- Thiết kế, thi công phần cứng và lập trình cho mạch điều khiển thu thập tín hiệu của động cơ kết nối với máy tính bằng phần mềm Adruino và LabVIEW.. - Thiết kế được thiết bị truyền dữ l
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM
KHOA CƠ KHÍ ĐỘNG LỰC
- -
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP
ĐỀ TÀI: THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG
CƠ TOYOTA 3S – FSE
Tp Hồ Chí Minh, tháng 07, năm 2019
SVTH: NGUYỄN VŨ HẢI MSSV: 15145226
SVTH: NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV: 15145369
GVHD: Ths NGUYỄN KIM
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM
KHOA CƠ KHÍ ĐỘNG LỰC
- -
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP Chuyên ngành: Công nghệ Kỹ thuật ô tô Tên đề tài:
THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ
TOYOTA 3S – FSE
SVTH: NGUYỄN VŨ HẢI MSSV: 15145226
SVTH: : NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV: 15145369
GVHD: Ths NGUYỄN KIM
Trang 3TP, Hồ Chí Minh, ngày 22 tháng 07 năm 2019
NHIỆM VỤ ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP
Họ tên sinh viên: 1 NGUYỄN VŨ HẢI MSSV: 15145226
2 NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV: 15145369
Chuyên ngành: Công Nghệ Kỹ Thuật Ô Tô Mã ngành đào tạo: 52510205
Hệ đào tạo: Đại học Chính quy
1 Tên đề tài
THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ TOYOTA 3S – FSE
2 Nhiệm vụ đề tài
- Tìm hiểu, thu thập tài liệu về động cơ Toyota 3S-FSE
- Nghiên cứu nguyên lý hoạt động, cấu tạo của các cảm biến trên động cơ và cơ cấu chấp hành
- Thi công mạch điện điều khiển động cơ
- Thiết kế, thi công phần cứng và lập trình cho mạch điều khiển thu thập tín hiệu của động cơ kết nối với máy tính bằng phần mềm Adruino và LabVIEW
3 Sản phẩm của đề tài
- Mô hình động cơ Toyota 3S-FSE
- 1 mạch thu thập tín hiệu động cơ
- 1 giao diện màn hình máy tính để hiện thị các tín hiệu thu được từ động cơ
- 1 tập thuyết minh
4 Ngày giao nhiệm vụ đề tài: 23/03/2019
5 Ngày hoàn thành nhiệm vụ: 27/07/2019
TRƯỞNG BỘ MÔN GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN
Trang 4PHIẾU NHẬN XÉT ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP
(Dành cho giảng viên hướng dẫn)
Họ và tên sinh viên: NGUYỄN VŨ HẢI MSSV:15145226
Hội đồng:…………
Họ và tên sinh viên: NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV:15145369
Hội đồng:…………
Tên đề tài:
THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ TOYOTA 3S – FSE
Ngành đào tạo: Công nghệ kỹ thuật ô tô
Họ và tên GV hướng dẫn: Th.S NGUYỄN KIM
Ý KIẾN NHẬN XÉT
1 Nhận xét về tinh thần, thái độ làm việc của sinh viên (không đánh máy)
2 Nhận xét về kết quả thực hiện của ĐATN (không đánh máy)
2.1.Kết cấu, cách thức trình bày ĐATN:
2.2 Nội dung đồ án:
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
Trang 5(Cơ sở lý luận, tính thực tiễn và khả năng ứng dụng của đồ án, các hướng nghiên cứu có thể tiếp tục phát triển)
2.3.Kết quả đạt được:
2.4 Những tồn tại (nếu có):
3 Đánh giá:
tối đa
Điểm đạt được
Đúng format với đầy đủ cả hình thức và nội dung của
các mục
10
Mục tiêu, nhiệm vụ, tổng quan của đề tài 10
Khả năng ứng dụng kiến thức toán học, khoa học và kỹ
thuật, khoa học xã hội…
5
Khả năng thực hiện/phân tích/tổng hợp/đánh giá 10
Khả năng thiết kế chế tạo một hệ thống, thành phần, 15
Trang 64 Kết luận:
Được phép bảo vệ
Không được phép bảo vệ
TP.HCM, ngày 22 tháng 07 năm 2019 Giảng viên hướng dẫn
(Ký, ghi rõ họ tên)
hoặc quy trình đáp ứng yêu cầu đưa ra với những ràng
buộc thực tế
Khả năng cải tiến và phát triển 15
Khả năng sử dụng công cụ kỹ thuật, phần mềm chuyên
Trang 7TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
(Dành cho giảng viên phản biện)
Họ và tên sinh viên: NGUYỄN VŨ HẢI MSSV:15145226
Hội đồng…………
Họ và tên sinh viên: NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV:15145369
Hội đồng…………
Tên đề tài:
THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ TOYOTA 3S – FSE
Ngành đào tạo: Công nghệ kỹ thuật ô tô
Họ và tên GV phản biện: (Mã GV):
Ý KIẾN NHẬN XÉT
1 Kết cấu, cách thức trình bày ĐATN:
2 Nội dung đồ án:
