ở cấp vi mô: Quản lý giáo dục đợc hiểu là những tác động tự giác có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, có hệthống quy luật của chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên, công nhân viên, tậpth
Trang 1bộ giáo dục và đào tạo
Trờng Đại học Vinh
- -phạm đức tởng
các biện pháp quản lý nhằm nâng cao
chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng thcs
huyện lộc hà - tỉnh hà tĩnh
Luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục
Chuyên ngành: quản lý giáo dục
Mã số: 60.14 05
Ngời hớng dẫn khoa học: PGS.TS lu xuân mới
Vinh 2007Lời cảm ơn
Tác giả xin chân thành cảm ơn các Giáo s, các giảng viên của Trờng
Đại học Vinh, Học viện quản lý giáo dục đã tận tình giúp đỡ tác giả trong quá trình học tập và nghiên cứu.
Trang 2Xin chân thành cảm ơn Sở Giáo dục đào tạo Hà Tĩnh, Phòng Giáo dục đào tạo Huyện Can Lộc, Thạch Hà, Lộc Hà - Tỉnh Hà Tĩnh, Trờng THCS Bình An, các phòng ban chuyên môn của các huyện Can Lộc, Thạch Hà, Lộc Hà, các đồng nghiệp, bạn bè và gia đình đã động viên khích lệ, tạo điều kiện cho tác giả trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn.
Đặc biệt tác giả xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS TS Lu Xuân Mới,
ng-ời đã tận tình hớng dẫn, giúp đỡ tác giả hoàn thành luận văn.
Măc dầu đã rất cố gắng song trong quá trình thực hiện luận văn, không thể tránh khỏi những thiếu sót Rất mong đợc sự góp ý của thầy cô giáo, bạn bè, đồng nghiệp để luận văn đợc hoàn thiện hơn.
Tác giả xin chân thành cảm ơn!
Vinh, ngày 01 tháng 12 năm 2007
Tác giả
Phạm Đức Tởng
Trang 42 Mục đích nghiên cứu 5
3 Nhiệm vụ nghiên cứu 5
4 Khách thể và đối tợng nghiên cứu 5
5 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu 5
6 Giả thuyết khoa học 5
7 Phơng pháp nghiên cứu 5
8 Những luận điểm chính của đề tài 6
9 ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài……… 6
10 Cấu trúc của luận văn 6
Chơng 1: Cơ sở lý luận và pháp lý của việc quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS 7
1.1 Một số khái niệm có liên quan đến đề tài 7
1.2 Cơ sở lý luận của việc quản lý nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS 15
1.3 Cơ sở pháp lý của quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS 20
1.4 Những yêu cầu về chất lợng đội ngũ quản lý trờng THCS 28
Chương 2: THỰC TRẠNG ChấT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ QUẢN Lí TRƯỜNG THCS HUYỆN LỘC HÀ TỈNH HÀ TĨNH 42
2.1 Khỏi quỏt về điều kiện tự nhiờn, kinh tế, xó hội và phát triển Giáo dục huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh 42
2.2 Thực trạng Giỏo dục và Đào tạo huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh 47
2.3 Nhận xột, đỏnh giỏ chung 54
2.4 Thực trạng xây dựng và nâng cao chất lợng đội ngũ quản lý các trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh 64
Chơng 3: các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng tHCS huyện lộc hà tỉnh hà tĩnh 66
3.1 Những căn cứ để đề xuất các biện pháp 66
3.2 Các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý tr-ờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh 68
3.3 Khảo nghiệm về mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 91
Kết luận và kiến nghị 94
1 Kết luận 94
Trang 5“ Giáo dục và Đào tạo là quốc sách hàng đầu” Chính vì vậy, mục tiêu của giáodục nớc ta là “Đào tạo con ngời Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, sứckhỏe, thẩm mĩ, và nghề nghiệp, trung thành với lý tởng độc lập dân tộc và chủnghĩa xã hội; hình thành và bồi dỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực công dân
đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”
Đại hội X của Đảng Cộng sản Việt Nam tiếp tục khẳng định: “Giáo dục
và Đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu, là nền tảng
và động lực thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nớc”
Trang 6Thực hiện: “Nâng cao chất lợng giáo dục toàn diện; đổi mới cơ cấu tổchức, cơ cấu quản lý, nội dung, phơng pháp dạy học Thực hiện chuẩn hóa, hiện
đại hóa, xã hội hóa, chấn hng nền giáo dục Việt Nam…”
Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục: “Bảo đảm đủ sốlợng, nâng cao chất lợng đội ngũ giáo viên ở tất cả các cấp học, bậc học” Tiếptục “Đổi mới cơ chế quản lý giáo dục Phân cấp, tạo động lực và sự chủ động và
sự chủ động của cơ sở, các chủ thể tiến hành giáo dục”
Đứng trớc những yêu cầu mới của sự phát triển giáo dục trong thời kỳcông nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nớc, đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáodục còn bộc lộ những hạn chế, bất cập là: số lợng giáo viên còn thiếu nhiều, đặcbiệt ở các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số… Cơ cấu giáoviên đang mất cân đối giữa các môn học, bậc học, các vùng, miền
Chất lợng chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ nhà giáo có mặt cha đápứng yêu cầu đổi mới giáo dục và phát triển kinh tế – xã hội, đa số vẫn dạy theolối cũ, nặng về truyền đạt lý thuyết, ít chú ý đến phát triển t duy, năng lực sángtạo, kỷ năng thực hành của ngời học; một bộ phận nhà giáo thiếu gơng mẫutrong đạo đức, lối sống, nhân cách, cha làm gơng tốt cho học sinh, sinh viên noitheo Đội ngũ quản lý còn thiếu so với định mức; số lợng cán bộ quản lý cótrình độ chuyên môn trên chuẩn, đợc bồi dỡng về chuyên môn nghiệp vụ quản
lý, bồ dỡng về lý luận chính trị từ trung cấp trở lên còn thấp Tính chuyênnghiệp của đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục cha cao, trình độ và năng lực điềuhành quản lý còn bất cập, đặc biệt trong tham mu, chỉ đạo và tổ chức thực hiện.Năng lực xây dựng kế hoạch, kiểm tra đánh giá trong quá trình chỉ đạo và tổngkết các nhiệm vụ giáo dục của cán bộ quản lý giáo dục còn hạn chế Một số cán
bộ quản lý còn t tởng ỷ lại, thiếu chủ động, trông chờ sự chỉ đạo “cầm tay chỉviệc” của cấp trên
Năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục cha ngang tầm với yêu cầuphát triển của sự nghiệp giáo dục Chế độ, chính sách còn bất hợp lý, cha tạo đ-
ợc động lực đủ mạnh để phát huy tiềm năng của đội ngũ cán bộ quản lý
Nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế và yếu kém:
Công tác xây dựng kế hoạch đào tạo bồi dỡng giáo viên của ngành giáodục đào tạo cha sát thực tế; kế hoạch tuyển dụng đội ngũ giáo viên hàng năm
Trang 7còn hạn chế; do vậy tình hình thừa thiếu giáo viên cục bộ, không đồng bộ về cơcấu môn học, theo vùng cha đợc khắc phục.
Công tác bồi dỡng giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục chất lợng và hiệuquả cha cao; phơng pháp bồi dỡng cha đổi mới, hình thức bồi dỡng còn đơn
điệu
Công tác kiểm tra đánh giá còn hình thức Công tác thanh tra, đánh giá,xếp loại đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục hằng năm cha thờngxuyên Nếu có làm thì cũng cha phản ánh đợc thực tế chất lợng đội ngũ cán bộquản lý, giáo viên
Thực hiện phân cấp trong quản lý giáo dục về tổ chức cán bộ cha sát yêucầu trong chỉ đạo chuyên môn
Một bộ phận cán bộ quản lý, giáo viên, cha nhận thức đầy đủ về vai tròtrách nhiệm và yêu cầu nâng cao năng lực quản lý, trình độ chuyên môn, đổimới phơng pháp giảng dạy, đổi mới về nội dung giáo dục đào tạo trong tìnhhình mới, cá biệt còn giáo viên thiếu ý chí và quyết tâm tu dỡng phấn đấu vềchính trị t tởng, đạo đức lối sống, chuyên môn nghiệp vụ, làm giảm sút niềm tincủa học sinh, cha mẹ học sinh và nhân dân đối với sự nghiệp giáo dục
Hệ thống văn bản pháp quy còn thiếu, cha đáp ứng cho công tác giáo dục
đào tạo, những vấn đề lý luận phát triển giáo dục, thực hiện giáo dục là quốcsách hàng đầu cha đợc quan tâm đúng mức
Sự bất cập giữa nhu cầu của xã hội với thực tế phát triển giáo dục cha đợcgiải quyết triệt để Nền kinh tế thị trờng, xu thế toàn cầu hóa ảnh hởng khôngnhỏ tới phát triển giáo dục đào tạo trong thời kỳ mới
Để nâng cao chất lợng, hiệu quả giáo dục có nhiều yếu tố trong đó có yếu
tố đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục đóng vai trò quan trọng Quản lý giáo dục vàchất lợng của đội ngũ quản lý giáo dục là những yếu tố mang tính quyết định
đối với việc nâng cao chất lợng và hiệu quả giáo dục Bởi lẽ ngời cán bộ quản lýgiáo dục vừa giữ vai trò và trách nhiệm của nhà giáo, vừa giữ vai trò và tráchnhiệm của nhà quản lý giáo dục thực hiện tốt việc đảm bảo chất lợng giáo dục
Cán bộ quản lý giáo dục giữ vai trò quan trọng trong việc tổ chức, quản
lý, điều hành các hoạt động giáo dục hớng vào việc nâng cao chất lợng và hiệuquả giáo dục trong nhà trờng Cán bộ quản lý giáo dục phải không ngừng họctập rèn luyện, nâng cao phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn, năng lực quản
lý và trách nhiệm cá nhân Nhà nớc, ngành giáo dục có kế hoạch xây dựng vànâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục nhằm phát huy vai trò và
Trang 8trách nhiệm của cán bộ quản lý giáo dục, bảo đảm phát triển sự nghiệp giáodục.
