Nhờ có công lao giảng dạy tận tình của các thầy cô giáo, trong quá trình học tập, nghiên cứu tôi đã đạt được một số kết quả về nhận thức lý luận trong quản lý giáo dục để vận dụng vào th
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
NGUYỄN NGỌC HÀ
MỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIẢNG VIÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC THẠCH
Trang 2phần nào cho gia đình; sau đó sẽ tham gia công tác đào tạo sau này Trong
quá trình công tác, tôi thực sự yêu thích vì mình đã đạt được mục tiêu vừa là
thầy thuốc vừa là thầy giáo và… để hôm nay tôi thật may mắn và tự hào trở
thành học viên của trường Đại học Vinh
Nhờ có công lao giảng dạy tận tình của các thầy cô giáo, trong quá
trình học tập, nghiên cứu tôi đã đạt được một số kết quả về nhận thức lý
luận trong quản lý giáo dục để vận dụng vào thực tiễn công tác, hoàn
thành tốt nhiệm vụ giảng dạy, đào tạo cho trường Đại học Y khoa Phạm
Ngọc Thạch
Vì vậy cho phép tôi được chân thành cảm ơn Đảng ủy, Ban Giám hiệu,
các thầy cô giáo; các thầy, cô khoa Sau Đại học trường Đại học Vinh và
trường Đại học Sài Gòn đã tạo mọi điều kiện thuận lợi, tận tình giảng dạy,
hướng dẫn cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu
Tôi cũng xin chân thành cảm ơn Đảng ủy, Ban Giám hiệu trường Đại học
Y khoa Phạm Ngọc Thạch, các khoa, phòng chức năng và đồng nghiệp đã
động viên, tạo điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành khóa học và luận văn tốt
nghiệp
Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS-TS Phạm Minh
Hùng, người thầy trực tiếp hướng dẫn khoa học đã tận tình chỉ bảo và giúp đỡ
tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn
Trang 3MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 3
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu …3
3.1 Khách thể nghiên cứu 3
3.2 Đối tượng nghiên cứu 3
4 Giả thuyết khoa học
……….3
5 Nhiệm vụ nghiên cứu ….3
6 Phương pháp nghiên cứu …4
6.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Trang 41.2.3.1 Giải pháp10
1.2.3.2 Giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên.
………10
1.3 Người giảng viên đại học trong bối cảnh hiện nay 13
1.3.1.Vai trò c a ngủa người giảng viên đại học ười giảng viên đại học.i gi ng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên đại học ọc.i h c 13
1.3.1.1.Gi ng viên- Nh giáo ảng viên- Nhà giáo à giáo 13
1.3.1.2.Gi ng viên- Nh khoa h c ảng viên- Nhà giáo à giáo ọc 15
1.3.1.3.Gi ng viên- Nh cung ng d ch v cho xã h i ảng viên- Nhà giáo à giáo ứng dịch vụ cho xã hội ịch vụ cho xã hội ụ cho xã hội ội 16
1.3.2 Nhi m v v quy n h n c a ngệm vụ và quyền hạn của người giảng viên ụ và quyền hạn của người giảng viên à đội ngũ giảng viên ền hạn của người giảng viên ại học ủa người giảng viên đại học ười giảng viên đại học.i gi ng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 16
1.3.3 Yêu c u v ph m ch t, n ng l c ầu về phẩm chất, năng lực đối với người giảng viên đại ền hạn của người giảng viên ẩm chất, năng lực đối với người giảng viên đại ất, năng lực đối với người giảng viên đại ăng lực đối với người giảng viên đại ực đối với người giảng viên đại đối với người giảng viên đại ới người giảng viên đại i v i người giảng viên đại học.i gi ng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên đại học.i
h cọc 17
1.3.3.1.Có ph m ch t chính tr , ẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống tốt ất chính trị, đạo đức, lối sống tốt ịch vụ cho xã hội đạo đức, lối sống tốt đứng dịch vụ cho xã hội o c, l i s ng t t ối sống tốt ối sống tốt ối sống tốt 18
1.3.3.2.Có n ng l c gi ng d y ăng lực giảng dạy ực giảng dạy ảng viên- Nhà giáo ạo đức, lối sống tốt 18
1.3.3.3.Có n ng l c nghiên c u khoa h c ăng lực giảng dạy ực giảng dạy ứng dịch vụ cho xã hội ọc 19
1.3.3.4.Tích c c tham gia các ho t ực giảng dạy ạo đức, lối sống tốt đội ng phát tri n ển đơn vị, phục vụ xã đơn vị, phục vụ xã n v , ph c v xã ịch vụ cho xã hội ụ cho xã hội ụ cho xã hội
h i v c ng ội à giáo ội đồng ng 20
1.4 M t s v n ội ngũ giảng viên ối với người giảng viên đại ất, năng lực đối với người giảng viên đại đền hạn của người giảng viên ền hạn của người giảng viên v phát tri n ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên ũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên đại học ọc 20i h c 1.4.1.Đặc trưng phát triển đội ngũ giảng viên trường đại học Y khoac tr ng phát tri n ư ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên trũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên ười giảng viên đại học.ng đại học ọc.i h c Y khoa20
1.4.2 M c tiêu, n i dung v phụ và quyền hạn của người giảng viên ội ngũ giảng viên à đội ngũ giảng viên ương pháp phát triển đội ngũ giảng ng pháp phát tri n ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng gi ng ũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viênviên đại học ọc.i h c Y khoa 22
1.4.2.1 M c tiêu phát tri n ụ cho xã hội ển đơn vị, phục vụ xã đội i ng gi ng viên ũ giảng viên đại học Y khoa ảng viên- Nhà giáo đạo đức, lối sống tốt ọc i h c Y khoa
22
1.4.2.2 N i dung phát tri n ội ển đơn vị, phục vụ xã đội i ng gi ng viên ũ giảng viên đại học Y khoa ảng viên- Nhà giáo đạo đức, lối sống tốt ọc i h c Y khoa23
1.4.2.3 Ph ươn vị, phục vụ xã ng pháp phát tri n ển đơn vị, phục vụ xã đội i ng gi ng viên ũ giảng viên đại học Y khoa ảng viên- Nhà giáo đạo đức, lối sống tốt ọc i h c Y khoa
24
1.4.3 S c n thi t ph i phát tri n ực đối với người giảng viên đại ầu về phẩm chất, năng lực đối với người giảng viên đại ết phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa ảng viên và đội ngũ giảng viên ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng GV ũ giảng viên đại học ọc.i h c Y khoa
27
1.4.3.1 Xu hư ng phát tri n c a giáo d c ớng phát triển của giáo dục đại học thế giới ển đơn vị, phục vụ xã ủa giáo dục đại học thế giới ụ cho xã hội đạo đức, lối sống tốt ọc i h c th gi i ế giới ớng phát triển của giáo dục đại học thế giới 27
1.4.3.2 Yêu c u c a ầu của đổi mới giáo dục đại học Việt Nam ủa giáo dục đại học thế giới đổi mới giáo dục đại học Việt Nam i m i giáo d c ớng phát triển của giáo dục đại học thế giới ụ cho xã hội đạo đức, lối sống tốt ọc i h c Vi t Nam ệt Nam 28
1.4.3.3 Nh ng h n ch c a ững hạn chế của đội ngũ giảng viên đại học n ạo đức, lối sống tốt ế giới ủa giáo dục đại học thế giới đội i ng gi ng viên ũ giảng viên đại học Y khoa ảng viên- Nhà giáo đạo đức, lối sống tốt ọc i h c n ướng phát triển của giáo dục đại học thế giới c ta hi n ệt Nam nay 29
1.4.3.4 Nhu c u ầu của đổi mới giáo dục đại học Việt Nam đà giáo ạo đức, lối sống tốt o t o nhân l c cho ng nh Y ng y c ng cao ực giảng dạy à giáo à giáo à giáo 30Tiểu kết chương 1 31
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI 33
2.1 Khái quát v Trền hạn của người giảng viên ười giảng viên đại học.ng Đại học ọc.i h c Y khoa Ph m Ng c Th chại học ọc ại học 332.1.1 Quá trình phát tri nển đội ngũ giảng viên 33
2.1.2 Quy mô đà đội ngũ giảng viên ại học.o t o 36
2.1.3 B máy qu n lýội ngũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 47
Trang 52.1.4 Đội ngũ giảng viêni ng cán b ũ giảng viên ội ngũ giảng viên 48
2.1.5 C s v t ch t ơng pháp phát triển đội ngũ giảng ở vật chất ật chất ất, năng lực đối với người giảng viên đại 48
2.2 Th c tr ng ực đối với người giảng viên đại ại học đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên ũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên Đại học ọc.i h c Y khoa Ph m Ng c ại học ọc
Th chại học 50
2.2.1 S lối với người giảng viên đại ượngng 50
2.2.2 C c uơng pháp phát triển đội ngũ giảng ất, năng lực đối với người giảng viên đại 51
2.2.3 Ch t lất, năng lực đối với người giảng viên đại ượngng 51
2.3 Th c tr ng phát tri n ực đối với người giảng viên đại ại học ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên Trũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên ười giảng viên đại học.ng Đại học ọc.i h c Y khoa
Ph m Ng c Th ch ại học ọc ại học 54
2.3.1 Th c tr ng nh n th c v phát tri n ực đối với người giảng viên đại ại học ật chất ức về phát triển đội ngũ ền hạn của người giảng viên ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ngũ giảng viên 54
