phân tích các cơ hội và thách thức từ môi trường vĩ mô thị trường giao đô ăn trực tuyến tại việt nam

Căn cứ vào cách thức kinh doanh và tiêu dùng, có thể mô tả dịch vụ giao đồ ăn như một dịch vụ chuyển phát nhanh trong đó, một nhà hàng, cửa hàng hoặc công ty cung cấp dịch vụ giao đồ ăn

MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU

) (918010) 01 - 8

I Khái quát về thị trường giao đồ ăn trực tuyến - -Sc che 8 1.1 Giao đồ ăn trực tHUẾN là Ì? e-eee<cece<esceeeeeeEeEeEeeEeEeEeeEeEsEeeeeeetseseeerseseeersesesessrsrererosr 1.2 Giao đô ăn trực tuyến dựa trên nên tảng HàOP -.«eeeeesescseseeseseseeeeseseseeeeseseeeesesesf) 1.3 Khách hàng của giao đồ ăn trực tHVẾN - -«««««

1.4 Đối trợng doanh nghiỆp -cc<ecssseeeseeeeesseess

H Các yếu tố vĩ mô tác động đến thị trường giao đồ ăn trực tuyến 12

1 Nhóm lực hượng kinh ẲỄ, 5 39993 9S 3S 9111 1 EssESesesssseesesessssssesessssesssesessesssese E4

2 Nhóm lực hượng Chính trị, Dhập THẬI e«ceeesss s3 56 9 9.950 98899661 558886555658896561588896 06s sx Ê

$ Nhóm lực hượng văn hóa Xã HỘI veeeeeeeesseeesesSsSeEESSSASASEESSSssesssssssssssssssssssssssssssssssse Ì Ố

4 Nhóm lực lƯưỢng CÔnG HGÌỆ cce eo s 11660606661 016611161 11155essseeee l0

HL Đánh giá thời cơ thách thứcc 21111111 ng 211111 ng vn nen vờ 21

IV Tiềm năng - - << <<<<<<<<s<eeesseeesseeessseesee.s TỐ

LỜI KẾT THÚC -2-5+ 25+ +2+++EY+22EE22E%222122112211221122111112211711211.101.11 1e 26

Tài liệu tham khảo -. «<< c1 n1 11 11111 s32

LỜI MỞ ĐẦU

Hiện nay, kinh doanh trong cơ chế thị trường, phần lớn môi trường kinh doanh ngảy càng biến động phức tạp và nhiều rủi ro Nếu như trước đây (trong thời kỳ bao cấp), chúng ta không chấp nhận các quy luật cung - cầu, quy luật giá trị, quan hệ hàng

hóa tiên tệ, quy luật cạnh tranh, „ thì ngày nạy, khi chuyên sang cơ chệ thị trường, ta phải châp nhận những quy luật đó như một tât yêu khách quan Điêu đó đòi hỏi người kinh đoanh phải năm bắt và phân tích đầy đủ về đối thủ cạnh tranh, những cơ hội, những nguy cơ về môi trường cũng như điểm mạnh, điểm yếu của các đối tác và của

chính bản thân mình, để có thể đạt được mục tiêu đề ra Quản trị chiến lược hiện đại

sẽ làm rõ tầm quan trọng của việc chú trọng nhiều hơn đến việc phân tích môi trường, hoạch định các chiến lược liên quan trực tiếp đến điều kiện môi trường Xét trên góc

độ vĩ mô của một quốc gia, để đạt được mục tiêu tổng hợp về kinh tế - chính trị, văn hóa thì phải có chiến lược phù hợp mới có thể đạt được mục đích mong muốn

Ngược lại, hoạch định chiến lươc không đúng sẽ đưa đất nước vào tình trạng khủng

hoảng về kinh tê, rôi ren về chính trị, sẽ tụt hậu lại so với thề giới xung quanh