Sự nghiệp giáo dục tỉnh Hà Tĩnh nói chung, sự nghiệp giáo dục huyệnLộc Hà nói riêng trong những năm vừa qua đã có nhiều cố gắng và nỗ lực để
đổi mới công tác quản lý giáo dục; đợc Bộ giáo dục - Đào tạo đánh giá là mộttrong những tỉnh có chất lợng giáo dục tốt, nhng chất lợng giáo dục nhìn chungcòn thấp, hiệu quả giáo dục cha cao ở một số vùng, cha tơng xứng với vùng đấthiếu học Một trong những nguyên nhân của sự yếu kém là chất lợng (phẩmchất, năng lực, trình độ, ) của đội ngũ cán bộ quản lý trờng học cha thực sự đápứng yêu cầu phát triển giáo dục trong giai đoạn hiện nay Vì vậy, cùng với các
địa phơng khác trong và ngoài tỉnh cần khẩn trơng tìm các biện quản lý nhằmnâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý các trờng học trong đó có trờngTHCS
Với t cách là một cán bộ quản lý trờng THCS (đã từng giữ chức vụ quản
lý trờng Tiểu học) bản thân tôi luôn quan tâm, kỳ vọng sự nghiệp giáo dụchuyện Lộc Hà sớm có những tiến bộ vợt bậc để đáp ứng yêu cầu xã hội Trong
đó đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý là một trong những yếu tố quyết địnhchất lợng và hiệu quả giáo dục.Đẩy mạnh các biện pháp quản lý nhằm nâng caochất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS ở huyện Lộc Hà là yêu cầu cấpthiết không thể thiếu đợc
Đã có một số công trình nghiên cứu về nâng cao chất lợng nhà giáo vàcán bộ quản lý giáo dục nói chung Những thành quả nghiên cứu về lĩnh vựcnày đã đợc ứng dụng vào thực tiễn và đã mang lại hiệu quả nhất định Tuy vậy,việc đề xuất các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộquản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh thì cha có công trình nghiêncứu nào đề cập tới
Chính vì lý do trên tôi chọn đề tài Các biện pháp quản lý nhằm nâng cao“
chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh ”Với hy vọng đề xuất các biện pháp quản lý có tính khả thi nhằm nâng cao chất l-ợng đội ngũ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
2 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu để đề xuất các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng
đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
3 Nhiệm vụ nghiên cứu
Trang 93.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về các biện pháp quản lý nhằm nâng caochất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
3.2 Khảo sát thực trạng chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCShuyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
3.3 Đề xuất một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũcán bộ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
4 Khách thể và đối tợng nghiên cứu
4.1 Khách thể nghiên cứu:
Đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
4.2 Đối tợng nghiên cứu:
Các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lýtrờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh
5 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
Chỉ nghiên cứu đội ngũ cán bộ quản lý (Hiệu trởng, phó hiệu trởng) trờngTHCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh.Mục đích để tìm ra các biện pháp quản lýnhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS huyện Lộc Hàtỉnh Hà Tĩnh
6 Giả thuyết khoa học
Chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý có ý nghĩa quyết định đối với chất lợng
và hiệu quả giáo dục trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh; nếu áp dụng mộtcách đồng bộ và sáng tạo các biện pháp do tác giả đề xuất thì chắc chắn chất l-ợng đội ngũ cán bộ quản lý các trờng THCS huyện Lộc Hà tỉnh Hà Tĩnh sẽ đợcnâng cao
7 Phơng pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm các phơng pháp nghiên cứu lý thuyết
- Đọc tài liệu khoa học có liên quan đến đề tài luận văn
- Phân tích, tổng hợp
- Khái quát hóa các nhận định độc lập
- Mô hình hóa
7.2 Nhóm các phơng pháp nghiên cứu thực tiễn
- Quan sát - Tổng kết kinh nghiệm
- Điều tra - Nghiên cứu các sản phẩm hoạt động
- Đàm thoại - Lấy ý kiến chuyên gia
7.3 Nhóm các phơng pháp bổ trợ:
Thống kê toán học
8 Những luận điểm chính của đề tài
8.1 Đội ngũ cán bộ quản lý trờng học có vai trò đặc biệt quan trọng đốivới chất lợng và hiệu quả trong nhà trờng
Trang 108.2 Chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng học là yếu tố cơ bản thể hiệnsức mạnh của đội ngũ cán bộ quản lý trờng học.
8.3 Muốn nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng học cần cócác biện pháp quản lý phù hợp, đồng bộ của các cấp quản lý giáo dục
9.ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài:
Nghiên cứu làm sáng tỏ cơ sở lý luận của bviệc nâng cao chhất lợng độingũ CBQL trờng THCS
Những biện pháp quản lý do tác giả đề xuất có giá trị thực tiễn phổ biếncho việc nâng cao chất lợng đội ngũ CBQL trờng THCS ở các địa phơng và tr-ờng có điều kiện tơng tự
10 Cấu trúc của luận văn
tr-Chơng 3: Các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lợng
đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS huyện lộc hà tỉnh hà tĩnh.
Kết luận và kiến nghị
Chơng 1 Cơ sở lý luận và pháp lý của việc quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS 1.1 Một số khái niệm có liên quan đến đề tài
1.1.1 Quản lý
Có nhiều cách hiểu về quản lý, tùy theo cách tiếp cận khác nhau:
W.Taylor cho rằng: “Quản lý là biết chính xác điều bạn muốn ngời kháclàm và sau đó thấy rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻnhất” [22,68]
Trung tâm nghiên cứu khoa học tổ chức, quản lý đã nêu ra: “Quản lý làmột quá trình công tác gây ảnh hởng của chủ thể quản lý đến khách thể quản lýnhằm đạt mục tiêu chung… Quản lý là một nghệ thuật đạt đợc mục tiêu đã đề
ra thông qua việc điều khiển, phối hợp, hớng dẫn, chỉ huy hoạt động của nhữngngời khác “ [7,176]
Theo Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc thì: “Quản lý là hoạt
động có định hớng, có chủ đích của chủ thể quản lý (ngời quản lý) đến kháchthể quản lý (ngời bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành
và đạt đợc mục đích của tổ chức” [11,12]
Trang 11Theo Trần Quốc Thành: “Quản lý là sự tác động có ý thức của chủ thểquản lý để chỉ huy, điều khiển hớng dẫn các quá trình xã hội của nhà quản lý,phù hợp với quy luật của khách quan” [50,17].
