(Luận văn thạc sĩ) đánh giá hiện trạng quản lý rác thải sinh hoạt tại huyện yên phong, tỉnh bắc ninh

Không những vậy việc quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt còn gây ra sự nhức nhối cho người dân, xã hội tại nhiều địa phương vẫn còn rất nhiều tình trạng rác tập trung thành từng bãi lâu ng

Tổng quan nghiên cứu

Cơ sở thực tiễn về xử lý rác thải sinh hoạt tại Việt Nam và trên thế giới

2.2.1 Hiện trạng quản lý rác thải sinh hoạt tại Việt Nam

⚠️The Pollinations legacy text API is being deprecated for **authenticated users**.Please migrate to our new service at https://enter.pollinations.ai for better performance and access to all the latest models.Note: Anonymous requests to text.pollinations.ai are NOT affected and will continue to work normally.

2 đô thị nhưng tổng lượng RTSH phát sinh tới 8.000 tấn/ngày (2.920.000 tấn/năm) chiếm 45,24% tổng lượng RTSH phát sinh từ tất cả các đô thị

Đối tượng, phạm vi, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghıên cứu

Trên địa bàn huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

Thời gian từ tháng 3/2017 - tháng 3/2018

Rác thải sinh hoạt từ hộ gia đình

Hiện trạng RTSH tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

Thu nhập của các hộ gia đình ảnh hưởng đến lượng RTSH và đặc điểm của RTSH trên địa bàn huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

Công tác quản lý RTSH trên địa bàn huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

Các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý RTSH trên địa bàn huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

3.5.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp

3.5.2 Phương pháp điều tra số liệu sơ cấp

3.5.2.1 Phương pháp chọn điểm điều tra

Vùng đô thị (khu vực 2): Tiến hành điều tra tại Thị trấn Chờ

3.5.2.2 Phương pháp điều tra, phỏng vấn Đề tài đã thực hiện điều tra tại khu vực nông thôn và khu vực thành thị với tổng số phiếu là 200 Trong đó vùng nông thôn: 100 phiếu, vùng thành thị: 100 phiếu Tiến hành điều tra bằng bảng hỏi nhằm thu thập các thông tin về lượng rác cũng như tình hình quản lý rác thải sinh hoạt hàng ngày của các hộ gia đình

3.5.2.3 Phương pháp xác định khối lượng và thành phần rác

- Chọn 3 nhóm hộ tại các khu vực phỏng vấn phân theo mức thu nhập được chia thành ba khoảng:

 Nhóm 1: Các hộ có thu nhập trung bình 4,5 triệu/người/tháng Khi phỏng vấn các hộ thì RTSH sẽ được phân loại thành 4 nhóm chính rác như sau:

- Nhóm 2 : Nhóm rác hữu cơ: Thực phẩm thừa, cành, lá cây,…

- Nhóm 3 : Nhóm rác nguy hại: Bóng đèn huỳnh quang, bình ắc quy, pin hỏng,…

- Nhóm 4 : Các loại rác khác không thuộc 3 nhóm rác trên

3.5.3 Phương pháp xử lý số liệu

Xử lý bằng phương pháp thống kê toán học, sử dụng phần mềm excel Sử dụng các hàm SUM, COUNTIF, AVERAGE, STDEV, Phân tích ANOVA

Kết quả được trình bày bởi các hình ảnh, bảng số liệu, biểu đồ, sơ đồ bằng cách sử dụng phần mềm Microsoft Excel.

Kết quả nghıên cứu và thảo luận

Đặc điểm điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh

Yên Phong là một huyện đồng bằng, nằm ở phía tây tỉnh Bắc Ninh, thuộc vùng Châu thổ Sông Hồng

Tọa độ địa lý của Yên Phong nằm trong khoảng vĩ độ (21°8’45”) đến (21°14;30”) độ vĩ Bắc; và khoảng kinh độ từ (105°54;30”) đến (106°4;15”) độ kinh Đông

Phía Bắc lấy Sông Cầu làm giới hạn, Yên Phong giáp với hai huyện Hiệp Hòa và Việt Yên (Tỉnh Bắc Giang)

Phía Nam giáp huyện Đông Anh (TP Hà Nội), huyện Từ Sơn, huyện Tiên

Phía đông giáp thành phố Bắc Ninh (Bắc Ninh)

Phía tây lấy Sông Cà Lồ làm giới hạn, Yên Phong giáp huyện Đông Anh, huyện Sóc Sơn (TP Hà Nội)

Hình 4.1 Bản đồ hành chính huyện Yên Phong Đặc điểm địa hình, địa mạo, khí hậu, thủy văn

Yên Phong được bao bọc bởi 03 con sông: Sông Cầu phía Bắc; Sông Cà Lồ phía Tây; Sông Ngũ Huyện Khê bao phía Nam

Về khí hậu, thủy văn

Hàng năm có bão ảnh hưởng đến Yên Phong nhưng ảnh hưởng không lớn

Mỗi năm có lượng mưa trung bình từ 1512mm Tháng có mưa nhiều nhất trong năm là tháng 07 (348,3mm) Tháng có mưa thấp nhất trong năm là tháng

Hàng năm Yên Phong có 1832,9 giờ nắng Tháng có giờ nắng nhiều nhất là tháng 07 (263,4 giờ) Tháng có giờ nắng ít nhất là tháng 03 (13.6 giờ)

4.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội

Số hộ nghèo là 1.206 hộ (tỷ lệ 3,5 %); số hộ cận nghèo là 1.009 hộ (tỷ lệ 3,0

%) theo tiêu chí mới giai đoạn 2016-2020

Tổng số sinh: 2.340 cháu, tỷ suất 16,57 ‰ (giảm 2,91 ‰ so với năm 2014); tỷ số giới tính khi sinh 117 nam/100 nữ (năm 2014: 115 nam/100 nữ)

Số người sinh con thứ ba trở lên: 368 (giảm 4,5 % so với năm 2014) Trong đó có 07 trường hợp là cán bộ, đảng viên (giảm 03 trường hợp so với năm 2014)

Tỷ lệ phát triển dân số tự nhiên: 1,3 % (giảm 0,28 % so cùng kỳ 2014) Điều kiện kinh tế

Thực trạng phát sinh rác thải sinh hoạt tại huyện Yên Phong

Hình 4.2 Các nguồn phát sinh RTSH tại huyện Yên Phong

Chợ và khu thương mại

Cơ quan, trường học Đường phố

4.2.2 Khối lượng rác thải sinh hoạt

Khối lượng và thành phần RTSH sau khi tiến hành điều tra phỏng vấn

Nhóm 1: Các hộ có mức thu nhập bình quân dưới 2 triệu/người/tháng

Nhóm 2: Các hộ có mức thu nhập bình quân 2 triệu/người/tháng đến 4,5 triệu/người/tháng

Nhóm 3: Các hộ có mức thu nhập bình quân trên 4,5 triệu/người/tháng

Bảng 4.1 Khối lượng RTSH theo các nhóm phân loại tại các hộ gia đình theo nhóm thu nhập và tổng lượng RTSH tại các hộ phỏng vấn

>4,5 triệu/người/tháng Nhóm 1: Vật liệu có thể tái chế (kim loại, nhựa, giấy) (g/người/ngày)

(thực phẩm thừa, cành lá cây ) (g/người/ngày)

Nhóm 3: Chất thải nguy hại (bóng đèn, ắc quy, pin hỏng ) (g/người/ngày)

Nhóm 4: các loại rác không thuộc 3 nhóm trên

(nilon, sành sứ, đất cát )

