Tiểu luận TỔNG QUAN về CHÍNH SÁCH, GIẢI PHÁP THU hút đầu tư vào NÔNG NGHIỆP CNC ở VIỆT NAM. Nước ta là một nước đang phát triển với nền Nông nghiệp là chủ yếu, vì hiện tại nông nghiệp là ngành tiêu thụ sản phẩm đầu ra của nhiều ngành khác và cũng là ngành cung cấp sản phẩm đầu ra cho các ngành còn lại. Hơn nữa, hiện nay nước ta đang là một trong những nước đứng đầu trên thế giới về xuất khẩu nông sản.
Trang 1Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
QUẢN LÝ RỦI RO ĐẦU TƯ
GV: Hồ Ngọc Ninh
Đề tài TỔNG QUAN VỀ CHÍNH SÁCH, GIẢI PHÁP THU HÚT ĐẦU TƯ
VÀO NÔNG NGHIỆP CNC Ở VIỆT NAM
Nước ta là một nước đang phát triển với nền Nông nghiệp là chủ yếu, vì hiện tại nông nghiệp là ngành tiêu thụ sản phẩm đầu ra của nhiều ngành khác và cũng là ngành cung cấp sản phẩm đầu ra cho các ngành còn lại Hơn nữa, hiện nay nước ta đang là một trong những nước đứng đầu trên thế giới về xuất khẩu nông sản Vì vậy Nông nghiệp là ngành có vai trò rất quan trọng trong việc phát triển kinh tế hay phát triển các ngành khác Hơn nữa lao động trong ngành Nông nghiệp nước ta còn rất nhiều, diện tích đất giành cho ngành Nông nghiệp rất lớn, tính đến 31/12/2018, diện tích đất Nông nghiệp của Việt Nam là hơn 27 triệu ha (theo số liệu Bộ Tài Nguyên Môi Trường năm 2018)
Trang 2Biểu đồ thể hiện số lượng lao động của Việt Nam trong Nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản, Công nghiệp, xây dựng và Dịch vụ
Và trong thời đại ngày nay, thời đại của công nghệ cao thì tất cả các ngành đều cần phải ứng dụng công nghệ cao để nâng cao hiệu quả công việc, thúc đẩy nhanh hoạt động sản xuất kinh doanh phát triển kinh tế Và với bối cảnh như vậy, thì ngành Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao như thế nào trong sản xuất (ngành Nông nghiệp công nghệ cao) để giảm thiểu được việc sử dụng nguồn lực
và nâng cao hiệu quả sản xuất, và ngành Nông nghiệp công nghệ cao ở nước ta
đã có được sự quan tâm như thế nào của nhà nước và các nhà đầu tư trong nước
và quốc tế đối với sự quan trọng của ngành này
Trước tiên, chúng ta hãy tìm hiểu xem thế nào là Nông nghiệp công nghệ cao và công nghệ cao trong Nông nghiệp là như thế nào?
1 Nông nghiệp Công nghệ cao là gì?
Theo Wikipedia: Là một nền nông nghiệp được ứng dụng kết hợp những công nghệ mới, tiên tiến để sản xuất, còn gọi là công nghệ cao nhằm nâng cao hiệu quả, tạo bước đột phá về năng suất, chất lượng nông sản, thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao của xã hội và đảm bảo sự phát triển nông nghiệp bền vững
2 Công nghệ cao trong Nông nghiệp là gì?
Trang 3Công nghệ cao trong Nông nghiệp là việc áp dụng công nghệ cao, khoa học kỹ thuật vào Nông nghiệp:
- Đối với đầu vào: Nuôi cấy mô trong ống nghiệm, trong môi trường vô trùng…, cấy ghép gen thực vật, động vật, làm đất…
- Trong quá trình sản xuất: nuôi trồng trong nhà kính, dùng khoa học kỹ thuật để kiểm soát các yếu tố mà từ trước chúng ta chưa kiểm soát được như: ánh sáng, nhiệt độ, lượng vi sinh vật…, kiểm soát thời gian ra hoa, thời gian sinh sản hay kiểm soát quá trình sinh trưởng của thực vật, động vật, giảm nhân công trong quá trình chăm sóc, nuôi trồng theo đúng quy trình khoa học từ đó giảm được chi phí mặt bằng, chi phí sản xuất, chi phí thuê lao động… do đó sẽ tạo ra được sản phẩm với chất lượng cao, đồng đều
- Đối với đầu ra: Dùng máy móc trong việc thu hoạch, từ đó giảm được chi phí…, sau khi thu hoạch sẽ sử dụng công nghệ để chế biến tạo ra sản phẩm có tính thương mại cao, đảm bảo chất lượng Sau đó lại dùng công nghệ để marketing quản bá sản phẩm ra thị trường bên ngoài, đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng
3 Sự quan tâm của nhà nước và nhà đầu tư đối với việc đầu tư và thu hút vốn đầu tư vào Nông nghiệp công nghệ cao
- Đối với nhà nước: Nhà nước sẽ sử dụng công cụ là các chính sách, nghị định, quyết định nhằm thu hút các nhà đầu tư trong nước và các nhà đầu tư có vốn FDI đầu tư nhiều hơn vào Nông nghiệp công nghệ cao, từ đó đẩy mạnh quá trình phát triển Nông nghiệp công nghệ cao nước ta Cụ thể, nước ta có các chính sách để thu hút đầu tư như sau:
+ Ưu đãi Giảm thuế TNDN từ 20% xuống còn 15-17% cho các DN nông nghiệp CNC
+ Chính sách hỗ trợ tín dụng
Nghị quyết số 30/2017/NQ - CP của Chính phủ ngày 7/3/2017, chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về gói tín dụng 100.000 tỷ đồng từ nguồn vốn huy động của các ngân hàng thương mại để cho vay phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp sạch với lãi suất phù hợp, thấp hơn từ 0,5 - 1,5% so với lãi suất thị trường
Với sự hỗ trợ này, các cá nhân, doanh nghiệp sản xuất nông nghiệp ứng dụng cao sẽ được hưởng các ưu đãi để tạo điều kiện phát triển nông nghiệp công nghệ cao
+ Chính sách về đất đai
Trang 4Chính phủ dự kiến sửa Luật Đất đai 2013 như kiến nghị của các địa
phương, yêu cầu quy hoạch sử dụng đất ở các địa phương theo hướng mở rộng hạn điền, quy hoạch các điều kiện để hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao như chế độ nước tưới, kênh mương, hỗ trợ hạ tầng… giảm thủ tục rườm rà + Chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp
Chính phủ Ban hành Nghị định số 57/2018/NĐ-CP Về cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn Theo Nghị định số57/2018/NĐ-CPcủa Chính phủ, các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn sẽ được hưởng nhiều cơ chế, chính sách khuyến khích của Nhà nước Theo quy định, các doanh nghiệp thuộc đối tượng ưu đãi sẽ được ưu đãi và
hỗ trợ thông qua việc miễn, giảm tiền sử dụng đất, giảm tiền thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước hỗ trợ tập trung đất đai, tiếp cận hỗ trợ tín dụng hỗ trợ nghiên cứu, chuyển giao ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực, phát triển thị trường, hỗ trợ đầu tư cơ sở
Chính phủ ban hành Nghị quyết số 35/NQ-CP ngày 16/5/2016 về hỗ trợ và phát triển doanh nghiệp đến năm 2020 Nghị quyết số 19/2018-NQ-CP ngày 15/5/2018 về việc tiếp tục thực hiện những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2018
và những năm tiếp theo
Theo tinh thần của Nghị quyết: Triển khai các hoạt động góp phần cải cách hành chính, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp Tạo dựng môi trường thuận lợi hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp, doanh nghiệp đổi mới sáng tạo Bảo đảm quyền kinh doanh, quyền bình đẳng tiếp cận nguồn lực và cơ hội kinh doanh của doanh nghiệp Giảm chi phí kinh doanh cho doanh nghiệp và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp
Triển khai hoạt động xúc tiến thương mại, đầu tư và các chương trình, dự
án hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, hiệp hội doanh
nghiệp
+ Miễn, giảm tiền sử dụng đất
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư nếu được Nhà nước giao đất thì được miễn tiền sử dụng đất đối với dự án đầu tư đó
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp ưu đãi đầu tư nếu được Nhà nước giao đất thì được giảm 70% tiền sử dụng đất phải nộp ngân sách nhà nước đối với dự
án đầu tư đó
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp khuyến khích đầu tư nếu được Nhà nước giao đất thì được giảm 50% tiền sử dụng đất phải nộp ngân sách nhà nước đối với dự án đầu tư đó
+ Miễn, giảm tiền thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước
Trang 5Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp ưu đãi đầu tư, dự án nông nghiệp khuyến khích đầu tư khi thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước thì được áp dụng mức giá thấp nhất của loại đất tương ứng trong bảng giá đất do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư được miến tiền thuê đất, thuê mặt nước kể từ ngày dự án hoàn thành đi vào hoạt động
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp ưu đãi đầu tư được miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước trong 15 năm đầu kể từ ngày dự án hoàn thành đi vào hoạt động Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp khuyến khích đầu tư được miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước trong 11 năm đầu kể từ ngày dự án hoàn thành đi vào hoạt động
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư, dự án nông nghiệp
ưu đãi đầu tư, dự án nông nghiệp khuyến khích đầu tư được miễn tiền thuê đất đối với diện tích đất xây dựng nhà ở cho công nhân, đất trồng cây xanh và đất phục vụ phúc lợi công cộng
+ Hỗ trợ thuê đất, thuê mặt nước của hộ gia đình, cá nhân
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư nếu thuê đất, thuê mặt nước của hộ gia đình, cá nhân để thực hiện dự án đầu tư đó thì được nhà nước hỗ trợ 20% tiền thuê đất, thuê mặt nước theo quy định tại Khoản 1 Điều 6 Nghị định này cho 5 năm đầu tiên kể từ khi hoàn thành xây dựng cơ bản
Khuyến khích nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư, dự
án nông nghiệp ưu đãi đầu tư, dự án nông nghiệp khuyến khích đầu tư tích tụ đất hình thành vùng nguyên liệu thông qua hình thức hộ gia đình, cá nhân góp vốn bằng quyền sử dụng đất đối với các dự án không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất
+ Miễn, giảm tiền sử dụng đất khi chuyển đổi mục đích sử dụng đất
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp đặc biệt ưu đãi đầu tư nằm trong quy hoạch của cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt được miễn nộp tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án theo quy định tại Nghị định này
Nhà đầu tư có dự án nông nghiệp ưu đãi đầu tư nằm trong quy hoạch của
cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt được giảm 50% tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án theo quy định tại Nghị định này
+ Nhà nước sẽ đứng ra đầu tư vào Nông nghiệp công nghệ cao dưới hình thức Doanh nghiệp nhà nước…
- Đối với doanh nghiệp tư nhân sẽ có hai hình thức:
Trang 6+ Đầu tư trực tiếp: Các doanh nghiệp trong nước hoặc doanh nghiệp FDI
sẽ bỏ vốn và tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất Nông nghiệp công nghệ cao: đầu vào, sản xuất, đầu ra
+ Đầu tư gián tiếp: Các doanh nghiệp sẽ bỏ vốn để đầu tư vào Nông nghiệp công nghệ cao
4 Thực trạng đầu tư, thu hút vốn đầu tư vào Nông nghiệp công nghệ cao ở Việt Nam
Hiện nay, cả nước có 40 Doanh nghiệp trong ngành Nông nghiệp công nghệ cao, có 8 khu NN CNC đã đi vào hoạt động
Tiêu biểu như Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Thái Nguyên, huyện Phổ Yên, Phú Bình Thái Nguyên với diện tích là 300 ha Khu nông
nghiệp ứng dụng công nghệ cao Lâm Đồng Huyện Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng với diện tích là 221 ha Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Phú Yên, huyện Phú Hòa, tỉnh Phú Yên với diện tích là 460 ha Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao Lào Cai (huyện Sapa, tỉnh Lào Cai) với diện tích là 200 ha Hoạt động sản xuất nông nghiệp đã ứng dụng các công nghệ hiện đại thay cho cách làm truyền thống Như việc áp dụng công nghệ điện toán đám mây trong việc chăm sóc và quản lý cây trồng sử dụng công nghệ hiện đại để vận hành, quản lý các trang trại chăn nuôi quản lý dữ liệu điện toán đám mây trong việc sản xuất và chế biến tôm
Điển hình là: Trang trại bò sữa TH Hiện nay Trang trại bò sữa TH ở Nghệ
An đã có khoảng hơn 45.000 con và sử dụng công nghệ hiện đại để vận hành, quản trị trang trại Tập đoàn Minh Phú đã sử dụng dữ liệu “đám mây” để sản xuất và chế biến tôm Mô hình trồng hoa nhà kính ở Lâm Đồng…
Theo báo cáo tổng kết công tác năm 2017 của Bộ Khoa học và Công nghệ (KH-CN) cho biết: KH-CN đã đóng góp trên 30% giá trị gia tăng trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp và 38% giá trị gia tăng trong sản xuất giống cây trồng, vật nuôi Trên 90% diện tích lúa, 80% diện tích bắp, 60% diện tích mía, 100% diện tích điều trồng mới, sử dụng giống của Việt Nam
Năng suất một số vật nuôi, cây trồng đạt cao so với các nước trong khu vực và trên thế giới: Lúa đứng đầu ASEAN cá tra, hồ tiêu đứng đầu thế giới cà phê, cao su đứng thứ 2 thế giới… Tỷ lệ cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp cũng được đẩy mạnh Số lượng máy móc, thiết bị sản xuất nông nghiệp tăng 1,5% - 2% so với năm 2016
Các doanh nghiệp lớn đã và tuyên bố sẽ đầu tư vào nông nghiệp như
Vingroup, TH True Milk, Hòa Phát, Trường Hải Auto, FPT, Công ty Elcom, Vinaseed, Thaco, Mía đường Lam Sơn, và mới nhất là Công ty CP Thế giới di động đầu tư vào hệ thống Bách hóa xanh Nổi bật là Vingroup với thương hiệu
Trang 7Vineco triển khai mô hình liên hết với 1000 hợp tác xã và hộ nông dân từ năm 2016
Hoàng Anh Gia Lai với kế hoạch đến năm 2018 dành 20.000 ha trồng cây
ăn quả, lượng bò thịt là trên 100.000 con và bò sữa là 20.000 con PAN Group với các sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu đi hơn 20 quốc gia trên thế giới và đang tiếp tục đầu tư hơn 2.000 tỷ đồng vào nông nghiệp thông qua các thương
vụ M&A
NutiFood cũng mới đầu tư hơn 1.000 tỷ đồng trong năm 2017 để phát triển
cà phê tại Đắc lắc Công ty Lộc Trời với chuỗi giá trị nông nghiệp từ giống cây trồng, thuốc bảo vệ thực vật, sản phẩm dinh dưỡng hữu cơ sinh học, sản phẩm gạo, đóng gói bao bì tạo ra một vòng đời khép kín cho sản phẩm
Mới đây, Lộc Trời đã kí kết đầu tư 7.800 tỷ đồng vận hành chuỗi khép kín trên diện tích đất 2.000 ha tại Thái Bình Bên cạnh các tập đoàn, doanh nghiệp lớn, các doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng đã và đang đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao
Tuy nhiên, Theo số liệu điều tra của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, năm 2017, cả nước có 1% tổng số doanh nghiệp đầu tư và nông nghiệp với số vốn chỉ chiếm khoảng gần 3% tổng số vốn đầu tư của cộng đồng doanh nghiệp vào sản xuất kinh doanh
Theo Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), tính đến tháng 2/2018, tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào nông nghiệp là 3,5 triệu USD với 514 dự án Nếu so với tổng vốn đầu tư lũy kế vào ngành Nông nghiệp thì số vốn này chỉ chiếm khoảng 1% Nguồn vốn này chủ yếu đến từ Nhật Bản Trong 10 năm trở lại đây, tổng vốn đầu tư vào nông nghiệp tăng gấp 4 lần (từ 22.000 tỷ lên hơn 231.000 tỷ năm 2018)
5 Nguyên nhân việc thu hút vốn đầu tư vào NN CNC thấp
- Trình độ lao động, trình độ KH – CN thấp
Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR), giá trị năng suất lao động tổng hợp của Việt Nam có xu hướng tăng với tốc độ khá nhanh qua các năm Năng suất lao động bình quân tăng từ 38,64 triệu đồng/lao động/năm năm 2006 lên mức 60,73 triệu đồng/lao động/năm 2017 Trong giai đoạn 2012 - 2017, năng suất lao động bình quân của toàn nền kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ với tốc độ bình quân 5,3%/năm và tăng trưởng cao nhất vào năm 2015 với tốc độ 6,49%
Có thể thấy, Việt Nam có gần 16 triệu hộ nông thôn Dù được coi là cường quốc xuất khẩu nông sản, nhưng năng suất lao động nông nghiệp đang rất thấp
Cụ thể, với ngành trồng trọt chỉ đạt 204.000 đồng/ngày công, chăn nuôi 228.000 đồng và thủy sản 275.000 đồng/ngày công Theo báo cáo về “Triển vọng phát
Trang 8triển châu Á năm 2017” của ADB, sản lượng nông nghiệp bình quân trên mỗi lao động ở Việt Nam chỉ bằng 1/3 của Indonesia, chưa bằng một nửa so với Thái Lan, Philippines
Về KH – CN: Cũng do thiếu hụt chuyên gia đầu đàn cho nên số cán bộ có
đủ năng lực chủ trì đề tài nghiên cứu đem lại kết quả cao chiếm tỷ lệ rất thấp Nhất là mảng CNSH chưa có các "đột phá" do thiếu nguồn nhân lực trình độ cao, trong khi hiện tượng "chảy máu chất xám" ở các viện nghiên cứu vẫn diễn
ra Một lực lượng khá lớn cán bộ khoa học nông nghiệp ở các viện, trường ngoài Bộ NN và PTNT chưa được thu hút vào nghiên cứu khoa học công tác đào tạo nhân lực KH và CN phục vụ hoạt động NN và PTNT lâu nay chưa gắn
lý thuyết với thực hành Do vậy sau khi tốt nghiệp, không ít kỹ sư trẻ vào làm việc tại các đơn vị nghiên cứu còn lúng túng
Thời gian qua, nhiệm vụ KH và CN được xây dựng nhiều nhưng cơ cấu các đề tài, nhiệm vụ chưa hợp lý thiếu sự gắn kết trong khâu xác định nhiệm vụ nghiên cứu và định hướng triển khai ứng dụng vào thực tế cuộc sống Bởi vậy, tính hiệu quả trong hoạt động KH và CN lĩnh vực NN và PTNT còn thấp, không
ít đề tài, dự án sau khi nghiệm thu khó triển khai vào sản xuất, kinh doanh Cũng do cơ chế quản lý KH và CN chậm đổi mới dẫn đến tình trạng chưa gắn kết nhiệm vụ nghiên cứu với yêu cầu phát triển của ngành và đòi hỏi của thị trường thiếu sự ràng buộc chuyển giao tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất đối với các
đề tài, nhiệm vụ sử dụng ngân sách Nhà nước dẫn đến chất lượng sản phẩm nghiên cứu chưa đạt như mong muốn
- Các chính sách ưu đãi chưa bao quát
Các chính sách về đất đai, về tài chính… hay các chính sách nhằm tăng cường sự quan tâm, đầu tư của các doanh nghiệp và Nông nghiệp công nghệ cao rất nhiều, và hỗ trợ các doanh nghiệp rất nhiều nếu tham gia đầu tư, tuy nhiên cũng không thiếu những điểm bất cập về mặt chính sách đã làm cho các doanh nghiệp e dè chưa muốn tham gia đầu tư:
Chính sách khuyến khích thu hút đầu tư vào nông nghiệp không thiếu nhưng tại sao doanh nghiệp vẫn gặp khó Nguyên nhân được chỉ ra là bởi các cơ chế hỗ trợ chưa sát với nhu cầu thực tế và hiệu quả thực thi chính sách chưa cao
Nông nghiệp là một trong những lĩnh vực đang được hưởng nhiều chính sách ưu đãi đầu tư nhất hiện nay, có thể kể đến hàng loạt quyết định, nghị định như: Quyết định 62/2013/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về chính sách khuyến khích phát triển hợp tác, liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản, xây dựng cánh đồng mẫu lớn Nghị định 118/2015/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn thi hành Luật Đầu tư trong đó, quy định các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi
Trang 9gia súc gia cầm, bảo quản chế biến nông sản là những lĩnh vực được ưu đãi đầu tư
Ngoài ra, Nghị định 55/2015/NĐ-CP thay thế NĐ 41/2010/NĐ-CP về tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp với nhiều chính sách ưu đãi như doanh nghiệp được vay không có tài sản bảo đảm 70-80% giá trị dự án theo mô hình liên kết với hình thức cho vay linh hoạt linh hoạt, giảm lãi suất cho vay 0,2%/năm nếu mua bảo hiểm
Gần đây nhất, Nghị định 57/2018/NĐ-CP của Chính phủ về chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn đã có nhiều thay đổi về cơ chế hỗ trợ, từ hỗ trợ trực tiếp bằng tiền sang hình thức miễn tiền thuê đất, cắt giảm thủ tục hành chính, hỗ trợ lãi suất, hỗ trợ đào tạo
Trong các chính sách ưu đãi nhằm thu hút đầu tư vào nông nghiệp thì đối tượng được hỗ trợ là doanh nghiệp, trong khi đó người sản xuất nông nghiệp thường có quy mô nông hộ hoặc trang trại, rất ít doanh nghiệp
- DN khó tiếp cận nguồn vốn
60% doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa tiếp cận được nguồn vốn tín dụng Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) hiện chiếm tỷ trọng 97% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam, đóng góp tới 45% vào GDP, 31% vào tổng số thu ngân sách và thu hút hơn 5 triệu lao động Tuy vậy, DNNVV chỉ có dư nợ tín dụng ở mức 22-25% nghĩa là chỉ chiếm 1/5 tổng dư nợ cả nước Trong khi đó, khả năng tiếp cận các nguồn vốn khác cũng rất hạn chế
Không chỉ có vay vốn ngân hàng, các doanh nghiệp này cũng gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận các nguồn vốn khác, như phát hành cổ phiếu, phát hành trái phiếu, quỹ đầu tư…
- Thủ tục hành chính rườm rà
Báo cáo kết quả khảo sát các doanh nghiệp (DN) ở nhiều lĩnh vực trước thềm hội nghị, ông Trương Gia Bình, Trưởng ban PSDC, cho biết có 3 rào cản nổi bật được các DN đưa ra đang gây khó khăn trong hoạt động Có đến 73%
DN phản ánh quá nhiều thủ tục giấy tờ rườm rà, gây mất thời gian Một số khâu trong các thủ tục hành chính chưa thật sự mở
Ví dụ có DN phản ánh phải xin giấy phép đủ điều kiện nhập khẩu, phải ký quỹ, kiểm định 100% đối với giấy thu gom nhập khẩu làm nguyên liệu sản xuất nhưng thủ tục quá lằng nhằng Hay có DN cho biết đã tiến hành khảo sát, đo đạc xong và làm thủ tục hành chính với Sở Tài nguyên - Môi trường, tuy nhiên đến giai đoạn cuối chính quyền địa phương lại thông báo không phù hợp với chủ trương nên không giao đất cho DN
Trang 10Rào cản lớn thứ hai được 64% DN nêu là thái độ ứng xử cửa quyền của nhân viên cơ quan quản lý nhà nước Nhiều cán bộ có cách làm việc quan liêu, còn có biểu hiện gây khó dễ xuất phát từ lợi ích vật chất, cục bộ
- Quy mô nhỏ lẻ
Ở nước ta, do lịch sử và thói quen canh tác, đất đai nông nghiệp bị phân tán thành nhiều mảnh, manh mún Hiện, có gần 14 triệu hộ nông dân đang sở hữu 78 triệu mảng ruộng nhỏ lẻ Dù đã triển khai được một vài năm qua, nhưng quá trình tích tụ và tập trung ruộng đất diễn ra khá chậm, vẫn còn hơn 70% mảnh đất sản xuất nông nghiệp có diện tích dưới 0,5ha
Sự phát triển của các doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp còn rất khiêm tốn so với tiềm năng, lợi thế phát triển Số doanh nghiệp đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp hiện chỉ chiếm 8% tổng số doanh nghiệp trên cả nước Hình thức tổ chức sản xuất nông nghiệp chủ yếu hiện nay vẫn ở dạng hộ sản xuất với hơn 9,2 triệu hộ quy mô rất nhỏ Năng suất lao động ngành nông nghiệp còn hạn chế, trình độ khoa học và công nghệ của các doanh nghiệp còn thấp
- Rủi ro với thiệt hại lớn
+ Thị trường nông sản Việt rất bấp bênh, việc tìm kiếm thị trường cho nông sản sau quá trình thu hoạch vẫn còn nhiều hạn chế, dẫn đến câu chuyện được mùa mất giá, được giá thì mất mùa… Hơn nữa, do chất lượng nông sản của Việt Nam chưa cao nên việc xuất khẩu vẫn còn ít và gặp nhiều khó khăn + Đầu tư cho Nông nghiệp công nghệ cao cần nguồn vốn đầu tư lớn,
nhưng thời gian thu hồi vốn để quay vòng vốn thì lâu, và khi gặp những rủi ro như thiên tai, bệnh dịch thì thiệt hại vô cùng lớn, điều này khiến cho các doanh nghiệp cũng e dè trong việc đầu tư
6 Bài học kinh nghiệm và giải pháp
- Các chính sách của nước ta còn nhiều khuyết điểm, vì thế tạo ra nhiều rào cản cho doanh nghiệp trong việc đầu tư vào Nông nghiệp công nghệ cao
=> Cải thiện chính sách để các chính sách sát hơn với thực tế
- Trình độ lao động, trình độ khoa học công nghệ của nước ta còn nhiều hạn chế
=> Đầu tư nâng cao trình độ lao động, khoa học công nghệ
- Diện tích đất làm nông nghiệp công nghệ cao của nước ta có quy mô nhỏ
lẻ, chưa tập trung, vì thế nên chất lượng sản phẩm chưa cao và chưa đồng đều
=> Đẩy mạnh quy hoạch lại đất đai tạo ra các khu nông nghiệp công nghệ cao với diện tích lớn