Qua những định nghĩa trên ta thấy rõ quản lý có những nét đặc trng cơbản về bản chất của hoạt động quản lý nh sau:
- Quản lý gồm hai thành phần là chủ thể và khách thể quản lý
“Ai quản lý”: đó là chủ thể quản lý Chủ thể quản lý có thể là một ngờihoặc một tổ chức
“Quản lý ai”, “quản lý cái gì?”, “quản lý sự việc gì?”: đó là khách thểquản lý Khách thể quản lý có thể là ngời, tổ chức, hay là sự vật cụ thể, cũng cókhi khách thể là ngời, tổ chức đợc con ngời đại diện trở thành chủ thể quản lýcấp dới thấp hơn
- Giữa chủ thể và khách thể quản lý có mối quan hệ tác động qua lại,
t-ơng hỗ nhau, “chủ thể làm nảy sinh các tác động quản lý, còn khách thể thì sảnsinh các giá trị vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng, trực tiếp đáp ứng nhu cầucủa con ngời, thỏa mãn mục đích của chủ thể quản lý” [50,23] Chủ thể quản lýthực hiện các tác động thông qua việc xây dựng kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo vàkiểm tra, đánh giá việc thực hiện kế hoạch
- Ngày nay, quản lý thờng đợc định nghĩa: Quản lý là quá trình đạt đếnmục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng phối hợp các chức năng: kế hoạch, tổchức, chỉ đạo, và kiểm tra
Theo chúng tôi: Quản lý là hoạt động có định hớng có chủ đích của chủthể quản lý (ngời quản lý) đến khách thể quản lý (ngời bị quản lý) trong một tổchức nhằm đạt đợc mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các chức năng: Kếhoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra
Quản lý cần có thông tin nhiều chiều Thông tin là nền tảng của quản lý Dovậy, có thể coi thông tin là chức năng đặc biệt cùng với 4 chức năng đã nêu trên.Mối quan hệ giữa các chức năng quản lý đợc thể hiện tại sơ đồ sau đây:
Kế hoạch
Chỉ đạo
Trang 12
Sơ đồ 1 : Các chức năng cơ bản của quản lý
1.1.2 Quản lý giáo dục
Cũng có nhiều quan điểm về quản lý giáo dục dới đây:
- Theo học giả M.I.Kônđacôp: “Quản lý giáo dục là tập hợp những biệnpháp tổ chức, cán bộ, kế hoạch hóa, tài chính, cung tiêu,… nhằm đảm bảo vậnhành bình thờng của các cơ quan trong hệ thống giáo dục, để tiếp tục phát triển
và mở rộng hệ thống cả mặt số lợng lẫn chất lợng” [39,212]
- Theo GS TS Nguyễn Ngọc Quang “ Quản lý giáo dục là hệ thống tác
động có mục đích, có kế hoạch hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho
hệ vận hành theo đờng lối và nguyên lý giáo dục của Đảng thực hiện đợc cáctính chất nhà trờng xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm hội tụ là quá trìnhdạy học, giáo dục thế hệ trẻ đa giáo dục đến mục tiêu dự kiến tiến lên trạng tháimới về chất” [46,72]
Theo PGS TS Trần Kiểm “Quản lý giáo dục thực chất là những tác độngcủa chủ thể quản lý vào quá trình giáo dục (đợc tiến hành bởi tập thể giáo viên vàhọc sinh, với sự hỗ trợ đắc lực của lực lợng xã hội) nhằm hình thành và phát triểntoàn diện nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo của nhà trờng” [35, 38]
Theo PGS TS Đặng Quốc Bảo: “Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quan là
điều hành, phối hợp các lực lợng nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theoyêu cầu phát triển kinh tế – xã hội Ngày nay, với sứ mệnh phát triển giáo dục,công tác giáo dục không chỉ giới hạn ở thế hệ trẻ mà cho mọi ngời Cho nên quản
lý giáo dục đợc hiểu là sự điều hành hệ thống giáo dục quốc dân” [2]
Nh vậy, quản lý giáo dục đợc hiểu theo các cấp độ vĩ mô và vi mô ở cấp
độ vĩ mô: Quản lý giáo dục đợc hiểu là những tác động tự giác (có ý thức, cómục đích, có kế hoạch, có hệ thống, có quy luật) của chủ thể quản lý đến tất cảcác mắt xích của hệ thống (từ cấp cao đến các cơ sở giáo dục là nhà trờng)nhằm thực hiện có chất lợng và hiệu quả mục tiêu phát triển giáo dục, đào tạothế hệ trẻ mà xã hội đặt ra cho ngành Giáo dục ở cấp vi mô: Quản lý giáo dục
đợc hiểu là những tác động tự giác (có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, có hệthống quy luật) của chủ thể quản lý đến tập thể giáo viên, công nhân viên, tậpthể học sinh, cha mẹ học sinh và các lực lợng xã hội trong và ngoài nhà trờngnhằm thực hiện có chất lợng và hiệu quả mục tiêu giáo dục của nhà trờng
Kế hoạch
Chỉ đạo
Trang 13Nh vậy, quản lý giáo dục là quản lý hệ thống giáo dục, là sự tác động cómục đích, có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức của chủ thể quản lý lên đối tợngquản lý theo những quy luật khách quan nhằm đa hoạt động s phạm của hệthống giáo dục đạt đến hiệu quả mong muốn.
lý học sinh, quản lý quá trình dạy học, giáo dục, quản lý cơ sở vật chất trangthiết bị dạy học, quản lý tài chính trờng học, quản lý lớp học, những nhiệm vụcủa giáo viên, quản lý mối quan hệ giữa nhà trờng và cộng đồng [ Từ điển GD(2001) NXB từ điển BK]
Hoạt động quản lý nhà trờng chịu tác động của những chủ thể quản lýbên trên nhà trờng ( các cơ quan quản lý giáo dục cấp trên) nhằm hớng dẫn vàtạo điều kiện cho hoạt động của nhà trờng và bên ngoài nhà trờng, các thực thểbên ngoài nhà trờng, cộng đồng nhằm xây dựng những định hớng về phát triểncủa nhà trờng và hỗ trợ điều kiện cho nhà trờng phát triển [Từ điển GD (2001)NXB từ điển BK]
Theo GS VS Phạm Minh Hạc “ Quản lý trờng học (nhà trờng) là thựchiện đờng lối giáo dục của Đảng trong phạm vi của mình, tức là đa nhà trờngvận hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đàotạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từng học sinh” [29]
Cũng có một số tác giả khác trình bày khái niệm quản lý trờng học vàtrong các định nghĩa đó vẫn nổi bật cái chung, cái bản chất của quản lý trờnghọc là quán trình quản lý lao động s phạm của thầy, hoạt động học tập và tựgiáo dục của trò diễn ra chủ yếu thông qua quá trình dạy học
Nh vậy, quản lý trờng học là tập hợp những tác động tối u của chủ thểquản lý để tập thể giáo viên, học sinh và các bộ phận khác Tận dụng các nguồn
dự trữ do nhà nớc đầu t cũng nh các lực lợng xã hội đóng góp, hoặc vốn tự cócủa nhà trờng; hớng vào việc đẩy mạnh mọi hoạt động của nhà trờng mà tiêu
điểm hội tụ là quá trình đào tạo thế hệ trẻ, tất cả nhằm thực hiện có chất lợngmục tiêu và kế hoạch đào tạo, đa nhà trờng tiến đến một trạng thái mới
Trang 14Chúng ta cho rằng: Quản lý nhà trờng là những tác động hợp quy luật củachủ thể quản lý nhà trờng (Hiệu trởng) đến khách thể quản lý nhà trờng (Giáoviên, nhân viên và học sinh…) nhằm đa các hoạt động giáo dục và dạy học củanhà trờng đạt tới mục tiêu phát triển giáo dục của nhà trờng.
nó và không thể tồn tại ngoài tính quy định ấy Mỗi sự vật bao giờ cũng là sựthống nhất của chất lợng và số lợng” [56, 419]
Có nhiều quan điểm nhận định chất lợng khi nói về chất lợng giáo dục,
có 6 quan điểm về đánh giá chất lợng mà có thể vận dụng vào nhận diện chất ợng mọi hoạt động nói chung nh: “Chất lợng đánh giá bằng đầu vào; chất lợng
l-đánh giá bằng đầu ra; chất lợng l-đánh giá bằng giá trị gia tăng, chất lợng l-đánhgiá bằng học thuật; chất lợng đánh giá bằng văn hóa tổ chức riêng và chất lợng
đánh giá bằng kiểm toán” [17, 23] Ngoài 6 quan điểm về đánh giá chất lợngnêu trên còn có các quan niệm về chất lợng nh:
“- Chất lợng là sự phù hợp với các tiêu chuẩn quy định
- Chất lợng là sự phù hợp với mục đích
- Chất lợng với t cách là hiệu quả của việc đạt mục đích
- Chất lợng là sự đáp ứng của nhu cầu khách hàng” [17,28]
Những năm gần đây, khái niệm chất lợng đợc thống nhất sử dụng khárộng rãi là định nghĩa theo chuẩn quốc tế ISO 8402: 1994 do tổ chức quốc tế vềtiêu chuẩn hóa (ISO) đa ra đã đợc đông đảo các quốc gia chấp nhận (và dựa vào
đó Việt Nam ban hành tiêu chuẩn TCVN 8402: 1999):
Chất lợng là tập hợp các đặc tính của một thực thể (đối tợng), tạo chothực thể đó khả năng thỏa mãn nhu cầu đã đợc đề ra Trong đó thuật ngữ “Thựcthể” hay “đối tợng” bao gồm cả sản phẩm theo nghĩa rộng: một hoạt động, mộtquá trình, một tổ chức hay một cá nhân [Nguyễn Quốc Chí (2000) quản lý chất
Trang 15lợng sản phẩm theo TQM & ISO 9000 NXB khoa học và kỷ thuật Hà Nội,trang 39].