(Cơ sở lý luận, tính thực tiễn và khả năng ứng dụng của đồ án, các hướng nghiên cứu có thể tiếp tục phát triển)
Trang 8
3 Kết quả đạt được:
4 Những thiếu sót và tồn tại của ĐATN:
5 Câu hỏi:
6 Đánh giá:
tối đa
Điểm đạt được
Đúng format với đầy đủ cả hình thức và nội dung của các
mục
10
Mục tiêu, nhiệm vụ, tổng quan của đề tài 10
Khả năng ứng dụng kiến thức toán học, khoa học và kỹ
thuật, khoa học xã hội…
5
Khả năng thực hiện/phân tích/tổng hợp/đánh giá 10
Trang 97 Kết luận: Được phép bảo vệ Không được phép bảo vệ TP.HCM, ngày 22 tháng 07 năm 2019 Giảng viên phản biện
(Ký, ghi rõ họ tên)
Khả năng thiết kế, chế tạo một hệ thống, thành phần, hoặc
quy trình đáp ứng yêu cầu đưa ra với những ràng buộc
thực tế
15
Khả năng cải tiến và phát triển 15
Khả năng sử dụng công cụ kỹ thuật, phần mềm chuyên
Trang 10TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ TOYOTA 3S – FSE
Họ và tên Sinh viên: NGUYỄN VŨ HẢI MSSV:15145226
NGUYỄN NGỌC THIỆN MSSV:15145369
Ngành: Công nghệ Kỹ thuật Ô tô
Sau khi tiếp thu và điều chỉnh theo góp ý của Giảng viên hướng dẫn, Giảng viên phản biện và các thành viên trong Hội đồng bảo vệ Đồ án tốt nghiệp đã được hoàn chỉnh đúng theo yêu cầu về nội dung và hình thức
Chủ tịch Hội đồng:
Giảng viên hướng dẫn: _
Giảng viên phản biện:
Tp Hồ Chí Minh, tháng 07, năm 2019
Trang 12LỜI CẢM ƠN
Nhóm thực hiện đồ án xin chân thành gửi lời cảm ơn đến thầy Nguyễn Kim trong quá trình thực hiện nhóm chúng em gặp không ít những khó khăn, nhưng luôn luôn nhận được sự hỗ trợ, hướng dẫn tận tình, cung cấp tài liệu và thiết bị của thầy để nhóm thực hiện đồ án
Chúng em xin gửi lời cảm ơn thầy phản biện đã nhận xét thật cụ thể và đóng góp những ý kiến quý báu để đồ án được hoàn thiện hơn
Chúng em xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong Khoa Cơ Khí Động Lực đã
hỗ trợ kiến thức và tạo điều kiện để nhóm thực hiện đồ án để chúng em khắc phục được những khó khăn
Xin gửi lời cảm ơn đến các thầy cô trường đại học Sư Phạm Kỹ Thuật Tp Hồ Chí Minh đã cung cấp cho chúng em các kiến thức nền tảng và kiến thức chuyên ngành để nhóm có đủ năng lực, đủ kiến thức để thực hiện đồ án thành công
Xin gửi lời cảm ơn đến các bạn sinh viên đã nhiệt tình giúp đỡ, hỗ trợ, chia sẻ hiểu biết và kiến thức để nhóm thực hiện đồ án được hoành thiện hơn
Cuối cùng chúng em xin kính chúc quý thầy cô giáo dồi dào sức khỏe, thành công trong công việc và cuộc sống để tiếp tục hướng dẫn dìu dắt thế hệ chúng em ngày càng trưởng thành hơn trong ngành nghề của mình đã chọn lựa Nhóm thực hiện xin chân thành cảm ơn
Nhóm thực hiện đồ án:
Nguyễn Vũ Hải Nguyễn Ngọc Thiện
Trang 13TÓM TẮT
1 Vấn đề nghiên cứu
- Sơ đồ mạch điện của động cơ Toyota 3S – FSE
- Hệ thống điều khiển động cơ
3 Dựa vào tài liệu tham khảo của khóa trước cùng với sự hỗ trợ, hướng dẫn cụ
thể và cung cấp tài liệu của thầy Nguyễn Kim
4 Cách giải quyết vấn đề
- Nắm rõ nguyên lý hoạt động cảm biến và cách đọc hiểu sơ đồ mạch điện động cơ
- Lập trình giao tiếp Arduino với LabVIEW
- Lập trình giao tiếp giữ Arduino và LabVIEW
- Tham khảo tài liệu có sẵn trên Internet, ý kiến bạn bè, sinh viên khóa trước
5 Một số kết quả đạt được
- Thi công được hệ thống điều khiển động cơ Toyota 3S-FSE
- Thiết kế được thiết bị truyền dữ liệu từ ECU động cơ để hiển thị các thông số về tình trạng động cơ trên giao diện màn hình LabVIEW thông qua giao tiếp giữa Adruino
và phần mềm LabVIEW
- Thiết kế được các bài Test thực hiện trực tiếp trên động cơ
Trang 14MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN i
TÓM TẮT ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT viii
DANH MỤC HÌNH ẢNH x
DANH MỤC CÁC BẢNG xiv
PHẦN MỞ ĐẦU 1
TỔNG QUAN 2
1 Lý do chọn đề tài .2
2 Mục tiêu của đề tài .2
3 Phương pháp nghiên cứu 3
4 Kế hoạch nghiên cứu .4
Giai đoạn 1: Nghiên cứu tài liệu: 4
Giai đoạn 2: Tiến hành thiết kế, chế tạo phần cứng và lập trình phần mềm cho mô hình Thi công mạch điều khiển động cơ .4
Giai đoạn 3: Tiến hành thử nghiệm thu thập dữ liệu, tạo Pan trên động cơ và viết thuyết minh .4
PHẦN NỘI DUNG 5
CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU HỆ THỐNG PHUN XĂNG TRỰC TIẾP GDI 6
1.1 Sơ lược về hệ thống phun xăng trực tiếp GDI .6
