Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn thể dục ở các trường trung học cơ sở thành phố vinh tỉnh nghệ an luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục

Bộ giáo dục và đào tạoTrờng đại học vinh Trần Văn Quang Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở Thành phố Vinh Tỉnh Nghệ An luận văn thạc sỹ

Bộ giáo dục và đào tạo

Trờng đại học vinh

Trần Văn Quang

Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở Thành phố Vinh Tỉnh Nghệ An

luận văn thạc sỹ khoa học giáo dục

Vinh - 2011

Bộ giáo dục và đào tạo

Trờng đại học vinh

Trần Văn Quang

Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở Thành phố Vinh Tỉnh Nghệ An

luận văn thạc sỹ khoa học giáo dục

Chuyên ngành quản lý giáo dục

Mã số: 60 14 05.

Cán bộ hớng dẫn khoa học PGS.TS Thái văn thành

Vinh - 2011

Lời cảm ơn

Luận văn đợc hoàn thành với sự giúp đỡ và tạo điều kiện của các nhà khoa học, các GS, PGS, TS đã đọc luận văn và giảng các chuyên đề Với tất cả tấm lòng mình, xin bày tỏ sự biết ơn sâu sắc tới:

- Ban Giám Hiệu trờng Đại học Vinh, Khoa đào tạo sau đại học Vinh Ban Giám Hiệu trờng CĐSP Nghệ An, Khoa GDTC - Nhạc - Hoạ trờng CĐSP Nghệ An.

- Quý thầy giáo, cô giáo trực tiếp giảng dạy và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.

- Đặc biệt, xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy giáo PGS.TS Thái Văn Thành, đã hết sức tận tình, chu đáo trực tiếp hớng dẫn khoa học và giúp

đỡ tôi hoàn thành khoá học.

Nhân dịp này xin bày tỏ sự cảm ơn tới:

- Lãnh đạo Phòng GD&ĐT thành phố Vinh.

- Các đồng chí Hiệu trởng, Phó Hiệu trởng, các tổ chức đoàn thể và giáo viên giảng dạy thể dục các trờng trung học cơ sở thành phố Vinh

Xin trân trọng cảm ơn các học viên cao học khoá 17 chuyên ngành QLGD, bạn bè đồng nghiệp và ngời thân đã động viên, khích lệ, giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn này.

Mặc dù đã hết sức cố gắng, nhng chắc chắn luận văn không thể tránh khỏi những sai sót Kính mong sự chỉ bảo, góp ý của quý thầy giáo, cô giáo,

và đồng nghiệp

Vinh, tháng 11 năm 2011

Tác giả luận văn

Ký hiÖu viÕt t¾t

Môc lôc

1 Lý do chọn đề tài 1

Nội dung Chơng 1 Cơ sở lý luận của việc nghiên cứu các giải pháp quản lý dạy

1.3 Một số vấn đề về quản lý hoạt động môn thể dục ở các trờng trung học cơ sở 25

Chơng 2 Thực trạng quản lý dạy học môn Thể dục ở các tr ờng trung

2.1 Một số đặc điểm điều kiện tự nhiên - xã hội thành phố Vinh 30

2.2 Một số vấn đề cơ bản về tình hình giáo dục đào tạo của thành phố Vinh, tỉnh

2.5 Thực trạng quản lý thực hiện tiêu chuẩn rèn luyện thân thể theo lứa tuổi học

sinh ở các trờng THCS thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An 54

2.6 Thực trạng về quản lý cơ sở vật chất thực hiện chơng trình GDTC của các trờng

3.2 Giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng THCS thành phố

3.3 Thăm dò tính cần thiết và tính khả thi của các giải pháp đề xuất 77

3.4 Đánh giá kết quả khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các giải pháp

Mở đầu

1 Lí do chọn đề tài

Trong sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xớng và lãnh đạo nhằm thựchiện mục tiêu: dân giàu, nớc mạnh xã hội công bằng dân chủ văn minh, yếu

tố con ngời luôn luôn chiếm vị trí quan trọng hàng đầu Chủ tịch Hồ Chí Minh

đã nêu rõ: Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ời Xã hội chủ nghĩa” Trong hình mẫu và phẩm chất con ngời mới ấy, thì sức khỏe chiếm vị

trí vô cùng quan trọng nhằm đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Vìthế ngay trong thời kỳ đầu của cuộc Cách mạng dân tộc năm 1945, đất nớcmới dành đợc độc lập, Đảng và Nhà nớc ta đã hết sức quan tâm đến công tácthể dục thể thao nhằm giáo dục sức khỏe cho nhân dân Tháng 3 năm 1946Chủ tịch Hồ Chí Minh kí sắc lệnh 38 về việc thành lập trong Bộ Giáo dục mộtNha Thanh niên và Thể dục thể thao Ngời đã ra lời kêu gọi toàn dân tập thể

dục, trong đó có đoạn viết: Giữ gìn dân chủ, xây dựng n“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ớc nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng có sức khỏe mới thành công Mỗi ngời dân yếu ớt tức là làm cho cả nớc yếu ớt một phần Một ngời dân mạnh khỏe tức làm cho cả nớc mạnh khỏe Vì vậy nên tập thể dục, bồi bổ sức khỏe là bổn phận của mỗi một ngời dân Việt Nam yêu nớc ” [45]

Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ VIII khẳng định:

Muốn tiến hành công nghiệp hoá, hiện đại hoá thắng lợi phải phát triển

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

mạnh Giáo dục - Đào tạo, phát huy nguồn lực con ngời, yếu tố cơ bản của sự phát triển nhanh và bền vững”.[37] Giáo dục có ý nghĩa quan trọng trong

việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dỡng nhân tài, phục vụ côngnghiệp hoá hiện đại hoá, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Môn học Thể dục đợc áp dụng rộng rãi trong trờng từ bậc Tiểu học,Trung học cơ sở, Trung học phổ thông, Đại học, Cao đẳng và Trung họcchuyên nghiệp Môn Thể dục là phơng tiện giáo dục các tố chất vận động vớicác kỹ năng vận động cơ bản của con ngời, từ đó mà giáo dục tốt hơn các mặttrí dục, đức dục, mỹ dục nhằm thực hiện mục tiêu đào tạo con ngời toàn diệntrong sự nghiệp đổi mới, xây dựng nớc nhà

Hiến pháp nớc Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1993 Quy“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

định chế độ giáo dục thể chất bắt buộc trong trờng học, khuyến khích và giúp

đỡ các hình thức tổ chức hoạt động thể dục thể thao tình nguyện của nhân dân, tạo điều kiện cần thiết để không ngừng mở rộng các hoạt động TDTT quần chúng, chú trọng hoạt động TDTT chuyên nghiệp, bồi dỡng các tài năng thể thao ” [44]

Ngày 30 tháng 9 năm 1990 công ớc Quốc tế về quyền trẻ em quy định

Để đạt đợc mục tiêu đó, trong những năm gần đây Bộ Giáo dục và Đàotạo đã đề xuất nhiều chủ trơng và biện pháp để nâng cao chất lợng Giáo dụcthể chất trong các trờng học nh: cải tiến chơng trình, đổi mới phơng pháp dạyhọc, đa vào nội dung chính khoá các môn học tự chọn sát với thực tế của từng

địa phơng trong ứng dụng giáo dục thể chất với thực tiễn cuộc sống

Việc phát triển thể dục thể thao trong các trờng học hiện đang là xu thếtích cực nhằm nâng cao thể chất cho thế hệ trẻ góp phần đa nền thể thao nớcnhà tiến kịp khu vực và châu lục

Năm 1979 Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tổng cục thể dục thể thao, nay là

ủy ban thể dục thể thao và Trung ơng Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh

đã phát động phong trào rèn luyện thân thể trong học sinh phổ thông thành

phong trào Hội khỏe Phù Đổng“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ” v trở thành phong trào thi đua hoạt độngà trở thành phong trào thi đua hoạt độngrèn luyện sôi nổi, tạo thành thói quen, là mốc phấn đấu thể chất ở độ tuổi phổthông

Thực trạng giáo dục thể chất trong những năm gần đây, nhiều côngtrình nghiến cứu đánh giá là đáng lo ngại, hiện có khoảng 40% đến 42% học

sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông cong vẹo cột sống (PGS.TS Vũ

Đức Thu – Vụ GDTC Bộ GD&ĐT - 2006); Sức khỏe học sinh dới 14 tuổi có23% loại tốt, 52% trung bình, 25% yếu (Lu Quang Hiệp, Đề tài nghiên cứukhoa học giáo dục thể chất – 2006)

Ngày 02- 8- 2008, tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, Bộ GD&ĐT đã

tổ chức Hội nghị, Tổng kết công tác giáo dục thể chất và phong trào Hội khỏePhù Đổng trong nhà trờng phổ thông giai đoạn 2004 - 2008 cho thấy: “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngHiệnnay số tiết học giáo dục thể chất đợc bố trí 1 tiết/tuần ở lớp 1 và 2 tiết/tuần từlớp 2 đến lớp 12 Tuy nhiên, trên 75% số tiết dạy thể dục ở trung học cơ sở dogiáo viên cha đợc đào tạo chuyên môn và nghiệp vụ s phạm thể dục đảmnhiệm; gần 30% số tiết học thể dục ở THCS do giáo viên văn hoá kiêm nhiệmgiảng dạy Chất lợng bài học thể dục còn thấp, nội dung đơn điệu, thiếu hứngthú, mật độ vận động thấp, nhiều trờng chỉ đạt hơn 20% theo yêu cầu, do vậytác dụng rèn luyện và nâng cao thể lực cho học sinh hạn chế Ngoài ra, tạinhiều địa phơng, giáo viên bộ môn Giáo dục thể chất bồi dỡng dạy học ngoàitrời, chỉ đợc trả từ 1.500 - 2.000 đồng/tiết học, khiến họ không có hứng thúlàm việc và nâng cao trình độ, nghiệp vụ s phạm