1.1.5 Chất lợng giáo dục.
Chất lợng giáo dục là một khái niệm mang tính tơng đối, động và đachiều với nghĩa rộng, hẹp và theo các cách tiếp cận khác nhau
- Tuy nhiên chất lợng giáo dục có thể đợc hiểu một cách cụ thể nh sau:Chất lợng giáo dục theo nghĩa hẹp: Chất lợng giáo dục đợc quy về mức
độ thực hiện mục tiêu hay hiệu quả giáo dục Chất lợng giáo dục là sự phù hợpvới mục tiêu giáo dục và đợc đo bằng các chuẩn mực xác định
Chất lợng giáo dục theo tiếp cận tổng thể: Chất lợng giáo dục đợc quy chotất cả các nhân tố cấu thành giáo dục và tạo điều kiện bên ngoài giáo dục
- Chất lợng giáo dục là mức độ đạt đợc mục tiêu giáo dục và thỏa mãnnhu cầu của ngời học; là kết quả của quá trình giáo dục đợc biểu hiện ở mức độnắm vững kiến thức, hình thành những kỹ năng tơng ứng, những thái độ cầnthiết và đợc đo bằng các chuẩn xác định: Đổi mới quản lý nhà trờng theo hớngvận dụng tiếp cận “Quản lý chất lợng tổng thể”, tạp chí khoa học giáo dục – L-
u Xuân Mới
- Chất lợng giáo dục đợc xác định theo khung tổng quát xét về chức năng: Chất lợng đầu vào (tơng ứng với chức năng khởi đầu): là các điều kiệnbảo đảm chất lợng đối với nhà trờng: chơng trình, nội dung, giáo viên, cơ sở vậtchất – trang thiết bị dạy học, tài chính, quản lý và có tính đến chất lợng đầuvào của học sinh
Chất lợng của quá trình dạy học – giáo dục: ph ơng pháp dạy học cảitiến; kỷ thuật dạy học; tơng tác s phạm giữa giáo viên – học sinh; khaithác tiềm năng của học sinh, thiết bị dạy học, hệ thống đánh giá thích hợp,thời lợng,…
Chất lợng của kết quả học tập: tiếp thu kiến thức, hình thành kỷ năng,thái độ và giá trị
1.1.6 Chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
Cán bộ quản lý trờng THCS là ngời có phẩm chất chính trị và đạo đức tốt,nắm vững nội dung cơ bản của công tác quản lý nhà nớc về giáo dục; có nănglực tổ chức trờng học; xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch ngắn hạn cũng
nh dài hạn; thực hiện tốt công tác kiểm tra nội bộ trờng học, công tác dân chủhóa nhà trờng, quản lý tốt công tác hành chính, công tác kế hoạch phát triển,
Trang 16thực hiện có hiệu quả mục tiêu, nội dung, phơng pháp giáo dục Làm tốt côngtác tham mu, vận động nhân dân, xây dựng môi trờng giáo dục lành mạnh….
Chất lợng đội ngũ CBQL trờng THCS thực hiện trên hai mặt cơ bản củanhân cách ngời CBQL:
1.1.6.1 Phẩm chất
Phẩm chất đợc hiểu là cái làm lên giá trị của ngời hay sự vật Phẩm chấtcon ngời đợc thực hiện qua các mặt nh phẩm chất tâm lý, phẩm chất trí tuệ,phẩm chất ý chí và phẩm chất sức khỏe và tâm lý
- “Phẩm chất tâm lý là những đặc điểm thuộc tính tâm lý nói lên mặt đức(theo nghĩa rộng) của một nhân cách” [56,426]
- “Phẩm chất trí tuệ là những đặc điểm bảo đảm cho sự nhận thức củamột con ngời đạt kết quả tốt, bao gồm phẩm chất của tri giác (nhớ nhanh, chínhxác,…, của tởng tợng, t duy, ngôn ngữ và chú ý” [56, 427]
- “Phẩm chất ý chí là mặt quan trọng trong nhân cách bao gồm những đặc
điểm nói lên một con ngời có ý chí tốt: có chí hớng, có tính mục đích, quyết
đoán, đấu tranh bản thân cao, có tinh thần vợt khó,…” [56, 427]
- Ngoài ra, trong thực tiễn phát triển của xã hội hiện nay, các nhà khoahọc còn đề cập tới phẩm chất sức khỏe thể chất và tâm lý con ngời; nó bao gồmcác mặt rèn luyện sức khỏe, tránh và khắc phục những ảnh hởng của một sốbệnh lý mang tính rào cản hoạt động của con ngời, …
Đội ngũ CBQL trờng THCS cần có và cần phát huy các phẩm chất này
Năng lực gắn liền với phẩm chất và tâm lý của cá nhân Năng lực cóthể đợc phát triển trên cơ sở kết quả hoạt động của con ng ời và kết quả pháttriển của xã hội (đời sống xã hội, sự giáo dục và rèn luyện, hoạt động củacá nhân,…)
Qua những khái niệm, cách tiếp cận và những quan điểm đánh giá chất ợng nêu trên, có thể nhận diện chất lợng cán bộ ở hai mặt chủ yếu là phẩm chất
l-và năng lực trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ l-và quyền hạn của họ nói
Trang 17cách khác khi tiếp cận chất lợng của ngời cán bộ quản lý thì phải gắn với nhiệm
vụ, chức năng và quyền hạn đã đợc quy định cho họ Ví dụ: khi nghiên cứu chấtlợng quản lý trờng THCS phải gắn nó với những phẩm chất và năng lực của họkhi thực hiện các hoạt động quản lý nhà trờng
Thực hiện t tởng của chủ tịch Hồ Chí Minh về yêu cầu của ngời cán bộcách mạng là: “vừa hồng vừa chuyên”, trong luận văn này chúng tôi tiếp cậnchất lợng của cán bộ trờng THCS trên hai mặt chủ yếu cấu thành chất lợng cán
bộ là phẩm chất (hồng) và năng lực (chuyên) của họ
1.2 Cơ sở lý luận của việc quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
1.2.1 Quản lý đội ngũ
Quản lý đội ngũ đợc xem là một trong những lĩnh vực quản lý của các tổchức và cuả mọi cán bộ quản lý đối với một tổ chức Để nâng cao chất l ợng độingũ quản lý thì không thể thiếu đợc hoạt động đào tạo và bồi dỡng cán bộ quảnlý; đồng thời cần phải có những giải pháp quản lý mang tính khả thi về lĩnh vựcnày
Có nhiều phơng pháp nhằm quản lý đội ngũ có hiệu quả nh quản lý bằngchế tài (pháp lý, quy định, quy ớc…),quản lý bằng kế hoạch, tự quản lý,
Trong đó tự quản lý là vấn đề quan trọng vì chỉ có tự quản lý, tự hiểu biếtchính mình mới nhận định, đánh giá và điều chỉnh đợc công việc trên cơ sở đóxây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch quản lý một cách hợp lý, phùhợp với điều kiện và khả năng của mình
Quản lý đội ngũ phải đảm bảo sự chung sức của cả tổ chức (nhà trờng) đó
là cùng làm việc với nhau trên cơ sở nhận thức chung, mục đích chung, nhất trí thủtục, cam kết, hợp tác, giải quyết bất đồng công khai bằng thảo luận
Quản lý đội ngũ nói chung và quản lý đội ngũ trờng THCS nói riêng lànhiệm vụ quan trọng của các cấp quản lý Để quản lý đội ngũ có hiệu quả cácnhà quản lý cần xây dựng kế hoạch quản lý phù hợp với từng điều kiện và khảnăng cụ thể, việc quản lý phải áp dụng một cách linh hoạt nhằm tạo điều kiệntốt nhất cho mọi cán bộ quản lý đợc tự khẳng định mình, tự phát huy hết khảnăng và làm việc mới đúng lơng tâm và trách nhiệm
Trang 18Quản lý đội ngũ cán bộ quản lý
Phát triển Sử dụng Xây dựng, nuôi dỡng môi
tr-ờng cho CBQL phát triển
- Đào tạo
- Bồi dỡng
- Nghiên cứu khoa học
- Tổng kết và viết sáng
kiến kinh nghiệm
- Nghiên cứu tham quan
- Các mối quan hệ, liên hệ
Sơ đồ 2: Sơ đồ quản lý đội ngũ cán bộ quản lý.
1.2.2 Quy hoạch, kế hoạch, xây dựng, phát triển đội ngũ cán bộ quản lý.
Công tác quy hoạch, kế hoạch, xây dựng, phát triển đội ngũ cán bộquản lý là một trong những hoạt động quản lý của ng ời quản lý của ngờiquản lý và cơ quan quản lý Nó có tác dụng làm cho cơ quan quản lý hoặcngời quản lý biết đợc về số lợng, chất lợng, cơ cấu tuổi, trình độ và cơ cấuchuyên môn, cơ cấu giới,… của từng cán bộ quản lý và của cả đội ngũ cán
bộ quản lý; đồng thời quy hoạch, xây dựng đợc kế hoạch phát triển đội ngũnhằm tìm ra các biện pháp nâng cao chất l ợng cho từng cán bộ quản lý vàcả đội ngũ CBQL
Công tác quy hoạch xây dựng phát triển đội ngũ cán bộ quản lý nóichung, công tác quy hoạch xây dựng phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trờngTHCS nói riêng là nhiệm vụ quan trọng có tính chất chiến lợc quyết định chất l-ợng đội ngũ cán bộ quản lý và chất lợng giáo dục Công tác quy hoạch xâydựng phát triển đội ngũ cán bộ quản lý phải đợc tổ chức theo một quy trìnhkhép kín, đảm bảo theo kế hoạch và đợc tiến hành thờng xuyên nhằm phát hiện,bồi dỡng, đánh giá đúng kế hoạch, quy hoạch, và phát triển,… trên cơ sở đó có
sự đánh giá đúng thực trạng, khách quan và điều chỉnh kế hoạch, quy hoạch hợp
lý với điều kiện hiện tại nhằm tạo điều kiện và phát huy tối đa khả năng của độingũ CBQL
1.2.3 Tuyển chọn, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm và luân chuyển cán
bộ quản lý trờng THCS.
Trang 19- Tuyển chọn, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, luân chuyển cán bộcông chức nói chung và đối với cán bộ quản lý trờng THCS nói riêng là côngviệc thuộc lĩnh vực công tác tổ chức và cán bộ.