1.1.1 Lịch sự ra đời động cơ phun xăng trực tiếp GDI .6
1.1.2 Một số mẫu xe sử dụng động cơ phun xăng trực tiếp GDI 7
1.2 Hệ thống phun xăng trực tiếp .8
1.3 Động cơ Toyota 3S-FSE 13
1.3.1 Thông số kỹ thuật động cơ Toyota 3S-FSE 13
1.3.2 Các cảm biến 14
1.3.3 Các cơ cấu chấp hành 14
1.4.Sơ đồ mạch điện và bảng chân ECU: 15
1.4.1 Sơ đồ mạch điện 15
1.4.2 Bảng chân ECU 17
1.5 Các yêu cầu khi sử dụng mô hình 22
Trang 151.6 Hình ảnh mô hình động cơ Toyota 3S-FSE 23
CHƯƠNG 2 HỆ THỐNG ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ 24
2.1.Các mạch điều khiển cơ bản 24
2.1.1 Mạch rơle và cầu chì: 24
2.1.2 Mạch khởi động 26
2.1.3 Mạch điều khiển bơm xăng: 27
2.2 Các cảm biến: 28
2.2.1 Cảm biến vị trí bướm ga 28
2.2.2 Cảm biến vị trí bàn đạp ga 30
2.2.3 Cảm biến nhiệt độ nước làm mát 31
2.2.4 Cảm biến nhiệt độ khí nạp 34
2.2.5 Cảm biến áp suất đường ống nạp (MAP) 36
2.2.6 Cảm biến tốc độ động cơ (Cảm biến Ne) và vị trí trục cam (Cảm biến G) 39
2.2.7 Cảm biến Oxy 41
2.2.8 Cảm biến kích nổ 43
2.2.9 Cảm biến áp suất ống Rail 44
2.3 Các cơ cấu chấp hành 46
2.3.1 Bơm cao áp 46
2.3.2 Kim phun khởi động lạnh 48
2.3.3 Kim phun 49
2.3.4 Hệ thống VVT-i 50
2.3.5 Hệ thống tuần hoàn khí thải (EGR) 54
2.3.6 Van xoáy (SCV) 56
2.3.7 Điều khiển phun xăng 57
2.3.8 Điều khiển đánh lửa 58
2.4 Hệ thống chẩn đoán lỗi OBD-II: 60
2.4.1 Mô tả: 60
2.4.2 Kiểm tra đèn báo hiệu: 60
2.4.3 Phát hiện mã lỗi (test mode): 61
CHƯƠNG 3 THIẾT KẾ THI CÔNG VÀ LẬP TRÌNH BOARD MẠCH THU THẬP DỮ LIỆU 64
3.1 Khái quát mô hình cần thu thập dữ liệu 64
Trang 163.2 Các tín hiệu cần thu thập: 66
3.2.1 Tín hiệu cảm biến nhiệt độ khí nạp: THA 66
3.2.2 Tín hiệu cảm biến nhiệt độ nước làm mát: THW 67
3.2.3 Tín hiệu cảm biến MAP áp suất tuyệt đối đường ống nạp: PIM 68
3.2.4 Tín hiệu cảm biến vị trí bướm ga: VTA 68
3.2.5 Tín hiệu cảm biến vị trí bàn đạp ga: VPA 69
3.2.6 Tín hiệu điều khiển đánh lửa ở máy số 1: IGT1 69
3.2.7 Tín hiệu điều khiển kim phun ở máy số 1: #1 70
3.3 Phương pháp thực hiện 70
3.4 Nguyên lý thực hiện 70
3.5 Khối mạch điều khiển thu nhận tín hiệu phần cứng: 71
3.6 Chương trình dưới Vi điều khiển: 72
3.7 Lưu đồ, thuật toán 73
3.7.1 Lưu đồ đọc cảm biến từ các chân Analog 73
3.7.2 Lưu đồ đọc tín hiệu đọc xung từ chân Digital 73
3.7.3 Lưu đồ tín hiệu giao tiếp với máy tính: 74
3.7.4 Chương trình trong vi điều khiển: 75
3.7.5 Thiết kế phần cứng Arduino UNO R3 76
3.8 Chương trình dưới Arduino UNO R3 77
3.9 Giải thích chương trình code 81
CHƯƠNG 4 THIẾT KẾ GIAO DIỆN VÀ GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH BẰNG PHẦN MỀM LABVIEW 86
4.1 Lập trình kết nối và hiển thị trên LabVIEW 86
4.1.1 Xây dựng chương trình và giao diện trên phần mêm LabVIEW 86
4.1.2 Xây dựng biểu đồ khối trên phần mềm LabVIEW 87
4.2 Thiết kế giao diện người sử dụng trên phần mềm LabVIEW: 88
4.3 Giao diện sơ đồ khối của chương trình 89
4.4 Nguyên lý thu và xử lý tín hiệu 91
4.4.1 Giao tiếp với Adruino UNO R3 bằng RS232 91
4.4.2 Tách tín hiệu 93
4.4.3 Xử lý dữ liệu 93
Trang 17CHƯƠNG 5: KẾT QUẢ THỰC HIỆN 99
5.1 Tín hiệu thu thập hiển thị trên màn hình LABVIEW khi động cơ hoạt động ở tốc độ cầm chừng nhiệt độ nước ở nhiệt độ bình thường 99
5.2 Tín hiệu thu thập hiển thị trên màn hình LABVIEW khi động cơ hoạt động ở vị trí bướm ga 15% nhiệt độ nước ở nhiệt độ bình thường 100
CHƯƠNG 6 THIẾT KẾ THI CÔNG MẠCH ĐÁNH PAN 102
CHƯƠNG 7 KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐƯỢC VÀ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ 103
CHƯƠNG 8: CÁC BÀI THỰC HÀNH 107
Bài 1: Kiểm tra điện áp 107
Bài 2: Kiểm tra mạch cấp nguồn 111
Bài 3: Kiểm tra kim phun 114
Bài 4: Kiểm tra cảm biến nhiệt độ nước làm mát 116
Bài 5: Kiểm tra cảm biến nhiệt độ không khí nạp 120
Bài 6: Kiểm tra cảm biến vị trí bướm ga 124
Bài 7: Kiểm tra cảm biến vị trí bàn đạp ga 126
Bài 8: Kiểm tra cảm biến áp suất tuyệt đối trên đường ống nạp 128
Bài 9: Kiểm tra tín hiệu G,NE 131
Bài 10: Kiểm tra tín hiệu phun từ ECU đến EDU 134
Bài 11: Kiểm tra van thay đổi tiết diện đường ống nạp 138
Bài 12: Kiểm tra bơm xăng 140
Bài 13: Kiểm tra bơm cao áp 143