Từ khi cách mạng tháng 8 năm 1945 thành công cho đến nay, Đảng vàNhà nớc ta luôn quan tâm đến sự nghiệp giáo dục nói chung và giáo dục bậchọc trung học cơ sở nói riêng trong đó có yêu cầu về công tác quản lý dạy họcnhằm đáp ứng với yêu cầu phát triển của GD&ĐT Căn cứ vào Luật phổ cậpgiáo dục trung học cơ sở ngày 12 tháng 8 năm 1991 và Luật giáo dục năm

2005 Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trờng trung học cơ sở, quy

định tiêu chuẩn về phẩm chất, năng lực, trình độ, nhiệm vụ, quyền hạn của

đội ngũ cán bộ giáo viên, cán bộ quản lý, đó là những cơ sở quan trọng để xâydựng đội ngũ cán bộ giáo viên các trờng trung học cơ sở thực thi công tácquản lý dạy học trong thời kỳ công nghiệp hoá hiện đại hoá và hội nhập quốctế

Thực tiễn giáo dục của thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An đang trên con ờng phát triển, công tác quản lý dạy học môn Thể dục ở các bậc học nói

đ-chung và quản lý dạy học môn Thể dục bậc trung học cơ sở nói riêng cònnhiều vấn đề cần phải bàn: nhận thức xã hội về môn học; cơ chế chính sách

đối với môn học, ý thức giáo viên về môn học; cơ sở vật chất trang thiết bịphục vụ dạy học môn Thể dục, sân chơi bãi tập v.v là những vấn đề cần phảithực sự quan tâm và vào cuộc của các nhà quản lý mới đạt đợc mục tiêu, hiệuquả

Xuất phát từ thực tiễn quản lý dạy học môn Thể dục các trờng trung họccơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An đang còn nhiều bất cập, cha phát huy hếtkhả năng Vì vậy, việc xây dựng một số giải pháp quản lý hoạt động dạy họcmôn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An hiệnnay là rất cần thiết và cấp bách, để nâng cao hiệu quả giáo dục thể chất tr ờnghọc Mặc dầu trong những năm gần đây, đã có những công trình khoa học đềcập đến các vấn đề khác nhau liên quan đến việc quản lý hoạt động dạy họcnói chung và dạy học môn Thể dục trung học cơ sở nói riêng Nhng ở thànhphố Vinh, tỉnh Nghệ An, đến nay cha có một công trình nghiên cứu khoa họcnào bàn về vấn đề xây dựng một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học mônThể dục trung học cơ sở, vấn đề mà nhiều ngời còn trăn trở quan tâm nhằm

đạt đợc hiệu quả GDTC trờng học Với lý do trên đề tài tiến hành nghiên cứu:

Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An.

2 Mục đích nghiên cứu

Đề xuất một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở cáctrờng trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An nhằm nâng cao chất lợngdạy học môn học này

3 Khách thể và đối tợng nghiên cứu

Một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng

trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

4 Giả thuyết khoa học

Nếu xây dựng đợc một số giải pháp mang tính khoa học và khả thithì sẽ nâng cao đợc hiệu quả quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục,

góp phần nâng cao đợc chất lợng dạy học môn học này ở các trờng trung họccơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của công tác quản lý dạy học (quản lý

ch-ơng trình, kế hoạch dạy học, hồ sơ giáo án, kiểm tra đánh giá.v.v ) môn Thểdục

5.2 Nghiên cứu thực trạng quản lý dạy học môn Thể dục, cơ sở vật chấtdụng cụ, cùng các điều kiện khác liên quan đến dạy học thể dục ở các trờngtrung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

5.3 Xây dựng một số giải pháp quản lý hoạt động dạy học mônThể dục ở các trờng trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

6 Phơng pháp nghiên cứu

6.1 Các phơng pháp nghiên cứu lý luận.

Nghiên cứu các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, của Nhà nớc, của Ngành

và các đề tài, luận văn, các chuyên khảo, các tài liệu đợc chọn lọc có liên quanchặt chẽ đến vấn đề nghiên cứu, từ đó làm luận cứ khoa học cho các giải phápquản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở thành phốVinh, tỉnh Nghệ An

6.2 Các phơng pháp nghiên cứu thực tiễn.

- Phơng pháp quan sát: Quan sát các tiết dạy học môn thể dục ở các ờng trung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

tr Phơng pháp điều tra: Điều tra về công tác quản lý dạy học môn Thểdục, các hoạt động liên quan đến quản lý dạy học môn Thể dục ở các trờngtrung học cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An

- Phơng pháp lấy ý kiến chuyên gia: thăm dò tính khả thi của các giảipháp quản lý dạy học môn Thể dục.

- Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể ứng dụng cho:

+ Cán bộ quản lý các trờng trung học cơ sở

+ Giáo viên dạy môn Thể dục trung học cơ sở

+ Các trờng s phạm đào tạo giáo viên trung học cơ sở

Chơng 1 Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động dạy học mônthể dục ở các trờng trung học cơ sở.

1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Trong sự nghiệp đổi mới đất nớc, vấn đề quản lý nói chung và quản lýgiáo dục nói riêng là chủ đề thu hút sự quan tâm của các nhà lãnh đạo, các nhànghiên cứu quan tâm khai thác triệt để Công tác quản lý dạy học nói chung vàquản lý dạy học môn Thể dục nói riêng có tầm quan trọng trong việc nâng caochất lợng dạy học, tăng cờng năng lực thể chất, trên cơ sở đó hớng tới mụctiêu nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dỡng nhân tài mà mọi sự nghiệp

đều bắt nguồn từ “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngsự học”, đặc biệt có ý nghĩa to lớn trong việc nâng cao chấtlợng giáo dục - đào tạo thế hệ trẻ mai sau

Từ những năm đầu của thập kỷ 90 đến nay đã xuất hiện nhiều côngtrình nghiên cứu có giá trị về lý luận quản lý trờng học và các hoạt động quản

lý dạy học, đáng lu ý đó là: “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngkhoa học tổ chức và quản lý một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của trung tâm nghiên cứu khoa học tổ chức quản lý (NXB thống kê Hà Nội 1999); Phạm Đình Bẩm, “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngQuản lý TDTT”, NXBTDTT, Hà Nội (2001); Lê Văn Lẫm, “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngĐặc điểm xã hội học TDTT ở nớc ta hiện nay, một

số vấn đề xã hội hóa TDTT trong thời kỳ đổi mới ở Việt Nam”, NXBTDTT,

Hà Nội (1996); Phạm Ngọc Viễn - Lê Văn Xem, “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngTâm lý học TDTT”, NXBTDTT, Hà Nội (1991); Lê Văn Xem, “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngKhuynh hớng giáo dục thể chất s phạm và cách tiếp cận”, “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngTập bài giảng lý luận đại cơng về quản lý ,” của TS

Nguyễn Quốc Chí và PGS TS Nguyễn Thị Mĩ Lộc (Hà Nội 1998); “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngTập bài giảng lớp cán bộ quản lý trờng CĐ và ĐH” của trờng cán bộ quản lý giáo dục

và đào tạo (Hà Nội 2000); “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngQuản lý giáo dục và quản lý nhà trờng” của PGS.T.S Thái Văn Thành NXBĐH Huế (2007) "Một số biện pháp quản lý hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên" của PGS.TS Nguyễn Ngọc

Hợi, PGS.TS Phạm Minh Hùng, PGS.TS Thái Văn Thành Tạp chí giáo dục,

số 113/2006 Bên cạnh đó còn có các bài viết đề cập đến lĩnh vực quản lý

giáo dục “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngVấn đề kinh tế thị trờng, quản lý Nhà nớc và quyền tự chủ các trờng học ” của Trần Thị Bích Liễu - Viện KHGD đăng trên tạp chí Giáo dục số 43

tháng 11/2002; Đổi mới quản lý giáo dục là khâu đột phá “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ” của tác giả QuếHơng, đăng trên báo Giáo dục và Thời đại ngày 01/12/2002 v.v

Tuy đã có nhiều đề tài nghiên cứu về việc xây dựng các giải pháp quản

lý dạy học nói chung và quản lý dạy học trờng trung học cơ sở nói riêng, dớicác dạng thức khác nhau, nhng đối với thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An cha có

một công trình nào đi vào nghiên cứu các giải pháp quản lý hoạt động dạy họcmôn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở, nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới dạyhọc môn Thể dục trong giai đoạn hiện nay Do vậy việc nghiên cứu đề xuấtmột số giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trunghọc cơ sở thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An có ý nghĩa quan trọng nhằm gópphần hoàn thiện về mặt lý luận lẫn thực tiễn trong quản lý dạy học môn Thểdục ở các trờng trung học cơ sở, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệpgiáo dục và công tác quản lý dạy học nhà trờng.

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trờng.

1.2.1.1 Khái niệm quản lý

Có nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm quản lý:

- Quản lý gồm những công việc chỉ huy và tạo điều kiện cho những

ng-ời khác thực hiện công việc và đạt đợc mục đích của nhóm Chúng ta có thể

hiểu: quản lý là sự tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

lên đối tợng quản lý nhằm đạt đợc mục tiêu đề ra” [16, Tr 05 ].

- Theo quan điểm triết học: quản lý đợc xem nh một quá trình liên kếtthống nhất giữa cái chủ quan và cái khách quan để đạt mục tiêu nào đó

- Theo quan điểm kinh tế, F.Taylor (1856 - 1915), ngời theo trờng phái

quản lý theo kiểu khoa học cho rằng: Quản lý là cải tạo mối quan hệ giữa“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

ngời với ngời, giữa ngời với máy móc và quản lý là nghệ thuật biết rõ ràng, chính xác cái gì cần làm và làm cái đó thế nào bằng phơng pháp tốt nhất và

rẻ nhất, để dạt đợc hiệu quả” [18, Tr 25].

- Theo quan điểm chính trị xã hội học: Quản lý là sự tác động liên tục“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

có tổ chức, có định hớng của chủ thể (ngời quản lý, ngời tổ chức quản lý) lên khách thể (đối tợng quản lý) về các mặt chính trị, văn hoá, xã hội, kinh tế bằng một hệ thống luật lệ, các chính sách, các nguyên tắc, các phơng pháp và các biện pháp cụ thể nhằm tạo ra môi trờng và điều kiện cho sự phát triển của đối tợng ” [4 , Tr7]

- Theo quan điểm chủ nghĩa Mác - Lê nin thì: toàn thể thế giới vật chất

đang tồn tại, mọi sự vật, hiện tợng là một chỉnh thể, một hệ thống Trong côngtác điều hành xã hội thì quản lý cũng vậy, tức cũng là một hệ thống Theoquan điểm này thì quản lý một đơn vị, một lớp học với t cách là một hệ thốngxã hội, là khoa học và nghệ thuật tác động vào hệ thống, vào từng thành tố của

hệ thống bằng các phơng pháp thích hợp nhằm đạt đợc các mục tiêu đề ra

trong quá trình hoạt động: Quản lý là sự tác động có tổ chức, có định h“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ớng của chủ thể quản lý lên đối tợng quản lý nhằm sử dụng hiệu quả nhất tiềm năng, các cơ hội của hệ thống để đạt đợc mục tiêu đặt ra trong điều kiện biến

đổi của môi trờng ” [24, Tr 43]

Quản lý là những hoạt động cần thiết đợc thực hiện khi con ngời kếthợp với nhau trong một tổ chức, một nhóm để đạt đợc mục tiêu đã định Quản

lý là quá trình cùng làm việc của các cá nhân để hoàn thành mục tiêu chungcủa tổ chức, của nhóm Quản lý là một nghệ thuật đạt mục tiêu đề ra thôngqua việc điều khiển, phối hợp, chỉ huy hoạt động của ngời khác

Qua những giải thích, khái niệm trên, ta có thể hiểu rằng:

Quản lý là sự tác động có tổ chức, có ý thức để điều khiển, hớng dẫncác quá trình xã hội, các hành vi hoạt động của con ngời để đạt tới mục đích ýtởng của nhà quản lý

Quản lý gồm hai thành phần: Chủ thể quản lý và khách thể quản lý.Chủ thể quản lý: là con ngời hoặc tổ chức do con ngời cụ thể lập nên.Khách thể quản lý: có thể là ngời, tổ chức, vừa có thể là vật cụ thể nh:nhà máy, xí nghiệp, trờng học, môi trờng, thiên nhiên v.v…, cũng có thể là sự, cũng có thể là sựviệc trừu tợng: luật lệ, nội quy, quy chế, quy phạm kỹ thuật Cũng có khikhách thể là ngời, tổ chức đợc con ngời đại diện trở thành chủ thể quản lý cấpdới thấp hơn

Giữa chủ thể và khách thể quản lý có mối quan hệ tác động qua lại, hỗ

trợ lẫn nhau Chủ thể làm nảy sinh các tác động quản lý, còn khách thể thì“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

sản sinh các giá trị vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng, trực tiếp đáp ứng nhu cầu của con ngời, thoả mãn mục đích của chủ thể quản lý” [4, Tr 7].

Trong quản lý, chủ thể quản lý phải có tác động phù hợp và sắp xếp hợp lý cáctác động nhằm đạt mục tiêu Do đó quản lý phải có sự kết hợp chặt chẽ giữatri thức và lao động

Xét dới góc độ điều khiển học, hành động quản lý chính là quá trình

điều khiển, sắp xếp tác động làm cho đối tợng quản lý thay đổi trạng thái từlộn xộn thành trật tự theo ý chí và mục tiêu của nhà quản lý Muốn phát huytiềm năng của đối tợng quản lý (đặc biệt là con ngời) thì phải có cơ chế quản

lý đúng Cơ chế quản lý là phơng thức mà nhờ nó hoạt động quản lý đợc diễn

ra, quan hệ tơng tác giữa chủ thể và khách thể quản lý đợc thực hiện

Hiệu quả quản lý là sản phẩm kép, nghĩa là trong quá trình quản lý, đốitợng quản lý phát triển thì phẩm chất năng lực của nhà quản lý cũng pháttriển.

Sơ đồ 1: Sơ đồ về hoạt động quản lý

Chủ thể quản lý

Cơ chế quản lý Mục tiêu quản lý

Đối tợng quản lý

1.2.1.2 Khái niệm quản lý giáo dục

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngQuản lý giáo dục nằm trong quản lý văn hoá, tinh thần Qản lý hệthống giáo dục có thể xác định là tác động của hệ thống có kế hoạch, có ýthức và hớng đích của chủ thể quản lý ở các cấp khác nhau đến tất cả các mắtxích của hệ thống (từ Bộ đến Trờng) nhằm mục đích bảo đảm việc hình thànhnhân cách cho thế hệ trẻ trên cơ sở nhận thức và vận dụng những quy luậtchung của xã hội cũng nh các quy luật của quá trình giáo dục, của s phát triểnthể lự và tâm lý trẻ em” [16, Tr 7]

1.2.1.3 Khái niệm quản lý nhà trờng

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngQuản lý nhà trờng là quản lý vi mô, nó là hệ thống con của quản lý vimô: Ưủan lý giáo dục, quản lý nhà trờng có thể hiểu là một chuỗi tác độnghợp lý (có mục đích, tự giác, hệ thống, có kế hoạch) mang tính tổ chức – sphạm của chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên và học sinh, đến những lực l-ợng giáo dục trong và ngoài nhà trờng nhằm huy động họ cùng cộng tác, phốihợp, tham gia vào mọi hoạt động của nhà trờng nhằm làm cho quá trình nàyvận hành tối u để đạt đợc những mục tiêu dự kiến” [16, Tr 7]

Theo PGS TS Đặng Quốc Bảo: “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngTrờng học là một thiết chế xã hộitrong đó diễn ra quá trình đào tạo giáo dục với sự hoạt động tơng tác của hainhân tố Thầy - Trò Trờng học là một bộ phận của cộng đồng và trong guồng

máy của hệ thống giáo dục quốc dân, nó là đơn vị cơ sở" [ 2, Tr 63].

Quản lý nhà trờng là quản lý vi mô, nó là hệ thống con của quản lý vĩmô Quản lý giáo dục, quản lý nhà trờng có thể hiểu là một chuỗi tác độnghợp lý (có mục đích, tự giác, hệ thống, có kế hoạch mang tính tổ chức s phạmcủa chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên và học sinh, đến những lực l ợngtrong và ngoài nhà trờng, huy động họ cùng cộng tác, phối hợp, tham gia vàomọi hoạt động của nhà trờng nhằm làm cho quá trình này vận hành tối u để

đạt đợc mục tiêu dự kiến

Quản lý nhà trờng bao gồm hai loại:

- Tác động chủ thể quản lý bên trên và bên ngoài nhà trờng

Quản lý nhà trờng là những tác động quản lý của cơ quan quản lý giáodục cấp trên nhằm hớng dẫn và tạo điều kiện cho hoạt động giảng dạy, học tậpcủa nhà trờng Quản lý cũng bao gồm những chỉ dẫn, quy định của các thựcthể bên ngoài nhà trờng nhng có liên quan trực tiếp đến nhà trờng nh cộng

đồng đợc đại diện dới hình thức Hội đồng giáo dục nhằm định hớng sự pháttriển của nhà trờng và hỗ trợ tạo điều kiện cho việc thực hiện phơng hớng pháttriển đó

- Tác động của chủ thể quản lý bên trong nhà trờng

Quản lý nhà trờng do chủ thể quản lý bên trong nhà trờng bao gồm cáchoạt động:

+ Quản lý giáo viên

+ Quản lý học sinh

+ Quản lý quá trình dạy học và giáo dục

+ Quản lý cơ sở vật chất, trang thiết bị của nhà trờng

+ Quản lý tài chính trờng học

+ Quản lý mối quan hệ giữa nhà trờng và cộng đồng

Quản lý trờng học chính là những công việc của nhà trờng mà ngời cán

bộ quản lý trờng học thực hiện những chức năng quản lý để thực hiện cácnhiệm vụ công tác của mình Đó chính là những hoạt động có ý thức, có kếhoạch và hớng đích của chủ thể quản lý tác động tới các hoạt động của nhà tr-ờng nhằm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ mà tiêu điểm là quá trình dạy vàhọc

Nh vậy, ta có thể hiểu công tác quản lý trờng học bao gồm sự quản lýcác quan hệ nội bộ của nhà trờng và quan hệ giữa trờng học với xã hội.

Bản chất của công tác quản lý trờng học là quá trình chỉ huy, điềukhiển sự vận động của các thành tố, đặc biệt là mối quan hệ giữa các thành tố.Mối quan hệ đó là do quá trình s phạm trong nhà trờng quy định

Quản lý trờng học nói chung và quản lý trờng trung học cơ sở nói riêng

là tổ chức, chỉ đạo và điều hành quá trình giảng dạy của thầy và hoạt động họctập của trò, đồng thời quản lý những điều kiện cơ sở vật chất và công việcphục vụ cho dạy và học nhằm đạt đợc mục đích của giáo dục đào tạo

1.2.1.4 Khái niệm thể chất và giáo dục thể chất.

- Khái niệm về thể chất

Thể chất là chỉ chất lợng thân thể con ngời Đó là những đặc trng tơng

đối ổn định về hình thái và chức năng của cơ thể, đợc hình thành và phát triển

do bẩm sinh di truyền và điều kiện sống (có giáo dục và rèn luyện) Thể chấtbao gồm thể hình, khả năng chức năng và khả năng thích ứng [28]

Theo Matvêép.L.P, Nô Vicôp.A.D cho rằng: Giáo dục thể chất là một“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

quá trình giải quyết những nhiệm vụ giáo dục-giáo dỡng nhất định mà đặc

điểm quá trình này là có tất cả các dấu hiệu chung của quá trình s phạm, hoặc là đợc thực hiện dới hình thức tự giáo dục” [28, Tr 7-8]

PGS.TS Nguyễn Toán khái niệm: Giáo dục thể chất là một bộ phận“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng

của thể dục thể thao Giáo dục thể chất còn là một trong những hoạt động cơ bản, có định hớng rõ của thể dục, thể thao trong xã hội, một quá trình tổ chức truyền thụ và tiếp thu những giá trị của TDTT trong hệ thống giáo dục - giáo dỡng chung (chủ yếu là trong nhà trờng) Giáo dục thể chất là một loại hình giáo dục mà nội dung chuyên biệt là dạy học vận động (động tác) và phát triển có chủ định các tố chất vận động của con ngời” [17, Tr 21-22]

- Khái niệm giáo dục thể chất cho học sinh

Giáo dục thể chất cho học sinh nhằm duy trì và phát triển sức khỏe,nâng cao trình độ thể lực, trang bị cho học sinh kỹ năng vận động và kỹ thuật

động tác cơ bản, rèn luyện cho học sinh ý thức tổ chức kỹ luật, tinh thần tậpthể “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngThực hiện giáo dục thể chất trong các trờng học, là làm cho việc tập

luyện TDTT trở thành nền nếp sống hằng ngày của hầu hết học sinh” [21, Tr

24]

1.2.2 Hoạt động dạy học, hoạt động dạy học môn Thể dục.

1.2.2.1 Hoạt động dạy học.

- Nhiệm vụ của hoạt động dạy học.

ở trờng phổ thông hoạt động dạy và học là hoạt động trung tâm Đây làhoạt động đặc trng nhất của nhà trờng Nhiệm vụ của dạy học là:

Làm cho học sinh nắm vững tri thức khoa học một cách có hệ thống, cơbản, có những kỹ năng kỹ xảo cần thiết trong học tập, trong lao động và trongcuộc sống

Phát triển trí tuệ của học sinh, trớc hết là phát triển t duy độc lập, sángtạo, hình thành năng lực nhận thức và hành động Dạy học phải đi trớc sự pháttriển

Dạy kiến thức văn hóa phải đi đôi với việc hình thành thế giới quankhoa học, giàu lòng yêu nớc, yêu chủ nghĩa xã hội, sống lành mạnh, giàu lòngnhân ái, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nớc

Toàn bộ quá trình dạy học từ nội dung đến phơng pháp và hình thức tổchức phải quán triệt nguyên tắc giáo dục kỹ thuật tổng hợp, chú ý giáo dục kỹnăng lao động và hớng nghiệp cho học sinh theo hớng liên kết giáo dục phổthông với giáo dục chuyên nghiệp

Những nhiệm vụ trên đợc thực hiện đồng thời và thống nhất với nhautác động lẫn nhau thúc đẩy hoạt động dạy học đạt hiệu quả [16, Tr 75]

- Mô hình quản lý hoạt động dạy và học

Quản lý hoạt động dạy học là quản lý quá trình dạy của giáo viên vàquá trình học của học sinh Đây là hai quá trình thống nhất gắn bó hữu cơ

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngQuá trình dạy và học là tập hợp những hành động liên tiếp của giáoviên và của học sinh đợc giáo viên hớng dẫn Những hành động này nhằm làmcho học sinh tự giác nắm vững hệ thống kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo và trongquá trình đó phát triển năng lực nhận thức, nắm đợc các yếu tố của văn hóalao động trí óc và lao động chân tay, hình thành những cơ sở của thế giới quan

và nhân sinh quan đúng đắn” [16, Tr 76]

Nếu xét dạy và học nh một hệ thống thì quan hệ giữa hoạt động dạy vàhoạt động học là quan hệ điều khiển Do đó, hành động quản lý (điều khiểnhoạt động dạy và học) của Hiệu trởng chủ yếu vào hoạt động dạy của thầy vàtrực tiếp với thầy, gián tiếp với trò, thông qua hoạt động của thầy, quản lý hoạt

động của trò

Sơ đồ 2: Mô hình quản lý hoạt động dạy và học

Trong mô hình trên, chiều tác động chủ yếu từ Hiệu trởng đến hoạt

động của giáo viên, học sinh và những điều kiện vật chất phục vụ cho dạy và trở thành phong trào thi đua hoạt độnghọc

- Bản chất của quá trình dạy học.

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngBản chất của quá trình dạy học là truyền đạt kiến thức và đánh thứctiềm năng của ngời học Là quá trình dạy của giáo viên và quá trình học củahọc sinh” Giáo viên tác động đến học sinh, học sinh tác động ngợc lại giáoviên Trong đó hoạt động dạy của giáo viên giữ vai trò chủ đạo, là ngời truyền

đạt tri thức, kĩ năng, kĩ xảo, hình thành cho học sinh thế giới quan, nhân sinhquan Nh vậy giáo viên chỉ đạo nhận thức của học sinh Còn hoạt động học vớivai trò tự giác, tích cực, độc lập nhận thức của học sinh, giúp các em chủ độnglĩnh hội hệ thống tri thức, kĩ năng, kỹ xảo để từ đó hình thành kiểu nhân cách

mà xã hội đòi hỏi [14, T115]

1.2.2.2 Hoạt động dạy học môn Thể dục

- Quản lý việc thực hiện chơng trình dạy học môn Thể dục.

Quản lý thực hiện chơng trình dạy học là quản lý việc thực hiện kếhoạch đào tạo theo mục tiêu đào tạo của trờng phổ thông Về nguyên tắc, ch-

ơng trình là pháp lệnh của Nhà nớc do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Hiệutrởng phải làm cho giáo viên nắm vững chơng trình không đợc tùy tiện thay

đổi, thêm bớt hoặc làm sai lệch nội dung chơng trình dạy học Hiệu trởng điềukhiển hoạt động dạy và học phải dựa vào nội dung chơng trình theo yêu cầu vàhớng dẫn của chơng trình Do vậy việc nắm vững chơng trình dạy học mônThể dục là một tiền đề đảm bảo hiệu quả quản lý dạy và học Hiệu trởng (ngờiquản lý) phải nắm vững:

Các nguyên tắc cấu tạo chơng trình dạy học môn Thể dục trung học cơ

sở, nội dung kiến thức của môn học Thể dục trung học cơ sở

Các phơng pháp dạy học môn Thể dục trung học cơ sở.

Các kế hoạch dạy học môn Thể dục trung học cơ sở

Quản lý việc thực hiện chơng trình dạy học môn Thể dục trung học cơ

sở của giáo viên là quản lý việc dạy đúng và đủ chơng trình môn Thể dục quy

định Thực hiện yêu cầu này ngời quản lý cần làm một số việc sau:

Yêu cầu giáo viên phải lập kế hoạch dạy học môn Thể dục Đây là kếhoạch chủ yếu của giáo viên và cần phải đợc trao đổi trong tổ chuyên môn

Bảo đảm thời gian quy định cho chơng trình (biên chế năm học).Nghiêm cấm việc cắt xén chơng trình để dành thời gian cho hoạt động khác

Ngời quản lý phải theo dõi việc thực hiện chơng trình hàng tuần, hàngtháng của giáo viên

Sử dụng tốt các phơng tiện hỗ trợ cho việc theo dõi biểu bảng, sổ sách,phiếu báo giảng bài, sổ dự giờ, lịch kiểm tra học tập, sổ ghi đầu bài

- Quản lý công tác soạn bài và chuẩn bị lên lớp của giáo viên dạy môn Thể dục

Để góp phần nâng cao trình độ chuyên môn của giáo viên dạy học mônThể dục trung học cơ sở, Hiệu trởng cần chỉ đạo việc tổ chức các chuyên đề vềgiờ lên lớp thực hành kỹ năng vận động Thực tiễn cho thấy, đây là cách tự bồidỡng có hiệu quả thiết thực nhất đối với giáo viên

Ngời quản lý cần hớng dẫn giáo viên lập kế hoạch soạn bài Chỉ đạochuyên môn tổ chức trao đổi phơng hớng giảng dạy từng bài, những bài rènluyện kỹ năng vận động khó, những điều kiện cơ sở vật chất, dụng cụ, sân bãi,liên quan đến bài dạy thực hành môn Thể dục

Cố gắng xây dựng tiêu chuẩn đánh giá giờ lên lớp cho từng loại bài học

cụ thể nh bài học rèn luyện kỹ năng vận động cơ bản, bài học rèn luyện t thếcơ bản, bài học trò chơi thi đấu, bài học về môn tự chọn Đây là công trìnhchung của tập thể của giáo viên tham gia dạy học môn Thể dục Có tiêu chuẩn

cụ thể vừa giúp cho việc đánh giá giờ học, vừa giúp cho việc nâng cao taynghề của giáo viên Đơng nhiên tiêu chuẩn giờ lên lớp chỉ là những quy địnhtối thiểu, cơ bản nhng rất cần thiết Trong thực tế, tùy tình hình cụ thể, cần vậndụng linh hoạt tiêu chuẩn đánh giá giờ lên lớp môn học Thể dục

Việc tổ chức và hớng dẫn học sinh trung học cơ sở học môn Thể dụccũng nằm trong công tác chỉ đạo của Hiệu trởng Thực chất đây là nhiệm vụcủa giáo viên bộ môn, song cần có sự chỉ đạo quan tâm của Hiệu trởng để

đảm bảo sự thống nhất trong các giáo viên cùng dạy môn Thể dục

- Quản lý việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh đối với môn Thể dục.

Quản lý cần nắm đợc tình hình của giáo viên thực hiện sự kiểm tra,

đánh giá kết quả học tập của học sinh với những nội dung sau:

Có lịch kiểm tra hàng tháng và cả học kỳ

Thực hiện đúng chế độ kiểm tra, cho điểm theo quy định của Bộ Giáodục và Đào tạo

Công khai kết quả đánh giá bằng điểm cho học sinh kịp thời

Báo cáo tình hình kiểm tra đánh giá theo quy định của trờng

- Quản lý hoạt động học tập của học sinh môn Thể dục.

Thông qua giáo viên, quản lý hoạt động học tập của học sinh Hoạt

động này xảy ra ở lớp, ngoài lớp, ngoài trờng, ở gia đình và đợc thể hiện quanhiều hình thức: giờ lên lớp thực hành môn Thể dục, giờ ngoại khoá môn Thểdục và giờ tự học ở nhà

Để giúp cho hoạt động học tập của học sinh đợc tốt, ngời quản lý phảichú ý:

Giáo dục học sinh tinh thần, thái độ, động cơ học tập đúng đắn môn thểdục

Xây dựng và thực hiện nền nếp, ý thức tổ chức kỹ luật học tập

áp dụng các hình thức động viên khuyến khích học sinh học tập

Phối hợp với các lực lợng giáo dục quản lý hoạt động học tập của họcsinh, trong việc này cần đề cao vai trò của Đoàn, Đội

- Quản lý toàn diện các hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên dạy môn Thể dục

Hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên là đặc trng của nghềdạy học, đợc thể hiện bởi những thao tác, hành động s phạm Trong dạy họcmôn Thể dục giáo viên cần thực hiện:

Xác định mục đích yêu cầu và xây dựng cấu trúc của một bài lên lớp thểdục Gây tâm thế hng phấn cho học sinh để sẵn sàng tham gia tập luyện

Lựa chọn và phối hợp các phơng pháp hợp lý nh: giảng giải, phân tích

động tác, phơng pháp làm mẫu động tác và sử dụng các phơng tiện dạy học

nh mô hình, tranh vẽ kỹ thuật động tác, băng hình động tác

Tổ chức đội hình, đội ngũ để học sinh tiến hành thực hiện các bài tập kỹnăng vận động.

Phối hợp mối quan hệ giữa giáo viên và cán sự, giữa cán sự với học sinh

để điều hành luyện tập có hiệu quả

Tổ chức quá trình đánh giá xác định mức độ hoàn thành kỹ năng bàitập, rút ra những u nhợc điểm cần phát huy và cần khắc phục

- Mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học

Mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học nói chung với hoạt

động nhận thức thế giới khách quan của loài ngời và mối quan hệ biện chứnggiữa hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò Ngời ta có thể khẳng

định, quá trình dạy học về bản chất là quá trình nhận thức độc đáo có tính chấttích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh đợc tiến hành dới vai trò tổ chức,

điều khiển của giáo viên nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học Quá trìnhnhận thức của học sinh chứa đựng các khâu: nhận biết, củng cố, kiểm tra và

đánh giá tri thức, kỹ năng, kỹ xảo nhằm biến chúng thành “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngtài sản riêng” củahọc sinh Đồng thời quá trình nhận thức của học sinh phải có tính giáo dụcnghĩa là thông qua dạy chữ để dạy ngời

Quá trình dạy học là một hệ thống nhiều thành tố tạo thành Trong đócác nhân tố mục đích, nội dung, phơng pháp và phơng tiện dạy học, nếukhông thông qua thầy và trò thì không phát huy đợc tác dụng gì hết Chính vìvậy, thầy với hoạt động dạy, trò với hoạt động học đợc xem là hai nhân tốtrung tâm của quá trình dạy học

Hai hoạt động này thống nhất với nhau và phản ánh tính chất hai mặt của quátrình dạy học Nghĩa là chúng có một hệ thống nhất giữa dạy và học Sự tác

động qua lại trong hệ thống dạy học chịu ảnh hởng của sự tác động qua lạichung trong hệ thống quá trình dạy học Từ đó, chúng ta có thể nhận xét rằng,kết quả dạy học, xét cho cùng, chính là tập trung ở kết quả nhận thức của họcsinh Nh vậy, chỉ có thể tim thấy bản chất của quá trình dạy học trong mốiquan hệ giữa học sinh và tài liệu học tập, ở hoạt động nhận thức của bản thânhọc sinh

1.2.3 Giải pháp và giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục

1.2.3.1 Khái niệm giải pháp

Giải pháp là những định hớng cụ thể để phát huy những mặt mạnh khắcphục những tồn tại, yếu kém, đồng thời đề xuất kiến nghị với các cấp lãnh đạotrong việc nâng cao chất lợng và hiệu quả

Theo Đại từ điển Tiếng Việt, NXBVHTT, Hà Nội (1999), thì giải pháp

có nghĩa là: "Định hớng mục tiêu về cách làm, cách giải quyết một vấn đề cụ thể" [27].

1.2.3.2 Giải pháp quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục

- Quản lý chơng trình, kế hoạch giảng dạy môn Thể dục trung học cơ

sở

Chơng trình là văn kiện Nhà nớc ban hành, trong đó, quy định một cách

cụ thể: mục đích, các nhiệm vụ của môn học; phạm vi và hệ thống nội dungmôn học, số tiết dành cho môn học nói chung cũng nh cho từng phần, từngchơng

Về mặt cấu trúc, chơng trình gồm các phần: Vị trí, mục đích, nhiệm vụmôn học; nội dung môn học (các phần, chơng, các mục, các tiểu mục; phânphối thời gian cho từng phần, từng chơng, từng bài; (ở đây cũng có quy định

số tiết ôn tập, kiểm tra); giải thích chơng trình và hớng dẫn thực hiện chơngtrình

Chơng trình dạy học là các căn cứ để Nhà nớc tiến hành chỉ đạo vàgiám sát công tác dạy học của nhà trờng, đồng thời nó là căn cứ để nhà trờng

và các giáo viên tiến hành công tác giảng dạy, học sinh tiến hành học tập, dựkiểm tra và thi theo yêu cầu chung

Vì vậy các giáo viên cần nắm vững chơng trình của môn mà mình phụtrách, đồng thời cũng phải cần tìm hiểu chơng trình các môn học có liên quan

để có thể thiết lập đợc mối liên hệ và sự hỗ trợ giữa chúng; phải nghiêm chỉnhthực hiện chơng trình dạy học, không đợc thay đổi tùy tiện, tất nhiên cũng cầnlinh hoạt vận dụng chúng trong chừng mực và phạm vi cho phép

Về phía học sinh, các em cũng phải nắm đợc chơng trình môn học, nỗlực học tập theo những yêu cầu mà chơng trình quy định, với tinh thần đó, tíchcực hoàn thành tốt các bài kiểm tra và thi theo yêu cầu của từng môn học

Các cấp lãnh đạo và chỉ đạo cũng cần nắm đợc chơng trình các môn học

để ra những chỉ thị hớng dẫn thực hiện cụ thể cho từng loại đối tợng học sinh,từng loại trờng, từng vùng, từng năm học; trong đó, có thể quy định những vấn

đề có thể “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con nggia giảm” trong phạm vi nhất định, song vẫn phải đảm bảo yêu cầuchung của chơng trình đã đợc quy định cho cả nớc.[14, Tr 226]

Soạn thảo, thử nghiệm các sách giáo khoa, sách hớng dẫn giảng dạy củagiáo viên và các tài liệu dạy học khác.

Soạn thảo thử nghiệm bộ công cụ đánh giá kết quả học tập các môn họcchủ chốt

Tập trung vào đổi mới phơng pháp giáo dục theo định hớng dạy học dựavào hoạt động tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh, giúp học sinh tự pháthiện, tự giải quyết các vấn đề để chiếm lĩnh tri thức và kỹ năng, trí tuệ cùngcác phẩm chất nhân cách của học sinh

Bảng 1: Chơng trình cho từng môn học (tiết/tuần) trong các lớp trung học cơ sở.

Cộng 897 948 982 946 3773

(Thông tin nguồn: Chơng trình trung học cơ sở của Bộ GD&ĐT)

- Quản lý kế hoạch dạy học môn Thể dục trung học cơ sở.

Kế hoạch là văn bản đợc ban hành cùng với chơng trình trung học cơ

sở, trong đó quy định:

Môn học thể dục với thời lợng tối thiểu để dạy học trong mỗi tuần lễ vàtrong mỗi năm học

Phân tích thời lợng trong mỗi buổi học, ngày học ở trờng

Cách kiểm tra đánh giá kết quả học tập môn Thể dục

Khả năng vận dụng chơng trình cho các vùng, đối tợng khác nhau.Mỗi năm học 35 tuần, mỗi tuần học 6 ngày

Hoạt động dạy học đợc thực hiện theo nội dung môn học Vì thế quản

lý hoạt động theo nội dung này đợc gọi là quản lý hoạt động dạy học

- Quản lý chất lợng và chất lợng dạy học môn Thể dục.

+ Chất lợng.

Chất lợng là một khái niệm có tính phổ biến trong nhiều lĩnh vực khácnhau, nhng thực ra nó không đợc định nghĩa một cách thống nhất, ngay cảtrong lĩnh vực giáo dục, bởi lẽ mỗi bên có liên quan (stakeholder), quan niệm

“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngchất lợng” theo những chuẩn mực riêng mỗi ngành

Có quan điểm cho rằng: chất lợng là một khái niệm có ý nghĩa tơng đốivới những ngời hởng lợi, tùy thuộc vào quan niệm của ngời đó ở một thời

điểm nhất định và theo các mục tiêu đã đợc đề ra tại thời điểm đó

Cũng có quan niệm: chất lợng là sự tơng ứng với mục tiêu đề ra và mụctiêu đó phải phù hợp với yêu cầu phát triển xã hội

Trong sản xuất chất lợng của một sản phẩm đợc đánh giá qua mức độ

đặt ra tiêu chuẩn chung đã đề ra sản phẩm

Theo PGS.TS Lê Đức Phúc thì: Chất l“Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ng ợng là cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một ngời, một sự vật, một sự việc Đó là tổng thể những thuộc tính cơ bản khẳng định sự tồn tại của một sự vật và phân biệt nó với những sự vật khác ”

Theo PGS.TS Lê Đức Phúc thì: “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngChất lợng giáo dục đào tạo là trình độ

và khả năng thực hiện mục tiêu giáo dục đào tạo, đáp ứng ngày càng cao củangời học và sự phát triển ngày càng cao của xã hội”

Chất lợng dạy học là một phạm trù động, thay đổi theo thời gian và theobối cảnh Chất lợng nhìn dới góc độ của sự thành đạt, dới góc độ nguồn lực, d-

ới góc độ là một quá trình, góc độ nội dung, góc độ đầu ra Chất lợng dạy học

đợc nhìn từ góc độ là giá trị tăng thêm, cách nhìn này muốn nói tới tác động

ảnh hởng của nhà trờng hay hệ thống giáo dục đối với ngời học Có nghĩa chấtlợng dạy học càng cao thì càng làm phong phú thêm kiến thức, thái độ, giá trị,hành vi của ngời học

Khi bàn đến chất lợng đào tạo (training qulity) Chất lợng đào tạo thờng

đợc xác định qua các tiêu chí liên quan đến kiến thức, kỹ năng, thái độ ngờihọc có đợc sau các cấp học, khóa học Chất lợng dạy học là giáo dục và đàotạo những học sinh có một khối lợng tri thức khoa học vững chắc, có năng lựchoạt động trí tuệ nói chung, đặc biệt là năng lực t duy, sáng tạo, có thể giớiquan khoa học, nhân sinh quan cách mạng và những phẩm chất đạo đức củacon ngời mới

Làm tốt chất lợng dạy học, phải xác định và làm tốt tất cả các thành tốcủa quá trình dạy học gồm: mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung, phơng pháp và ph-

ơng tiện dạy học, giáo viên với hoạt động dạy, học sinh với hoạt động học vàquá trình quản lý hoạt động trờng học tốt

+ Chất lợng dạy học môn Thể dục

Chất lợng dạy học môn Thể dục thể hiện chính qua năng lực của ngờigiáo viên dạy môn Thể dục sau khi hoàn thành chơng trình giáo dục đào tạo

Chất lợng dạy học môn Thể dục đợc đánh giá qua mức độ đạt đợc mụctiêu chơng trình giáo dục thể chất trung học cơ sở của Bộ GD&ĐT đề ra

Năng lực đó đợc xét ở 4 nội dung cơ bản sau:

Khối lợng, nội dung, trình độ hoàn thành kỹ năng vận động của họcsinh

Kỹ năng, kỹ xảo thực hành các bài tập thể dục

Năng lực nhận thức và năng lực hoàn thành bài tập có chất lợng của họcsinh

Xây dựng đợc thái độ hành vi tích cực của học sinh trong luyện tập

1.3 Một số vấn đề về quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng THCS.

1.3.1 Mục đích quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục

Quản lý là công cụ và biện pháp dùng sử dụng để huy động các nguồnlực nhằm đem lại hiệu quả cuối cùng là dạy tốt, học tốt môn Thể dục, gópphần hoàn thiện giáo dục con ngời toàn diện trong trờng THCS

1.3.2 Nội dung quản lý hoạt động dạy học môn Thể dục ở các trờng trung học cơ sở

1.3.2.1 Quản lý việc thực hiện chơng trình dạy học môn Thể dục.

Quản lý thực hiện chơng trình dạy học là quản lý việc thực hiện kếhoạch đào tạo theo mục tiêu đào tạo của trờng phổ thông Về nguyên tắc, ch-

ơng trình là pháp lệnh của Nhà nớc do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Hiệutrởng phải làm cho giáo viên nắm vững chơng trình không đợc tùy tiện thay

đổi, thêm bớt hoặc làm sai lệch nội dung chơng trình dạy học Hiệu trởng điềukhiển hoạt động dạy và học phải dựa vào nội dung chơng trình theo yêu cầu vàhớng dẫn của chơng trình Do vậy việc nắm vững chơng trình dạy học mônThể dục là một tiền đề đảm bảo hiệu quả quản lý dạy và học Hiệu trởng (ngờiquản lý) phải nắm vững:

- Các nguyên tắc cấu tạo chơng trình dạy học môn Thể dục trung học cơ

sở, nội dung kiến thức của môn học Thể dục trung học cơ sở

- Các phơng pháp dạy học môn Thể dục trung học cơ sở

- Các kế hoạch dạy học môn Thể dục trung học cơ sở

Quản lý việc thực hiện chơng trình dạy học môn Thể dục trung học cơ

sở của giáo viên là quản lý việc dạy đúng và đủ chơng trình môn Thể dục quy

định Thực hiện yêu cầu này ngời quản lý cần làm một số việc sau:

- Yêu cầu giáo viên phải lập kế hoạch dạy học môn Thể dục Đây là kếhoạch chủ yếu của giáo viên và cần phải đợc trao đổi trong tổ chuyên môn

- Bảo đảm thời gian quy định cho chơng trình (biên chế năm học).Nghiêm cấm việc cắt xén chơng trình để dành thời gian cho hoạt động khác

- Ngời quản lý phải theo dõi việc thực hiện chơng trình hàng tuần, hàngtháng của giáo viên

- Sử dụng tốt các phơng tiện hỗ trợ cho việc theo dõi biểu bảng, sổ sách,phiếu báo giảng bài, sổ dự giờ, lịch kiểm tra học tập, sổ ghi đầu bài

1.3.2.2 Quản lý công tác soạn bài và chuẩn bị lên lớp của giáo viên dạy môn Thể dục

Để góp phần nâng cao trình độ chuyên môn của giáo viên dạy học mônThể dục trung học cơ sở, Hiệu trởng cần chỉ đạo việc tổ chức các chuyên đề về

giờ lên lớp thực hành kỹ năng vận động Thực tiễn cho thấy, đây là cách tự bồidỡng có hiệu quả thiết thực nhất đối với giáo viên.

Ngời quản lý cần hớng dẫn giáo viên lập kế hoạch soạn bài Chỉ đạochuyên môn tổ chức trao đổi phơng hớng giảng dạy từng bài, những bài rènluyện kỹ năng vận động khó, những điều kiện cơ sở vật chất, dụng cụ, sân bãi,liên quan đến bài dạy thực hành môn Thể dục

Cố gắng xây dựng tiêu chuẩn đánh giá giờ lên lớp cho từng loại bài học

cụ thể nh bài học rèn luyện kỹ năng vận động cơ bản, bài học rèn luyện t thếcơ bản, bài học trò chơi thi đấu, bài học về môn tự chọn Đây là công trìnhchung của tập thể của giáo viên tham gia dạy học môn Thể dục Có tiêu chuẩn

cụ thể vừa giúp cho việc đánh giá giờ học, vừa giúp cho việc nâng cao taynghề của giáo viên Đơng nhiên tiêu chuẩn giờ lên lớp chỉ là những quy địnhtối thiểu, cơ bản nhng rất cần thiết Trong thực tế, tùy tình hình cụ thể, cần vậndụng linh hoạt tiêu chuẩn đánh giá giờ lên lớp môn học Thể dục

Việc tổ chức và hớng dẫn học sinh trung học cơ sở học môn Thể dụccũng nằm trong công tác chỉ đạo của Hiệu trởng Thực chất đây là nhiệm vụcủa giáo viên bộ môn, song cần có sự chỉ đạo quan tâm của Hiệu trởng để

đảm bảo sự thống nhất trong các giáo viên cùng dạy môn Thể dục

1.3.2.3 Quản lý việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh

đối với môn Thể dục.

Quản lý cần nắm đợc tình hình của giáo viên thực hiện sự kiểm tra,

đánh giá kết quả học tập của học sinh với những nội dung sau:

- Có lịch kiểm tra hàng tháng và cả học kỳ

- Thực hiện đúng chế độ kiểm tra, cho điểm theo quy định của Bộ Giáodục và Đào tạo

- Công khai kết quả đánh giá bằng điểm cho học sinh kịp thời

- Báo cáo tình hình kiểm tra đánh giá theo quy định của trờng

1.3.2.4 Quản lý hoạt động học tập của học sinh môn Thể dục.

Thông qua giáo viên, quản lý hoạt động học tập của học sinh Hoạt

động này xảy ra ở lớp, ngoài lớp, ngoài trờng, ở gia đình và đợc thể hiện quanhiều hình thức: giờ lên lớp thực hành môn Thể dục, giờ ngoại khoá môn Thểdục và giờ tự học ở nhà

Để giúp cho hoạt động học tập của học sinh đợc tốt, ngời quản lý phảichú ý:

+ Giáo dục học sinh tinh thần, thái độ, động cơ học tập đúng đắn mônthể dục.

+ Xây dựng và thực hiện nền nếp, ý thức tổ chức kỹ luật học tập

+ áp dụng các hình thức động viên khuyến khích học sinh học tập.+ Phối hợp với các lực lợng giáo dục quản lý hoạt động học tập của họcsinh, trong việc này cần đề cao vai trò của Đoàn, Đội

1.3.2.5 Quản lý toàn diện các hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của

giáo viên

Hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên là đặc trng của nghềdạy học, đợc thể hiện bởi những thao tác, hành động s phạm Trong dạy họcmôn Thể dục giáo viên cần thực hiện:

Xác định mục đích yêu cầu và xây dựng cấu trúc của một bài lên lớp thểdục Gây tâm thế hng phấn cho học sinh để sẵn sàng tham gia tập luyện

Lựa chọn và phối hợp các phơng pháp hợp lý nh: giảng giải, phân tích

động tác, phơng pháp làm mẫu động tác và sử dụng các phơng tiện dạy học

nh mô hình, tranh vẽ kỹ thuật động tác, băng hình động tác

Tổ chức đội hình, đội ngũ để học sinh tiến hành thực hiện các bài tập kỹnăng vận động

Phối hợp mối quan hệ giữa giáo viên và cán sự, giữa cán sự với học sinh

để điều hành luyện tập có hiệu quả

Tổ chức quá trình đánh giá xác định mức độ hoàn thành kỹ năng bàitập, rút ra những u nhợc điểm cần phát huy và cần khắc phục

1.3.2.6 Mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học

Mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học nói chung với hoạt

động nhận thức thế giới khách quan của loài ngời và mối quan hệ biện chứnggiữa hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò Ngời ta có thể khẳng

định, quá trình dạy học về bản chất là quá trình nhận thức độc đáo có tính chấttích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh đợc tiến hành dới vai trò tổ chức,

điều khiển của giáo viên nhằm thực hiện tốt các nhiệm vụ dạy học Quá trìnhnhận thức của học sinh chứa đựng các khâu: nhận biết, củng cố, kiểm tra và

đánh giá tri thức, kỹ năng, kỹ xảo nhằm biến chúng thành “Muốn xây dựng Chủ nghĩa xã hội cần phải có con ngtài sản riêng” của

học sinh Đồng thời quá trình nhận thức của học sinh phải có tính giáo dụcnghĩa là thông qua dạy chữ để dạy ngời

Quá trình dạy học là một hệ thống nhiều thành tố tạo thành Trong đócác nhân tố mục đích, nội dung, phơng pháp và phơng tiện dạy học, nếukhông thông qua thầy và trò thì không phát huy đợc tác dụng gì hết Chính vìvậy, thầy với hoạt động dạy, trò với hoạt động học đợc xem là hai nhân tốtrung tâm của quá trình dạy học

Hai hoạt động này thống nhất với nhau và phản ánh tính chất hai mặt của quátrình dạy học Nghĩa là chúng có một hệ thống nhất giữa dạy và học Sự tác

động qua lại trong hệ thống dạy học chịu ảnh hởng của sự tác động qua lạichung trong hệ thống quá trình dạy học Từ đó, chúng ta có thể nhận xét rằng,kết quả dạy học, xét cho cùng, chính là tập trung ở kết quả nhận thức của họcsinh Nh vậy, chỉ có thể tim thấy bản chất của quá trình dạy học trong mốiquan hệ giữa học sinh và tài liệu học tập, ở hoạt động nhận thức của bản thânhọc sinh

Kết luận chơng 1.

Đề tài đã tiến hành hệ thống những cơ sở lý luận mang tính khoa họcliên quan đến nghiên cứu Từ cơ sở lý luận tiến hành xem xét thực trạng côngtác quản lý đội ngũ giáo viên tham gia dạy học môn Thể dục về số lợng, phẩmchất chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ, năng lực quản lý dạy học v.v Từ

đó đề xuất giải pháp quản lý dạy học môn Thể dục trung học cơ sở nhằm đápứng yêu cầu nhiệm vụ đề tài nghiên cứu đặt ra

Chơng 2: Thực trạng quản lý dạy học môn Thể dục ở các ờng trung học cơ sở Thành phố Vinh

tr-2.1 Một số đặc điểm điều kiện tự nhiên, xã hội thành phố Vinh

2.1.1 Sơ lợc về lịch sử thành phố Vinh:

Xuất xứ tên gọi:

Vinh tên ban đầu có tên là Kẻ Ván Sau đó lần lợt đổi thành Kẻ Vinh,Vinh Giang, Vinh Doanh, Vinh Thi Cuối cùng tên chính thức của thành phố

đợc rút gọn lại thành một tiếng là Vinh và tồn tại mãi đến bây giờ

Vinh Doanh là tên trấn thời nhà Lê, có thôn Vĩnh Yên và thôn YênVinh, nay là địa bàn thành phố Vinh Thôn này sau là làng Vĩnh Yên, thuộcxã Yên Trờng, tổng Yên Trờng, huyện Châu Phúc, phủ Đức Quang, trấn Nghệ

An Đến thời nhà Nguyễn, thuộc huyện Nghi Lộc Nơi đây có chợ Vinh vàlàng Yên Vinh, còn gọi là làng Vang, là nơi có Tòa Công sứ Pháp đợc xâydựng năm 1897 ở ngoài thành Nghệ An, phía tây thành, cạnh sông Vĩnh

Giang và chợ Vĩnh Theo Đinh Xuân Vịnh, trong Sổ tay địa danh Việt Nam,

thì Tòa Công sứ Pháp đóng ở thôn Yên Vinh, nên về sau tên gọi là Vinh dầndần thay thế cho tên gọi cũ là Vĩnh

Thành phố Vinh đã có lịch sử phát triển hơn 220 năm, kể từ ngày 01tháng 10 năm 1788 Hoàng đế Quang Trung đã quyết định cho xây dựng đế đôtại vùng đất Yên Trờng, nay thuộc phờng Trung Đô và đặt tên là thành PhợngHoàng - Trung Đô Bằng việc xây dựng đơn vị hành chính Phợng HoàngTrung Đô đã khẳng định vị thế của đất Yên Trờng trong sự cân đối hài hòa với

Đông Đô ở miền Bắc, Tây Đô ở miền Nam và trong chiến lợc lâu dài củaHoàng đế Quang Trung là sẽ xây dựng Yên Trờng thành Kinh đô của đất Việt

Từ đời vua Gia Long, Thành Thái, Duy Tân, Khải Định vùng đất YênTrờng tiếp tục đợc coi trọng xây dựng Dấu tích các cổng thành cổ Nghệ An đã

là một minh chứng cho công cuộc xây dựng và phát triển vùng đất này

Ngày 05 tháng 9 năm 2008, tại Quyết định số 1210/QĐ-TTg Thủ TớngChính phủ đã công nhận thành phố Vinh là đô thị loại (I) trực thuộc tỉnh Nghệ

An Hiện nay thành phố đang hớng tới đô thị trung tâm vùng Bắc Trung Bộ

Trong thời kỳ đổi mới, đợc sự quan tâm của Trung ơng, tỉnh Nghệ An,

sự giúp đỡ của bạn bè quốc tế, Đảng bộ nhân dân thành phố Vinh khôngngừng phấn đấu vợt qua khó khăn thử thách, giành đợc những thành tựu đángkhích lệ trên tất cả các lĩnh vực: kinh tế - xã hội, an ninh quốc phòng góp phầnxây dựng quê hơng ngày càng giàu đẹp, văn minh [48]

2.1.2 Đặc điểm tự nhiên.

Thành phố Vinh có diện tích 104,96 km2; Tọa độ địa lý từ 18038’50”

đến 18043’38”vĩ độ Bắc đến 105049’50” kinh độ Đông Vinh là thành phốnằm bên bờ sông Lam, phía Bắc giáp huyện Nghi Lộc, phía Nam và Đông

Nam giáp huyện Nghi Xuân, Hà Tỉnh, phía Tây và Tây nam giáp huyện HngNguyên thành phố Vinh; cách thủ đô Hà Nội 295 km về phía Bắc; cáchThành phố Hồ Chí Minh 1424 km; cách trung tâm kinh tế miền Trung làthành phố Đà Nẵng 472 km về phía Nam; cách thủ đô Viên Chăn (Lào) 400

km về phía Tây

Vinh nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, có 2 mùa rõ rệt và có

sự biến động lớn từ mùa này sang mùa khác Nhiệt độ trung bình 240C, nhiệt

độ cao tuyệt đối 42,10C, nhiệt độ thấp tuyệt đối 40C Độ ẩm trung bình 90% Số giờ nắng trung bình 1696 giờ Có hai mùa gió đặc trng: gió TâyNam-gió khô xuất hiện từ tháng 5 đến tháng 9 và gió Đông Bắc - mang theo

65-ma phùn lạnh ẩm ớt kéo dài từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau

Thành phố Vinh có nhiều đầu mối giao thông quan trọng Có quốc lộ1A, đờng sắt Bắc Nam, sân bay Vinh, đờng thuỷ dọc sông Lam và cảng BếnThuỷ Thành phố Vinh là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hoá, quốc phòngcủa tỉnh Nghệ An, có vị trí quan trọng trong sự phát triển kinh tế-xã hội

Thành phố Vinh có 16 phờng:

Lê Mao, Lê Lợi, Hà Huy Tập, Đội Cung, Quang Trung, Cửa Nam, ờng Thi, Hồng Sơn, Trung Đô, Bến Thủy, Đông Vĩnh, Hng Bình, Hng Phúc,Hng Dũng, Vinh Tân, Quán Bàu