Việc tuyển chọn, bổ nhiệm phải thực hiện một cách chính xác cán bộquản lý có đủ phẩm chất và năng lực tạo điều kiện kiên quyết cho tổ chức đó
đạt mục tiêu Bổ nhiệm, miễn nhiệm cán bộ quản lý là yêu cầu tất yếu cho việcthực hiện kế hoạch nâng cao chất lợng cán bộ quản lý cũng nh đáp ứng yêu cầu
đòi hỏi của sự nghiệp giáo dục hiện nay
- Miễn nhiệm cán bộ quản lý thực chất là làm cho cán bộ quản lý luôn
đảm bảo các yêu cầu về chuẩn của đội ngũ, không để cho đội ngũ cán bộ quản
lý có những thành viên không đủ điều kiện và không đáp ứng đợc yêu cầu giáodục Miễn nhiệm cũng là một hình thức nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán
bộ quản lý
- Luân chuyển (có thể hiểu là bao hàm cả điều động) cán bộ quản lý cótác dụng làm cho chất lợng đồng điều trong các tổ chức; mặt khác lại tạo điềukiện thỏa mãn các nhu cầu riêng t trong đời sống của cán bộ quản lý Hai mặttác dụng nói trên gián tiếp làm cho chất lợng cán bộ quản lý đợc nâng cao
Công tác tuyển chọn, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, luân chuyển
đội ngũ cán bộ quản lý nói chung, đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS nói riêngcần xem xét, đánh giá, cân nhắc kỹ lỡng lấy mục đích tuyển chọn, bổ nhiệm,miễn nhiệm, luân chuyển đội ngũ cán bộ quản lý để thúc đẩy phát triển sựnghiệp giáo dục Việc tuyển chọn, bổ nhiệm, miễn nhiệm, luân chuyển đội ngũcán bộ quản lý là việc làm diễn ra thờng xuyên theo kế hoạch của công tác cán
bộ (công tác tổ chức cán bộ) nhng phải đợc tổ chức một cách minh bạch, côngkhai, dân chủ, đúng các quy trình, hợp lý hợp tình, đúng quy định của ngành vàcủa pháp luật
1.2.4 Đào tạo, bồi dỡng cán bộ quản lý trờng THCS
- Công tác đào tạo, bồi dỡng cán bộ quản lý có tác dụng hoàn thiện vànâng cao trình độ cho từng cán bộ quản lý và cả đội ngũ cán bộ quản lý Bảnchất của công tác đào tạo, bồi dỡng cán bộ quản lý là nâng cao phẩm chất vànăng lực cho cán bộ quản lý để họ có đủ các điều kiện hoàn thành nhiệm vụ,chức năng và quyền hạn của mình
Đào tạo, bồi dỡng CBQL theo 2 hớng cơ bản:
- Đạt trình độ chuẩn cán bộ quản lý
- Bồi dỡng chuyên môn nghiệp vụ và quản lý
Trang 20Công tác bồi dỡng đội ngũ cán bộ quản lý nói chung và bồi dỡng đội ngũcán bộ quán bộ quản lý trờng THCS nói riêng là nhiệm vụ quan trọng không thểthiếu đợc trong quá trình quản lý của các cấp quản lý giáo dục Việc tổ chức bồidỡng phải tiến hành thờng xuyên, liên tục lấy việc tự học, tự bồi dỡng làm tiền
lệ phát huy khả năng của từng cá nhân cán bộ quản lý Công tác bồi dỡng độingũ cán bộ quản lý phải đợc tiến hành công khai, dân chủ có kế hoạch trớc mắtcũng nh lâu dài, thực hiện bồi dỡng phải đợc sắp xếp một cách phù hợp với điềukiện thực tế nhà trờng, với khả năng cá nhân,… khi tổ chức bồi dỡng phải cónhững chính sách đãi ngộ, hỗ trợ kịp thời Kết quả bồi dỡng cần đạt phải đợckiểm chứng, trải nghiệm thực tế từ đó có hớng xây dựng các điển hình và nhânrộng điển hình
1.2.5 Thanh tra, kiểm tra và đánh giá công tác quản lý của đội ngũ cán bộ quản lý.
Thanh tra, kiểm tra và đánh giá công tác quản lý của đội ngũ cán bộ quản
lý là một trong những chức năng của quản lý Đặc biệt, đánh giá chất lợng độingũ cán bộ quản lý là một trong những công việc không thể thiếu đợc trongcông tác quản lý của các cơ quan quản lý của các chủ thể quản lý và của côngtác tổ chức cán bộ nói chung
Thanh tra, kiểm tra và đánh giá hoạt động của cán bộ quản lý vừa có tácdụng phòng ngừa, vừa có tác dụng thúc đẩy các hoạt động quản lý của đội ngũcán bộ quản lý theo đúng hớng phát triển giáo dục
Đánh giá đội ngũ cán bộ quản lý không những để nhận biết thực trạngmọi mặt của cán bộ quản lý mà còn dự báo về tình hình chất lợng đội ngũ cán
bộ quản lý cũng nh việc vạch ra những kế hoạch khả thi đối với hoạt động nângcao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý Mặt khác, kết quả đánh giá đội ngũ cán
bộ quản lý nếu chính xác lại là cơ sở cho việc mỗi cá nhân có sự tự điều chỉnhbản thân nhằm đảm bảo tiêu chuẩn đội ngũ
Nội dung thanh tra và đánh giá đội ngũ cán bộ quản lý tr ờng THCS:Việc thi hành pháp luật, công tác tham mu, xây dựng và thực hiện kế hoạch,nhiệm vụ năm học, công tác tổ chức bộ máy, công tác thanh, kiểm tra cán
bộ, giáo viên, công tác quản lý tài chính, cơ sở vật chất, thực hiện chế độchính sách, thực hiện dân chủ hóa trong nhà tr ờng, công tác quản lý họcsinh, công tác bồi dỡng đội ngũ, công tác thi đua, khen thởng, công tác xãhội hóa giáo dục,…
Trang 21Công tác thanh tra, kiểm tra và đánh giá đội ngũ cán bộ quản lý phải đợctiến hành định kỳ, thờng xuyên, công khai dân chủ, công bằng, đúng theo cácquy định của ngành, của pháp luật; đồng thời trong quá trình tổ chức thanh tra,kiểm tra và đánh giá phải luôn chú ý đến nhiệm vụ t vấn và thúc đẩy,… nhằmkhích lệ đội ngũ cán bộ quản lý khắc phục những hạn chế, phát huy những u
điểm luôn luôn phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ đợc giao
1.2.6 Thực hiện chính sách đãi ngộ đối với cán bộ quản lý
Thực hiện chính sách đãi ngộ đối với cán bộ quản lý nói chung và thựchiện chính sách đãi ngộ đối với cán bộ quản lý trờng THCS nói riêng là nhiệm vụquan trọng trong đờng lối lãnh đạo của các cấp quản lý giáo dục Để cán bộ quản
lý thêm động lực, mang hết tâm lực, trí lực phục vụ sự nghiệp chung thì vấn đề cóchính sách đãi ngộ là quan trọng, cần thiết, phù hợp với điều kiện hiện nay Đảng
và Nhà nớc ta đã có những định hớng và chính sách đúng đắn, phù hợp nhằm thuhút và khích lệ cán bộ quản lý giáo dục tham gia trong công cuộc đổi mới sựnghiệp giáo dục hiện nay nh: tiền lơng, chính sách u tiên cho CBQL, nhà giáocông tác ở các trờng chuyên biệt, vùng miền có nhiều khó khăn, chính sách luânchuyển CBQL, nhà giáo,…
Việc thực hiện chế độ đãi ngộ đối với cán bộ quản lý phải đợc thực hiện
và diễn ra công bằng, công khai, dân chủ và là việc làm thờng xuyên đợc sự
đồng tình và ủng hộ của các cấp các ngành, sự giám sát của mọi thành viêntrong tổ chức thì mới phát huy đợc tác dụng thực sự
Nh vậy, để nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục nói chung
và cán bộ quản lý trờng THCS nói riêng cần phải có những chính sách và chế độ
u đãi phù hợp đối với cán bộ quản lý trong điều kiện hiện nay để đội ngũ này có
đủ điều kiện, an tâm công tác và cống hiến phục vụ trọn đời cho sự nghiệp giáodục Trong thực tế việc đáp ứng mọi nhu cầu của đội ngũ cán bộ quản lý cònnhiều hạn chế, bất cập vì điều kiện, hoàn cảnh đất nớc còn nhiều khó khăn.Vậy, mỗi cán bộ quản lý giáo dục nói chung, cán bộ quản lý trờng THCS nóiriêng hãy nhận thức đúng đắn với chính sách hiện tại, trên cơ sở đó cần quyếttâm phấn đấu vơn lên hoàn thành nhiệm vụ đợc giao (hãy tự vợt lên chínhmình)
1.3 Cơ sở pháp lý của quản lý nhằm nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
1.3.1 Đặc trng chủ yếu của trờng THCS trong giai đoạn hiện nay.