Bài 14: Kiểm tra kim phun khởi động lạnh 145
Bài 15: Kiểm tra mạch tín hiệu đánh lửa 148
Bài 16: Kiểm tra hệ thống tuần hoàn khí xả EGR 150
Bài 17: Kiểm tra hệ thống thay đổi góc phối khí VVT-i 152
Bài 18: Tìm Pan thông qua hệ thống tự chuẩn đoán OBD-II trên động cơ 3S-FSE 154 PHẦN KẾT LUẬN 156
1 Kết quả đạt được 157
2 Kết luận 158
3 Hướng phát triển của đề tài 158
TÀI LIỆU THAM KHẢO 159
PHỤ LỤC A: GIỚI THIỆU ARDUINO 160
Trang 181 Arduino là gì? 160
2 Tổng quan về mạch Arduino đã sử dụng: 160
3 Phần mềm Arduino IDE 163
4 Ngôn ngữ lập trình trên Arduino 164
5 Giá trị: 166
PHỤ LỤC B: GIỚI THIỆU LABVIEW 169
1 LabVIEW là gì? 169
2 Ứng dụng của phần mềm LabVIEW 170
3 Những khái niệm cơ bản của LabVIEW 172
4 Các kỹ thuật lập trình trên LabVIEW 176
Trang 19DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT
(Universal Serial Bus)
LabVIEW Phần mềm máy tính (Laboratory Virtual Instrumentation
Engineering Workbench)
Converter)
Trang 20SPD Tín hiệu tốc độ xe từ bảng đồng hồ táp lô
Trang 21DANH MỤC HÌNH ẢNH
Trang Hình 1-1: Động cơ sử dụng hệ thống phun xăng trực tiếp GDI của Mitsubishi Motors 6
Hình 1-2: Toyota Camry 2.0 E 7
Hình 1-3: Subaru BRZ 7
Hình 1-4: Quá trình phát triển của động cơ xăng 8
Hình 1-5: Sơ đồ động cơ phun xăng trực tiếp 9
Hình 1-6: Sơ đồ hệ thống nhiên liệu 10
Hình 1-7: Hệ thống nhiên liệu động cơ GDI 11
Hình 1-8: Sơ đồ cấu tạo hệ thống điều khiển động cơ GDI 12
Hình 1-9: Sơ đồ mạch điện động cơ Toyot 3S-FSE 16
Hình 1-10: Sơ đồ các chân ECU 18
Hình 1-11: Sơ đồ các chân EDU 22
Hình 1-12: Mô hình động cơ Toyota 3S-FSE 23
Hình 2-1: Mạch rơle và cầu chì 24
Hình 2-2: Sơ đồ mạch điện rơle và cầu chì 25
Hình 2-3: Sơ đồ mạch điện mạch khởi động 26
Hình 2-4: Sơ đồ mạch điện bơm xăng 27
Hình 2-5: Vị trí cảm biến vị trí bướm ga 28
Hình 2-6: Sơ đồ mạch điện và đường đặc tuyến điện áp của cảm biến vị trí bướm ga 29 Hình 2-7: Cảm biến vị trí bàn đạp ga 30
Hình 2-8: Đường đặc tuyến điện áp của bàn đạp ga 31
Hình 2-9: Vị trí cảm biến nhiệt độ nước làm mát 32
Hình 2-10: Sơ đồ mạch điện và đặc tuyến điện trở , điện áp của cảm biến nhiệt độ nước làm mát 32
Hình 2-11: Cấu tạo cảm biến nhiệt độ nước làm mát 32
Hình 2-12: Vị trí cảm biến nhiệt độ khí nạp 34
Hình 2-13: Mạch điện cảm biến nhiệt độ khí nạp 35
Hình 2-14: Đường đặc tuyến điện trở của cảm biến nhiệt độ không khí nạp 36
Hình 2-15: Vị trí cảm biến áp suất đường ống nạp 36
Hình 2-16: Cấu tạo và mạch điện cảm biến áp suất đường ống nạp 37
Hình 2-17: Sơ đồ nguyên lý cảm biến áp suất tuyệt đối đường ống nạp 38
Hình 2-18: Đồ thị đường đặc tính điện áp của cảm biến MAP 38
Hình 2-19: Vị trí đặt cảm biến G 39
Hình 2-20: Vị trí đặt cảm biến Ne 39
Hình 2-21: Sơ đồ mạch điện và xung tín hiệu của cảm biến G - Ne 40
Hình 2-22: Vị trí cảm biến Oxy 41
Hình 2-23: Cấu tạo và sơ đồ mạch điện cảm biến Oxy 42
Hình 2-24: Đặc tính cảm biến oxy 42
Hình 2-25: Vị trí cảm biến kích nổ 43
Trang 22Hình 2-26: Cấu tạo và đồ thị xung điện áp của cảm biến kích nổ 44 Hình 2-27: Hình dáng và cấu tạo cảm biến áp suất ống Rail 44 Hình 2-28: Màng áp trở trong cảm biến ống rail 45 Hình 2-29: Bơm cao áp 46 Hình 2-30: Hoạt động của bơm cao áp 47 Hình 2-31: Dạng sóng của van hồi nhiên liệu 47 Hình 2-32: Vị trí kim phun khởi động lạnh 48 Hình 2-33: Cấu tạo và sơ đồ mạch điện kim phun khởi động lạnh 49 Hình 2-34: Cấu tạo kim phun 50 Hình 2-35: Kết cấu hệ thống VVT-i 51 Hình 2-36: Cấu tạo hệ thống VVT-i 51 Hình 2-37: Dạng xung điều khiển VVT-i 54 Hình 2-38: Vị trí van EGR 55 Hình 2-39: Sơ đồ mạch điện van EGR 55 Hình 2-40: Dạng xung tín hiệu điều khiến motor van EGR 56 Hình 2-41: Hình dạng và vị trí van xoáy 56 Hình 2-42: Dạng sóng của van điều khiển xoáy 57 Hình 2-43: Mạch điều khiển kim phun 57 Hình 2-44: Dạng xung của tín hiệu điều khiển kim phun 58 Hình 2-45: Sơ đồ mạch hệ thống đánh lửa 58 Hình 2-46: Dạng xung tín hiệu của IGT và IGF 59 Hình 2-47: Giắc chẩn đoán OBD-II 60 Hình 3-1: Hình dạng xung tín hiệu cảm biến vị trí trục cam (G) 64 Hình 3-2: Hình dạng xung tín hiệu cảm biến vị trí trục khuỷu (Ne) 65 Hình 3-3: Hình dạng xung tín đều khiển đánh lửa ở máy 1 IGT1 65 Hình 3-4: Đồ thị liên hệ giữa nhiệt độ khí nạp và điện áp 67 Hình 3-5: Đồ thị liên hệ nhiệt độ nước làm mát và điện áp 68
