản đủ 7kỳ/tuần đối với ấnphẩm Nhật báo; phát hành Chuyên trang Miền núi - Dân tộc thành một số báođộc lập; xây dựng và triển khai thực hiện Đề án “Nâng cấp toàn diện báoNghệ An điện tử”; phấn đấu đạt 100% chi bộ, đảng bộ có Báo Nghệ An; pháthành báo rộng rãi ra thị trường; tăng lượng bạn đọc Báo Nghệ An Điện tử đạt

ổn định trên 1,5 vạn lượt truy cập/ngày; thực hiện tự chủ theo Nghị định 43của Chính phủ

2.2 Công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An: Thực trạng và những vấn đề đặt ra

2.2.1 Tình hình công tác tuyên truyền chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của Báo Nghệ An

Nhìn chung, hiện nay các chính sách về nông nghiệp nông thôn hiệnnayở tỉnh Nghệ An vẫn chưa hoàn thiện, chưa tạo được môi trường pháp lýthông thoáng và môi trường kinh doanh bình đẳng để thu hút các thành phầnkinh tế mạnh dạn đầu tư phát triển sản xuất Do môi trường đầu tư chưa thôngthoáng và cởi mở nên hầu hết các doanh nghiệp gặp rất nhiều khó khăn khiđầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp Vì thế, tỉnh Nghệ An đang tập trung đầu tưphát triển kết cấu hạ tầng kỹ thuật, các công trình thủy lợi, điện, đường ở khuvực nông thôn nhằm đẩy nhanh tiến trình công nghiệp hóa hiện đại hóa nôngnghiệp nông thôn

Công tác quy hoạch, phát triển ngành nông nghiệp chưa được quan tâmđúng mức hoặc thiếu tính hợp lý dẫn đến tình trạng ở một sổ vùng, địaphương chuyển dịch CCKT mạnh thì thu được những kết quả khả quan, còncác nơi khác vẫn "dậm chân tại chỗ" Cũng do công tác quy hoạch chưa đượcđầu tư đúng mức nên đã xảy ra tình trạng chuyển dịch tràn lan theo kiểu

"mạnh ai nấy làm" muốn trồng cây gì thì trồng, nuôi con gì thì nuôi Hoặcnông dân thấy báo, đài tuyên truyền các mô hình chuyển địch hiệu quả thì tự

ý chuyển đổi nhưng lại không phù hợp với điều kiện tự nhiên nên dẫn đến thất

bại Báo, đài cũng đã nhiều lần đề cập đến vấn đề này nhưng do tỉnh chưa cónhững chủ trương cụ thể và chưa có những biện pháp xử lý rõ ràng nên tìnhtrạng trên vẫn cứ tiếp diễn Do đó, vấn đề đặt ra là phải làm tết công tác quyhoạch để tránh tình trạng tự phát và chuyển dịch "tràn lan" trong dân Côngtác quản lý còn thiếu tính khoa học, nhiều chỗ, nhiều nơi còn bất hợp lý đãlàm ảnh hưởng đến tiến trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Việc xã hội hóa các giống cây trồng vật nuôi vẫn chưa được quan tâmđúng mức, khi đến mùa vụ thì các trung tâm giống của tỉnh không đủ giống

cung cấp cho nông dân Dẫn đến tình trạng nông dân phải mua giống ở bên

ngoài, chất lượng không được kiểm định làm ảnh hưởng đến năng suất vàhiệu quả sản xuất chưa đa dạng hóa cây trồng vật nuôi, chuyển dịch cơ cấukinh tế nông nghiệp quá chú trọng vào cây lúa và con cá, xem đây là hai mũinhọn đột phá của ngành nông nghiệp Nghệ An trong khi vẫn còn nhiều câytrồng vật nuôi khác mang lại hiệu quả kinh tế cao

Cơ sở hạ tầng ở nông thôn còn nhiều yếu kém, các công trình thủy lợikhông có sự duy tư bảo dưỡng thường xuyên nên, đường sá bị hư hỏng vàxuống cấp nghiêm trọng nên lưu thông rất khó khăn Đây là một trong nhữngnhân tố ảnh hưởng đến năng suất và thị trường tiêu thụ, thương lái không đếnđược các điểm thu mua, nông dân thì không thể vận chuyển hàng hóa củamình

Sản xuất nông nghiệp trong tỉnh tuy phát triển nhưng chưa có sự ổnđịnh, thiếu bền vững, phân tán, phụ thuộc vào thị trường, nhiều rủi ro Và khó

khăn về thị trường tiêu thụ đang là ưu ngại lớn nhất của quá trình chuyển dịch

cơ cấu sản xuất Trong thời gian qua tỉnh đã đầu tư khá nhiều cho công tácxúc tiến thương mại, nhất là tiền kiếm đầu ra cho các sản phẩm nông sản củatỉnh Tuy nhiên, hệ thống thông tin thị trường chưa chặt chẽ, công tác dự báothị trường chưa thật chính xác, hoạt động xúc tiến thương mại còn hạn chếchưa gắn chặt người sản xuất và nhà chế biến Các hợp tác xã thương mại vàtrang trại hoạt động còn yếu kém, còn mang tính chất nhỏ lẻ, chưa thật sự làmnòng cất trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp - nông thôn.Mối liên kết 4 nhà vẫn chưa phát huy hết tác dụng như mong muốn, giá cả lênxuống bất thường đã tạo tâm lý bất an trong nông dân, nhiều hộ nông dân đơnphương chấm dứt hợp đồng đã được ký kết vào đầu mùa vụ với các doanh

nghiệp do sự chênh lệch khá lớn về giá cả thời điểm ký kết hợp đồng và thờiđiểm thực hiện hợp trồng.

Trình độ dân trí còn thấp, đa số lao động chưa qua đào tạo chính quy,chỉ qua các lớp tập huấn ngắn ngày nên chất lượng lao động vẫn còn là mộtdấu hỏi lớn Bên cạnh đó, việc ứng dựng các thành tựu khoa học kỹ thuật vàosản xuất còn rất hạn chế và quá anh chuyển dịch cơ cấu cây trồng từ lúa sangmàu còn nhiều khó khăn do nhiều yếu tố, trong đó thị trường là yếu tố quyếtđịnh Cơ cấu kinh tế nông thôn vẫn còn khá đơn giản, nặng tính thuần nông,cây lúa vẫn chiếm tỷ trọng lớn, thị trường tiêu thụ nông lâm sản chưa ổn địnhchưa phát huy lợi thế các vùng sinh thái Mặc dù sản lượng hàng hóa nôngsản luôn chiếm một tỷ lệ khá cao trong cơ cấu ngành nhưng hàng hoá nôngsản, tiêu thụ chủ yếu dưới dạng nguyên liệu thô Công nghiệp chế biến chưaphát triển, công nghệ sau thu hoạch chưa gắn bó chặt chẽ giữa sản xuất, chếbiến với bảo quản và tiêu thụ Việc đổi mới công nghệ, thiết bị, ứng đụng tiến

bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất còn hạn chế, trình độ tay nghề còn nhiềuyếu kém, bất cập Do đó dẫn đến việc dù sản lượng lương thực luôn tăng hàngnăm nhưng chất lượng không tăng, lợi nhuận thu được từ nông sản rất thấp,làm ảnh hưởng đến quá trình phát triển kinh tế xã hội của tỉnh

2.2.1.1 Về nội dung thể hiện

Mỗi loại hình báo chí tuy có những đặc điểm khác nhau về hình thức,cách trình bày, cách diễn đạt nhưng vẫn có một đặc điểm chung đó là: chuyểntải đến bạn đọc một lượng thông tin nhanh nhất, chính xác, hiệu quả nhấttrong thời gian ngắn nhất so với các loại phương tiện truyền thông đại chúngkhác Đối với báo Đảng địa phương thì yêu cầu này cần phải cao, do ở địaphương người dân không chỉ có nhu cầu thông tin mà còn có nhu cầu trênhiểu về các hoạt động diễn ra trên địa bàn mình, nhu cầu khai thác thông tincho các hoạt động sản xuất Và tờ báo Đảng địa phương là nơi phát ra những