Trang 221.3.1.1 Vị trí của trờng THCS:
Trờng THCS gắn liền với phờng xã, là trung tâm văn hóa của địa phơng,trờng THCS góp phần đào tạo thế hệ trẻ thành những con ngời mới xã hội chủnghĩa, kế hoạch phát triển của nhà trờng là một bộ phận trong kế hoạch pháttriển kinh tế xã hội của địa phơng Ngoài ra nhà trờng THCS là cầu nối giữa
“bậc học Tiểu học và Trung học phổ thông, Trung học chuyên nghiệp và Dạynghề
Nh vậy THCS tiếp nhận kết quả của Tiểu học, trên cơ sở đó thực hiệnnhiệm vụ của mình, bớc đầu của giáo dục Trung học
Trung học cơ sở là “Cấp cơ sở của bậc Trung học”, THCS mang tính liênthông với trung học chuyên nghiệp và học nghề không chỉ có ý nghĩa thông th-ờng mà nó tạo nền tảng cho các trờng trung học, trung học chuyên nghiệp
1.3.1.2 Mục tiêu giáo dục THCS:
“Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về
đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhâncách con ngời Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng t cách và trách nhiệm côngdân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động thamgia xây dựng bảo vệ tổ quốc Giáo dục THCS nhằm giúp học sinh cũng cố vàphát triển những kết quả giáo dục Tiểu học, có trình độ văn hóa Trung học cơ sở
và những hiểu biết bớc đầu về kỷ thuật và hớng nghiệp, học nghề hoặc đi vàocuộc sống lao động (Luật giáo dục 2005, điều 27, khoản 3)
1.3.1.3 Nhiệm vụ của trờng THCS:
Nhà trờng phổ thông nói chung, THCS nói riêng có 9 nhiệm vụ quyềnhạn sau đây:
1 - Tổ chức giảng dạy, học tập và hoạt động giáo dục khác theo mụctiêu, chơng trình giáo dục phổ thông
2 - Quản lý giáo viên, cán bộ, nhân viên; tham gia tuyển dụng và điều
động giáo viên, cán bộ, nhân viên
3 - Tuyển sinh và tiếp nhận học sinh, vận động học sinh đến trờng, quản
lý học sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo
4 - Thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục trong phạm vi cộng đồng
5 - Tổ chức huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực cho hoạt động giáodục Phối hợp với gia đình học sinh, tổ chức và cá nhân trong hoạt động giáo dục
Trang 236 - Quản lý, sử dụng và bảo quản cơ sở vật chất, trang thiết bị, theo quy
định của nhà nớc
7 - Tổ chức cho giáo viên, nhân viên và học sinh tham gia hoạt động xã hội
8 - Tự đánh giá chất lợng giáo dục và sự kiểm định chất lợng giáo dụccủa các cơ quan có thẩm quyền kiểm định chất lợng giáo dục
9 - Thực hiện nhiệm vụ và các quyền hạn khác theo quy định của pháp luật
1.3.2 Những yêu cầu cơ bản đối với ngời cán bộ quản lý trờng THCS.
Trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh đánhgiá vai trò to lớn của cán bộ: “Là những ngời đem chính sách của Đảng, củachính phủ giải thích cho nhân dân hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hìnhcủa dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ hiểu rõ để đặt chính sách cho
đúng” Ngời còn nhấn mạnh: “ Cán bộ là cái gốc của mọi công việc,…công việcthành công hay thất bại đều cho cán bộ tốt hay kém” [7, 94]
Nghị quyết TW 3 khóa VIII đã khẳng định: “Cán bộ là khâu quyết định
sự thành bại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nớc vàchế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng” [24, 35]
Đối với công tác quản lý của ngời Hiệu trởng, thì trờng THCS là đối tợngquản lý Vậy để quản lý nhà trờng THCS đạt đợc mục tiêu giáo dục, ngời cán bộquản lý cần có những phẩm chất gì? hay những yêu cầu nào?
1.3.3 Vị trí, vai trò của ngời cán bộ quản lý nhà trờng TH CS trong thời kỳ
đổi mới.
Vị trí của ngời cán bộ quản lý là “Liên kết các yếu tố, các cá nhân, các
bộ phận thành một khối, thành một chỉnh thể để thực hiện tốt mục tiêu” “ Đề racác quyết định quản lý, tạo ra các thắng lợi liên tục cho hệ thống” Ngời cán bộquản lý có vai trò: “Là một trong những nhân tố cơ bản quyết định sự thành bạicủa hệ thống” [12, 22]
Ngời cán bộ quản lý trong nhà trờng còn đại diện cho nhà nớc về mặtpháp lý, có trách nhiệm và thẩm quyền cao nhất về hành vi và chuyên môn, chịutrách nhiệm trớc các cơ quan quản lý cấp trên về tổ chức và quản lý toàn bộhoạt động của nhà trờng
Hội nghị ban chất hành TW lần thứ 2 khóa VIII đã khẳng định mục tiêucủa giáo dục và đào tạo: “Nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dỡng nhân
Trang 24tài” Để đạt đợc mục tiêu, vấn đề xây dựng đội ngũ giáo viên, đặc biệt là độingũ quản lý giáo dục là hết sức quan trọng, có ý nghĩa chiến lợc rất lớn Độingũ cán bộ này có vai trò quyết định cho sự nghiệp trong nền quản lý giáo dụcquốc dân trong giai đoạn mới.
1.3.4 Cán bộ quản lý trờng THCS phải nắm vững mục tiêu giáo dục của nhà trờng
Trớc hết ngời cán bộ quản lý trờng THCS phải nắm vững đợc mục tiêugiáo dục của nhà trờng, tức là nhận thức đợc bản chất và quy luật phát triển củanhà trờng THCS, hiện trạng của nhà trờng, hoàn cảnh kinh tế – xã hội của đấtnớc và địa phơng
1.3.5 Ngời cán bộ quản lý trờng THCS phải quản lý toàn bộ các hoạt động của nhà trờng
Các hoạt động cụ thể nh sau:
- Quản lý mục tiêu giáo dục là quản lý hớng đi của quá trình giáo dục,không để nó đi chệch mục tiêu, phải điều chỉnh kịp thời khi cần thiết
- Quản lý nội dung giáo dục, chơng trình kế hoạch giáo dục Đây là nộidung trọng tâm của ngời quản lý
- Quản lý phơng pháp giáo dục, phải tuân thủ những điều có tínhnguyên tắc và bắt buộc, lại vừa phải phát huy cao độ tính chủ động sáng tạocủa mỗi thành viên, nhằm tìm ra những biện pháp quản lý giáo dục có hiệuquả nhất
- Quản lý cơ sở vật chất kỹ thuật của nhà trờng, kết hợp 3 khâu: Xây dựng, sửdụng, bảo quản để không ngừng hoàn thiện để phục vụ cho điều kiện dạy và học,ngày càng làm cho nhà trờng có một khung cảnh s phạm tốt đẹp hơn
- Quản lý môi trờng giáo dục, có ý nghĩa là luôn tạo sự thống nhất giữanhà trờng – gia đình và xã hội
Nhà trờng phải liên kết đợc mọi lực lợng xã hội, huy động nhân, vật lực,tài lực cho sự nghiệp giáo dục
- Quản lý giáo dục làm cho quá trình giáo dục tiếp cận với mục tiêu giáodục đề ra
- Tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục một cách khoa học
Trang 25Ngày nay sự nghiệp Giáo dục - Đào tạo phát triển trong thời kỳ Côngnghiệp hóa – Hiện đại hóa đòi hỏi ngời cán bộ quản lý trờng THCS phải là ng-
ời có giác ngộ sâu sắc về chính trị, thấm nhuần chủ nghĩa Mác – Lê Nin và t ởng Hồ Chí Minh Hiểu rõ đờng lối, quan điểm của Đảng, phải biết đoàn kết,thu phục đợc đội ngũ giáo viên, học sinh thực hiện quan điểm, đờng lối giáodục của Đảng
t-Cụ thể là:
- Hiểu rõ mục tiêu giáo dục, am hiểu sâu sắc nội dung giáo dục, tiếp cậnkịp thời các phơng pháp giáo dục hiện đại, vận dụng thành thạo các quy luật chiphối giáo dục, am hiểu công việc của nhà trờng mà mình quản lý
- Ngời cán bộ quản lý trờng THCS phải là ngời gơng mẫu có năng lựcchuyên môn, phải thực sự là tấm gơng sáng, là “con chim đầu đàn” trong tậpthể s phạm nhà trờng
- Mặt khác ngời Hiệu trởng trờng THCS phải là ngời biết xây dựng kếhoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch đồng bộ nhịp nhàng có hiệu quả, thể hiệntính khoa học, tính nghệ thuật, thành thạo trong công việc
- Ngời cán bộ trờng THCS phải biết “quy tụ nhân tâm”, tạo đợc môi trờngdân chủ trong nhà trờng để mọi ngời đợc biết, đợc bàn, đợc làm, đợc kiểm tra
- Biết quan tâm tới lợi ích tinh thần và vật chất của cán bộ giáo viên haynói cách khác là phải biết lo cho mọi ngời Công tác quản lý của ngời Hiệu tr-ởng trờng THCS đợc thể hiện ở các chức năng quản lý
1.3.6 Chức năng, nhiệm vụ của ngời quản lý trờng học
Ngời cán bộ quản lý trờng học cần thực hiện 4 chức năng cơ bản củaquản lý: Kế hoạch – Tổ chức – Chỉ đạo – Kiểm tra Thông tin là chức năngrất quan trọng, rất cần cho ngời quản lý, nó vừa là điều kiện, vừa là phơng tiện