Trong mấy thập kỹ vừa qua, xã hội loài người đã chứng kiến một sự phát triển không ngừng của khoa học kỹ thuật và công nghệ cũng như sự lan tỏa của nhiễu hoạt động kinh tế, thương mại, văn hóa trên phạm vi quốc gia, khu vực và toàn cầu Trong

bối cảnh đó, nhiều hoạt động kinh tế, văn hóa đã có sự phát triển và biến đổi khá

nhanh và mạnh mẽ Nhiều hình thức kinh doanh ẩm thực đồ ăn nhanh xuất hiện và

là lý Khác HHAU Và Nhành chống Nợ Thánh cáo tuong hiệu Quân CẤU GƯỢC dÔIĐEdAO người dân đón nhận

Thị trường giao đồ ăn nhanh trực tuyến tại Việt Nam tuy còn mới mẻ song khá

sôi động, nhất là ngày cảng có nhiều doanh nghiệp “nhảy” vào lĩnh vực này Đáng chú

ý, cuộc so kè chiếm lĩnh thị phần giữa các tân binh chưa có dấu hiệu giảm nhiệt, thậm

chí ngày càng khốc liệt hơn Vì vậy, nhóm 5 sẽ phân tích các cơ hội và thách thức từ môi trường vĩ mô từ đó làm nôi bật và chỉ ra những tiêm năng từ thị trường giao đô ăn

trực tuyến tại Việt Nam

NỘI DUNG

I Khái quát về thị trường giao đồ ăn trực tuyến

1.1 Giao đồ ăn trực tuyến là gì?

Trong vài năm gần đây, thị trường giao đồ ăn trực tuyến đang tăng trưởng nhanh

trên toàn cầu nhờ sự nhanh chóng, thuận tiện và đa dạng Nhiều thành phố và khu vực

đang là tâm điểm phát triển của thị trường này, đặc biệt là nhờ sự phố dụng ngày càng tăng của điện thoại thông minh và mạng Internet Vậy giao đồ ăn trực tuyến là gì? Căn cứ vào cách thức kinh doanh và tiêu dùng, có thể mô tả dịch vụ giao đồ ăn như một dịch vụ chuyển phát nhanh trong đó, một nhà hàng, cửa hàng hoặc công ty cung cấp dịch vụ giao đồ ăn cho khách hàng Một đơn đặt hàng thường được thực hiện thông qua trang web của nhà hàng hay của hàng đó hay đặt món thông qua công ty

cũng cấp dịch vụ giao đồ ăn Khách hàng có thê lựa chọ thanh toán trực tiếp, trực

tuyến, thanh toán tiền mặt hay bằng thẻ Một khoản phí giao hàng cô định thường được tính cùng những gì khách hàng đã mua Như vậy, dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến

là dịch vụ giao đồ ăn và đồng thời cũng là dịch vụ điện tử Nghĩa là bên cạnh các đặc

điểm cơ bản của dịch vụ giao đồ ăn thì đối với dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến, việc đặt

hàng sẽ được thực hiện thông qua trang web hoặc ứng dụng di động và đơn hàng sẽ được giao trực tiếp tận nơi cho khách hàng

1.2 Giao đồ ăn trực tuyến dựa trên nên tảng nào?

Dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến dựa trên nền tảng là các ứng dụng di động hoặc trang web, mà ở đó cũng cấp các bộ lọc và phương thức thanh toán khác nhau phục vụ

người tiêu dùng Những lợi thế của dịch vụ như đặt món ăn dễ dàng và nhanh chóng,

ít rắc rối, ít hiểu lầm và thông tin sa lệch, sự tương tác tối thiểu của con người, cùng

khả năng so sánh thực đơn, giá cả của các nhà hàng khác nhau đã khiến nó trở nên phổ

biến ở Việt Nam, đặc biệt là người tiêu dùng trẻ

Các công ty giao đồ ăn hoạt động dựa vào nên tảng trực tuyến trên thế giới đang

chạy đua thâu tóm và sáp nhập đồng thời thu hút thêm vốn đầu tư khi người tiêu dùng

đang dần chuyển sang xu hướng đặt mua và yêu cầu giao đồ ăn đến nhà hoặc văn phòng làm việc của họ Thị trường giao đồ ăn trực tuyến phát triển sôi động và nhiều tiềm năng tăng trưởng Châu Á chiếm hơn nửa thị phần giao đồ ăn trực tuyến toản cầu với thị trường lớn nhất là Trung Quốc Đông Nam Á được xem là một trong những thị

trường then chốt với nhiều dư địa phát triển Thực đơn đa dạng, tốc độ giao hàng

nhanh và chi phí hợp lý đang là bài toán mà các ứng dụng phải giải quyết trong cuộc đua thị phần Các công ty giao nhận đồ ăn đang đầu tư nhiều công nghệ đề tối ưu hoạt động xử lý đơn hàng (của các đối tác nhà hàng) và tốc độ giao hàng với mục tiêu giảm thời gian chờ đợi món ăn của khách hàng

1.3 Khách hàng của giao đô ăn trực tuyễn

Cùng với nhịp sống tất bật và sự phát triển của làn sóng đô thị hiện đại những năm

gần đây tại Việt Nam đã dẫn đến những thay đổi đáng kê trong thói quen ăn uống của nhiều người dân hướng đến giải pháp giao hàng tận nơi, đặc biệt là thế hệ Millennial Dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến đã trở nên phổ biến với người tiêu dùng Việt Nam đặc biệt là giới trẻ Trong năm 2017, có 80% người sử dụng dịch vụ nằm trong khoảng từ

20 đến 37 tuổi Tại hai thành phố lớn là Hà Nội và TP.HCM giới trẻ đang có xu hướng

không tiết kiệm để mua đồ ăn như: trà sữa và các món ăn vặt Giới văn phòng bận rộn

cũng sẵn sàng trả tiền để gọi đồ ăn về văn phòng thay vì mang đồ ăn theo hoặc ra ngoài ăn vào buổi trưa

Ta có thể thấy rằng, họ thường sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến do đặc thù

về công VIỆC VỚI SỨC ép thời gian, khó thu xếp ra ngoài cửa hàng ăn Đi với dịch vụ giao đô ăn trực tuyên, họ không mât quá nhiêu thời gian và công sức đê có được sản phẩm trên tay thay vì ra ngoài mắt đến cả tiếng đồng hồ bao gồm thời gian đi lại, chờ đợi chưa kề thời tiết khó chịu Người tiêu dùng trong độ tuổi này thường có khả năng chấp nhận và sử dụng công nghệ cao hơn các độ tuổi khác mà giao đồ ăn trực tuyến lại xây dựng trên cơ sở công nghệ thông tin Do đó, đặc điểm dân số Việt Nam là một

trong những yếu tố thuận lợi cho sự phát triển của dịch vụ Hiện nay, miền Nam là thị

trường lớn nhất đại diện bởi TP.HCM và các khu vực chính bao gồm miền Bắc (Hà

ôi), miền Trun (Đà Nẵn

ND tượng HẠnh ANhệ (một số doanh nghiệp giao đồ ăn trực tuyến)

Có hai loại nhà cung cấp dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến Thứ nhất là các nhà cung cấp thực phẩm đồng thời cung cấp dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến như Pizza Hut, MeDonald's, KEC, The Coffee House, đối tượng này chí giao những thực phẩm do chính mình cung cấp Thứ hai là các nhà cung cấp dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến độc

lập như Now, Grab Food, Beammn, .đối tượng này không tạo ra thực phẩm mà chỉ

cung cấp dịch vụ giao đồ ăn cho nhiều nhà hàng khác nhau Theo kết quả nghiên cứu

mới được GCOMM công bố, 6 ứng dụng đặt thức ăn trực tuyến được biết đến nhiều nhất ở thị trường Việt Nam gồm GrabFood, Foody/Now.vn, GoFood, Lala,

Vietnammm và Lixi, theo thứ tự từ cao xuống thấp

Grab Food đứng đầu thị trường giao đồ ăn, có doanh số khoảng 96 triệu USD (chiếm 65% thị phần) năm 2018 với tốc độ tăng trưởng bình quân 197%/năm trong giai đoạn 2016 — 2018 Theo khảo sát của Kantar TNS, GrabFood đang là ứng dụng

gọi món phổ biến nhất tại 2 thành phố lớn là Hà Nội và TP.HCM, chiếm khoảng 68%

ưu đãi với đối tác vận chuyên đồng thời kết hợp quảng bá, hợp tác với influencers, trong đó có sự hợp tác của Sơn Tùng M-TP, từ đó nâng tầm mạnh mẽ cho thương hiệu Tuy nhiên, giống với Grab, tài xế Gofood phải ứng tiền ra để mua hảng trước

theo yêu cầu của khách hàng, do đó các shipper phải chờ đợi chế biến và chấp nhận

rủi ro khách hủy đơn hàng Ngoài ra một số tính năng của ứng dụng còn chưa được hoản thiện và không hỗ trợ thanh toán qua ví điện tử Dù vậy Go-Viet đã bước đầu thành công trong việc chiếm giữ thị phần về mảng này với việc duy trì thường xuyên

ưu đãi miễn phí giao hàng trong bán kính 5km

Beamin - viết tắt của Baedal Minjeok thuộc tập đoàn Woowa Brothers Corp, vừa chính thức gia nhập vào cuộc chiến giao hàng tại thị trường Việt Nam sau khi đã mua lại thành công ứng dụng đặt đồ ăn Vietnammm đầu năm 2019 Tuy là lính mới tại thị

trường Việt nhưng Woowa Brothers được nhận định là một cái tên không hề tầm

thường khi hội tụ sức mạnh tải chính, công nghệ và bề dảy kinh nghiệm 9 năm chinh

chiến tại Hàn Quốc Với mục tiêu chiến lược vận hành như tại thị trường quê nhà, chú

trọng và quan tâm đến sở thích của khách hàng cùng mong muốn phổ biến mạnh mẽ nên âm thực Hàn đến với bạn bè quốc tế

Mặc dù thừa hưởng hoàn toàn từ Hàn Quốc, Baemin vẫn tạo ra những nét riêng

cho thị trường Việt từ màu sắc thương hiệu đến biểu tượng “mẻo mập” Đề thu hút

người dùng ban đầu, Baemin đã mạnh tay giảm đến 70% cho đơn hàng đầu tiên và những chính sách đãi ngộ dành cho các đối tác vận chuyên mới trong thời gian dài sắp tới đây Tuy nhiên, theo nhiều phản hồi của khách hàng khi đặt món trên Baemin phải

chờ đợi khá lâu, do dịch vụ vừa mới triển khai tại các khu vực nội thành TP.HCM và còn hạn chê về sô lượng tài xê

II Các yếu tổ vĩ mô tác động đến thị trường giao đồ ăn trực tuyến tại Việt Nam

2.1 Nhóm lực lượng kinh tế

Tốc độ tăng trưởng kinh tế của Việt Nam luôn nằm trong nhóm các nước tăng trưởng cao trong khu vực và trên thế giới, với mức tăng trưởng GDP dự kiến đạt

khoảng 5,9%/năm Theo số liệu thống kê của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, đến hết năm

2020, quy mô nên kinh tế nước ta đạt khoảng 343 tý USD và GDP bình quân đầu

người đạt 3.521 USD Từ đó, cho thấy kinh tế Việt Nam đang ngày cảng phát triên,

kẻm theo đó nhịp sông tât bật và sự phát triên của làn sóng đô thị hiện đại đã dân đên

những thay đổi đáng kể trong thói quen ăn uống của nhiều người dân, hướng đến giải

pháp giao hàng tận nơi, đặc biệt là thế hệ Millennial (sinh năm 1980 — 2000) Mặt

khác, việc sử dụng các ứng dụng trên smartphone ngày càng phổ biến, cùng với đó

người dùng có thể trả tiền trên Mobile Banking, ví điện tử nên rất thuận tiện cho

người mua lân người bản, đặc biệt cả cho người giao hàng

Cơ hội:

Thu nhập của người dân cũng như số tiền chi dùng cho các sản phẩm dịch vụ ngày càng tăng

Tăng trưởng kinh tế tạo điều kiện để phát triển cơ sở hạ tầng (đường xá, giao thông )

Thách thức:

Chi phí lao động ngày càng tăng

Thói quen tiêu dùng của người dân thay đôi, đòi hỏi các dịch vụ, công nghệ

phải đáp ứng được các nhu cầu ngày càng cao của khách hàng (sự thuận tiện,

nhanh gọn, dễ sử dụng, tính hiện đại )

Bên cạnh đó, Việt Nam có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao đã hấp dẫn nhiều nhà đầu tư

trong và ngoải nước với các ngành kinh doanh nói chung và thị trường giao đồ ăn trực tuyến nói riêng Với sự đầu tư đến từ các ông lớn như Now (được hậu thuẫn bởi Sea

Group, có giá trị vốn hóa tầm 10.7 tỷ USD), GrabFood (nguồn vốn từ Grab sau khi họ gọi được gân 6 tỷ USD từ các nhà đâu tư và được định giá I4 tỷ USD) và GoFood

(xuất hiện trong hệ sinh thái của GoJek sau khi họ huy động vốn được l,2 tỷ USD và

được định giá ít nhất 10 tỷ USD), cuối cùng gần đây nhất là Baemin ( có công ty mẹ là Woowa Brothers được định giá 4 tỷ USD, ứng dụng giao đồ ăn số 1 Hàn Quốc với hơn 50% thị phần) Qua đó, cho thấy được thị trường giao đồ ăn của Việt Nam là vô cùng sôi động và tiềm năng, chủ yếu đến từ các tập đoàn nước ngoài

Cơ hội: Càng có nhiều các tập đoản lớn, công ty nước ngoài đầu tư vào cho thấy tiềm

năng phát triển của thị trường giao đồ ăn nhanh tại Việt Nam

Khách hàng sẽ là người hưởng lợi nhiều nhất khi có sự cạnh tranh gay gắt giữa các công ty lớn nhằm giành được thị phần, không chỉ thỏa mãn được nhu cầu khách hàng, mà còn phải mang đến nhiều giá trị gia tăng, tạo cảm tình cho khách hàng

Tạo ra nhiều việc làm cho người dân, giải quyết một phần tỷ lệ thất nghiệp của người dân

Thách thức: Thị trường bị các tập đoàn nước ngoài chiếm, không có chỗ đứng, cơ hội cho các công ty trong nước muôn tham gia

Thị trường dễ bị phụ thuộc vào các công ty nước ngoài, các tập đoàn lớn

Tiếp đến là những ảnh hưởng từ dịch bệnh viêm đường hô hấp do virus Sars-Covid đã

tác động nghiêm trọng tới nền kinh tế thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng, trong khi nhiều quốc gia dự báo mức tăng trưởng kinh tế âm thì Việt Nam cũng chịu mức tăng trưởng thấp nhất trong 10 năm qua, với mức tăng trưởng GDP đạt 2,9% năm

2020 Một trong những ngành hàng chịu tác động mạnh nhất là ngành dịch vụ, trong

đó có dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến Đó cũng là những cơ hội cũng như thách thức đặt

ra đôi với ngành giao đô ăn trực tuyên

Cơ hội:

Dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến giúp người dân hạn chế tụ tập đông người, tránh nguy cơ lây lan dịch bệnh

Các cửa hàng ăn uống có thê tiếp tục hoạt động

Giúp cho khách hàng có thể an tâm trong mùa dịch, tạo sự thuận tiện khi đi

kèm với đó là thanh toán trực tuyên qua ví điện tử, giúp hạn chê tiêp xúc thêm

Lượng khách hàng tăng, đòi hỏi các ứng dụng phải đủ nhân lực cũng như công nghệ (nghẽn mạng) để có thể đáp ứng được nhu cầu của khách hàng

Cuối cùng, đo tình hình dịch Covid ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế Việt Nam, nhà

nước ra chính sách hạ lãi suất cho vay từ phía các ngân hàng thương mại nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Kê từ tháng 7/2020 hàng loạt các ngân hàng đã công bố giảm lãi suất cho vay Dẫn đầu là các ngân hàng lớn, như Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư

và Phát triển Việt Nam (BIDV), Ngân hàng Thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank), Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam

(Agribank) Do tình hình dịch bệnh diễn ra phức tạp gây ảnh hưởng lớn đến kinh tế của mỗi cá nhân và cả doanh nghiệp lớn nhỏ Lãi suất cá nhân được giảm 2.5 — 3%/ năm, lãi suất đối với các lĩnh vực ưu tiên cũng đã được kéo xuống 5%/ năm với ngắn

Cơ hội:

Hỗ trợ các doanh nghiệp, tạo cơ hội cho các doanh nghiệp có thê tiếp tục hoạt

động, vượt qua khó khăn trong mùa dịch

Giảm thuế cũng tạo điều kiện cho các doanh nghiệp giải quyết nhiều khó khăn

về tài chính

2.2 Nhóm lực lượng chính trị pháp luật

Sự ổn định của hệ thống chính trị, luật pháp, chính sách của một quốc g1a có

ảnh hưởng đến rất nhiều sự ổn định và khả năng phát triển của ngành kinh tế nói chung Và ngành giao đồ ăn trực tuyến cũng không nằm ngoài tác động đó

Việt Nam là một quốc gia có độ ồn chính trị cao, là nhà nước một đảng duy nhất, lấy dân là chủ, người dân có nhận thức, quan điểm tích cực, năng động về đầu tư trực tiếp

nước ngoài và coi trọng những công ty này, tạo nhiều điều kiện thuận lợi để thu hút

đầu tư vào kinh tế Việt Nam đã tạo được niềm tin với các nhà đầu tư quốc tế vào những lĩnh vực cơ bản như sản xuất, công nghệ thông tin

Bên cạnh đó, vai trò và thái độ của Chính phú về các ngành kinh doanh mới

như giao đô ăn trực tuyên nhận được nhiêu sự quan tâm, tích cực và chào đón từ các quan chức địa Phương, phủ hợp với luật đầu tư nước ngoài tại Việt Nam Thị trường

giao đồ ăn trực tuyên là thị trường mới nỗi, thuộc lĩnh Vực công nghệ nên năm trong

danh sách các ngành được ưu tiên phát triên, và có sự gia nhập của các tập đoàn nước ngoài, vôn đâu tư lớn mang theo các ứng dụng công nghệ đên phát triên thị trường

Mang đên nhiêu lợi ích cho kinh tê, tạo việc làm cho người dân và nhât là mang đên

nhiều tiện ích cho người tiêu dùng

Tuy nhiên, vì là thị trường mới nối, không chỉ liên quan đến công nghệ, tài chính mà còn liên quan đến lĩnh vực giao thông nên luật pháp của Việt Nam còn nhiều hạn chế, chưa giải quyết hoàn toản những khó khăn, bất cập của ngành này Ví dụ như luật lao động và chế độ đãi ngộ với người lao động, mức lương thưởng giữa người lao động (tài xế) với các ứng dụng giao đồ ăn trực tuyến Hay các quy định về thuế giá trị gia tăng (VAT) cần phải chặt chẽ hơn cho các doanh nghiệp kinh doanh giao đồ ăn trực tuyến vừa là doanh nghiệp công nghệ khi có sử dụng các ứng dụng, vừa là các

doanh nghiệp dịch vụ vận chuyển, bảo đảm được lợi ích kinh tế của đất nước cũng

như lợi ích của người lao động tham gia vào các doanh nghiệp này

Cơ hội:

Tình hình chính trị ốn định, người dân tập trung phát triển kinh tế

Thái độ của Chính Phủ hợp tác, tích cực cùng phát triển cũng như chảo đón các tập đoàn nước ngoài gia nhập

Quy định của luật pháp còn chưa chặt chẽ, hạn chế hơn so với một số nước khác đối với ngành giao đỗ ăn ăn trực tuyến

Hệ thống pháp luật phù hợp với các công ty có vốn đầu tư nước ngoài

Thách thức:

Đi kèm với chào đón là một số các hạn chế nhất định đối với doanh nghiệp nước ngoài để có thê bảo vệ các công ty trong nước, nội địa

Các quy định thuế và luật lao động có thể sẽ thay đối trong tương lai đối với

các công ty công nghệ, dịch vụ trực tuyến

2.3 Nhóm lực lượng văn hóa xã hội( dân số, và tỉ lệ phát triển,tốc độ thành thị hóa,

Các tiêu chuấn và giá frị, )

Tốc độ đô thị hóa