Lượng rác bình quân trên người

Tổng lượng rác (kg/ngày) 53,36 121,36 27,62 202,34

4.2.3 Mối liên hệ thu nhập và rác thải sinh hoạt

Th u nh ập T B /n gư ời /th án g (tr iệ u đồ ng )

Lượng rác hữu cơ (gam) Đồ thị 4.1 Mối tương quan thu nhập với tổng lượng rác hữu cơ

Mối tương quan giữa thu nhập với tổng lượng nilon

Lượng nilon (gam) Đồ thị 4.2 Mối tương quan thu nhập với tổng lượng nilon

Mối tương quan giữa thu nhập với tổng kim loại

Lượng kim loại (gam) Đồ thị 4.3 Mối tương quan thu nhập với tổng lượng kim loại

Mối tương quan thu nhập với tổng chất thải nguy hại

T hu n hậ p T B /n gư ời /t há ng (t riệ u đồ ng )

Lượng chất thải nguy hại (gam) Đồ thị 4.4 Mối tương quan thu nhập với tổng lượng chất thải nguy hại Mối tương quan thu nhập với tổng lượng nhựa

Lượng nhựa (gam) Đồ thị 4.5 Mối tương quan thu nhập với tổng lượng nhựa

4.2.4 Thành phần, khối lượng của RTSH phát thải quy mô hộ gia đình sau khi tiến hành khảo sát điều tra phân theo khu vực Để tiến hành điều tra khảo sát với mục đích tìm hiểu lượng RTSH hàng ngày có thành phần và khối lượng như thế nào tôi đã tiến hành thiết kế bảng hỏi và tiến hành phỏng vấn bằng bảng hỏi 100 hộ tại thị trấn và 100 hộ tại các xã thuộc khu vực nông thôn Tại cả 2 khu vực đô thị và nông thôn ta được lần lượt các bảng sau:

Bảng 4.2 Tỉ lệ % các thành phần của RTSH tại thị trấn Chờ (đơn vị: %)

Kim loại 0,56 0,13 2,11 0,14 0,2 0,53 0,61 Đất và cát 11,73 18,97 10,06 19,86 15,52 15,70 15,31

Nguy hại (bóng đèn, lọ tẩy rửa ) 0,25 0,2 0,39 0,36 0,36 0,25 0,3

Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra (2017)

Bảng 4.3 Tỷ lệ thành phần của RTSH tại khu vực nông thôn (đơn vị: %)

Tên Hòa Tiến Đông Thọ Đông Tiến Trung bình

Kim loại 0,72 0,16 0,19 0,36 Đất và cát 13,56 17,52 20,14 17,07

Nguy hại (bóng đèn, lọ tẩy rửa ) 0,48 0,67 0,31 0,49

Qua 2 bảng 4.2 và 4.3 là kết quả điều tra của khu vực thị trấn và khu vực nông thôn chúng ta thấy được lượng chất thải hữu cơ của thị trấn là cao hơn khu vực nông thôn tuy nhiên tỷ lệ cao hơn là không đáng kể lần lượt chiếm 70,25% so với 69,89% Đây vẫn là các thành phần chính của RTSH tại khu vực huyện Yên Phong Ngoài ra thì ta cũng thấy lượng đất và cát của khu vực nông thôn cũng cao hơn khu vực thị trấn lần lượt là 17,07% so với 15,31% Các loại RTSH còn lại của cả 2 khu vực đều tương đương nhau và cùng có tỷ lệ % thấp so với tổng số lượng RTSH điều tra

Bảng 4.4 Khối lượng của RTSH tại các hộ điều tra ở thị trấn Chờ (đơn vị: g/người/ngày)

Tên Ngân Cầu Trác Bút Đô Thị Trung Bạn Nghiêm Xá Phú Mẫn Tổng

Kim loại 1,95 0,32 8,4 0,28 0,47 1,28 Đất và cát 40,54 47,22 40 40 36,36 37,77

Nguy hại (bóng đèn, lọ tẩy rửa) 0,85 0,49 1,55 0,72 0,85 0,61

Lượng rác bình quân trên người (kg/người/ngày) 0,3455 0,2489 0,3977 0,2014 0,2343 0,2405

Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra, (2017)

Bảng 4.5 Khối lượng của RTSH tại các hộ điều tra ở khu vực nông thôn

Tên Hòa Tiến Đông Thọ Đông Tiến Tổng

Kim loại 1,51 0,41 0,31 Đất và cát 28,25 43,55 32,58

Nguy hại (bóng đèn, lọ tẩy ) 1 1,67 0,5

Lượng rác bình quân trên người (kg/người/ngày) 0,2082 0,2485 0,1618

Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra, (2017)

Đánh giá hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt tại huyện Yên

4.3.1 Hình thức quản lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn huyện Yên Phong

UBND huyện Yên Phong phụ trách phòng TN&MT huyện có trách nhiệm như sau:

- Chất thải phải được phân loại tại nguồn phát sinh, được tái chế và thu hồi các thành phần có ích làm nguyên liệu và sản xuất năng lượng

- Ưu tiên sử dụng công nghệ xử lý CTR khó phân hủy, có khả năng giảm thiểu khối lượng CTR được chôn lấp nhằm tiết kiệm tài nguyên đất

- Nhà nước khuyến khích việc xã hội hóa công tác thu gom, phân loại, vận chuyển và xử lý CTR

UBND các xã, thị trấn thì thực hiện các chỉ đạo đạo của phòng TN&MT như sau:

 Chỉ đạo việc quản lý rác trên địa bàn xã, phối hợp với các công ty xử lý RTSH trong việc thu gom và vận chuyển RTSH

 Phối hợp với các tổ vệ sinh môi trường của các thôn quản lý công tác thu gom, vận chuyển và xử lý RTSH

Tổ vệ sinh môi trường

Hộ gia đình tự quản

Dưới đây là sơ đồ hệ thống quản lý RTSH tại thị trấn Chờ, huyện Yên Phong:

Hình 4.3 Sơ đồ hệ thống quản lý RTSH trên địa bàn huyện Yên Phong

4.3.2 Các hình thức xử lý rác thải sinh hoạt tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh Đối với từng loại rác thải khác nhau, cũng giống như các địa phương khác, ở huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh cũng có những hình thức xử lý khác nhau Đối với rác thải sinh hoạt có thể tái chế Đối với rác thải có thể tái chế thì ta cũng có rất nhiều cách xử lý khác nhau, tuy vậy thường thì chúng ta vẫn xử lý theo cách truyền thống và trên thực tế qua điều tra khảo sát đối với khu vực đô thị ta tổng hợp được các cách xử lý đối với rác thải có thể tái chế thông qua hình dưới đây:

Các trưởng thôn, khu phố

Còn đối với khu vực nông thôn thì qua điều tra, khảo sát ta được kết quả như sau:

Hình 4.5 Cách xử lý với RTSH có thể tái chế ở khu vực nông thôn

Qua hai hình trên ta thấy được cách xử lý đối với RTSH có thể tái chế ở cả

Tỷ lệ thành phần hữu cơ có trong RTSH tại thị trấn là khá cao dao động từ 58,1% - 78,5% tùy từng thôn Kết quả điều tra cho thấy:

Hình 4.6 Cách xử lý chất thải rắn hữu cơ khu vực thị trấn

Hiện trạng thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn huyện Yên Phong

4.4.1 Tình hình thu gom, hoạt động của tổ đội vệ sinh môi trường và phân loại rác thải tại hộ gia đình

Bảng 4.6 Số người thu gom tại thị trấn Chờ

STT Thôn Số người thu gom

Trung Bạn Tông số (5 khu vực)

12 Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra (2017)

Bảng 4.7 Số người thu gom tại vùng nông thôn

STT Xã Số người thu gom

4 Đông Tiến Tổng số (11 khu vực)

19 Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra (2017)

Bảng 4.8 Tần suất thu gom tại khu vực thị trấn huyện Yên Phong

STT Thôn Tần suất thu gom

Thời gian bắt đầu thu gom trong ngày

Tổng số giờ làm việc của một ngày (tiếng)

Qua bảng 4.8 số liệu về tần suất thu gom tại thị trấn chủ yếu là 7 ngày/lần Đặc biệt có một sô thôn như Phú Mẫn, Trung Bạn lịch đổ rác luôn vào các ngày nghỉ cuối tuần Số giờ làm việc của các tổ đội cũng không đồng đều dao động từ

2 giờ đến 6 giờ làm việc liên tục

Bảng 4.9 Tần suất thu gom tại vùng nông thôn

STT Thôn tần suất thu gom

Thời gian bắt đầu thu gom trong ngày

Tổng số giờ làm việc của một ngày (tiếng)

4 Yên Tân (H Tiến) 7 KCĐ KCĐ

5 Trung Bạn (Đ.Thọ) 1 KCĐ KCĐ

Qua 2 bảng số liệu trên ta thấy tần suất đi thu gom ở khu vực thị trấn thấp hơn rất nhiều so với khu vực nông thôn Ngoài ra cũng do tính chất công việc mà một số tổ đội giờ làm việc cũng không cố định Thường thì mất khoảng từ 3 đến

5 tiếng mới hòan thành công việc

Bảng 4.10 Khoảng cách từ khu dân cư đến bãi chôn lấp RTSH tại thị trấn Chờ

STT Thôn Khoảng cách tới khu dân cư (km)

Bảng 4.11 Khoảng cách từ khu dân cư đến bãi chôn lấp tại các xã vùng nông thôn

STT Thôn Khoảng cách tới khu dân cư (km)

4.4.2 Tình hình trang thiết bị và số tiền nhận thầu

Hình 4.10 Công tác thu gom RTSH được diễn ra tại thị trấn Chờ

Đề xuất các gıảı pháp gıảm thıểu ô nhıễm do rác thải sinh hoạt

4.5 ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP GIẢM THIỂU Ô NHIỄM DO RÁC THẢI SINH HOẠT

4.5.1 Giải pháp về cơ chế, chính sách Để tăng hiệu quả quản lý RTSH cần có sự quan tâm sâu sát của UBND huyện Yên Phong và đặc biệt là Phòng Tài nguyên và Môi trường cơ quan quản lý nhà nước về môi trường trên địa bàn huyện Phòng TN&MT cần tham mưu đưa ra được các quy chế, cơ chế phối hợp giữa Phòng TN&MT với UBND các xã, thị trấn trên địa bàn huyện chặt chẽ hơn nữa Hệ thống quản lý rác thải, cơ cấu phối hợp giữa UBND các xã thị trấn với các tổ vệ sinh môi trường, với nhân dân phải có sự ràng buộc rõ ràng hơn nữa trong công tác thu gom và vận chuyển

Cần có hình thức khen thưởng kịp thời đối với các tổ chức, cá nhân có đóng góp trong công tác bảo vệ môi trường

4.5.2 Giải pháp về tuyên truyền, giáo dục cộng đồng bảo vệ môi trường Cần nâng cao nhận thức của người dân về phân loại rác tại nguồn để áp dụng các phương pháp xử lý hiệu quả Đặc biệt là chất thải nguy hại cần được phân loại và đưa đi xử lý đúng theo quy định

Các cán bộ cấp cơ sở thường xuyên tổ chức các buổi tập huấn, lồng ghép tuyên truyền về môi trường cho nhân dân

4.5.3 Giải pháp về quy hoạch, kinh tế

Hi vọng dự án sẽ sớm hoàn thiện và được đưa vào hoạt động để xử lý được lượng rác thải trên địa bàn huyện Yên Phong.

Định dạng
Số trang	88
Dung lượng	11,33 MB