2.3.2 Th c tr ng s d ng các gi i pháp ực đối với người giảng viên đại ại học ử dụng các giải pháp để phát triển đội ngũ ụ và quyền hạn của người giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên đển đội ngũ giảng viên phát tri n ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ngũ giảng viên 612.4 Nguyên nhân c a th c tr ng.ủa người giảng viên đại học ực đối với người giảng viên đại ại học 65
2.4.1.Nguyên nhân c a th nh công ủa người giảng viên đại học à đội ngũ giảng viên 65
2.4.2 Nguyên nhân h n ch , thi u sótại học ết phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa ết phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa 66
Ti u k t ch ểu kết chương 2 ết chương 2 ương 2 ng 2 67
CH ƯƠNG 3: NG 3: M T S GI I PH P PH T TRI N ỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ Ố GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ ẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ ÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ ÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ ỂN ĐỘI NGŨ ĐỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ I NG Ũ
GI NG VIÊN ẢI PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ TR ƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC NG ĐẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC I H C Y KHOA PH M NG C ỌC Y KHOA PHẠM NGỌC ẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC ỌC Y KHOA PHẠM NGỌC
TH CH GIAI O N 2011- 2015 ẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC Đ ẠI HỌC Y KHOA PHẠM NGỌC 69
3.1 Các nguyên tắc đề xuất giải pháp 69
3.1.1 Các nguyên t c ắc đảm bảo tính mục tiêu đảng viên và đội ngũ giảng viênm b o tính m c tiêuảng viên và đội ngũ giảng viên ụ và quyền hạn của người giảng viên 69
3.1.2 Nguyên t c ắc đảm bảo tính mục tiêu đảng viên và đội ngũ giảng viênm b o tính th c ti nảng viên và đội ngũ giảng viên ực đối với người giảng viên đại ễn 69
3.1.3 Nguyên t c ắc đảm bảo tính mục tiêu đảng viên và đội ngũ giảng viênm b o tính hi u quảng viên và đội ngũ giảng viên ệm vụ và quyền hạn của người giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 69
3.1.4 Nguyên t c ắc đảm bảo tính mục tiêu đảng viên và đội ngũ giảng viênm b o tính kh thiảng viên và đội ngũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 69
3.2 Các giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch giai đoạn 2011 – 2015 70
3.2.1 Xây d ng quy ho ch phát tri n ực đối với người giảng viên đại ại học ển đội ngũ giảng viên đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên Trũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên ười giảng viên đại học.ng Đại học.i
h c Y khoa Ph m Ng c Th ch giai o n 2011 – 2015 ọc ại học ọc ại học đ ại học 70
3.2.1.1 Mục tiêu của giải pháp 70
3.2.1.2 Nội dung của giải pháp 70
3.2.1.3 Cách thức thực hiện giải pháp 72
3.2.2 Nâng cao ph m ch t ẩm chất, năng lực đối với người giảng viên đại ất, năng lực đối với người giảng viên đại đại học đức về phát triển đội ngũo c, trình đội ngũ giảng viên chuyên môn nghi p v ệm vụ và quyền hạn của người giảng viên ụ và quyền hạn của người giảng viên cho đội ngũ giảng viêni ng gi ng viên ũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 74
3.2.2.1 Mục tiêu của giải pháp 74
3.2.2.2 Nội dung của giải pháp 74
3.2.2.3 Cách thức thực hiện giải pháp 77
3.2.3 Đổi mới phương thức tuyển dụng giảng viên i m i phới người giảng viên đại ương pháp phát triển đội ngũ giảng ng th c tuy n d ng gi ng viên ức về phát triển đội ngũ ển đội ngũ giảng viên ụ và quyền hạn của người giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viên 79
3.2.3.1 Mục tiêu của giải pháp 79
3.2.3.2 Nội dung của giải pháp 79
3.2.3.3 Cách thức thực hiện giải pháp 81
3.2.4 T ng căng lực đối với người giảng viên đại ười giảng viên đại học.ng công tác ki m tra, ánh giá, s ng l c ển đội ngũ giảng viên đ à đội ngũ giảng viên ọc đội ngũ giảng viêni ng ũ giảng viên
gi ng viênảng viên và đội ngũ giảng viên 82
3.2.4.1 Mục tiêu của giải pháp. 82
3.2.4.2 Nội dung của giải pháp 82
Trang 63.2.5.2 Nội dung của giải pháp 83
3.2.5.3 Cách thức thực hiện giải pháp 83
3.2.6 Đảng viên và đội ngũ giảng viênm b o các i u ki n ảng viên và đội ngũ giảng viên đ ền hạn của người giảng viên ệm vụ và quyền hạn của người giảng viên đển đội ngũ giảng viên phát tri n v ng ch c ển đội ngũ giảng viên ững chắc đội ngũ giảng ắc đảm bảo tính mục tiêu đội ngũ giảng viêni ng gi ngũ giảng viên ảng viên và đội ngũ giảng viênviên 84
3.2.6.1.Mục tiêu của giải pháp 84
3.2.6.2.Nội dung của giải pháp 84
Trang 7KÝ HIỆU CÁC CHỮ VIẾT TẮT
1 Lý do chọn đề tài
Sau 26 năm đổi mới của đất nước và 10 năm thực hiện Chiến lược phát
triển giáo dục 2001- 2010, giáo dục Đại học Việt Nam đã từng bước pháttriển rõ rệt về quy mô, đa dạng về loại hình trường và hình thức đào tạo;
Trang 8nguồn lực xã hội được huy động nhiều hơn và đạt được nhiều kết quả tíchcực, cung cấp nguồn nhân lực phục vụ sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội,quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, bảo đảm an ninh quốcphòng và hội nhập quốc tế.
Tuy nhiên, giáo dục Đại học đang đứng trước thách thức rất to lớn: Phươngpháp quản lý nhà nước đối với các trường Đại học, Cao đẳng được thay đổichậm, không đảm bảo yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo của toàn hệ thống,chưa phát huy mạnh mẽ được sự sáng tạo của đội ngũ nhà giáo, các nhà quản
lý và sinh viên Vì thế, giáo dục Đại học Việt Nam cần phải có sự đổi mới cơbản và toàn diện trên tất cả các mặt: Hoàn chỉnh mạng lưới các cơ sở giáo dụcĐại học trên phạm vi toàn quốc theo tiêu chuẩn tự đánh giá trong và đánh giángoài, phát triển các chương trình giáo dục Đại học theo định hướng nghiêncứu và định hướng nghề nghiệp; mở rộng quy mô đào tạo; xây dựng đội ngũgiảng viên và cán bộ quản lý giáo dục Đại học; nâng cao quy mô , hiệu quảhoạt động khoa học và công nghệ; hoàn thiện chính sách phát triển giáo dụcĐại học theo hướng bảo đảm quyền tự chủ và trách nhiệm xã hội của cơ sởgiáo dục Đại học…Trong đó, xây dựng đội ngũ giảng viên và cán bộ quản lýgiáo dục Đại học được xem là giải pháp trung tâm để nâng cao chất lượng đàotạo của các trường Đại học
Nghị quyết 14/2005/NQ-CP của Thủ tướng Chính phủ về đổi mới cơ bản
và toàn diện giáo dục Đại học Việt Nam giai đoạn 2006-2020 đã chỉ rõ: “Xâydựng đội ngũ giảng viên và cán bộ quản lý giáo dục Đại học đủ về số lượng,
có phẩm chất đạo đức và lương tâm nghề nghiệp, có trình độ chuyên môn cao,phong cách giảng dạy và quản lý tiên tiến; bảo đảm tỷ lệ sinh viên/ giảng viêncủa cả hệ thống giáo dục đại học không quá 20 Đến năm 2010 có ít nhất 40%giảng viên đạt trình độ Thạc sĩ và 25% đạt trình độ Tiến sĩ; đến năm 2020 có
ít nhất 60% giảng viên đạt trình độ Thạc sĩ và 35% đạt trình độ Tiến sĩ”
Trang 9Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch (ĐHYK PNT) đào tạo và cungcấp đội ngũ cán bộ y tế cho các cơ sở y tế trên địa bàn thành phố Hồ ChíMinh và mở rộng các tỉnh phía Nam từ Đà Nẵng trở vào Chính đội ngũ này
đã góp phần quan trọng vào việc chăm sóc sức khỏe nhân dân
Trong thời gian qua, Trường ĐHYK PNT đã có nhiều cố gắng để hoànthành nhiệm vụ được giao, không ngừng đổi mới và phát triển Để đáp ứng xuthế phát triển và nhu cầu của các cơ sở sử dụng nhân lực do nhà trường đàotạo, trong giai đoạn tới, quy mô và chất lượng đào tạo của Nhà trường sẽkhông ngừng được mở rộng và nâng cao, đòi hỏi đội ngũ giảng viên phải đủ
về số lượng, đồng bộ về cơ cấu và chuẩn hoá về chất lượng Vì thế, phát triểnđội ngũ cán bộ, giảng viên được xem là một trong những nhiệm vụ quan trọnghàng đầu của Nhà trường Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Trường ĐHYK PNTlần thứ XI (nhiệm kỳ 2009-2012) đã nhấn mạnh: “Tăng cường nâng cao trình
độ đội ngũ cán bộ giảng viên, chất lượng đào tạo đại học và sau đại học, tiếptục mở rộng quy mô đào tạo, xây dựng cơ sở vật chất để đáp ứng quy mô đàotạo ngày càng tăng”
Từ những lý do trên, chúng tôi chọn đề tài “Một số giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, giai đoạn 2011-2015” để nghiên cứu.