để thực hiện tổng hợp các chức năng trên
Hiệu trởng và Phó hiệu trởng (Điều 18 Điều lệ trờng THCS, trung học phổthông, trờng phổ thông nhiều cấp):
1 Mỗi trờng trung học có Hiệu trởng và một số phó Hiệu trởng Nhiệm
kỳ của Hiệu trởng là 5 năm Thời gian đảm nhận chức vụ Hiệu trởng không quá
2 nhiệm kỳ ở một trờng trung học
2 Hiệu trởng, phó Hiệu trởng phải có các tiêu chuẩn sau:
a) Về trình độ đào tạo và thời gian công tác: Phải đạt trình độ chuẩn đàotạo của nhà giáo theo quy định của Luật Giáo dục đối với cấp học, đạt trình độchuẩn ở cấp học cao nhất đối với trờng phổ thông có nhiều cấp học và đã dạy
Trang 26học ít nhất 5 năm (hoặc 3 năm đối với miền núi, hải đảo, vùng cao, vùng sâu,vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khókhăn) ở cấp học đó;
b) Đạt tiêu chuẩn phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và chuyên môn,nghiệp vụ; có năng lực quản lý, đã đợc bồi dỡng lý luận, nghiệp vụ và quản lýgiáo dục; có đủ sức khỏe theo yêu cầu nghề nghiệp, đợc tập thể giáo viên, nhânviên tín nhiệm
3 Theo đề nghị của trởng phòng Giáo dục và Đào tạo (khi nhà trờng cha
có Hội đồng trờng) và của trởng phòng Giáo dục và Đào tạo trên cơ sở giớithiệu của hội đồng trờng ( khi nhà trờng có Hội đồng trờng), Chủ tịch ủy bannhân dân huyện hoặc ngời đợc ủy quyền ra quyết định bổ nhiệm Hiệu trởng,phó Hiệu trởng trờng trung học Công Lập có cấp học cao nhất là THCS và raquyết định công nhận Hiệu trởng trờng trung học T Thục có cấp học cao nhất làTHCS
4 Theo để nghị của Giám đốc sở Giáo dục và đào tạo (khi nhà trờng cha
có Hội đồng trờng) và của Giám đốc sở Giáo dục và Đào tạo trên cơ sở giớithiệu của hội đồng trờng ( khi nhà trờng có Hội đồng trờng), Chủ tịch ủy bannhân dân Tỉnh hoặc ngời đợc ủy quyền ra quyết định bổ nhiệm Hiệu trởng, phóHiệu trởng trờng trung học Công Lập có cấp học cao nhất là THPT và ra quyết
định công nhận Hiệu trởng trờng trung học T Thục có cấp học cao nhất làTHPT
5 Ngời có thẩm quyền bổ nhiệm thì có quyền miễn nhiệm Hiệu trởng ,phó Hiệu trởng trờng trung học
Nhiệm vụ của ngời quản lý trờng THCS (theo điều 19 Điều lệ trờngTHCS, trung học phổ thông, trờng phổ thông nhiều cấp):
1 Nhiệm vụ và quyền hạn của Hiệu trởng
a) Xây dựng, tổ chức bộ máy nhà trờng;
b) Thực hiện các Nghị quyết, Quyết nghị của Hội đồng trờng đợc quy
định tại khoản 2 Điều 20 của Điều lệ này;
c) Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện nhiệm vụ năm học;
d) Quản lý giáo viên, nhân viên; quản lý chuyên môn; phân công côngtác, kiểm tra, đánh giá xếp loại giáo viên, nhân viên; thực hiện công tác khenthởng, kỷ luật đối với giáo viên, nhân viên theo quy định của Nhà nớc; quản lý
hồ sơ tuyển dụng giáo viên, nhân viên;
Trang 27đ) Quản lý học sinh và các hoạt động của học sinh do nhà trờng tổ chức;xét duyệt kết quả đánh giá, xếp loại học sinh, ký xác nhận học bạ, ký xác nhậnhoàn thành chơng trình THCS vào học bạ học sinh THCS (nếu có) của trờngphổ thông có nhiều cấp học và quyết định khen thởng, kỷ luật học sinh theo quy
định của Bộ Giáo dục và Đào tạo;
e) Quản lý tài chính, tài sản của nhà trờng;
g) Thực hiện các chế độ chính sách của Nhà nớc đối với giáo viên, nhânviên, học sinh; tổ chức thực hiện Quy chế dân chủ trong hoạt động của nhà tr-ờng; thực hiện công tác xã hội hóa giáo dục của nhà trờng
h) Đợc đào tạo nâng cao trình độ, bồi dỡng chuyên môn, nghiệp vụ và ởng các chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật;
h-i) Chịu trách nhiệm trớc cấp trên về toàn bộ các nhiệm vụ đợc quy địnhtrong khoản 1 Điều này
2 Nhiệm vụ quyền hạn của phó Hiệu trởng
a) Thực hiện và chịu trách nhiệm trớc Hiệu trởng về nhiệm vụ đợc Hiệutrởng phân công;
b) Cùng với Hiệu trởng chịu trách nhiệm trớc cấp trên về phần việc đợcgiao;
c) Thay mặt Hiệu trởng điều hành hoạt động của nhà trờng khi đợc Hiệutrởng ủy quyền;
d) Đợc đào tạo nâng cao trình độ, bồi dỡng chuyên môn, nghiệp vụ và ởng các chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật
h-Hiệu trởng trờng THCS là ngời chịu trách nhiệm quản lý các hoạt độngnhà trờng, do Chủ tịch ủy ban nhân dân huyện bổ nhiệm đối với trờng công lập,công nhận đối với trờng dân lập, theo đề nghị của trởng phòng Giáo dục và Đàotạo Hiệu trởng trờng đợc bổ nhiệm theo nhiệm kỳ 5 năm và không quá 2 nhiệm
kỳ liên tục tại cùng một trờng Hiệu trởng trờng THCS phải là giáo viên có thờigian dạy học ít nhất 5 năm (không kể thời gian tập sự) ở bậc THCS hoặc bậchọc cao hơn và đợc tín nhiệm về chính trị, đạo đức và chuyên môn, có năng lựcquản lý trờng học, có sức khỏe [điều 18, Điều lệ trờng THCS]
Phó hiệu trởng là ngời giúp việc cho hiệu trởng, mỗi trờng THCS có từmột đến hai phó hiệu trởng do Chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp huyện bổ nhiệm,công nhận theo đề nghị của trởng phòng Giáo dục và Đào tạo và của hiệu trởng.Phó hiệu trởng phải là giáo viên có thời gian dạy học ít nhất 3 năm (không kểthời gian tập sự) ở bậc THCS hoặc học cao hơn, đợc tín nhiệm về chính trị, đạo
Trang 28đức, chuyên môn, có năng lực quản lý trờng học, có sức khỏe [điều 19, Điều lệtrờng THCS].
1.3.7 Trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS
Cán bộ quản lý giáo dục có trách nhiệm trong việc tổ chức, quản lý, điềuhành các hoạt động giáo dục
Cán bộ quản lý giáo dục phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng caophẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn nghiệp vụ, năng lực quản lý và tráchnhiệm cá nhân
Nhà nớc có kế hoạch xây dựng và nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lýgiáo dục, bảo đảm phát triển sự nghiệp giáo dục [Điều 16, Luật Giáo dục]
1.4 Những yêu cầu về chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
Nh đã phân tích ở trên, cán bộ quản lý các trờng THCS muốn thực hiện
có hiệu quả các nhiệm vụ, quyền hạn của trờng THCS, thì phải có phẩm chất vànăng lực Hai mặt này luôn luôn đợc thể hiện một cách song hành, không táchrời nhau để cùng thực hiện mục tiêu quản lý Chính hai mặt này là hai mặt cơbản của nhân cách ngời cán bộ quản lý nói chung đã đợc Chủ tịch Hồ Chí Minhkhẳng định là “vừa hồng và vừa chuyên” Cụ thể, những yêu cầu về chất lợngcủa đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS nh sau:
1.4.1 Những yêu cầu cơ bản về phẩm chất
- Về phẩm chất tâm lý: Có đạo đức theo nghĩa đạo lý tốt, thể hiện ở góc
độ nhân sinh quan với việc sẵn sàng tiếp thu các xu hớng tiến bộ, có ý chí tiếnthủ và kiên cờng vì mục đích phát triển giáo dục, có các hành vi và tác phong g-
ơng mẫu
- Về phẩm chất trí tuệ: Có những đặc điểm đảm bảo cho hoạt động nhậnthức đạt kết quả tốt đợc thể hiện óc quan sát, t duy, ngôn ngữ, giao tiếp, … và nhìnchung là nhận biết và suy luận về thế giới qua phơng pháp suy luận duy vật biệnchứng trong khi thực hiện nhiệm vụ và chức năng của mình
- Về phẩm chất ý chí:
Đó là những đặc điểm nói lên một ngời có ý chí tốt, có chí hớng, có tínhmục đích, quyết đoán, đấu tranh với bản thân cao, có tinh thần vợt khó, biết tựchủ và tự chịu trách nhiệm…
- Về phẩm chất sức khỏe thể chất và tâm trí:
Đó là những đặc điểm nói lên một cán bộ quản lý biết cách thức bảo vệsức khỏe, tránh các trầm nhợc, mệt mỏi, có khả năng làm chủ tình cảm, có khảnăng chịu đựng Stress và có khả năng ngăn chặn, phòng ngừa Stress
Trang 29Từ những yêu cầu chung trên, chúng ta có thể nhận biết phẩm chất củangời cán bộ quản lý trờng THCS qua các biểu hiện phẩm chất chủ yếu sau:
Có là Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam hay không? đã từng giữ chức
vụ của tổ chức Đảng, các tổ chức đoàn thể khác trong trờng, đã đợc phong tặngnhững danh hiệu gì: Nhà giáo nhân dân, Nhà giáo u tú, chiến sỹ thi đua, giáoviên dạy giỏi,…?
Giữ vững định hớng xã hội chủ nghĩa trớc xu thế hội nhập quốc tế, cótầm nhìn chiến lợc phát triển nhà trờng
Có tin thần tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong công tác quản lý; có t duysáng tạo trong quản lý; dân chủ, quyết đoán trong công việc tổ chức và điềuhành công việc
Trong sạch, gơng mẫu, cạnh tranh lành mạnh, không vụ lợi
Có khả năng rèn luyện sức khỏe, kiềm chế, chống đỡ và đề phòng vớinhững căng thẳng thần kinh (Stress) trong công tác quản lý
1.4 2 Những yêu cầu cơ bản về năng lực
Có năng lực quản lý các mặt hoạt động của trờng THCS bằng việc vậndụng pháp luật, chính sách và quy chế giáo dục
Có năng lực quản lý bộ máy tổ chức, đội ngũ nhân sự trờng THCS (cán
bộ quản lý cấp dới, giáo viên, nhân viên, học sinh) có năng lực điều hành và hỗtrợ có kết quả chuyên môn cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên để thực hiệncác hoạt động giáo dục và dạy học
Có năng lực về quản lý tài chính, quản lý cơ sở vật chất và thiết bị trờnghọc phục vụ cho các hoạt động giáo dục và dạy học của trờng học
Có năng lực vận động cộng đồng, xã hội tham gia quản lý và phát triểntrờng THCS, đồng thời có năng lực phát huy các mặt tích cực, hạn chế nhữngmặt tiêu cực của môi trờng tự nhiên và xã hội có ảnh hởng đến hoạt động giáodục và dạy học trong nhà trờng
Có năng lực thiết lập hệ thống thông tin và truyền thông trong nhà trờng
và năng lực điều hành để thu thập thông tin, xử lý, chuyển tải và lu trữ thông tinphục vụ cho mọi hoạt động giáo dục và dạy học của nhà trờng
Có năng lực thực hiện thành thạo các chức năng quản lý trong quản lýcác hoạt động giáo dục và dạy học của trờng (kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo vàkiểm tra - đánh giá)
* Với các yêu cầu tổng quát về năng lực đội ngũ cán bộ quản lý trờngTHCS có thể nhận thấy các biểu hiện năng lực của họ ở các mặt cụ thể sau:
Trang 30+ Thực hiện các chức năng quản lý trong quản lý các hoạt động giáo dục
và dạy học (kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra)
Biết thu thập số liệu, đánh giá thực trạng, vạch ra mục tiêu dự kiến nguồnlực và lựa chọn phơng pháp thực hiện mục tiêu để thiết lập kế hoạch chiến lợc
Biết xác định chuẩn đánh giá, biến kiểm tra thành hoạt động tự kiểm tra
đánh giá của mọi thành viên và tổ chức trong nhà trờng
+ Thực thi luật pháp, chính sách, quy chế, điều lệ và các quy định nội bộ:Hiểu đúng luật pháp, chính sách, quy chế, điều lệ nhà trờng
Vận dụng đúng luật pháp, chính sách, quy chế, điều lệ trong quản lý cáchoạt động giáo dục và dạy học của nhà trờng
Biết cách tổ chức, xây dựng các quy định nội bộ của trờng
Biết phối hợp với các tổ chức và đoàn thể trong trờng thực hiện đúngpháp luật, chính sách, quy chế, điều lệ và quy định nội bộ
Biết vận động và phối hợp với các cơ quan, tổ chức và đoàn thể trong vàngoài nhà trờng thực hiện đúng pháp luật, chính sách, quy chế điều lệ và quy
định nội bộ trờng học
+ Quản lý bộ máy tổ chức, đội ngũ nhân sự trờng THCS và hỗ trợ chuyênmôn cho đội ngũ giáo viên để thực hiện có kết quả các hoạt động giáo dục vàdạy học:
Nắm vững các quy luật phát triển, tính chất và phơng pháp lãnh đạo xâydựng và thiết lập tổ chức trờng THCS
Biết xây dựng chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của các đơn vị và cánhân trong nhà trờng
Biết tổ chức thành thạo quá trình giáo dục
Biết tổ chức thành thạo quá trình dạy học
Có khả năng hỗ trợ s phạm (chỉ đạo việc xác định mục tiêu, lựa chọn nộidung, đổi mới phơng pháp trong giáo dục và dạy học) cho đội ngũ cán bộ quản
lý cấp tổ, khối và giáo viên trong nhà trờng
Trang 31+ Quản lý tài chính, quản lý cơ sở vật chất và thiết bị trờng học phục vụcho hoạt động giáo dục và dạy của nhà trờng:
Am hiểu về các quy định quản lý tài chính nói chung và quản lý kinh tếnói riêng
Biết huy động các nguồn lực tài chính và phân bổ nguồn lực tài chính,sách giáo khoa,…
Biết hớng dẫn cho giáo viên sử dụng có hiệu quả cơ sở vật chất và thiết bịtrờng học vào hoạt động giáo dục và dạy học trong nhà trờng
Biết quản lý để bảo quản, thanh lý và tận dụng công suất của cơ sở vậtchất và thiết bị trờng học
+ Vận động cộng đồng, xã hội tham gia quản lý và phát triển trờngTHCS; đồng thời phát huy tính tích cực, hạn chế những mặt tiêu cực của môi tr-ờng tự nhiên xã hội có ảnh hởng đến hoạt động giáo dục và dạy học trong nhàtrờng:
Có các biện pháp quản lý nhằm thực hiện có hiệu quả chính sách xã hộihóa giáo dục
Biết phát huy những cơ hội vào phát triển trờng THCS
Biết ngăn chặn các mặt bất lợi của môi trờng tự nhiên và xã hội tác động
đến trờng THCS
Biết tạo ra môi trờng s phạm gơng mẫu trong trờng học
Có những biện pháp khả thi để xây dựng các tập thể học sinh
+ Về lĩnh vực thiết lập hệ thống thông tin và truyền thông trong trờng học vàonăng lực điều hành để thu thập thông tin, xử lý thông tin, chuyển tải và lu trữ thôngtin phục vụ cho mọi hoạt động giáo dục và dạy học trong nhà trờng:
Hiểu biết về tri thức tin học và truyền thông
Biết xây dựng hệ thống thông tin (mua sắm, trang bị, lắp đặt hệ thốngthiết bị thông tin,…)
Biết phơng pháp chỉ đạo để thu thập, xử lý và chuyển tải thông tin phục
vụ cho các hoạt động giáo dục và dạy học trong nhà trờng
Biết thu thập, xử lý và ứng dụng công nghệ thông tin quản lý trong quản
lý nhà trờng
1.4.3 Những yêu cầu chung về chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS.
Chất lợng của đội ngũ cán bộ quản lý phụ thuộc vào những thành tố cótính cấu trúc của đội ngũ nhân lực thể hiện qua mặt cơ cấu, số lợng, chất lợng,
Trang 32trình độ đào tạo, thâm niên công tác, giới tính, dân tộc,… nh vậy yêu cầu chung
đối với đội ngũ cán bộ quản lý thể hiện ở các mặt chủ yếu sau:
- Số lợng:
Đủ theo quy định đối với từng loại nhà trờng THCS (theo quy định trờngloại 1, loại 2 và loại 3)
- Cơ cấu:
Cơ cấu đội ngũ chỉ tập trung vào các mặt chủ yếu sau:
* Độ tuổi và thâm niên công tác: Hài hòa về độ tuổi và thâm niên nhằmvừa phát huy đợc sức trẻ và vừa tận dụng đợc kinh nghiệm trong công tác
* Giới: Phát huy đợc các u thế của nữ trong quản lý để phù hợp với đặc
điểm của ngành giáo dục (tỷ lệ nữ nhiều hơn nam)
* Dân tộc: Phát huy đợc yếu tố ngời dân tộc trong quản lý để phù hợp vớimột huyện có dân tộc thiểu số
- Chuyên môn đợc đào tạo:
Có cơ cấu hợp lý về mặt chuyên môn cơ bản đợc đào tạo (văn hóa, nhạc,họa, ngoại ngữ, tin học,…) và trình độ về lý luận chính trị; đồng thời đảm bảo
đợc chuẩn hóa trên chuẩn về chuyên môn đợc đào tạo
Chất lợng đợc xem xét ở hai mặt phẩm chất và năng lực chung, có nghĩa
là phẩm chất và năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý đợc tích hợp từ phẩm chất
và năng lực của từng cá nhân
1.4.4 Định hớng của Đảng, Nhà nớc, Ngành Giáo dục về nâng cao chất lợng
đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục.
Hội nghị Ban chất hành trung ơng lần thứ 6 (khóa IX) đã chỉ rõ cần tậptrung làm tốt để tiếp tục thực hiện Nghị quyết trung ơng 2 (khóa VIII) là xâydựng và triển khai chơng trình “Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lýgiáo dục một cách toàn diện” [Văn kiện hội nghị lần thứ 6 Ban chất hành trung
ơng Đảng khóa IX]
Ban bí th trung ơng Đảng Cộng sản Việt Nam đã có chