Thực trạng những sai lầm thường mắc và phương pháp nâng cao hiệu quả khi thực hiện kĩ thuật hai bước ném rổ bằng một tay trên vai cho học sinh lớp 11a9 trường THPT đông sơn 1 thanh hoá

Chính vì những lý do trên, chúng tôi đãtiến hành nghiên cứu đề tài: Thực trạng những sai lầm thờng mắc và phơng pháp nâng cao hiệu quả khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên

Lời cảm ơn

Em xin b y t ày tỏ ỏ lòng c m ảm ơn chân th nh t i th y giáo Th.s ày tỏ ới thầy giáo Th.s ầy giáo Th.s

Phan Sinh , ngư i ời đã giúp đ , h ỡ, h ư ng ới thầy giáo Th.s d n em t n ẫn em tận ận tình trong quá trình nghiên c u ứu đ t i ề tài ày tỏ

Qua đây em xin đư c b y t s bi t ợc bày tỏ sự biết ày tỏ ỏ ự biết ết ơn sâu s c t i ban ắc tới ban ới thầy giáo Th.s

ch nhi m khoa, h i ủ nhiệm khoa, hội ệm khoa, hội ội đ ng khoa h c khoa v các th y giáo, cô ồng khoa học khoa và các thầy giáo, cô ọc khoa và các thầy giáo, cô ày tỏ ầy giáo Th.s giáo khoa GDTC đã giúp đ , góp ý ki n chân th nh ỡ, h ết ày tỏ đ em ể em

ho n th nh khoá lu n ày tỏ ày tỏ ận

Em c ng xin ũng xin đư c b y t lò ợc bày tỏ sự biết ày tỏ ỏ ng bi t ết ơn t i các th y cô giáo ới thầy giáo Th.s ầy giáo Th.s

v h c sinh tr ày tỏ ọc khoa và các thầy giáo, cô ư ng THPT ời §«ng S¬n I đã t o ạo đi u ki n cho em ề tài ệm khoa, hội trong quá trình nghiên c u ứu đ t i n y ề tài ày tỏ ày tỏ

Do đi u ki n v th i gian nghiên c u còn nhi u h n ch ề tài ệm khoa, hội ày tỏ ời ứu ề tài ạo ết nên s không tránh kh i nh ng thi u sót ẽ không tránh khỏi những thiếu sót ỏ ững thiếu sót ết

V y em mong ận đư c s ợc bày tỏ sự biết ự biết đóng góp ý ki n c a các th y giáo cô ết ủ nhiệm khoa, hội ầy giáo Th.s giáo v v b n bè ày tỏ ày tỏ ạo đ ng nghi p, ồng khoa học khoa và các thầy giáo, cô ệm khoa, hội đ ể em đ t i ề tài ày tỏ đư c ho n thi n h ợc bày tỏ sự biết ày tỏ ệm khoa, hội ơn.

M t l n n a em xin chân th nh c m ội ầy giáo Th.s ững thiếu sót ày tỏ ảm ơn.

Vinh, tháng 05 năm 2009

Lª ThÞ LÖ

Mục lục

trang Lời cảm ơn

Đặt vấn đề ……… 1

Chơng I Tổng quan 3

1.1 Xu thế phát triển bóng rổ ở Việt Nam……… 3

1.2 Cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên trờng 5

1.3 Đặc điểm của môn bóng rổ 6

1.4 Cấu trúc kỹ thuật động tác hai bớc ném rổ ……… 7

Chơng II đối tợng và phơng pháp nghiên cứu 9

2.1 Đối tợng nghiên cứu……… ………… …… 9

2.2 Phơng pháp nghiêncứu……… … 9

2.2.1 Phơng pháp đọc v phân tích t iliệuà phân tích tàiliệu… … …9 à phân tích tàiliệu… … …9 … … …9

2.2.2.Phơng pháp quan sát………9

2.2.3Phơngpháp phỏng vấn……… … 9

2.2.4 Phơng pháp thực nghiệm s phạm……… … …… 9

2.2.5 Phơng pháp dùng bài thử……… … 10

2.2.6 Phơng pháp toán học thống kê……… ……… .…12

2.3 Địa điểm nghiên cứu ……… … 13

2.4 Thiết kế nghiên cứu……… 13

Chơng III kết quả nghiên cứu và bàn luận………… 15

3 1 Những sai lầm thờng mắc ……… 15

3.1.1.Khảo sát thực trạng học môn Bóng rổ …… …… … 16

3.1.2 Thực trạng về những sai lầm thờng mắc ……… 17

3.1.3 Nguyên nhân dẫn đến sai lầm thờng mắc……… 21

3.2 Đánh giá phơng phơng nâng cao ……… … .23

3.2.1 Xác định một số phơng pháp sửa chữa sai lầm …… 23

3.2.2 Nghiên cứu một số bài tập nhằm nâng cao …… … 26

3.3.3 Đánh giá hiệu quả của hệ thống bài tập nâng cao … 32

- Thời gian thực hiện nghiên cứu……… … .32

- Nội dung kiểm tra……… 34

- Tiến trình thực nghiệm……… 35

Kết luận……… ……… 42

Kiến nghị……… ……… 43

Tài liệu tham khảo 45Phụ lục 1

và khẳng định sức mạnh của mình trên trờng thế giới

Nh chúng ta đã biết, từ xa xa tổ tiên ta đã sử dụng một cách linh hoạtcác hoạt động vận động nhằm phục vụ cho cuộc sống sinh hoạt hằng ngày.Theo thời gian cùng với nhu cầu của của cuộc sống tăng lên đòi hỏi hoạt

động vận động đó trở nên tinh xảo, khéo léo hơn, có bài bản và hệ thốnghơn… Cũng từ đó các bài tập thể chất không chỉ giúp con ngời trong hoạt

động lao động sản xuất hằng ngày mà nó còn giúp cho con ngời tìm thấycảm giác thoả mãn khi chơi và sử dụng nó Vì vậy mà, hoạt động TDTTngày nay đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong cuộc sống hằngngày của mỗi con ngời chúng ta

ý thức đợc tầm quan trọng đó của thể dục thể thao mà môn học thểdục đã chính thức đợc đa vào vào chơng trình giảng dạy từ mẫu giáo đếnbậc đại học Ngày nay, bộ môn thể dục đã và đang đợc quan tâm phát triểnsâu rộng ở các trờng phổ thông bộ môn thể dục đã đợc bổ sung thêmnhiều nội dung môn học mới, có kỹ thuật phức tạp, có tính đồng đội cao(nh bóng đá,bóng rổ, bóng bàn…) để từ đó làm tăng thêm sự thông minh,năng động, sáng tạo, sức khỏe cho thế hệ trẻ Những mầm non tơng lai của

đất nớc

Môn thể thao bóng rổ đã và đang đợc phổ cập rộng rãi ở các trờngTHPT, nó đã chiếm đợc tình cảm của thế hệ trẻ và đợc thế hệ trẻ a chuộng.Chính vì vậy mà bộ giáo dục và đào tạo đã quyết định đa môn bóng rổ vàochơng trình dạy học, là một trong những môn tự chọn trong chơng trình

giảng dạy phổ thông Đây là một môn thể thao mới lạ, đòi hỏi sự nhanhnhẹn, khéo léo, thông minh, sáng tạo, linh hoạt, trong các tình huống bấtngờ Vì vậy, trong quá trình học và thi đấu học sinh gặp rất nhiều sai lầm

về lỗi và kỹ thuật Đặc biệt là kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trênvai Qua quan sát, điều tra tôi thấy kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một taytrên vai là kỹ thuật tơng đối phức tạp, đợc sử dụng rất nhiều trong tập luyện

và thi đấu Do cấu trúc gồm nhiều giai đoạn kỹ thuật, học sinh rất khó thựchiện tốt tất cả các giai đoạn và có những giai đoạn kỹ thuật có tính mạohiểm ( giai đoạn trên không), vì vậy mà khi học kỹ thuật này học sinh gặprất nhiều những sai lầm thờng mắc Chính vì những lý do trên, chúng tôi đãtiến hành nghiên cứu đề tài:

Thực trạng những sai lầm thờng mắc và phơng pháp nâng cao hiệu quả khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai cho học sinh lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I – Thanh Hoá Thanh Hoá

Thông qua cơ sở lý luận v thà phân tích tàiliệu… … …9 ực tiễn, thông qua các phương phápkhoa

học đề tài nghiên cứu với mục tiêu là:

1 Những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật “ hai bước ném rổ bằng mộttay trên vai ” của học sinh lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I

2 Hiệu quả của phơng pháp nâng cao khi học kỹ thuật “ hai bước ném rổbằng một tay trên vai ” cho học sinh lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I

Chơng I: TổNG QUAN

1.1 Xu thế phát triển bóng rổ ở Việt Nam

ở Việt Nam, môn bóng rổ có từ bao giờ hiện vẫn cha xác minh đợc chínhxác Từ thời Hùng Vơng đã có những trò chơi tơng tự bóng rổ mà đến nay ởmột số nơi vẫn còn tổ chức trong các ngày hội Ví dụ: Ném còn (Lạng Sơn)

hoặc vật cầu(Nghệ An) Vật cầu cũng chia làm hai đội, có hai vòng tròn vàdùng quả cầu đặc hình bầu dục; đội nào đặt đợc quả cầu đó vào vòng coi

nh đợc điểm vào khoảng năm 1930 môn bóng rổ hiện đại xuất hiện ở mộtvài thành phố lớn nh: Hà Nội, Hải Phòng, Nam Hà, Huế, Sài Gòn với một

số ít ngời tham gia

Chúng tôi tạm chia sự phát triển môn bóng rổ ở nớc ta thành 3 giai đoạn:

Giai đoạn 1: từ năm 1945 trở về trớc

Môn bóng rổ hiện đại xuất hiện ở Việt Nam vào khoảng năm 1930;song, không phát triển đợc do chính sách thông trị của thực dân Pháp, Phátxít Nhật và bè lũ phong kiến tay sai Bóng rổ chỉ có ở một vài thành phốlớn nh: Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Sài Gòn

Giai đoạn 2: Từ tháng 9 năm 1945 đến năm 1954

Cách mạng tháng 8 thành công, Đảng và Chính phủ ta rất quan tâm đếnphong trào thể dục thể thao Chỉ 4 tháng sau khi dành đợc chính quyền,ngày 30 tháng giêng năm 1946 Chủ tịch nớc Việt Nam dân chủ cộng hoà

đã ra xác lệnh số 14 về việc thành lập nhà thể dục trung ơng

Tháng 3/1946 Hồ chủ tịch ra lời kêu gọi toàn dân tập thể dục Vì vậy cácmôn thể dục, thể thao nói chung và môn bóng rổ nói riêng đẫ đợc pháttriển Song, thực dân Pháp trở lại xâm lợc nớc ta; tháng12/1946 toàn quốckháng chiến, các môn thể dục thể thao tạm dừng hoạt động, chỉ có tậpluyện lẻ tẻ ở một số nơi trong vùng kháng chiến Trong vùng tạm chiếmtrình độ về kỹ thuật chiến thuật của bóng rổ tuy có khá hơn thời kỳ năm

1945 trở về trớc; song mục đích của bọn thực dân phong kiến sử dụng mônbóng rổ vẫn không có gì thay đổi

Qua hai lần chiến tranh phá hoại của đế quốc mỹ điều kiện vật chất sânbãi khó khăn các đội phải sơ tán, phong trào bóng rổ có phát triển chậm lại,song trình độ kỹ thuật chiến thuật hàng năm đều có sự tiến bộ Có một sốtập luyện theo phơng pháp tiến tiến và đã biết kết hợp với các đặc điểmriêng biệt của ngời Việt Nam.

Môn bóng rổ tuy mới xuất hiện từ thế kỷ XIX, song đã mong tróngphát triển rộng rãi trên thế giới

Môn bóng rổ có tác dụng to lớn trong việc giáo dục thể chất và đạo đứccho con ngời vì nó là môn thể thao tập thể, có tính đối kháng cao, hoạt

động của các đấu thủ trên sân bóng rất toàn diện, liên tục và khẩn trơng Ngày nay, trình độ bóng rổ của các nớc tiên tiến đã đạt tới mức nghệthuật Khoa học về tập luyện, thi đấu bóng rổ cũng nh kỹ thuật, chiến thuậtbóng rổ đợc nghiên cứu trên quy mô lớn, toàn diện và ngày càng phongphú Ngày nay bóng rổ là đợc coi là môn thể thao không thể thiếu đợc trongnội dung và phơng tiện giáo dục cho con ngời ở Miền Bắc nớc ta, do nhiềulần triến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ và điều kiện tập luyện còn khó khănnên bóng rổ cha phát triển rộng và trình độ các đội dẫn đầu cha cao

Hoà bình đã lập lại, đợc Đảng và nhà nớc quan tâm, tạo điều kiện để thểdục thể thao nói chung và bóng rổ nói riêng phát triển Nhằm vào mục tiêucơ bản là phục vụ sức khoẻ của nhân dân, góp phần tích cực vào lao độngsản xuất, học tập và sẳn sàng chiến đấu, chắc chắn phong trào bóng rổ pháttriển mạnh và trình độ chuyên môn cũng sẽ đợc nâng lên

Ngày nay, bóng rổ đã phát triển sâu rộng ở các thành phố lớn nơi có điềukiện cơ sở vật chất, trẻ em có điều kiện vui chơi, giả trí sau những giờ học vấtvả Và nay mỗi trờng học cấp III ở thành phố đều có sân bóng rổ để phục vụcho môn học trên lớp của các em Từ lâu nó trở thành một môn thi trong hộikhoẻ phù đổng Bên cạnh đó, hầu hết ở các trờng cấp III đều có sân bóng rổphục vụ cho quá trình học tập vui chơi, giải trí của học sinh Nó đã và đang trởthành một môn thể thao đợc giới trẻ quan tâm và yêu thích Bóng rổ đã dành

đợc tình cảm của rất nhiều bạn trẻ đam mê thể thao

1.2 Cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên trờng THPT Đông Sơn I Thanh Hoá

Trờng THPT Đông Sơn I là ngôi trờng tôi đi thực tập và tiến hànhnghiên cứu đề tài này Đây là ngôi trờng có truyền thống và thành tích học tập

rất cao Bộ môn thể dục là bộ môn đợc Ban lãnh đạo nhà trờng rất quan tâm,tạo điều kiện để phát triển Chính vì vậy, năm nào trờng Đông Sơn I cũng cócác đội tuyển đi thi đấu các giải dành cho học sinh THPT trong và ngoài tỉnh Vì vậy, cơ sở vật chất dành cho bộ môn thể dục đợc nhà trờng chú ý

đầu t tơng đối đầy đủ Nhà trờng có 1 sân bóng đá, 1 sân bóng rổ, 1 sân

đá cầu,2 sân cầu lông, 2 hố nhảy cao và 2 hố nhảy xa Trong mỗi giờhọc chính khoá, học sinh mang thẻ (phù hiệu) lên phòng cô giáo m ợndụng cụ học tập Chính vì vậy, giờ học thể dục có đầy đủ sân bãi dụng

cụ, học sinh có ý thức học tập rất tốt

Đội ngũ giáo viên thể dục của trờng gồm 4 thầy cô giáo, họ là sinhviên của trờng Đại Học Vinh, Từ Sơn, Hà Tây đã ra tr ờng Các thầy côgiáo thể dục của trờng đều là những thầy cô rất nhiệt tình tâm huyết vớinghề, tuy nhiên không có thầy cô giáo nào chuyên sâu môn bóng rổ màngời thì chuyên sâu thể dục, bống đá, cầu lông

Do đó vấn đề giảng dạy bộ môn bóng rổ ở nhà trờng gặp rất nhiềukhó khăn và chỉ giảng dạy ở mức độ hạn chế Vì vậy, đây là điều kiệnthuận lợi để chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài của mình trên đối t -ợng nghiên cứu học sinh cấp III Đông Sơn I

1.3 Đặc điểm của môn Bóng Rổ

Hiện nay Bóng rổ đang đợc quan tâm và phát triển ở nhiều tầng lớptrong nớc đặc biệt là học sinh trung học phổ thông Đây đang là một môn thểthao thời thợng, đang đợc giới trẻ yêu thích và quan tâm không chỉ với namgiới mà còn cả với nữ giới

Bóng rổ là một môn thể thao giúp con ngời phát triển một cách cân

đối, toàn diện vơn lên tầm cao mới thể hiện cấu trúc thể thao đa dạng uyểnchuyển

Với phong cách chơi hiện đại thể hiện rõ nét một môn thể thao đầy cá

tính, năng động kết hợp sự mềm dẻo, khéo léo, sự thông minh sáng tạo,tính đồng đội cao làm cho môn bóng rổ càng trở nên hấp dẫn lôi cuốn ngờichơi và ngời xem

Các kỹ thuật chính trong bóng rổ: Cách cầm bóng, dẫn bóng, chuyền và

bắt bóng bằng hai tay trớc ngực, tai chỗ ném rổ bằng một tay trên vai, hai

b-ớc ném rổ bằng một tay trên vai…Sự kết hợp linh hoạt, điêu luyện của các

kỹ thuật bóng rổ đã đa môn bóng rổ lên tầm cao mới Và đòi hỏi ở ngời chơibóng rổ sự thông minh, sáng tạo, quyết đoán, chuẩn xác, thể lực tốt.

Trong nhng năm gần đây bóng rổ đã đợc đa và chơng trình thể thao tựchọn, đợc giảng dạy chính thức ở trờng phổ thông Do đó vấn đề nâng caochất lợng và hứng thú cho môn học là một vấn đề hết sức quan trọng Nắmbắt đợc điều đó chúng tôi dựa vào phân tích những tài liệu tham khảo, đọctài liệu chuyên môn, bằng sự trao đổi phỏng vấn lấy ý kiến thầy cô giáogiảng dạy môn Bóng, các thầy cô trong trờng Đông Sơn I - Thanh Hoá,trong khoa thể dục trờng Đại học Vinh đẫ cho chúng tôi thấy tầm quantrọng của việc nghiên cứu những sai lầm thờng mắc và biện pháp khắcphục kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Theo phân phối chơng trình môn học thể dục tự chọn ở trờng THPTchúng tôi tiến hành nghiên cứu các giờ học thể dục tự chọn ở khối học sinhlớp 11 và chúng tôi quyết định chọn đối tợng nghiên cứu là học sinh lớp11A9 trờng THPT Đông Sơn I - Thanh Hoá

Dựa vào cơ sở vật chất của trờng Đông Sơn I - Thanh Hoá và đội ngũ cán

bộ giáo viên giảng dạy môn thể dục của trờng Đông Sơn I - Thanh Hoá Cơ

sở vật chất của trờng Đông Sơn I tơng đối tốt và đầy đủ thuận lợi cho việctiến hành nghiên cứu của nhóm chúng tôi Cán bộ giảng dạy môn thể dục cóchuyên môn và nhiệt tình.Tuy nhiên, trờng cha có giáo viên chuyên sâu mônBóng rổ mà môn học này chỉ do các giáo viên thể dục ở chuyên nghành khácgiảng dạy Do đó, trong quá trình giảng dạy không tránh khỏi những thiếusót Vì vậy, chất lợng môn học bóng rổ cha đạt kết quả cao và cha nâng cao

đợc hứng thú đối với học sinh Chính vì vậy chúng tôi càng quyết tâm hơntrong việc tiến hành ngiên cứu

1.4 Cấu trúc kĩ thuật động tác hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Kĩ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai là một kĩ thuật tơng đốiphức tạp, là cơ sở tạo tiền đề cho việc phát triển nâng cao sự chuyển tiếp ởcác kỹ thuật khác Đợc sử dụng trong thi đấu nhiều và ổn định của kỹ thuật

động tác sẽ đem lại hiệu quả cao nhất trong các đợt kết thúc ném rổ

Kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai có cấu trúc gồm 3 giai

đoạn kỹ thuật chính : Giai đoạn bắt bóng, giai đoạn trên không và giai đoạntiếp đất

Giai đoạn bắt bóng là giai đoạn tạo tiền đề cơ sở cho việc thực hiện tốtcác kỹ thuật tiếp theo ở giai đoạn này ngời tập thực hiện di chuyển hoặctại chỗ dẫn bóng, bắt bóng Lu ý khi bắt bóng ngời tập phải rơi xuống đấtbằng chân cùng tay ném rổ Bớc chân này dài hoặc phải nhảy lên không đểbắt bóng, bớc chân tiếp theo thì ngắn hơn.

Giai đoạn trên không : Đây là giai đoạn quan trọng nhất của kỹ thuật.Khi bớc thứ hai vừa chạm đất thì giậm mạnh đồng thời đa chân cùng tayném rổ từ sau ra trớc và lăng lên cao đùi song song với mặt đất, đa thânngời lên tới điểm cao nhất thì dừng lại

Giai đoạn tiếp đất : Giai đoạn kết thúc của kỹ thuật động tác Giai đoạnnày rơi xuống đất bằng hai mũi bàn chân và khuỵu gối để tăng độ hoãnsung của cơ thể giảm chấn thơng

Từ những yếu lĩnh của kỹ thuật động tác và độ khó của kỹ thuật động tácnên trong khi thực hiện kỹ thuật ngời học có thể mắc nhiều sai lầm khác nhaubên cạnh đó ngời học còn bị ảnh hởng bởi nhiều yếu tố khách quan và chủquan khác

Dựa vào phân tích những tài liệu tham khảo, đọc tài liệu chuyênmôn bằng sự trao đổi phỏng vấn lấy ý kiến thầy cô giáo dạy thể dục trờngTHPT Đông Sơn I, các thầy cô giáo trờng THPT lân cận Các giờ học mônbóng rổ của lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I, cùng với sự nghiên cứu quabăng hình đã cho chúng tôt thấy rõ những sai lầm thờng mắc của đa số họcsinh khi thực hiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai và nguyênnhân dân đến sai lầm thờng mắc đó

chơng II đối tợng và phơng pháp nghiên cứu

2.1 Đối tợng nghiên cứu

40 học sinh lớp 11 ( 24 nam , 16 nữ ) của lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I

2.2 Phương pháp nghiên cứu

Để tiến hành nghiên cứu đề tài chúng tôi sử dụng các phơng pháp sau đây:

2.2.1 Phương pháp đọc v phân tích t i li à phân tích tài li à phân tích tài li ệu

Đ©y l phà ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 ương ph¸p quan trọng, phương ph¸p n y à ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 được sử dụng trongsuốt qu¸ tr×nh nghiªn cứu để t×m ra cơ sở của đề t i còng nhà ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 ư th«ng tin cãliªn quan đến đề t i Chóng t«i à ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 đ· thu thập t×m đọc những t i lià ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 ệu chuyªnm«n cơ bản v cã liªn quan à ph©n tÝch tàiliÖu… … …9 đến vấn đề nghiªn cứu

2.2.2 Phương ph¸p quan s¸t

Để có thể đánh giá một cách khách quan nhất, thực tế nhất quá trình họctập của đối tượng nghiên cứu Chúng tôi tiến hành nghiên cứu trực tiếp giờ họccủa đối tượng và theo dõi các hoạt động ngoài giờ lên lớp của đối tượng Để từ

đó tiến hành nghiên cứu sát với thực tế nhất và phù hợp với đối tượng nhất

2.2.3.Phương pháp phỏng vấn

Phương pháp này được sử dụng với mục đích thu thập những thôngtin có liên quan đến đề tài tạo cơ sở khoa học cho việc nghiên cứu Chúngtôi sử dụng phương pháp phỏng vấn trực tiếp và phỏng vấn gián tiếp Phỏng vấn trực tiếp: Là phương pháp sử dụng hệ thống câu hỏi, traođổi trực tiếp giữa người nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu, nhằm tìmhiểu rõ hơn, sâu sắc hơn về vấn đề nghiên cứu

Phỏng vấn gián tiếp: Là phương pháp phỏng vấn có tính khách quan cao, cácvấn đề đưa ra được nghiên cøu cụ thể kỹ lưỡng và trả lời theo phiếu phỏng vấn

2.2.4.Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Đây là phương pháp nghiên cứu mà người ta đưa vào quá trình giảngdạy và huấn luyện những nhân tố mới được nghiên cứu và phải làm sáng tỏtính ưu việt so với các nhân tố khác

Cụ thể chúng tôi chia đối tượng nghiên cứa có cùng độ tuổi, như nhau về trình

độ thể lực, và khả năng ban đầu khi học động tác thành hai nhóm: Nhóm đốichứng học theo giáo án cũ, nhóm thực nghiệm học theo giáo án mới mà chúngtôi đưa ra

2.2.5 Ph¬ng ph¸p dïng bµi thö

Phơng pháp này chính là việc sử dụng các bài thử (test) nhằm đánh giá kỹthuật và hiệu quả ném rổ của học sinh lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I Để tiến hành đề tài này chúng tôi sử dụng các bài thử sau:

Test 1: Dẫn bóng thực hiện hai bớc ném rổ chếch 45 o bên phải (5 lần) TTCB : Cầm bóng ngang thắt lng bên phải, chân trớc chân sau.

Cách thực hiện : Khi ngời tập dẫn bóng cách rổ 4-5m thì thực hiện bắt bóng đặt

ngang thắt lng bên phải và thực hiện bớc thứ nhất và bớc thứ hai trong bóng rổ(thực hiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai ném tựa bảng)

Yêu cầu

-Nhảy bắt bóng và rơi xuống đất bằng chân cùng tay ném rổ

- Khi bật nhảy ném rổ phải bật theo phơng thẳng đứng

- Gập miết cổ tay ném tựa bảng vào rổ

Cách đánh giá

- Mỗi ngời thực hiện dẫn bóng và kết thúc hai bớc ném rổ 5 lần

- Đánh giá kỹ thuật của ngời tập (kỹ thuật A,B, C, D)

- Đánh giá thành tích của ngời tập bằng cách tính số quả ném rổ thành công

Test 2 : Dẫn bóng thực hiện hai bớc ném rổ chếch 45 o bên trái(5 lần) TTCB : Cầm bóng ngang thắt lng bên phải, chân trớc chân sau

Cách thực hiện : Khi ngời tập dẫn bóng cách rổ 4-5 m thị thực hiện bắt bóng

đặt ngang thắt lng bên phải và thực hiện bớc thứ nhất và bớc thứ hai trongbóng rổ (thực hiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai ném tựabảng)

Yêu cầu

-Nhảy bắt bóng và rơi xuống đất bằng chân cùng tay ném rổ

- Khi bật nhảy ném rổ phải bật theo phơng thẳng đứng

- Gập miết cổ tay ném tựa bảng vào rổ

Cách đánh giá

- Mỗi ngời thực hiện dẫn bóng và kết thúc hai bớc ném rổ 5 lần

- Đánh giá kỹ thuật của ngời tập (kỹ thuật A, B, C, D)

- Đánh giá thành tích của ngời tập bằng cách tính số quả ném rổ thànhcông (số quả vào rổ)

Test 3 : Di chuyển bắt bóng hai bớc lên rổ (5 lần)

TTCB : Cầm bóng ngang thắt lng bên phải, chân trớc chân sau

Cách thực hiện : Ngời tập thực hiện dẫn bóng sau đó bắt bóng và chuyền cho

ng-ời phục vụ đứng bên phải của sân, tiếp tục di chuyển và nhận bóng do ngng-ời phục

vụ chuyền cho và thực hiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Yêu cầu

- Ngời phục vụ chuyền cho ngời tập ở cự ly thích hợp

-Nhảy bắt bóng và rơi xuống đất bàng chân cùng tay ném rổ

- Khi bật nhảy ném rổ phải bật theo phơng thẳng đứng

- Gập miết cổ tay ném tựa bảng vào rổ

Cách đánh giá

- Mỗi ngời thực hiện dẫn bóng và kết thúc hai bớc ném rổ 5 lần

- Đánh giá kỹ thuật của ngời tập (kỹ thuật A,B, C, D)

- Đánh giá thành tích của ngời tập bằng cách tính số quả ném rổ thành công

Test 4 : Dẫn bóng luồn cọc số 8 thực hiên hai bớc lên rổ (5 lần)

TTCB : Cầm bóng ngang thắt lng bên phải, chân trớc chân sau

Cách thực hiện : Ngời tập thực hiện dẫn bóng luồn qua các cọc(chớng ngại

vật) đã đặt trên sân theo hình số 8 và thực hiện hai bớc ném rổ bằng một taytrên vai

Yêu cầu

- Dẫn bóng luồn cọc số 8 khéo léo không làm đổ chớng ngại vật

-Nhảy bắt bóng và rơi xuống đất bằng chân cùng tay ném rổ

- Khi bật nhảy ném rổ phải bật theo phơng thẳng đứng

- Gập miết cổ tay ném tựa bảng vào rổ

Cách đánh giá

- Thực hiện dẫn bóng luồn cọc số 8 và kết thúc hai bớc ném rổ (5 lần.)

- Đánh giá kỹ thuật của ngời tập

- Đánh giá thành tích của ngời tập bằng cách tính số quả ném rổ thành công

2.26 Phương phỏp xử lý số liệu

a Phương phỏp toỏn học thống kờ

Để phõn tớch kết quả nghiờn cứu, chỳng tụi sử dụng phương phỏp toỏn họcthống kờ qua cỏc đại lượng đặc trưng sau:

Các thuật toán học sử dụng bao gồm:

- Công thức tính giá trị trung bình

i 1

xiX

2.3 Địa điểm nghiờn cứu

- Trường THPT Đông Sơn I trờn địa bàn tỉnh Thanh Hoỏ

- Trường Đại học Vinh, 182 Lờ Duẩn, Thành Phố Vinh

2.4 Thiết kế nghiên cứu

Chúng tôi tiến hành nghiên cứu với đối tợng nghiên cứu là học sinh lớp11A9 trờng THPT Đông Sơn I với số lợng nghiên cứu là 40 học sinh.Chúng tôi tiến hành chia đối tợng nghiên cứu làm 2 nhóm: nhóm đối chứng(n= 20) và nhóm thực nghiệm (n=20) Chúng tôi sử dụng 4 test để đánhgiá kỹ thuật và đánh giá hiệu quả khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng mộttay trên vai trong 8 tuần thực nghiệm

Test 1: Di chuyển thực hiện hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai chéo 45o bên phảiTest 2: Di chuyển thực hiện hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai chéo 45o bên trái

X: giá trị trung bình

Xi: giá trị của một đơn vị khảo sátn: Tổng số khảo sát

Test 3: Dẫn bóng luồn cọc số 8 thực hiện ném rổ bằng một tay trên vai.

Test 4: Di chuyển bắt bóng thực hiện ném rổ bằng một tay trên vai

Tuần đầu tiên chúng tôi tiến hành kiểm tra trình độ ban đầu của nhóm đối

tợng nghiên cứu bằng cách cho kiểm tra 4 test trên và tiến hành phỏng vấn

các thầy cô giáo và các chuyên gia về các vấn đề có liên quan đến đề tài

Cuối tuần thứ nhất chúng tôi bắt đầu áp dụng các bài tập của mình và áp

dụng cho đến cuối tuần thứ 8 chúng tôi tiến hành kiểm tra lại 4 test trên

Sơ đồ thiết kế nghiên cứu

Đối t ợng nghiên cứu

Nhóm đối chứng (n=20) nghiệm (n=20)Nhóm thực

-Cách sửa chữa những sai lầm

th ờng mắc

- Nghiên cứu

và áp dụng các bài tập nâng cao hiệu quả học kỹ thuật hai

b ớc ném rổ bằng một tay trên vai

Những sai lầm th ờng mắc và ph ơng phápnâng cao hiệu quả khi học kỹ thuật hai b ớc ném rổ bằng một tay

trên vai

Đối t ợng nghiên cứu

chơng III kết quả nghiên cứu và bàn luận

3.1 Những sai lầm thờng mắc khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai trong môn bóng rổ của học sinh lớp 11A9 trờng THPT Đông Sơn I - Thanh Hóa

3.1.1.Khảo sát thực trạng học môn Bóng rổ của học sinh trờng THPT

Đông Sơn I

Để xác định đợc thực trạng việc học môn bóng rổ của học sinh trờng

Đông Sơn I chúng tôi tiến hành khảo sát 40 học sinh khối 11 của trờngbằng cách tiến hành kiểm tra s phạm lấy kết quả để từ đó tìm ra những sailầm thờng mắc của kỹ thuật động tác và bớc đầu tìm hiểu về tình hình họcmôn bóng rổ của trờng từ đó có hớng nhiên cứu sát với thực tế hơn

Bảng 3.1 Kết quả kiểm tra thực trạng việc học môn Bóng rổ của học sinh khối 11 trờng THPT Đông Sơn I

Stt Kĩ thuật động tác Tốt- Khá Trung bình Yếu

Sốngời

Tỷ lệ(%)

Sốngời

Tỷ lệ(%)

Sốngời

Tỷlệ(%)

trung bình chính vì vậy cần tăng cờng tập luyện để nâng cao, kỹ năng ban

đầu tạo tiền đề cơ sở cho việc học các kỹ thuật tiếp theo

3.1.2 Thực trạng về những sai lầm thờng mắc khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai của học sinh lớp 11 A9 trờng THPT Đông Sơn I

Qua quá trình học tập môn Bóng rổ tại trờng Đại học Vinh ở kì IInăm học 2005-2006, cùng với sự quan sát các lớp học trong khoa, các họcsinh trờng THPT Đông Sơn I, chúng tôi thấy rằng về kỹ thuật đối với họcsinh cha đợc chú ý tới mà mỗi học sinh chỉ nghĩ rằng có thành tích là đủ

cho nên hiệu quả về kỹ thuật và thành tích là không cao Nhng ở đây trình

độ đào tạo mà Bộ giáo dục và đào tạo quan tâm và hớng tới đó là sự pháttriển cân đối toàn diện cho học sinh chứ không phải là đào tạp những vận

động viên chuyên nghiệp Muốn vậy mỗi học sinh khi học cần phải quantâm chú ý hơn nữa đến việc học chi tiết kỹ thuật tạo hứng thú với môn học Để làm sáng tỏ điều đó, chúng tôi tiến hành quan sát s phạm và tiếnhành phỏng vấn kết quả thu đợc nh sau

* Quan sát

Là phơng pháp chủ yếu nhất khi ngiên cứu để rút ra những sai lầm cơbản nhất của học sinh THPT Để có kết quả klhách quan nhất chúng tôi tiếnhành quan sát rất nhiều buổi tập của học sinh khối 11 trờng THPT Đông Sơn

I và viết nhật kí Bởi kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai là độngtác cơ bản nhất đợc tập ngay từ những buổi học đầu tiên trong quá trìnhgiảng dạy môn bóng rổ nên nó đợc tiếp tục tập luyện nhiều vào các buổi họctiếp theo

Từ đó chúng tôi tìm ra đợc 12 sai lầm thờng mắc mà học sinh thờng mắcphải khi thực hiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Để có sự khách quan hơn, thực tế hơn, chính xác hơn chúng tôi tiến hành quan sát s phạm 40 học sinh trờng THPT Đông Sơn I để tìm ra những sai lầm mà chính ngời tập thờng mắc phải khi thực hiện kỹ thuật hai bớc ném

- Tay cha duỗi thẳng bóng đã rời tay chiếm tỷ lệ 97.5%

- Không gập đợc cổ tay miết vào bóng chiếm tỷ lệ 92.5%

- Bóng chạm bảng trớc khi vào rổ chiếm tỷ lệ 87.5%

- Chú ý đến thành tích, không chú ý đến kỹ thuật chiếm tỷ lệ 90%

* Phỏng vấn

Trên cơ sở những sai lầm thờng mắc đã đa ra chúng tôi tiến hànhphỏng vấn ( dùng phiếu phỏng vấn) 12 giáo viên (4 giáo viên dạy thể dụctrờng THPT ĐS I và 8 giáo viên giảng dạy thể dục ở các trờng THPT lâncận) là những giáo viên có kinh nghiệm và trình độ trong môn bóng rổ,

- Không giữ đợc thăng bằng trên không chiếm tỷ lệ 83,3 %

- Tay cha duỗi thẳng bóng đã rời tay chiếm tỷ lệ 75%

- Không gập đợc cổ tay miết vào bóng chiếm tỷ lệ 66,6%

- Bóng chạm bảng trớc khi vào rổ chiếm tỷ lệ 66,6%

5 Tay cha duỗi thẳng bóng đã rời tay 9 75 39 97.5

7 Không gập đợc cổ tay miết vào bóng 8 66,6 37 92.5

12 Vội vàng không tâp trung chú ý, t duy

khi thực hiện kỹ thuật động tác

Để có kết luận chính xác hơn nữa về những sai lầm thờng mắc của học

sinh THPT chúng tôi tiến hành so sánh đối chiếu giữa hai phơng pháp làphơng pháp phỏng vấn và phơng pháp quan sát s phạm đợc chúng tôi trìnhbày ở bảng trên

Nhận xét: Nh vậy qua so sánh kết quả của hai phơng pháp trên, chúng ta

dễ dàng nhận thấy hiệu quả kỹ thuật động tác hai bớc ném rổ bằng một taytrên vai phụ thuộc rất nhiều vào kỹ thuật động tác Qua đó, chúng tôi xác

định đợc 7 sai lầm ảnh hởng trực tiếp đến hiệu quả động tác đó là:

- Bớc chân không đúng

- Bật không theo phơng thẳng đứng

- Không giữ đợc thăng bằng trên không

- Tay cha duỗi thẳng bóng đẫ rời tay

- Không gập đợc cổ tay miết vào bóng

- Bóng chạm bảng trớc khi vào rổ

- Chú ý đến thành tích, không chú ý đến kỹ thuật

Bàn luận: Qua kết quả thu đợc 7 sai lầm thờng mắc mà qua nghiên cứu

chúng tôi xác định đợc thì có một số những sai lầm thờng mắc trùng với kếtquả nghiên cứu của tác giả Nguyễn Văn Liệu trong khoa luận tốt nghiệpnăm 2006 Do đó vấn đề mà chúng tôi nghiên cứu càng có thêm cơ sở vữngchắc và có thêm những thông tin đáng tin cậy để việc nghiên cứu đạt kếtquả cao và thuận lợi hơn

Việc tìm ra những sai lầm thờng mắc của ngời tập là rất quan trọng.Song việc lựa chọn các biện pháp cụ thể nhằm khắc phục, sửa chữa nó lại

có một ý nghĩa vô cùng to lớn trong công tác giảng dạy, bởi qua đó ngờitập sẽ nhanh chóng hoàn thiện và nâng cao đợc kỹ thuật động tác Để khắcphục, sửa chữa những sai lầm hợp lý nhất trong khi học chúng ta tìm hiểunguyên nhân dẫn đến sai lầm thờng mắc

3.1.3 Nguyên nhân dẫn đến sai lầm thờng mắc khi học hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Trớc hết cần căn cứ vào nhiệm vụ là những yêu cầu đặt ra trong bàigiảng hoặc trong giai đoạn học kỹ thuật phối hợp động tác Muốn đánh giáchính xác kỹ thuật thực hiện phải chú ý quan sát nhiều lần đối tợng tậpluyện một cách tỉ mỉ từ cách cầm bóng, t thế chuẩn bị, thực hiện động tác

và cả việc sử dụng cơ quan cảm thụ của giáo viên, với t duy ý thức đánh giácủa học sinh trong khi tập và quan sát để thấy đợc động tác đúng của bạn

bè, của thầy cô giáo Để từ đó có những nhận xét về bản thân mình Ngoài

ra viêc quan sát, quản lý lớp học giáo viên phải chú ý chỉ dẫn tỷ mỹ từ hớngcảm giác chung đối với động tác đến cảm giác phối hợp của của các cơquan và yêu cầu về kỹ thuật động tác Ngoài ra có điều kiện cho học sinhxem băng hình t liệu về kỹ thuật động tác trớc và trong khi học Do đó để

đánh giá kỹ thuật động tác sai, đúng đợc đánh giá chính xác hơn, thực tếhơn bởi nó cần có tác dộng rất tốt tới ngời tập (say mê tập luyện để trởthành một học sinh giỏi thể thao) Qua đó giáo viên đánh giá chúnh xácviệc thực hiện kỹ thuật, đồng thời phải biết phát hiện những sai lầm và tìm

ra phơng pháp sữa chữa kịp thời, đó là một yêu cầu trong giảng dạy

Để hiểu rõ nguyên nhân của sai lầm một cách khoa học chúng tôi đãthông qua phơng pháp quan sát s phạm và phơng pháp điều tra nghiên cứu

để tìm ra nguyên nhân dẫn đến sai lầm thờng mắc

Từ những nguyên nhân chúng tôi trình bày ở bảng dới đây, chúng tôitiến hành nghiên cứu những biện pháp để sửa chữa những sai lầm thờngmắc đó Và tìm ra một số bài tập để nâng cao hiệu qủa khi học kỹ thuật haibớc ném rổ bằng một tay trên vai

Bảng 3.5 Nguyên nhân dẫn đến sai lầm thờng mắc khi học kỹ thuật

hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

1 Bớc chân không đúng

- Cha nắm vững nguyên lý các bớc thứnhất và bớc thứ hai

- Không biết cách khắc phục khi bắt bóng rơixuống đất bằng chân không cùng bên tay ném rổ

- Do nôn nóng thực hiện động tác

2 Bật không theo phơng

thẳng đứng

- Do quán tính chạy hai bớc về trớc quá lớn

- Cha nắm rõ nguyên lý động tác giậm nhảy

- Cha ý thức đợc vai trò của động tác giậmnhảy đa thân ngời lên tới điểm cao nhất

- Lực giậm nhảy yếu

- Sợ bóng đi mạnh quá hoặc yếu quá

- Cha có cảm giác gập cổ tay

- Thời điểm gập cổ tay không đúng

- Không dự đoán chính xác vị trí bóng bay tới

- Luống cuống, nôn nóng vội bắt bóng

- Do bớc nhầm chân bắt bóng nên đón bóng sai

7 Chú ý đến thành tích mà

không chú ý đến kỹ

thuật

- Ngời tập qua đề cao đến thành tích

- Không nắm rõ mục tiêu học tập môn bóng rổ

- Do nôn nóng thực hiện động tác

Stt Tên sai lầm Nguyên nhân sai lầm

- ý chí chủ quan bóng vào rổ là đợc

- Không nắm vững nguyên lý kỹ thuật động tác

3.2 Đánh giá phương phỏp nõng cao hiệu quả khi học kỹ thuật “ hai

bước nộm rổ bằng một tay trờn vai ” cho học sinh lớp 11A9 trường THPT Đông Sơn I - Thanh Hóa

3.2.1 Xác định một số phơng pháp sửa chữa sai lầm thờng mắc khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai

Qua quan sát giờ dạy, cũng nh tập luyện kỹ thuật này Cùng tàiliệu chuyên môn cho chúng tôi xác định đ ợc một số phơng pháp,biện pháp để sửa chữa những sai lầm thờng mắc khi học kỹ thuật haibớc ném rổ bằng một tay trên vai

* Phơng pháp quan sát s phạm.

Phơng pháp trực quan: Cho ngời tập quan sát ngời thực hiện kỹthuật đúng, thầy cô giáo hoặc chuyên gia bóng rổ, xem tranh ảnh,băng hình

* Phơng pháp giảng giải:

Phân tích, giải thích lại toàn bộ kỹ thuật, nêu những sai lầm th ờng mắc mà học sinh gặp phải khi thực hiện Ngay trong một độngtác kỹ thuật có những điểm sai chung và có những điểm sai riêngbiệt của mỗi ngời tập Cho nên không chỉ đòi hỏi giáo viên phải nắmvững kỹ thuật động tác mà phải có kinh nghiệm chuyên môn mới cóthể xác định đợc sai lầm đó thuộc loại nào, sai chỗ nào là chính chỗnào là phụ Xác định các nguyên nhân sinh ra nó để từ đó mới cóbiện pháp sửa chữa tốt đạt kết quả cao Chính vì lẽ đó chúng tôi rút

-ra những nguyên nhân chung thờng mắc là

- Cha nắm đợc khái niệm đúng về kỹ thuật động tác

- Thể lực, sức khỏe không đáp ứng đợc yêu cầu tập luyện

- Tâm lý tập luyện không tốt

- Phối hợp hoạt động của các bộ phận cơ thể không nhịp nhàng

- Điều kiện sân bãi dụng cụ, điều kiên thời tiết không thuận lợi

- Do ngời hớng dẫn có chuyên môn cha cao

Đồng thời chúng tôi nghiên cứu những tài liệu chuyên môn cóliên quan, để từ đó lựa chọn ra đ ợc những phơng pháp biện pháp cụthể hơn chi tiết, bám sát thực tế sai lầm hơn nhằm sửa chữa nhữngsai lầm thờng mắc mà chúng tôi đã nghiên cứu.

Dới đây là bảng tóm tắt những phơng pháp và biện pháp rất cụthể, chi tiết gắn chặt chẽ với những sai lầm cụ thể mà học sinh gặp phải đểhọc sinh có thể hoàn thiện kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai.Song không dừng lại ở đó đề tài của chúng tôi còn muốn đi sâu và nghiêncứu những bài tập không chỉ học sinh thực hiện đúng mà còn nâng cao hiệuquả khi học kỹ thuật hai bớc ném rổ bằng một tay trên vai cho học sinh lớp11A9 trờng THPT Đông Sơn I

Bảng3.6 Sai lầm thờng mắc và phơng pháp sửa chữa

Stt Tên sai lầm Phơng pháp sửa chữa sai lầm

1 Bớc chân không đúng

- Phân tích, thị phạm lại cách bớc đúng haibớc

- Làm mẫu chậm cho học sinh làm theo

- Kẽ sẵn các giới hạn của 2 bớc

- Bớc một bắt bóng bao giờ cũng phải nhảylên trên không và rơi xuống đất bằng châncùng tay ném rổ

- Bớc thứ hai dậm nhảy, co gối đa bóng lêncao

2 Bật không theo phơng

thẳng đứng

- Yêu cầu học sinh bật nhảy thẳng đứng

- Sử dụng bài tập bật nhảy tại chỗ

- Chú ý không đợc hạ thấp trọng tâm thânngời trớc khi bớc hai bớc cuối thực hiệnném rổ