Có 9 xã: Hng Dũng, Hng Lộc, Hng Hòa, Hng Chính, Nghi Phú, Nghi

Ân, Nghi Kim, Nghi Liên, Nghi Đức

Nhìn chung thành phố Vinh có địa hình bằng phẳng thích hợp cho việcphát triển công nghiệp, dịch vụ, nông - lâm - ng - chế biến [48]

- Nữ 44398 ngời chiếm tỷ lệ 52,06%

Dự kiến đến năm 2010 là 450.000 ngời, trong đó nội thị là 375.000

ng-ời Đến năm 2025 quy mô là 800.000 ngời và nội thị là 685.000 ngng-ời

Trong đó: Số nam chiếm: 111500 ngời chiếm 48,9 %

Số nữ chiếm: 111650 ngời chiếm 51,1%

Hiện nay, đất xây dựng đô thị đạt khoảng 2074 ha, dự kiến nhu cầu sửdụng đất đô thị 7307 ha, đến 2025 dự kiến nhu cầu sử dụng đất đô thị mở rộng15.009 ha, trong đó đất tại thành phố Vinh là 8633 ha và đất khu mở rộng là6.376 ha Về lao động, số ngời trong độ tuổi lao động là: 123000 ngời Chiếm

sẽ là l phía Bắc l đà trở thành phong trào thi đua hoạt động à trở thành phong trào thi đua hoạt động ờng Nam Cấm, phía Tây l đà trở thành phong trào thi đua hoạt động ờng tránh Vinh, phía Nam

l à trở thành phong trào thi đua hoạt động sông Lam v phía Đông l à trở thành phong trào thi đua hoạt động à trở thành phong trào thi đua hoạt động biển Đông [48]

2.2 Một số vấn đề cơ bản về tình hình giáo dục đào tạo của thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An.

2.2.1 Khái quát chung

Trong những năm qua về Giáo dục - Đào tạo ở thành phố Vinh đã đạt

đ-ợc những kết quả đáng mừng Cơ sở vật chất phục vụ cho dạy và học đđ-ợc tăngcờng Mạng lới và quy mô trờng lớp đợc phát triển và chất lợng đợc nâng cao.Trong năm học 2010-2011, thành phố Vinh có 37 trờng mầm non, mẫu giáo;

1065 GVCBCNV với 11589 cháu Bậc trung học cơ sở có: 24 trờng, 1165GVCBCNV với 14261 học sinh [43]

Thành phố Vinh đã đợc công nhận phổ cập giáo dục tiểu học và phổ cậpgiáo dục trung học cơ sở (tính đến tháng 12/2008), có 24 trờng tiểu học và 08trờng trung học cơ sở đạt chuẩn Quốc gia Giáo dục Đào tạo thành phố đã góp

phần quan trọng trong việc nâng cao dân trí và đào tạo nhân lực phục vụ chonhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phơng [43]

Chất lợng giáo dục đào tạo không ngừng đợc nâng cao Số học sinh tiêntiến, tiên tiến xuất sắc và học sinh đạt giải trong các kỳ thi học sinh giỏi củaTỉnh và của Quốc gia ngày càng tăng

- Các loại hình trờng lớp phát triển mạnh Bậc học mầm non xuất hiệncác trờng bán công, dân lập, t thục Bậc tiểu học xuất hiện mô hình học bánnội trú, t thục Bậc trung học phổ thông xuất hiện các trờng dân lập Hệ thốngtrờng dạy nghề phát triển

- Các gia đình, đoàn thể, các tổ chức xã hội, các phơng tiện thông tin

đại chúng, ngày càng chăm lo hơn cho sự nghiệp phát triển giáo dục đào tạo

và hoạt động thể dục thể thao, nâng cao sức khỏe cộng đồng

Hiện nay thành phố Vinh có 24 trờng trung học cơ sở với tổng số cán

bộ Quản lý, giáo viên, nhân viên: 1165 ngời, trong đó biến chế 1044 ngời(giáo viên 955, Hiệu trởng 23, phó Hiệu trởng 31, chuyên trách đoàn đội 16(trong đó nữ 15 ngời), nhân viên 131 [43]

Bảng 2: Thống kê tập hợp chung, ngành GD&ĐT thành phố Vinh

Tên gọi, trờng, nhóm Số ngời Biên chế

4 Biên chế toàn ngành GD&ĐT TP Vinh 3741 Trong biên chế 2291

+ Trung học cơ sở 1165 Trong biên chế 1044

(Thông tin nguồn: Phòng GD&ĐT thành phố Vinh) [43].

2.2.2 Về quy mô phát triển giáo dục.

Toàn thành phố có: 24 trờng trung học cơ sở (23 trờng công lập, 1 trờngdân lập); 08 trờng đạt chuẩn Quốc gia

Sự phân bố trờng trung học cơ sở đều khắp ở các phờng xã phù hợp với

số lợng dân c, thuận lợi cho con em tham gia học tập và đợc đợc phân bố nhsau:

Bảng 3: Tổng hợp số lớp, số học sinh các trờng trung học cơ sở, thành phố Vinh, năm học 20110-2012 (Nguồn:Phòng GD&ĐT thành phố Vinh)

B¶ng 4: Thèng kª sè lîng trêng, líp, häc sinh trung

lËp

D©n lËp

T.sè C«ng lËp D©n lËp

(Th«ng tin nguån: Phßng GD & §T[43] vµ UBND thµnh phè Vinh)[48].

2.2.3 VÒ chÊt lîng gi¸o dôc N¨m häc 2010-2011:

+ ChÊt lîng häc tËp

- XÕp lo¹i Giái cã 2066 em, chiÕm tû lÖ 14,49%

- XÕp lo¹i Kh¸ cã 5883 em, chiÕm tû lÖ 41,25 %

- XÕp lo¹i Trung b×nh cã 5103 em, chiÕm tû lÖ 35,78 %

- XÕp lo¹i YÕu cã 1209 em, chiÕm tû lÖ 8,48 %

B¶ng 5: Tæng hîp xÕp lo¹i häc lùc häc sinh trung häc c¬ së thµnh phè Vinh, n¨m häc 2010 - 2011 ( nguån: Phßng GD & §T thµnh phè Vinh) [43].

+ Chất lợng hạnh kiểm học sinh

- Xếp loại Tốt có 2857 em, chiếm tỷ lệ 75,16 %

- Xếp loại Khá có 791 em, chiếm tỷ lệ 20,81 %

- Xếp loại Trung bình có 142 em, chiếm tỷ lệ 3,74 %

- Xếp loại Yếu có 49 em, chiếm tỷ lệ 0,29 %

Bảng 6: Tổng hợp xếp loại hạnh kiểm học sinh trung học cơ sở thành phố Vinh, năm học 2010 - 2011

(Thông tin nguồn: Phòng GD & ĐT thành phố Vinh) [43].

Biểu đồ 2: Tổng hợp xếp loại hạnh kiểm học sinh trung học cơ sở thành phố Vinh, năm học 2010 - 2011.

14,49

8,48 35,78

41,25

2.2.4 Đội ngũ giáo viên, CBCNV trung học cơ sở thành phố Vinh năm học 2010-2011

+ Hiệu trởng: 23 ngời (Nữ 05 ngời tỷ lệ 75%)

+ Phó Hiệu trởng: 39 ngời (Nữ 38 ngời tỷ lệ 21,74 %)

+ Chuyên trách đoàn đội: 16 ngời (Nữ 15 ngời tỷ lệ 93,75 %)

+ Nhân viên: 131 ngời (Nữ 99 ngời tỷ lệ 75,57 %)

- Về trình độ đối với giáo viên:

Trên đại học: 39; Đại học: 655; Cao đẳng: 261; Trung cấp: 0

Bảng 7: Tỷ lệ % trình độ đợc đào tạo của giáo viên các trờng trung học cơ sở thành phố Vinh

(Thông tin nguồn: Phòng GD & ĐT thành phố Vinh) [43].

2.3.2 Về trình độ nghiệp vụ chuyên môn dạy môn Thể dục

- Về thâm niên giảng dạy:

Thời gian dạy môn Thể dục từ :

- Từ 1 - 05 năm : 05 = 8,93%

- Từ 6 - 10 năm: 08 = 14,29%

1-5 năm

6-10 năm

11-15 năm

16-20 năm

21-25 năm

Trên 25 năm

Tỷ lệ % 100% 8,93% 14,29% 5,36% 8,93% 19,64% 42,85%

(Thông tin nguồn: Phòng GD & ĐT thành phố Vinh) [43].

- Về phẩm chất chính trị, đạo đức và trình độ chuyên môn.

Để hiểu rõ thực trạng về phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực chuyênmôn của giáo viên tham gia giảng dạy thể dục trờng trung học cơ sở thành phốVinh Đề tài tiến hành khảo sát bằng phiếu hỏi gồm 20 tiêu chí, xin ý kiến của

24 Hiệu trởng, 24 Phó hiệu trởng trờng trung học cơ sở và 16 ý kiến của cán

bộ Phòng giáo dục- đào tạo (tổng số 64 ngời), kết quả điều tra cụ thể nh sau:

Bảng 10: Kết quả ý kiến đánh giá phẩm chất chính trị giáo viên dạy môn Thể dục trung học cơ sở thành phố Vinh.

TT Nội dung điều tra phần T.

đánh giá

Số ợng Tỷ lệ

ợng Tỷ lệ

ợng Tỷ lệ

ợng Tỷ lệ

31 10

64,58 62,50

14 4

29,17 25,00

3 2

6,25 12,50

0 0

0 0

2 2 Có giác ngộ chính trị, biết bảo vệ đờng lối của

Đảng của Nhà nớc

HT,HP PGD

28 11

58,33 68,75

15 3

31,25 18,75

5 2

10,42 12,50

0 0

0 0