Hình 3-6: Đồ thị mối liên hệ áp suất đường ống nạp với điện áp 68
Hình 3-7: Đồ thị mối liên hệ giữa vị trí bướm ga với điện áp 69 Hình 3-8: Đồ thị mối liên lệ giữa vị trí bàn đạp ga với điện áp 69 Hình 3-9: Hình dạng xung tín hiệu IGT 70 Hình 3-10: Hình dạng xung tín hiệu kim phun 70 Hình 3-11: Arduino UNO R3 72 Hình 3-12: Phương thức xử lí các tín hiệu Analog 73 Hình 3-13: Sơ đồ phương thức xử lí các tín hiệu Digital 73 Hình 3-14: Sơ đồ phương thức Arduino truyền dữ liệu thu thập từ động cơ lên máy tính 74 Hình 3-15: Chương trình vòng điều khiển 75 Hình 3-16: Sơ đồ nguyên lý mạch thu thập tín hiệu 76 Hình 3-17: Mạch thu thập tín hiệu với Arduino UNO R3 77
Trang 23Hình 4-1: Lưu đồ thuật toán truyền nhận tín hiệu giữa LabVIEW và thiết bị ngoại vi 86 Hình 4-2: Sơ đồ các biểu tượng xây dựng trong sơ đồ khối 87 Hình 4-3: Sơ đồ biểu tượng vòng lặp While và lưu đồ thuật toán 87 Hình 4-4: Giao diện người sử dụng trên phần mềm LabVIEW 88 Hình 4-5: Giao diện sơ đồ khối của chương trình 89 Hình 4-6: Sơ đồ khối giao tiếp giữa Arduino và LabVIEW 92 Hình 4-7: Mô hình khối giao tiếp VISA của LabVIEW 92 Hình 4-8: Tách dữ liệu bằng khối Match Pattern 93 Hình 4-9: Sơ đồ khối xữ lý dữ liệu từ tín hiệu THA 94 Hình 4-10: SubVI THA 94 Hình 4-11: SubVI THW 96 Hình 4-12: SubVI PIM 97 Hình 4-13: SubVI VTA 97 Hình 4-14: SubVI VPA 98 Hình 5-1: Tín hiệu thu thập trên LabVIEW ở tốc độ cầm chừng 99 Hình 5-2: Tín hiệu thu thập trên LabVIEW ở tốc độ 15% bướm ga 101 Hình 6-1: Bảng công tắc Pan 102 Hình 8-1: Sơ đồ mạch điện cấp nguồn 112 Hình 8-2: Sơ đồ cấu tạo rơle chính 112 Hình 8-3: Sơ đồ mạch điện kim phun 115 Hình 8-4: Kiểm tra điện trở kim phun 115 Hình 8-5: Sơ đồ mạch điện cảm biến nhiệt độ nuớc 117 Hình 8-6: Kiểm tra tín hiệu điện áp chân THW 118 Hình 8-7: Kiểm tra cảm biến nhiệt độ nước làm mát 118 Hình 8-8: Sơ đồ mạch điện cảm biến nhiệt độ không khí nạp 121 Hình 8-9: Kiểm tra điện áp chân THA 121 Hình 8-10: Kiểm tra cảm biến nhiệt độ không khí nạp 122 Hình 8-11: Sơ đồ mạch điện cảm biến vị trí bướm ga 125 Hình 8-12: Kiểm tra điện trở cảm biến vị trí bướm ga 125 Hình 8-13: Sơ đồ mạch điện cảm biến vị trí bàn đạp ga 127 Hình 8-14: Kiểm tra điện trở cảm biến vị trí bàn đạp ga 127 Hình 8-15: Sơ đồ mạch điện cảm biến áp suất đường ống nạp 129 Hình 8-16: Sơ đồ mạch điện tín hiệu G, NE 132 Hình 8-17: Tín hiệu NE và tín hiệu G 133 Hình 8-18: Sơ đồ đấu nối kim phun 134 Hình 8-19: Mạch điện điều khiển kim phun 135 Hình 8-20: Sơ đồ chân relay EDU 135 Hình 8-21: Kiểm tra tín hiệu đầu vào của EDU 136 Hình 8-22: Dạng sóng của van thay đổi tiết diện đường ống nạp 138 Hình 8-23: Sơ đồ mạch điện điều khiển bơm xăng bằng ECU 141
Trang 24Hình 8-24: Sơ đồ cấu tạo rơ le bơm 141 Hình 8-25: Kiểm tra áp suất nhiên liệu 144 Hình 8-26: Sơ đồ mạch điện kim phun khởi động lạnh 145 Hình 8-27: Sơ đồ giắc nối vào kim phun khởi động lạnh 146 Hình 8-28: Kiểm tra hoạt động của kim phun khởi động lạnh 147 Hình 8-29: Kiểm tra rò rỉ kim phun khởi động lạnh 147 Hình 8-30: Sơ đồ mạch điện tín hiệu đánh lửa 148 Hình 8-31: Sơ đồ mạch điện van EGR 150 Hình 8-32: Cấu tạo van điều khiển dầu 152 Hình 8-33: Máy chuẩn đoán cầm tay của Toyota 155
Trang 25DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 1-1: Thông số kỹ thuật động cơ Toyota 3S-FSE 13 Bảng 2-2: Bảng thông số kiểm tra cảm biến vị trí bướm ga 30 Bảng 2-3: Bảng thông số kiểm tra cảm biến vị trí bàn đạp ga 31 Bảng 2-4: Bảng giá trị đặc tính cảm biến nhiệt độ nước làm mát 33 Bảng 2-5: Bảng thông số kiểm tra cảm biến nhiệt độ nước làm mát 34 Bảng 2-6: Bảng giá trị đặc tính cảm biến nhiệt độ không khí nạp 35 Bảng 2-7: Bảng thông số kiểm tra cảm nhiết nhiệt độ khí nạp 36 Bảng 2-8: Bảng thông số kiểm tra cảm biến MAP 39 Bảng 2-9: Bảng thông số kiểm tra cảm biến G, Ne 41 Bảng 2-10: Thông số kiểm tra cảm biến Oxy 43 Bảng 2-11: Bảng thông số kiểm tra cảm biến áp suất ống rail 45 Bảng 2-12: Bảng thông số kiểm tra van hồi nhiên liệu 48 Bảng 2-13: Bảng mã chuẩn đoán hư hỏng OBD- II 61 Bảng 