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất các giải pháp pháttriển đội ngũ giảng viên Trường ĐHYK PNT đủ về số lượng, đồng bộ về cơcấu và chuẩn hoá về chất lượng
Trang 103 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên đại học
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Một số giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Y khoaPhạm Ngọc Thạch, giai đoạn 2011-2015
4 Giả thuyết khoa học
Có thể phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học Y khoa Phạm NgọcThạch, giai đoạn 2011- 2015 đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, nâng caochất lượng nếu đề xuất được các giải pháp có cơ sở khoa học và có tính khảthi
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên đạihọc
5.2 Nghiên cứu cơ sở thực tiễn của vấn đề phát triển đội ngũ giảng viênTrường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch
5.3 Đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học
Y khoa Phạm Ngọc Thạch giai đoạn 2010 – 2015
6 Phương pháp nghiên cứu
6.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Nhóm phương pháp này nhằm thu thập các thông tin lý luận để xây dựng cơ
sở lý luận của đề tài Thuộc nhóm này có các phương pháp cụ thể sau đây:
- Phương pháp phân tích- tổng hợp tài liệu;
Trang 11- Phương pháp khái quát hoá các nhận định độc lập.
6.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
Nhóm phương pháp này nhằm thu thập các thông tin thực tiễn để xâydựng cơ sở thực tiễn của đề tài Thuộc nhóm này có các phương pháp cụ thểsau đây:
- Phương pháp điều tra;
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục;
- Phương pháp nghiên cứu các sản phẩm hoạt động;
- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia;
6.3 Phương pháp thống kê toán học
Để xử lý số liệu thu được thông qua việc sử dụng phần mềm SPSS.
7 Đóng góp của luận văn
7.1 Về mặt lý luận
Luận văn hệ thống hóa các vấn đề lý luận về giảng viên, đội ngũ giảngviên, làm rõ thêm một số đặc trưng của giảng viên Trường Đại học Y khoaPhạm Ngọc Thạch
7.2 Về mặt thực tiễn
Luận văn khảo sát tương đối toàn diện thực trạng ĐNGV Trường ĐHYKPNT; đưa ra được các giải pháp có cơ sở khoa học và có tính khả thi để pháttriển ĐNGV Trường ĐHYK PNT giai đoạn 2011 - 2015
8 Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục, tài liệu tham khảo, luận văn gồm 3chương:
- Chương 1: Cơ sở lý luận của vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên đạihọc
Trang 12- Chương 2: Cơ sở thực tiễn của vấn đề phát triển đội ngũ giảng viênTrường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, giai đoạn 2011- 2015
- Chương 3: Một số giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên Trường Đại học
Y khoa Phạm Ngọc Thạch, giai đoạn 2011- 2015
CHƯƠNG 1
Cơ sở lý luận của vấn đề phát triển đội ngũ giảng viên đại học 1.1 Lịch sử vấn đề nghiên cứu
Từ lâu, người ta đã xem giáo dục đại học như là một cỗ máy của sự phát
triển kinh tế Các trường đại học, ngoài chức năng là trung tâm học thuật và
Trang 13khoa học còn đóng vai trò đào tạo nhân lực có trình độ cao, đóng góp ý kiếnphản biện chính phủ, cố vấn cho doanh nghiệp, trang bị kiến thức khoa học và
kỹ thuật cho giới trẻ, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ…Những vai trò này của các trường đại học càng quan trọng hơn trong thời đạitoàn cầu hóa và kinh tế tri thức Để làm tốt vai trò của mình, vấm đề then chốtnhất của các trường đại học vẫn là xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên
Vì thế, vấn đề xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên đã thu hút được sựquan tâm của nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước Ở các nước cã nÒngi¸o dôc đ¹i học ph¸t triÓn như Hoa Kỳ, Anh, Đức, Pháp, Australia, NhậtBản… người ta xem giảng viên là lực lượng quyết định chất lượng đào tạocủa một trường đại học
Có nhiều công trình đã đi sâu nghiên cứu những yêu cầu mà người giảngviên cần phải đáp ứng, tiêu chí để đánh giá giảng viên, các giải pháp để pháttriển, nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên trong các trường đại học…
Ở trong nước, trong những năm gần đây đã xuất hiện một số công trìnhnghiên cứu về vấn đề xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên Đó là cáccông trình của các tác giả như Đỗ Minh Cương, Nguyễn Thị Doan, NguyễnQuốc Chớ, Nguyễn Thị Mỹ Lộc,… Nhưng trong các công trình này, các tácgiả mới chỉ nêu lên sự cần thiết phải xây dựng và phát triển đội ngũ giảngviên và đề xuất một số giải pháp để xây dựng và phát triển đội ngũ giảng viên
ở trường Đại học, Cao đẳng nói chung
Ngoài ra, còn phải kể đến một số luận văn thạc sĩ, tiến sĩ chuyên ngànhQuản lý giáo dục, đó là: luận văn của tác giả Dương Đức Hựng (2002) vềphát triển đội ngũ cán bộ giảng dạy Trường Đại học Sư phạm Hải Phũng; luậnvăn của tác giả Hồ Văn Ba (2004) về xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ,công chức hành chính Trường Đại học Vinh trong giai đoạn mới; luận văncủa tác giả Thái Huy Bảo (2010) vÒ phát triển đội ngũ giảng viên trường Đại
Trang 14học Sài Gòn; luận văn của tác giả Nguyễn Thị Hồng Thư (2010) vÒ phát triểnđội ngũ giảng viên Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương; luận ántiến sĩ của tác giả Nguyễn Văn Đệ (2010) về phát triển đội ngũ giảng viên đạihọc vùng Đồng bằng sông Cửu Long trong giai đoạn hiện nay
Gần đây, khi Ban Cán sự Đảng Bộ GD&ĐT ban hành Nghị quyết về đổimới quản lý giáo dục Đại học giai đoạn 2010-2012 và Bộ GD&ĐT triển khaichương trình hành động thực hiện Nghị quyết, trên các phương tiện thông tinđại chúng đã xuất hiện hàng loạt bài viết, bài trả lời phỏng vấn mà tác giả lànhững người đang trực tiếp làm công tác quản lý ở các trường Đại học và Caođẳng
- Tác giả Minh Thư, trong bài báo “Mấu chốt là đổi mới quản lý hoạt động đào tạo của giảng viên đại học” [36], đã đưa ra ba giải pháp để xây dựng đội
ngũ giảng viên, đó là: Đổi mới công tác bồi dưỡng giảng viên; Đổi mới côngtác phát triển giảng viên; Kết hợp các hình thức quản lý giảng viên
- Tác giả Nguyễn Văn Yến [45], trong bài báo “Phải tập trung giải quyết vấn đề then chốt- đội ngũ giảng viên” đã khẳng định: Xây dựng đội ngũ tốt là
một trong những khâu then chốt trong quản lý giáo dục và nâng cao chấtlượng giáo dục
- Tác giả Nguyễn Thiện Minh [28], trong bài báo “Chủ thể đổi mới là nhà giáo” đã nhấn mạnh vai trò quan trọng của việc xây dựng và nâng cao chất
lượng đội ngũ giảng viên đối với sự nghiệp đổi mới giáo dục đại học tronggiai đoạn hiện nay
- Tác giả Võ Văn Thắng [34], trong bài báo “Tìm giải pháp để giáo dục đại học cất cánh” cũng đã đề cập đến vai trò quan trọng của nguồn lực con
người trong các trường đại học, đó là đội ngũ giảng viên
Trang 15Tuy nhiên, chưa có công trình nào đi sâu nghiên cứu về các giải phápphát triển đội ngũ giảng viên của Trường ĐHYK PNT
1.2 Các khái niệm cơ bản của đề tài
1.2.1 Giảng viên và đội ngũ giảng viên
1.2.1.1 Giảng viên
Theo Từ điển Giáo dục học, giảng viên là “chức danh nghề nghiệp của nhàgiáo trong các cơ sở giáo dục Đại học và sau Đại học, dưới giáo sư, phó giáo
sư và giảng viên chính”
Theo Từ điển Bách khoa toàn thư, giảng viên là “Tên gọi chung nhữngngười làm công tác giảng dạy ở các trường Đại học, Cao đẳng, ở các lớp tậphuấn cán bộ Ở các trường Đại học và Cao đẳng, giảng viên là chức danh củanhững người làm công tác giảng dạy thấp hơn phó giáo sư ”
Còn theo theo Luật Giáo dục cña Nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa ViệtNam, giảng viên là tên gọi chỉ nhà giáo thực hiện hoạt động dạy học và giáodục tại các cơ sở giáo dục Cao đẳng, Đại học và sau Đại học
Như vậy, giảng viên là nhà giáo làm công tác giảng dạy ở các cơ sở giáodục Đ¹i học và cao đẳng
1.2.1.2 Đội ngũ giảng viên
Trang 16Trong lĩnh vực giáo dục, thuật ngữ đội ngũ được sử dụng để chỉ nhữngtập hợp người được phân biệt với nhau về chức năng trong hệ thống giáo dục.
Ví dụ: đội ngũ giáo viên, đội ngũ giảng viên, đội ngũ cán quản lý trường học
ii) Đội ngũ giảng viên
Đội ngũ giảng viên là một tập hợp những người làm nghề dạy học, giáo dụctại các trường Cao đẳng, Đại học được tổ chức thành một lực lượng (có tổchức) cùng chung một nhiệm vụ là thực hiện các mục tiêu giáo dục đã đề racho tập hợp đó, tổ chức đó Họ làm việc có kế hoạch và gắn bó với nhauthông qua lợi ích về vật chất và tinh thần trong khuôn khổ quy định củapháp luật thể chế xã hội Họ chính là nguồn lực quan trọng trong lĩnh vựcgiáo dục Đại học của nước nhà
1.2.2 Phát triển đội ngũ giảng viên
1.2.2.1 Phát triển
Theo Từ điển Tiếng Việt, phát triển là biến đổi hoặc làm cho biến đổi từ
ít đến nhiều, hẹp đến rộng, thấp đến cao, đơn giản đến phức tạp
Từ những năm 60 của thế kỷ trước, thuật ngữ “Phát triển” được sử
dụng khá rộng rãi với cách hiểu đơn giản là phát triển kinh tế - sau đó, kháiniệm này được bổ sung thêm về nội hàm và được hiểu một cách toàn diệnhơn Ngày nay khái niệm phát triển được sử dụng để chỉ cả ba mục tiêu cơbản của nhân loại: Phát triển con người toàn diện, bảo vệ môi trường, tạo hoàbình và ổn định chính trị Phát triển là một quá trình nội tại, là bước chuyểnhoá từ thấp đến cao, trong cái thấp đã chứa đựng dưới dạng tiềm năng nhữngkhuynh hướng dẫn đến cái cao là cái thấp đã phát triển Phát triển là quá trìnhtạo ra sự hoàn thiện của cả tự nhiên và xã hội Phát triển có thể là một quátrình hiện thực nhưng cũng có thể là một tiềm năng của sự vật, hiện tượng
Trang 17Hiện nay, khái niệm phát triển gắn liền với khái niệm bền vững Vì thế,
đã nói đến phát triển là phát triển bền vững Mọi sự phát triển, nếu không bềnvững đều dẫn đến khủng hoảng, đổ vỡ
1.2.2.2 Phát triển đội ngũ giảng viên
Phát triển đội ngũ giảng viên là tạo ra một đội ngũ giảng viên cho một trường Cao đẳng, Đại học đủ về số lượng, đảm bảo về chất lượng, có trình độ,được đào tạo đúng chuẩn quy định, có phẩm chất đạo đức, có năng lực
chuyên môn, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ của các trường đại học và cao đẳng
1.2.3 Giải pháp phát triển đội ngũ giảng viên
Để hiểu rõ hơn khái niệm giải pháp, chúng ta cần phân biệt với một sốkhái niệm tương tự như: phương pháp, biện pháp Điểm giống nhau của cáckhái niệm này đều nói về cách làm, cách tiến hành, cách giải quyết một côngviệc, một vấn đề Còn điểm khác nhau ở chỗ, biện pháp chủ yếu nhấn mạnhđến cách làm, cách hành động cụ thể, trong khi đó phương pháp nhấn mạnhđến trình tự các bước có quan hệ với nhau để tiến hành một công việc có mụcđích
Theo Hoàng Phê, “phương pháp là hệ thống các cách sử dụng để tiến hànhmột công việc nào đó”
Trang 18Cũn theo Nguyễn Văn Đạm, “phương phỏp được hiểu là trỡnh tự cần theotrong cỏc bước cú quan hệ với nhau khi tiến hành một cụng việc cú mục đớchnhất định”.
Về khỏi niệm biện phỏp, theo từ điển tiếng Việt, đú là “cỏch làm, cỏch giảiquyết một vấn đề cụ thể”
Như vậy, khỏi niệm giải phỏp tuy cú những điểm chung với cỏc khỏi niệmtrờn nhưng nú cũng cú điểm riờng Điểm riờng cơ bản của thuật ngữ này lànhấn mạnh đến phương phỏp giải quyết một vấn đề, với sự khắc phục khúkhăn nhất định Trong một giải phỏp cú thể cú nhiều biện phỏp
1.2.3.2 Giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn
Giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn là hệ thống các cách thức tổ chức,
điều khiển hoạt động phỏt triển đội ngũ giảng viờn
Từ đú, đề xuất cỏc giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn thực chất là đưa
ra cỏc cỏch thức tổ chức, điều khiển cú hiệu quả hoạt động phỏt triển đội ngũgiảng viờn
Việc đề xuất các giải pháp phỏt triển đội ngũ giảng viờn cần đi theo cỏchướng sau đõy:
- Xỏc định giải phỏp tương ứng với cỏc phương phỏp phỏt triển đội ngũgiảng viờn Mỗi phương phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn sẽ bao gồm nhữnggiải phỏp cụ thể Những giải phỏp này tỏc động đến những khớa cạnh khỏcnhau của đội ngũ giảng viờn và tạo ra sự thay đổi của đội ngũ theo mục tiờu
đó xỏc định Chẳng hạn, cỏc phương phỏp tổ chức hành chớnh khi sử dụng đểphỏt triển đội ngũ giảng viờn sẽ được thực hiện bởi nhiều giải phỏp như:
+ Giải phỏp điều động nội bộ trong tổ chức để điều động giảng viờndạy cỏc mụn học khỏc thực hiện nhiệm vụ giảng dạy mụn học lồng ghộp Khichưa cú loại hỡnh giảng viờn dạy mụn học này được đào tạo một cỏch chớnh
Trang 19quy, bài bản (trong trường hợp đã xác định rõ ràng năng lực của giảng viên vàkhả năng đáp ứng của họ với nhiệm vụ được giao).
+ Giải pháp bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm y học, hội thảo khoa học chocác giảng viên được cơ cấu giảng dạy các môn y học lồng ghép
+ Giải pháp nhận thay thế hoặc bổ sung giảng viên kiêm nhiệm có bồidưỡng nghiệp vụ Sư phạm y học từ các nguồn khác nhau
+ Giải pháp gửi đào tạo giảng viên, nghiệp vụ Sư phạm y học (theo cáchình thức đào tạo khác nhau) từ nguồn là các giảng viên bộ môn (không phải
là giảng viên cơ hữu chính thức) trên cơ sở đảm bảo lao động và lợi ích củahọ
Các giải pháp được xác định theo hướng này thường có phạm vi tácđộng rộng, bởi các nhóm phương pháp quản lý được thực hiện với tất cả cácđối tượng quản lý là con người và với tất cả các nội dung quản lý, các lĩnhvực quản lý của tổ chức
- Xác định giải pháp theo nội dung phát triển đội ngũ giảng viên
Xuất phát từ các đặc trưng và các nội dung của công tác phát triển độingũ giảng viên trường ĐHYK PNT xác định được các giải pháp để phát triểnđội ngũ này Đây là các giải pháp mang tính độc lập tương đối tương ứng vớinhững hoạt động cụ thể được thực hiện theo nội dung của công tác phát triểnđội ngũ nhằm tác động đến các thành tố của đội ngũ
Với tư cách là những hoạt động cụ thể để thực hiện các nhiệm vụ xácđịnh trong công tác phát triển đội ngũ, các giải pháp phát triển đội ngũ giảngviên trường ĐHYK PNT có khả năng tác động để làm thay đổi về số lượng,
cơ cấu và chất lượng của đội ngũ giảng viên Chẳng hạn với nội dung giáodục bồi dưỡng của công tác phát triển đội ngũ, hàng loạt các hoạt động có thểđược triển khai để nâng cao năng lực chuyên môn và phẩm chất nghề nghiệpcho các giảng viên Ví dụ: xây dựng và thực thi chương trình bồi dưỡng tại
Trang 20chỗ, đánh giá khả năng và nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng của các giảng viên cơhữu trong nhà trường, mở các lớp bồi dưỡng phương pháp nghiên cứu khoahọc cơ bản và nâng cao, các lớp huấn luyện sư phạm y học,
Với các xu hướng xác định các giải pháp phát triển đội ngũ giảng viênnêu trên, có thể nhận thấy hệ thống các giải pháp phát triển đội ngũ giảngviên trường ĐHYK PNT rất phong phú và đa dạng Việc xác định cụ thể cácgiải pháp và sử dụng các giải pháp này tùy thuộc vào điều kiện của tổ chức vàthực trạng của đội ngũ giảng viên trường ĐHYK PNT
Trong khuôn khổ của luận văn này, các giải pháp phát triển đội ngũgiảng viên trường ĐHYK PNT sẽ được xác định theo phức hợp các địnhhướng đã phân tích ở trên Từ phân tích trên, chúng tôi quan niệm: giải phápphát triển đội ngũ giảng viên trường ĐHYK PNT là các hoạt động cụ thểđược chủ thể quản lý, sử dụng để tác động đến các thành tố cấu trúc của độingũ giảng viên nhằm giải quyết những vấn đề tồn tại của đội ngũ này, pháttriển nó theo mục tiêu đã xác định
1.3 Người giảng viên đại học trong bối cảnh hiện nay
1.3.1 Vai trò của người giảng viên đại học
Trong trường đại học, người giảng viên giữ một vai trò đặc biệt quantrọng Có tác giả cho rằng, người giảng viên có các vai trò sau đây:
1.3.1.1 Giảng viên - nhà giáo
Đây là vai trò truyền thống nhưng lại rất cốt yếu đối với một giảng viên.Một giảng viên giỏi trước hết phải là một người thầy giỏi Thế nào là mộtngười thầy giỏi? Đó là một người uyên bác về kiến thức chuyên ngành màmình giảng dạy? Đúng nhưng chưa đủ, uyên bác về kiến thức chuyên mônmới chỉ là điều kiện cần chứ chưa phải điều kiện đủ cho một thầy giáo giỏi
Trang 21Theo các nhà giáo dục thế giới, một GV toàn diện là người có bốnnhóm kiến thức/kỹ năng sau:
- Kiến thức chuyên ngành
Kiến thức chuyên sâu về chuyên ngành và các môn học mà người GV đảmnhận.
- Kiến thức về chương trình đào tạo
Để đảm bảo tính liên thông, gắn kết giữa các môn học, GV phải đượctrang bị (hoặc tự trang bị) các kiến thức về cả chương trình giảng dạy Nhómkiến thức này quan trọng vì nó cho biết vị trí của môn học mà người GV đảmnhận trong bức tranh tổng thể, nó cung cấp thông tin về vai trò, sự tương tácgiữa một chuyên ngành với các chuyên ngành khác trong cùng một lĩnh vực,
kể cả giữa các chuyên ngành trong các lĩnh vực khác nhau. Xu hướng đào tạo
ĐH hiện nay là đào tạo chuyên sâu kết hợp với cung cấp tư duy liên ngành, đangành, đa lĩnh vực và đa văn hóa, vì chính những kiến thức này sẽ giúp ngườilao động thích nghi tốt trong các bối cảnh làm việc nhóm, dự án – mà ở đó họ
sẽ phải cộng tác với các cá nhân từ các chuyên ngành rất khác biệt để cùngnhau giải các bài toán đa lĩnh vực
- Kiến thức và kỹ năng về dạy và học
Bao gồm khối kiến thức về phương pháp luận, kỹ thuật dạy học nóichung và dạy học trong từng chuyên ngành cụ thể Bên cạnh phương phápchung thì mỗi chuyên ngành (thậm chí từng môn học hoặc cùng môn họcnhưng khác đối tượng học) đều có những đặc thù riêng biệt đòi hỏi phải cónhững phương pháp tiếp cận khác nhau
Hiện nay chúng ta đang coi thường khối kiến thức này Quan sát cho thấynội dung và phương pháp giảng dạy của bản thân nhóm môn học này cũng đãkhá cổ điển, không được thường xuyên cập nhật và xa rời thực tiễn giảng dạyđại học nói chung và giảng dạy trong từng chuyên ngành nhỏ nói riêng Để
Trang 22thay đổi diện mạo và chất lượng dạy và học hiện nay ở các trường ĐH, cầnđầu tư nhiều hơn để nâng cấp phương pháp và kỹ thuật giảng dạy của giảngviên.
- Kiến thức về môi trường giáo dục, hệ thống giáo dục, mục tiêu giáo dục,giá trị giáo dục
Đây có thể coi là khối kiến thức cơ bản nhất làm nền tảng cho các hoạtđộng dạy và học Chỉ khi mỗi GV hiểu rõ được các sứ mệnh, giá trị cốt lõi vàcác mục tiêu chính của hệ thống giáo dục và môi trường giáo dục, việc giảngdạy mới đi đúng định hướng và có ý nghĩa xã hội
1.3.1.2 Giảng viên - nhà khoa học
GV thực hiện vai trò nhà khoa học là giải thích và dự báo các vấn đềcủa tự nhiên và xã hội mà loài người và khoa học chưa có lời giải Nghiêncứu khoa học, tìm cách ứng dụng các kết quả nghiên cứu khoa học vào thựctiễn đời sống và công bố các kết quả nghiên cứu cho cộng đồng (cộng đồngkhoa học, xã hội nói chung, trong nước và quốc tế) là ba chức năng chính củamột nhà khoa học Từ đây có hai xu hướng nghiên cứu chính: nghiên cứu cơbản và nghiên cứu ứng dụng
Khác với nghiên cứu cơ bản mang tính giải thích và dự báo các vấn đềchưa khai phá của tự nhiên và xã hội, nghiên cứu ứng dụng là loại nghiên cứuhướng đến việc ứng dụng các kết quả của nghiên cứu cơ bản vào giải quyếtcác vấn đề cụ thể của xã hội Thông thường nghiên cứu cơ bản được coi là vaitrò chính của các giảng viên đại học Còn nghiên cứu ứng dụng mang tínhcông nghệ thường là kết quả của mối liên kết giữa các nhà khoa học và nhàứng dụng (các doanh nghiệp, các tổ chức xã hội) Do vậy nghiên cứu ứngdụng thường có màu sắc của các dự án tư vấn được đặt hàng bởi cộng đồngdoanh nghiệp (và do doanh nghiệp tài trợ) Trong bối cảnh hiện nay, khichưa có nhiều điều kiện đầu tư cho nghiên cứu cơ bản, chúng ta cần có chiến
Trang 23lược tận dụng kết quả nghiên cứu cơ bản của các quốc gia tiên tiến Do vậy,
có thể trong giai đoạn hiện nay, chúng ta nên khuyến khích các giảng viên đạihọc thực hiện các nghiên cứu mang tính tổng kết lý thuyết ngành (literaturereview) và tìm ra những hướng ứng dụng của các lý thuyết này
Nghiên cứu khoa học phải đi kèm với công bố kết quả nghiên cứu Điềunày có hai ý nghĩa Thứ nhất, công bố kết quả nghiên cứu trên các tạp chíchuyên ngành uy tín chính là thước đo chất lượng có ý nghĩa nhất đối với mộtcông trình nghiên cứu Thứ hai, chỉ khi được công bố rộng rãi và đi vào ứngdụng, nghiên cứu khoa học mới hoàn thành sứ mệnh xã hội của mình
1.3.1.3 Giảng viên - nhà cung ứng dịch vụ cho xã hội
Đây là một vai trò mà rất nhiều GV đã và đang thực hiện – nó cũng làmột vai trò mà xã hội đánh giá cao và kỳ vọng ở các GV Ở vai trò này, GVcung ứng các dịch vụ của mình cho nhà trường, cho SV, cho các tổ chức xãhội – đoàn thể, cho cộng đồng và cho xã hội nói chung Cụ thể đối với nhàtrường và SV, một GV cần thực hiện các dịch vụ như tham gia công tác quản
lý, các công việc hành chính, tham gia các tổ chức xã hội, cố vấn cho SV, liên
hệ thực tập, tìm chỗ làm cho SV Với ngành của mình, GV làm phản biệncho các tạp chí khoa học, tham dự và tổ chức các hội thảo khoa học
Đối với cộng đồng, GV trong vai trò của một chuyên gia cũng thực hiệncác dịch vụ như tư vấn, cung cấp thông tin, viết báo Trong chức năng này,giảng viên đóng vai trò là cầu nối giữa khoa học và xã hội, để đưa nhanh cáckiến thức khoa học vào đời sống cộng đồng Viết báo thời sự (khác với báokhoa học) là một chức năng khá quan trọng và có ý nghĩa lớn trong việctruyền bá kiến thức khoa học và nâng cao dân trí.
1.3.2 Nhiệm vụ và quyền hạn của người giảng viên
Theo Luật GDĐH, GV có các nhiệm vụ và quyền sau đây:
Trang 241) Giảng dạy theo mục tiêu, chương trình đào tạo và thực hiện đầy đủ,
có chất lượng chương trình đào tạo
2) Nghiên cứu, phát triển ứng dụng khoa học và chuyển giao côngnghệ, bảo đảm chất lượng đào tạo
3) Định kỳ học tập, bồi dưỡng nâng cao trình độ lý luận chính trị,chuyên môn nghiệp vụ và phương pháp giảng dạy
4) Giữ gìn phẩm chất, uy tín, danh dự của giảng viên
5) Tôn trọng nhân cách của người học, đối xử công bằng với người học,bảo vệ các quyền, lợi ích chính đáng của người học
6) Tham gia quản lý và giám sát cơ sở giáo dục đại học, tham gia côngtác Đảng, đoàn thể và các công tác khác
7) Được ký hợp đồng thỉnh giảng và nghiên cứu khoa học với các cơ sởgiáo dục đại học, các cơ sở nghiên cứu khoa học theo quy định của pháp luật
8) Được bổ nhiệm chức danh của GV, được xét tặng danh hiệu Nhà giáoNhân dân, Nhà giáo Ưu tú; được khen thưởng theo pháp luật
1.3.3 Yêu cầu về phẩm chất, năng lực đối với người giảng viên đại học
Để thực hiện có hiệu quả vai trò, nhiệm vụ của mình trong trường ĐH,người GV phải có đầy đủ các phẩm chất và năng lực sau đây:
Trang 251.3.3.1 Có phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống tốt
Chấp hành đầy đủ đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, phápluật của Nhà nước, thực hiện nghĩa vụ công dân;
Yêu nghề, gắn bó với nghề, giữ gìn phẩm chất, danh dự và uy tín củanhà giáo;
Thương yêu tôn trọng đối xử công bằng với người học;
Đoàn kết, cộng tác với đồng nghiệp
1.3.3.2 Có năng lực giảng dạy
Nghiên cứu và nắm vững mục tiêu giáo dục, nội dung, chương trình,
phương pháp GD§H, quy chế thi, kiểm tra, đánh giá, vị trí và yêu cầu củamôn học, ngành học được phân công đảm nhiệm; nắm bắt khả năng, kiến thứccủa người học;
Xây dựng kế hoạch dạy học, đề cương môn học, bài giảng và thiết kếhọc liệu cần thiết phục vụ cho giảng dạy; giảng bài, phụ đạo và hướng dẫnngười học kỹ năng học tập, nghiên cứu, làm thí nghiệm, thực hành, thảo luậnkhoa học, thực tập nghề nghiệp, tham gia các hoạt động thực tế phục vụ sảnxuất và đời sống;
Hướng dẫn SV thực tập tốt nghiệp, xây dựng đề cương và làm đồ án,khóa luận tốt nghiệp §H;
Hướng dẫn học viên viết luận văn thạc sĩ, hướng dẫn nghiên cứu sinhviết chuyên đề và luận án tiến sĩ (đối với GV có bằng tiến sĩ);
Thực hiện quá trình đánh giá kết quả học tập của người học;
Tham gia giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức cho SV, giúp SV pháthuy vai trò chủ động trong học tập và rèn luyện; hướng dẫn SV thực hiện mụctiêu đào tạo, nhiệm vụ chính trị của cơ sở GDĐH;
Hướng dẫn người học tham gia đánh giá hoạt động dạy học, thườngxuyên cập nhật thông tin từ người học để xử lý, bổ sung, hoàn chỉnh phương
Trang 26pháp, nội dung, kế hoạch giảng dạy nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả đàotạo, đáp ứng yêu cầu của xã hội;
Dự giờ và tham gia đánh giá hoạt động giảng dạy của GV khác;
Tham gia xây dựng và phát triển ngành học, chương trình đào tạo, cảitiến nội dung, phương pháp giảng dạy, nghiên cứu và thực hành môn học; Biên soạn giáo trình, sách chuyên khảo và tài liệu tham khảo phục vụcông tác đào tạo, bồi dưỡng;
Tham gia xây dựng các cơ sở thí nghiệm và thực hành
1.3.3.3.Có năng lực nghiên cứu khoa học
Chủ trì hoặc tham gia tổ chức, chỉ đạo, thực hiện các chương trình, đề
án, dự án, đề tài nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ;
Nghiên cứu khoa học và công nghệ để phục vụ xây dựng chương trìnhđào tạo, bồi dưỡng, biên soạn giáo trình, sách chuyên khảo, tài liệu thamkhảo, đổi mới phương pháp giảng dạy và kiểm tra, đánh giá môn học;
Công bố kết quả nghiên cứu trên các tạp chí khoa học trong và ngoàinước theo quy định của pháp luật;
Viết chuyên đề, tham luận tại các hội nghị, hội thảo khoa học ở trong
Trang 27Tham gia c¸c cuộc thi s¸ng tạo và các hoạt động khác về khoa học vàc«ng nghệ;
Thâm nhập thực tiễn, phổ biến kiến thức khoa học phục vụ đời sống
1.3.3.4 Tích cực tham gia các hoạt động phát triển đơn vị, phục vụ xã hội và cộng đồng
Tham gia đóng góp để phát triển nhà trường và cộng đồng;
Tham gia các hoạt động đoàn thể;
Tham gia vào các hội đồng chuyên môn
1.4 Một số vấn đề về phát triển đội ngũ giảng viên trường đại học Y khoa
1.4.1 Đặc trưng phát triển đội ngũ giảng viên trường đại học Y khoa
Đặc điểm nổi bật của người GV ngành y, đó là sự đan xen, hòa quyện
giữa nhà giáo dục với người thầy thuốc
Là nhà giáo dục, người GV ngành y cần phải nắm vững mục tiêu, nộidung, chương trình giáo dục của nhà trường, phải có kiến thức về Tâm lý vàTâm lý học lứa tuổi, kiến thức về Giáo dục học, về Phương pháp dạy học, trênnền tảng thế giới quan khoa học, đường lối giáo dục của Đảng, cùng với sựtâm huyết nghề nghiệp, tình yêu đối với sự nghiệp trồng người Họ phải lànhững GV có phong cách mẫu mực, mô phạm Đó là những phẩm chất cơ bản
để người GV ngành y thường xuyên trau dồi và nâng cao nghiệp vụ dạy học,nghiệp vụ sư phạm nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục
Là người thầy thuốc, GV ngành y cần phải nắm vững những tri thức cơbản về lĩnh vực y học theo chương trình đào tạo ĐH chuyên ngành y học Từ
đó, người GV phải thường xuyên học tập để nâng cao trình độ chuyên môn,
kỹ năng của ngành y, vận dụng kỹ năng đó vào quá trình dạy học, hoạt độngchuyên môn, sáng tạo trong giảng dạy Hoạt động lao động sư phạm của
Trang 28người GV ngành y thường mang đậm cá tính, phong cách riêng của ngườithầy thuốc Sự trầm tư trong quan sát, sự mạnh mẽ trong sáng tạo, sự năngđộng trong ứng xử là những phẩm chất cao quý trong lao động của người GVngành y Người GV ngành y trong trường ĐH y khoa phải có khả năng khaithác, kế thừa nền y học truyền thống của dân tộc và tiếp thu tinh hoa y họcnhân loại để làm giàu vốn tri thức, nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp
vụ sư phạm Ngoài nhiệm vụ chuyên môn trong nhà trường, GV ngành y cầnphải có năng lực hoạt động chuyên môn ngoài trường: điều trị bệnh tật, chămsóc người bệnh, nghiên cứu khoa học Ngoài những hiểu biết về lý luận, nghềnghiệp, hoạt động của họ chủ yếu thiên về kỹ năng thực hành Vì vậy, người
GV ngành y cần phải tăng cường rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp để phục vụtốt hơn việc giảng dạy trong trường
Điểm nổi bật ở người GV ngành y khoa là sự đan xen, hòa quyện giữangười thầy giáo và người thầy thuốc; kết hợp giữa giảng dạy và thực tế điềutrị, chăm sóc bệnh nhân tại các bệnh viện Vì vậy, xu thế hiện nay là có sự kếthợp giữa trường- viện là mô hình chung không những ở các trường đại học Ykhoa trên thế giới nói chung mà riêng tại Trường ĐHYK PNT cũng đang từngbước xây dựng Đề án Viện- Trường do Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh làmđầu mối chủ xướng trình Ủy ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh phê duyệt Như vậy, đặc trưng lao động sư phạm của GV ngành y thể hiện đậm néttrong vai trò của người thầy giáo và người thầy thuốc Vì thế, phát triển độingũ GV ngành y cần phải đặc biệt chú ý đến những đặc trưng lao động sưphạm của GV ngành y
Trang 291.4.2 Mục tiêu, nội dung và phương pháp phát triển đội ngũ giảng viên đại học Y khoa
1.4.2.1 Mục tiêu phát triển đội ngũ giảng viên đại học Y khoa
Phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa là nhằm làm cho đội ngũ này đủ về
số lượng, có phẩm chất đạo đức và lương tâm nghề nghiệp, có trình độchuyên môn cao, phong cách giảng dạy và quản lý tiên tiến
Mục tiêu trên được cụ thể hoá thành các điểm sau đây:
i) Chăm lo xây dựng đội ngũ GV đại học Y khoa để có đủ số lượng, đồng
bộ về cơ cấu loại hình, vững vàng về trình độ, có thái độ nghề nghiệp tốt, tậntụy với nghề, đảm bảo chất lượng về mọi mặt để đội ngũ GV thực hiện tốtnhất, có hiệu quả nhất chương trình, kế hoạch đào tạo và những mục tiêu giáodục chung của trường ĐH Y khoa
ii) Phải làm cho đội ngũ GV luôn có đủ điều kiện, có khả năng sáng tạotrong việc thực hiện tốt nhất những mục tiêu của nhà trường đồng thời tìmthấy lợi ích cá nhân trong mục tiêu phát triển của tổ chức, phát triển đội ngũ
GV phải tạo ra sự gắn bó kết hợp mật thiết giữa công tác quy hoạch, kế hoạchtuyển chọn, sử dụng, đào tạo và đào tạo lại, bồi dưỡng và tạo môi trườngthuận lợi cho đội ngũ phát triển
iii) Phát triển đội GV Y khoa phải bao gồm sự phát triển toàn diện củangười GV - nhà giáo, người thầy thuốc - với tư cách là thành viên trong cộngđồng nhà trường, nhà chuyên môn, nhà khoa học trong hoạt động sư phạm vềgiáo dục, nhà chuyên gia đầu ngành trên các lĩnh vực chuyên môn y học tạicác cơ sở y tế
iv) Xây dựng phát triển đội ngũ là phải làm tốt công tác quy hoạch, xâydựng được kế hoạch tiếp nhận, tuyển dụng, sử dụng, đào tạo, đào tạo lại, bồidưỡng nâng cao trình độ thường xuyên liên tục
Trang 30v) Kết quả của công tác xây dựng và phát triển đội ngũ GV không nhữngchỉ nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghề nghiệp cho các nhà giáo mà còncần phải quan tâm đến những nhu cầu thăng tiến, những quyền lợi thiết thực
để thực sự làm cho người GV gắn bó trung thành và tận tụy với “Sự nghiệp trồng người”
1.4.2.2 Nội dung phát triển đội ngũ giảng viên đại học Y khoa
Nội dung phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa bao gồm các vấn đề sauđây:
i) Xây dựng và thực hiện quy hoạch đội ngũ GV và cán bộ quản lý GD
ĐH, bảo đảm đủ về số lượng, nâng cao chất lượng, đáp ứng yêu cầu đổi mớiGDĐH
ii) Xây dựng nội dung, chương trình và phương pháp đào tạo, bồi dưỡng
GV ngành Y và cán bộ quản lý GDĐH ngành Y Chú trọng nâng cao trình độchuyên môn và nghiệp vụ sư phạm của GV, tầm nhìn chiến lược, năng lựcsáng tạo và tính chuyên nghiệp của cán bộ lãnh đạo, quản lý
iii) Xây dựng phương thức tuyển dụng GV ngành Y theo hướng kháchquan, công bằng và có yếu tố cạnh tranh Hoàn thiện và thực hiện cơ chế hợpđồng dài hạn; bảo đảm sự bình đẳng giữa GV biên chế và hợp đồng, giữa GV
ở cơ sở giáo dục công lập và cơ sở giáo dục ngoài công lập
iv) Xây dựng và ban hành chính sách mới đối với GV ngành Y bao gồmtiêu chuẩn GV, định mức lao động, điều kiện làm việc, nhiệm vụ khoa học vàcông nghệ, chế độ nghỉ dài hạn để trao đổi học thuật và cơ chế đánh giá kháchquan kết quả công việc
Trang 311.4.2.3 Phương pháp phát triển đội ngũ giảng viên đại học Y khoa
Phương pháp phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa cũng được dựa trên
những phương pháp quản lý nói chung Đó là các phương pháp quản lý đượcvận dụng trong một nội dung cụ thể của quản lý - quản lý nhân sự trong tổchức
Trong khoa học quản lý và quản lý nhân sự, các phương pháp quản lýđược sử dụng để phát triển đội ngũ bao gồm:
i) Các phương pháp giáo dục, vận động, tuyên truyền
Nhóm phương pháp này bao gồm các cách thức tác động của chủ thểquản lý vào tư tưởng, tình cảm của con người trong tổ chức, nhằm nâng caotrách nhiệm, nhiệt tình của họ trong công việc, qua đó góp phần nâng cao chấtlượng của đội ngũ
Trong phát triển đội ngũ, các phương pháp này còn được sử dụng đểthuyết phục, động viên các cá nhân khi cần thiết phải có sự thay đổi trong vịtrí hoặc công việc Trong trường hợp này, các phương pháp giáo dục đã tácđộng đến cơ cấu của đội ngũ
Nhiều trường hợp, các phương pháp giáo dục còn được sử dụng để tácđộng đến các cá nhân hoặc nhóm thành viên trong đội ngũ để tạo ra sự hòahợp trong các yếu tố giữa các cá nhân và của cả đội ngũ
Các phương pháp giáo dục dựa trên cơ sở vận dụng các quy luật tâm lý.Đặc trưng của phương pháp là tính thuyết phục, tức là làm cho con ngườiphân biệt được phải - trái, đúng - sai từ đó nâng cao tính tự giác trong côngviệc và sự gắn bó trong tổ chức
Các phương pháp giáo dục có ý nghĩa to lớn trong quản lý nhân sự vàphát triển đội ngũ vì đối tượng của quản lý nhân sự là con người - một thựcthể năng động, là tổng hòa của nhiều mối quan hệ
Trang 32lý kịp thời, thích đáng.
Các phương pháp hành chính có vai trò quan träng trong quản lý nhân
sự, x©y dùng đội ngũ của tổ chức Phương pháp này xác lập trật tự kỷ cươnglàm việc và hoạt động trong tổ chức, kết nối các phương pháp quản lý khácnhằm phát huy đồng bộ sức mạnh của chúng
Các phương pháp hành chính cho hiệu lực tức thì ngay từ khi ban hànhquyết định Hơn nữa, các phương pháp hành chính buộc đối tượng bị tác độngphải thực hiện một cách bắt buộc, không có sự lựa chọn Điều này khiến chophương pháp có ưu thế trong việc giải quyết những tình huống nảy sinh trong
tổ chức một cách có hiệu quả Tuy nhiên, sử dụng phương pháp này đòi hỏichủ thể quản lý phải có quyết định dứt khoát, rõ ràng, dễ hiểu, có địa chỉ thựchiện và loại trừ khả năng có thể giải thích khác nhau đối với cùng một nhiệmvụ
iii) Các phương pháp kinh tế
Các phương pháp kinh tế là các phương pháp tác động gián tiếp đến đốitượng quản lý thông qua các lợi ích kinh tế, để cho đối tượng quản lý tự lựachọn phương án hoạt động hiệu quả nhất trong phạm vi hoạt động của họ
Trang 33Bản chất của các phương pháp này là đặt mỗi cá nhân vào những điềukiện kinh tế để họ có khả năng kết hợp đúng đắn lợi ích của bản thân với lợiích chung của tổ chức Điều đó cho phép cá nhân lựa chọn con đường hiệuquả để thực hiện nhiệm vụ của mình Các phương pháp kinh tế tác động lêncon người trong tổ chức không phải bằng cưỡng bức hành chính mà bằng lợiích, tức là nêu mục tiêu nhiệm vụ phải đạt được, đưa ra những điều kiệnkhuyến khích về kinh tế Do đó, các phương pháp kinh tế chấp nhận có thể cónhững giải pháp kinh tế khác nhau cho cùng một vấn đề Đồng thời khi sửdụng các phương pháp này, chủ thể quản lý phải biết tạo ra những tình huống,những điều kiện để lợi ích cá nhân và từng nhóm phù hợp với lợi ích của cả tổchức.
Khi sử dụng phương pháp kinh tế, cần chó ý mét sè ®iÓm sau ®©y:
- Việc áp dụng phương pháp kinh tế luôn luôn gắn với việc sử dụng cácđòn bẩy kinh tế như giá cả, lợi nhuận, tiền lương, tiền thưởng Nhìn chung,việc sử dụng các phương pháp kinh tế có liên quan chặt chẽ đến việc sử dụngquan hệ hàng hóa - tiền tệ Để nâng cao hiệu quả sử dụng các phương phápkinh tế phải hoàn thiện các đòn bẩy kinh tế, nâng cao năng lực vận dụng quan
hệ hàng hóa - tiền tệ, quan hệ thị trường
- Để áp dụng phương pháp kinh tế, phải thực hiện sự phân cấp quản lýmột cách đúng đắn giữa các cấp quản lý
- Sử dụng các phương pháp kinh tế, đòi hỏi cán bộ quản lý phải có đủtrình độ và năng lực về nhiều mặt Bởi vì sử dụng các phương pháp kinh tếđòi hỏi cán bộ quản lý phải biết và thông thạo về các vấn đề kinh tế, đồng thờiphải có phẩm chất đạo đức vững vàng
Trang 341.4.3 Sự cần thiết phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa
Sở dĩ cần phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa vì những lý do sauđây:
1.4.3.1 Xu hướng phát triển của giáo dục đại học thế giới
GDĐH trên thế giới đang phát triển theo các xu hướng sau đây:
- Đại chúng hóa: Chuyển từ giáo dục tinh hoa (Elite) sang giáo dục đại
chúng và phổ cập (Massificantion & Univerzalization) Quy mô GDĐH tăngnhanh Ở nhiều nước như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc tỷ lệ SV trong độ tuổi 18-
26 lên đến 40- 60%
- Đa dạng hóa: Phát triển nhiều loại hình trường với cơ cấu đào tạo đa dạng
về trình độ và ngành nghề theo hướng hàn lâm (Academy) hoặc nghề nghiệp
và công nghệ nặng về thực hành (Proffessionnal)
- Tư nhân hóa: Để tăng cường hiệu quả đào tạo và thu hút nhiều nguồn lực
ngoài ngân sách nhà nước cho GDĐH, nhiều nước phần lớn các trường ĐH là
ĐH tư
- Bảo đảm chất lượng và nâng cao khả năng cạnh tranh; Tập đoàn hóa và
công nghiệp hóa hệ thống GDĐH
- Phát triển mạng lưới các đại học nghiên cứu để trở thành các trung tâm sản
xuất, sử dụng, phân phối, xuất khẩu tri thức và chuyển giao công nghệ mới,hiện đại Thông qua đào tạo và nghiên cứu để phát hiện và thu hút nhân tàikhoa học và công nghệ
- Đẩy mạnh các loại hình dịch vụ đào tạo nhân lực quốc tế và khu vực Các
trường ĐH trở thành các cơ sở dịch vụ đào tạo nhân lực thu hút vốn đầu tưvào đào tạo từ nhiều nước đặc biệt là các nước đang phát triển có nhu cầu tiếpcận với công nghệ hiện đại
Trang 35Chính các xu hướng phát triển này của GDĐH đã tác động trực tiếp đến độingũ giảng viên cũng như đến công tác xây dựng và nâng cao chất lượng độingũ GV nói chung GV đại học Y nói riêng
1.4.3.2 Yêu cầu của đổi mới giáo dục đại học Việt Nam
Sau 26 năm đổi mới của đất nước, GDĐH Việt Nam đã từng bước pháttriển rõ rệt về quy mô, đa dạng về loại hình trường và hình thức đào tạo,nguồn lực xã hội được huy động nhiều hơn và đạt được nhiều kết quả tíchcực, cung cấp nguồn lao động chủ yếu có trình độ cao đẳng, ĐH, thạc sĩ vàtiến sĩ phục vụ sự nghiệp phát triển kinh tế- xã hội , quá trình công nghiệphóa, hiện đại hóa, bảo đảm an ninh quốc phòng và hội nhập kinh tế quốc tế Tuy nhiên, GDĐH nước ta cũng đang đứng trước những thách thức rất tolớn, đó là: “Phương pháp quản lý nhà nước đối với các trường đại học, caođẳng chậm được thay đổi, không đảm bảo được yêu cầu nâng cao chất lượngđào tạo của toàn bộ hệ thống, chưa phát huy mạnh mẽ được sự sáng tạo củađội ngũ nhà giáo, các nhà quản lý và sinh viên Chất lượng nguồn nhân lựcđang là khâu yếu kém, kéo dài của toàn bộ hệ thống kinh tế” [9; tr.28]
Vì thế, giáo dục đại học Việt Nam cần phải được đổi mới một cách cơbản và toàn diện Trong đổi mới GDĐH, nâng cao chất lượng đội ngũ GVđược xác định là một giải pháp mang tính chất đột phá Giải pháp này được
cụ thể hóa như sau: “Triển khai thực hiện nghiêm túc chế độ làm việc của GV
do Bộ GD&ĐT ban hành Thực hiện quy hoạch đào tạo GV trình độ thạc sĩ,tiến sĩ đến năm 2020 ở tất cả các trường cao đẳng, ĐH, từ năm 2010 mỗi năm
cứ khoảng 1.000 GV làm tiến sĩ ở trong nước, 1.000 GV làm tiến sĩ ở nướcngoài Từ năm học 2009-2010, thực hiện SV tham gia đánh giá giảng dạy của100% GV Các GV đại học đều có kế hoạch đến năm 2012 mỗi GV sử dụngtốt một ngoại ngữ cho đào tạo và nghiên cứu khoa học” [9; tr 42]
Trang 361.4.3.3 Những hạn chế của đội ngũ giảng viên đại học của nước ta hiện nay
Có thể phác thảo những hạn chế của đội ngũ GV đại học ở nớc ta hiện naytrên những nét chính sau đây:
- Thiếu giảng viên có đủ trình độ
- Sự chuẩn bị học thuật cho GV còn ở trình độ thấp, nhất là trong các lĩnhvực: Phương pháp sư phạm; thiết kế và phát triển giảng dạy nhằm hướng đếncải tiến các môn học và chương trình đào tạo; phát triển chuyên môn nghiệp
vụ (như đào tạo sau đại học)
- Thiếu các kỹ năng trong nghiên cứu và thực hành giảng dạy hiện đại
- Thiếu các kiến thức cập nhật về chuyên ngành bao gồm nội dung, ương trình đào tạo và nội dung các môn học
- Làm việc quá nhiều mà lương lại thấp dẫn đến việc thiếu thời gian cầnthiết để chuẩn bị giáo án, tiếp xúc với SV và nghiên cứu khoa học
- Không có sự khuyến khích đối với GV trong việc nâng cao kỹ nănggiảng dạy, chất lượng môn học, chương trình đào tạo và khả năng nghiên cứukhoa học
Nằm trong bối cảnh chung đó, đội ngũ GV đại học Y cũng có những hạnchế trên Chính vì thế, cần phải phát triển đội ngũ GV các trường ĐH nóichung, đại học Y nói riêng
Trang 371.4.3.4 Nhu cầu đào tạo nhân lực cho ngành Y ngày càng cao
Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng đã nhấn mạnh:
“Chuẩn hóa chất lượng dịch vụ y tế, chất lượng bệnh viện, từng bước tiếp cậnvới tiêu chuẩn khu vực và quốc tế” [44; tr 128]
Để thực hiện Nghị quyết Đại hội XI của Đảng, các trường ĐH Y khoaphải đẩy mạnh đạo tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho các cơ sở y tếtrong cả nước Điều đó đòi hỏi phải mở rộng mạng lưới các trường ĐH, CĐ ykhoa một cách hợp lý
Hiện nay, một trong những hạn chế của các cở sở GDĐH mới mở là thiếuđội ngũ GV cơ hữu, đáp ứng yêu cầu đào tạo Do đó, cần phải quan tâm đúngmức đên phát triển đội ngũ GV đại học Y khoa
Trang 38Tiờ̉u kờ́t chương 1
Qua cơ sở lý luận của vấn đề phỏt triển đội ngũ giảng viờn đại học, cúthể túm tắt khỏi quỏt như sau:
Đội ngũ giảng viờn là một tập hợp những người làm nghề dạy học, giỏodục tại cỏc trường Cao đẳng, Đại học được tổ chức thành một lực lượng (cú
tổ chức) cựng chung một nhiệm vụ là thực hiện cỏc mục tiờu giỏo dục đó đề
ra cho tập hợp đú, tổ chức đú Họ làm việc cú kế hoạch và gắn bú với nhauthụng qua lợi ớch về vật chất và tinh thần trong khuụn khổ quy định củaphỏp luật thể chế xó hội Họ chớnh là nguồn lực quan trọng trong lĩnh vựcgiỏo dục Đại học của nước nhà
Giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn là hệ thống các cách thức tổ chức,
điều khiển hoạt động phỏt triển đội ngũ giảng viờn
Từ đú, đề xuất cỏc giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảng viờn thực chất là đưa
ra cỏc cỏch thức tổ chức, điều khiển cú hiệu quả hoạt động phỏt triển đội ngũgiảng viờn
Xuất phỏt từ cỏc đặc trưng và cỏc nội dung của cụng tỏc phỏt triển độingũ giảng viờn trường ĐHYK PNT xỏc định được cỏc giải phỏp để phỏt triểnđội ngũ này Đõy là cỏc giải phỏp mang tớnh độc lập tương đối tương ứng vớinhững hoạt động cụ thể được thực hiện theo nội dung của cụng tỏc phỏt triểnđội ngũ nhằm tỏc động đến cỏc thành tố của đội ngũ
Với tư cỏch là những hoạt động cụ thể để thực hiện cỏc nhiệm vụ xỏcđịnh trong cụng tỏc phỏt triển đội ngũ, cỏc giải phỏp phỏt triển đội ngũ giảngviờn trường ĐHYK PNT cú khả năng tỏc động để làm thay đổi về số lượng,
cơ cấu và chất lượng của đội ngũ giảng viờn
Phương phỏp phỏt triển đội ngũ GV đại học Y khoa cũng được dựa trờn
những phương phỏp quản lý núi chung Đú là cỏc phương phỏp quản lý được
Trang 39vận dụng trong một nội dung cụ thể của quản lý - quản lý nhân sự trong tổchức.
Trong khoa học quản lý và quản lý nhân sự, các phương pháp quản lýđược sử dụng để phát triển đội ngũ bao gồm:
i)Các phương pháp giáo dục, vận động, tuyên truyền
ii) Các phương pháp hành chính
iii) Các phương pháp kinh tế
Từ đó cho thấy sự cần thiết phải phát triển đội ngũ GV đại học Y khoabởi những lý do sau:
+ Xu hướng phát triển của giáo dục đại học thế giới:
- Đại chúng hóa.
- Đa dạng hóa
- Tư nhân hóa
- Bảo đảm chất lượng và nâng cao khả năng cạnh tranh
- Phát triển mạng lưới các đại học nghiên cứu.
- Đẩy mạnh các loại hình dịch vụ đào tạo nhân lực quốc tế và khu vực.
Chính các xu hướng phát triển này của GDĐH đã tác động trực tiếp đếnđội ngũ giảng viên cũng như đến công tác xây dựng và nâng cao chất lượngđội ngũ GV nói chung GV đại học Y nói riêng
+ Yêu cầu của đổi mới giáo dục đại học Việt Nam: cần phải được đổi mới
một cách cơ bản và toàn diện
Trang 40từ năm 1989 trên cơ sở trường Trung học Y tế thành phố Hồ Chí Minh và cóthêm chức năng đào tạo bậc đại học (ngành Bác sĩ đa khoa) và TCCN (ngànhĐiều dưỡng, Hộ sinh).
Từ khi mới thành lập, trường ĐHYK PNT là trường Y khoa duy nhấtcủa thành phố Hồ Chí Minh đào tạo và cung cấp cán bộ y tế cho thành phố
Hồ Chí Minh Trên cơ sở thí điểm là Trung tâm Đào tạo Bồi dưỡng Cán bộ Y
tế Tp Hồ Chí Minh, chưa có một mô hình sẵn có, mọi việc đều mới mẻ từđầu như: xây dựng mục tiêu đào tạo, nội dung chương trình và phương phápgiảng dạy cho đến biên soạn tài liệu, giáo trình phục vụ cho giảng dạy và xâydựng đội ngũ giảng viên
Khi mới thành lập, trường chỉ có khoảng 100 giảng viên tham gia giảngdạy với số lượng sinh viên khóa 1 khoảng 63 sinh viên Đa số các thầy thuốctham gia giảng dạy chưa từng được đào tạo nghiệp vụ sư phạm Song với sựsay mê và ý thức trách nhiệm của mình, trải qua nhiều giai đoạn khác nhau,lãnh đạo cùng cán bộ, giảng viên trường ĐHYK PNT, thế hệ sau kế tiếp thế
hệ trước đã không ngừng khắc phục khó khăn để vươn lên, hoàn thành nhiệm
vụ được giao