3-14: Bảng giá trị nhiệt độ khí nạp ứng với điện áp và điện trở tương ứng 66 Bảng 3-15: Bảng giá trị nhiệt độ nước làm mát ứng với điện áp và điện trở tương ứng 67 Bảng 3-16: Bảng ý nghĩa các kiểu biến dữ liệu 82 Bảng 7-17: Bảng kết quả thử pan 103 Bảng 8-18: Giá trị điện áp tiêu chuẩn 110 Bảng 8-19: Bảng điện áp chuẩn của cảm biến nhiệt độ nước làm mát 118 Bảng 8-20: Điện trở chuẩn của cảm biến nhiệt độ nước làm mát 119 Bảng 8-21: Điện áp chuẩn của cảm biến nhiệt độ khí nạp 122 Bảng 8-22: Điện trở chuẩn của cảm biến nhiệt độ khí nạp 123 Bảng 8-23: Điện áp của cảm biến vị trí bướm ga 125 Bảng 8-24: Bảng điện áp của cảm biến bàn đạp ga 127 Bảng 8-25: Điện áp ra của cảm biến áp suất chân không 130 Bảng 8-26: Đo điện trở tiêu chuẩn cảm biến NE 132
Trang 26PHẦN MỞ ĐẦU
Trang 27TỔNG QUAN
1 Lý do chọn đề tài
Với sự phát triển của công nghệ ô tô với tốc độ chóng mặt, cùng với xu hướng hội nhập hiện nay thì nền công nghiệp ô tô Việt Nam đang trên con đường phát triển mạnh mẽ
Các nước phát triển đang chạy đua với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và công nghệ thông tin là một phần không thể thiếu, đặc biệt là kết nối những chiếc xe hơi với nhau Các xe hơi được kết nối Internet, truyền và nhận thông tin một cách tự động, vì vậy xe hơi sẽ ngày càng thông minh và có thể xử lý tình huống trước sự can thiệp của con người, hơn nữa các xe hơi còn có thể giao tiếp với nhau, giao tiếp với mọi sự vật xung quanh Để làm được điều đó thì việc thu thập dữ liệu từ xe là rất quan trọng, sau đó xe sẽ tự chẩn đoán và phân tích để giúp chiếc xe được an toàn và ổn định hơn
Vì thế, đề tài: “THI CÔNG HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ TOYOTA 3S
– FSE.” được thực hiện nhằm phần nào bổ sung thêm nguồn tài liệu tham khảo, giúp
sinh viên thấy được bức tranh tổng quát về hệ thống này, đồng thời cũng phần nào giúp các kỹ thuật viên hiểu được cơ bản nguyên lý hoạt động và một số lưu ý trong khi
bảo dưỡng, chẩn đoán, sửa chữa hệ thống mới này
2 Mục tiêu của đề tài
Với yêu cầu nội dung của đề tài, mục tiêu cần đạt được sau khi hoàn thành đề tài như sau:
- Củng cố kiến thức về nguyên lý động cơ đốt trong, hệ thống điện điều khiển trên động cơ
- Ứng dụng các phần mềm lập trình để lập trình hiển thị và giao tiếp với máy tính
- Thiết kế, thi công được mạch thu thập tín hiệu từ động cơ
- Soạn thảo được các bài tập thực hành trên động cơ
Trang 283 Phương pháp nghiên cứu
Để hoàn thành để tài, chúng em đã kết hợp nhiều phương pháp Trong đó nổi bật
là phương pháp tham khảo tài liệu từ các mô hình liên quan có trước cùng với đó là các nguồn tài liệu nước ngoài do nhóm tự tìm hiểu và được cung cấp từ giảng viên hướng dẫn
Bên cạnh đó là quá trình tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm từ thầy hướng dẫn, các thầy trong xưởng động cơ, và các bạn cùng làm chung trong kì làm đồ án để hình thành ý tưởng thiết kế khung cho mô hình, cách bố trí, sắp xếp thiết bị của mô hình
Cuối cùng là quá trình quan sát thực tế hoạt động của động cơ mẫu và kết hợp các thiết bị máy móc chẩn đoán có trong xưởng để so sánh, kiểm tra kết quả thực hiện
Các bước thực hiện:
- Nắm cơ bản các hệ thống liên quan trên mạch điện trên động cơ phun xăng trực tiếp GDI, cụ thể là động cơ Toyota 3S-FSE
- Ôn lại kiến thức về hệ thống điều khiển động cơ và các cảm biến
- Thi công mô hình động cơ 3S-FSE
- Tham khảo tài liệu, nghiên cứu các tài liệu phần mềm liên quan đến đề tài Lập trình
về Arduino làm các ứng dụng cơ bản có liên quan đến đề tài
- Lập trình về LabVIEW thực hiện hiển thị kết quả đơn giản
- Thiết kế phần cứng, phần mềm cho đề tài nghiên cứu thu tập tín hiệu động cơ FSE
3S Thiết kế phần cứng là bản 8 công tắc Pan
- Thiết kế phần mềm là hoàn thành chương trình trên phần mềm Arduino để thu thập
dữ liệu ổn định, hiển thị kết quả thu được trên LabVIEW của máy tính
- Tiến hành vận hành hệ thống, chẩn đoán lỗi và sữa lỗi
- Tiến hành thu thập tín hiệu và viết thuyết minh
Trang 29- Nổ máy và thực hiện thu thập, truyền dữ liệu
- Nổ máy và tạo Pan xem triệu chứng của động cơ
- Viết thuyết minh bằng Word
- Viết báo cáo bằng Powerpoint để thuyết trình
- Hoàn tất đề tài
4 Kế hoạch nghiên cứu
Giai đoạn 1: Nghiên cứu tài liệu:
- Sơ đồ mạch điện động cơ 3S-FSE
- Tài liệu hệ thống điều khiển động cơ
- Tài liệu lập trình với Arduino IDE
- Tài liệu thiết kế và lập trình trên phần mềm LabVIEW
- Tài liệu thiết kế mạch điện với phần mềm Proteus 8.5
Giai đoạn 2: Tiến hành thiết kế, chế tạo phần cứng và lập trình phần mềm cho
mô hình Thi công mạch điều khiển động cơ
- Phần mạch thu thập dữ liệu được thiết kế dựa vào bộ xử lí chính là mạch Arduino, sử dụng phần mềm Arduino IDE để lập trình và sử dụng phần mềm Proteus để thực hiện thiết kế phần cứng của mạch thu thập dữ liệu này
- Các mạch hiển thị sẽ được chế tạo từ các linh kiện điện tử, thiết kế thông qua phần mềm Proteus
- Giao tiếp máy tính với động cơ thông qua phần mềm LabVIEW
Giai đoạn 3: Tiến hành thử nghiệm thu thập dữ liệu, tạo Pan trên động cơ và viết thuyết minh
- Tiến hành thử nghiệm thu thập dữ liệu và tạo Pan trên động cơ
- Tiến hành viết báo cáo bằng Word
- Tiến hành làm Powerpoint để thuyết trình
- Hoàn thành đề tài
Trang 30PHẦN NỘI DUNG
Trang 31CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU HỆ THỐNG PHUN XĂNG TRỰC TIẾP GDI 1.1 Sơ lược về hệ thống phun xăng trực tiếp GDI
1.1.1 Lịch sự ra đời động cơ phun xăng trực tiếp GDI
Vào năm 1955, Mercedes – Benz lần đầu tiên ứng dụng phun xăng trực tiếp vào buồng đốt động cơ với thiết bị tạo áp suất phun của Bosch Tuy nhiên việc ứng dụng
bị quên lãng do vào thời điểm đó các thiết bị điện tử chưa phát triển và ứng dụng nhiều cho động cơ ô tô, nên việc điều khiển phun nhiên liệu vào động cơ thuần túy bằng cơ khí, và việc tạo hỗn hợp phân lớp cho động cơ chưa được nghiên cứu như ngày nay Vì vậy, so với quá trình tạo hỗn hợp hòa khí ngoài động cơ thì quá trình tạo hòa khí trong buồng đốt cũng không khả quan hơn nhưng kết cấu và giá thành thì cao hơn nhiều
Mãi đến năm 1996, với sự phát triển của khoa học điện tử, động cơ xăng ứng dụng phun nhiện liệu trực tiếp vào buồng đốt Mitsubishi Motors đưa trở lại thị trường Nhật Bản với tên GDI (Gasoline Direct Injection), và tiếp đó nó xuất hiện ở châu Âu
1998
Hình 1-1: Động cơ sử dụng hệ thống phun xăng trực tiếp GDI của Mitsubishi
Motors
Trang 321.1.2 Một số mẫu xe sử dụng động cơ phun xăng trực tiếp GDI
Hình 1-2: Toyota Camry 2.0 E
Hình 1-3: Subaru BRZ
Trang 331.2 Hệ thống phun xăng trực tiếp
Mô tả chung:
Hình 1-4: Quá trình phát triển của động cơ xăng
Hệ thống GDI (Gasonline Direct Injection) sử dụng vòi phun nhiên liệu trực tiếp vào trong buồng cháy với áp suất lớn Như vậy hệ thống GDI, hỗn hợp (nhiên liệu, không khí) sẽ hình thành bên trong buồng cháy
Nhờ vào khả năng tạo hỗn hợp bên trong buồng đốt nên ở động cơ GDI có thể kiểm soát được chính xác lượng nhiên liệu đưa vào buồng đốt trong mỗi chu trình hoạt động của động cơ , khắc phục được nhược điểm phun trên ống nạp nhiên liệu bị bám vào thành ống
Cũng nhờ vào việc phun nhiên liệu trực tiếp và kết cấu của buồng đốt nên động
cơ GDI có thể hoạt động với tỷ lệ hỗn hợp (Air/Fuel) = (35-55) rất loãng ở tốc độ cao (trên 120 Km/h), đảm bảo cho động cơ cháy sạch, tiết kiệm nhiên liệu tối đa, giảm nồng độ khí thải ô nhiễm (nhờ phát huy được tác dụng bộ xúc tác dual- catalyst)
Tỷ số nén của động cơ GDI được nâng cao hơn so với động cơ PFI nên công suất của động cơ GDI lớn hơn 10% so với động cơ PFI cùng dung tích cylinder Kết
Trang 34cấu của hệ thống tăng áp cho động cơ GDI thiết kế được hoàn thiên hơn do đó động cơ
có thể hoạt động với hỗn hợp cực nghèo
Động cơ GDI được chế tạo đảm bảo thân thiện với môi trường bằng cách giải quyết vấn đề thường đi kèm với những động cơ trước đây như là những giới hạn về công suất, giá cả và thiết kế của nó Công nghệ GDI giúp cải thiện 10-30% hiệu suất tiêu hao nhiên liệu so với những động cơ phun xăng truyền thống
Ở chế độ công suất cực đại: Khi động cơ GDI hoạt động ở chế độ tải lớn, toàn tải, tốc độ cao thì nhiên liệu được phun vào xylanh động cơ trong suốt kỳ nạp, sự cháy hoàn hảo hơn, nhiên liệu được cháy sạch, cháy kiệt, động cơ làm việc êm dịu, không
có tiếng gõ
Hình 1-5: Sơ đồ động cơ phun xăng trực tiếp
Động cơ phun xăng trực tiếp GDI gồm 4 xylanh đặt thẳng hàng, thứ tự kì nổ 1-3- 4-2
Là động cơ đánh lửa trực tiếp (4 bô bin), IC đặt trong bộ bô bin
Hệ thống điều khiển xú páp thông minh VVT-i
Hệ thống điều khiển bướm ga thông minh
Hệ thống luân hồi khí thải
Trang 35 Hệ thống nhiên liệu
Hình 1-6: Sơ đồ hệ thống nhiên liệu
Để kim phun có thể phun vào buồng đốt vào kỳ nén thì áp suất nhiên liệu phải từ 4.0 MPa – 13.0 MPa Các kim phun được bố trí chung hệ thống common rail, hệ thống này phải đảm bảo được việc tạo áp suất như yêu cầu vừa nêu và ổn định trong lúc kim hoạt động (vì trong quá trình phun có thể làm sụt áp suất trên đường ống sẽ ảnh hưởng đến chất lượng quá trình phun nhiên liệu)
Đối với dòng nhiên liệu được phun vào buồng đốt nếu áp suất thấp nhiên liệu sẽ bốc hơi và hoà trộn không tốt, tuy nhiên nếu phun với áp suất quá cao dòng nhiên nhiêu sẽ xuyên qua khối khí có thể va chạm vào thành của buồng đốt cũng không tốt cho việc bốc hơi
Các bộ phận chính của hệ thống GDI bao gồm: thùng nhiên liệu, bơm thấp áp, lọc nhiên liệu, bơm cao áp, ống phân phối, cảm biến áp suất cao, vòi phun, van điều
áp
Trang 36Hình 1-7: Hệ thống nhiên liệu động cơ GDI
Nguyên lý: nhiên liệu được bơm từ bình chứa qua lọc đến bơm cao áp với áp suất khoảng 0,35 MPa Bơm cao áp được dẫn động từ động cơ sẽ đưa nhiên liệu đến ống phân phối với áp suất 4-13 MPa Áp suất này được xác định bởi cảm biến áp suất
và có thể được điều chỉnh bằng các dữ liệu ứng dụng dựa trên chế độ làm việc của động cơ Việc giữ cho áp suất trong ống phân phối được cố định là vô cùng quan trọng
vì nó ảnh hưởng đến công suất động cơ, lượng khí phát thải và tiếng ồn Do đó có một van điều áp để ổn định áp suất trong ống phân phối Van này sẽ cho một lượng nhiên liệu vừa đủ quay lại bình chứa.Bộ phận quan trọng nhất của hệ thống GDI chính là kim phun, được gắn trên giữa ống phân phối và buồng cháy và được điều khiển đóng
mở bởi ECU
Hệ thống điều khiển điện tử:
Gồm bộ xử lý trung tâm ECU, bộ khuếch đại điện áp để mở kim phun EDU, các cảm biến đầu vào và bộ chấp hành ECU thu thập các tín hiệu từ nhiều cảm biến khác nhau để nhận biết tình trạng hoạt động của động cơ, sau đó tính toán lượng phun, thời điểm phun nhiên liệu và gửi tín hiệu điều khiển phun đến EDU để EDU điều khiển mở kim phun Ngoài ra hệ thống điều khiển điện tử còn tính toán và điều khiển
áp suất nhiên liệu và tuần hoàn khí xả
Trang 37Điều khiển phun nhiên liệu: ECU tính toán thời điểm và lượng phun nhiên liệu
ra tối ưu cho từng chế độ làm việc cụ thể của động cơ dựa vào tín hiệu từ cảm biến gửi
về và gửi tín hiệu yêu cầu phun nhiên liệu đến EDU EDU có nhiệm vụ khuếch đại
điện áp từ 12V-85V cấp đến kim phun để mở kim sau đó nhiên liệu có áp suất cao
đang chờ sẵn trong ống phân phối sẽ phun vào buồng đốt khi kim mở và dứt phun khi
EDU ngừng cấp điện cho kim phun Thời điểm bắt đầu phun được quyết định bởi thời
điểm ECU phát tín hiệu phun, lượng nhiên liệu phun ra được quyết định bởi độ dài
thời gian phát tín hiệu phun của ECU Tín hiệu yêu cầu phun phát ra càng sớm thời
điểm phun càng sớm và ngược lại, tín hiệu yêu cầu phun phát ra càng dài lượng nhiên
liệu phun ra càng nhiều và ngược lại
Hình 1-8: Sơ đồ cấu tạo hệ thống điều khiển động cơ GDI
Trang 381.3 Động cơ Toyota 3S-FSE
1.3.1 Thông số kỹ thuật động cơ Toyota 3S-FSE
Bảng 1-1: Thông số kỹ thuật động cơ Toyota 3S-FSE
Trang 391.3.2 Các cảm biến
- Cảm biến vị trí bướm ga loại tuyến tính với hai tín hiệu VTA và VTA2
- Cảm biến vị trí bàn đạp ga loại tuyến tính với hai tín hiệu VPA và VPA2
- Cảm biến nhiệt độ nước làm mát
- Cảm biến nhiệt độ không khí nạp
- Cảm biến Oxy có dây nung HT
- Cảm biến áp lực nhớt báo về tableau
- Cảm biến áp suất ống phân phối: PR
- Cảm biến áp suất trên đường ống nạp: PIM
- Van thay đổi tiết diện đường ống nạp: SCV+, SCV-
- Van VVT-i : OCV+, OCV-
- Van tuần hoàn khí xả: EGR1, EGR2, EGR3, EGR4
- 04 kim phun trên động cơ
- Kim phun khởi động lạnh: STJ
- Quạt làm mát động cơ
- Bơm xăng
- Hệ thống đánh lửa
- EDU
Trang 401.4 Sơ đồ mạch điện và bảng chân ECU:
1.4.1 Sơ đồ mạch điện.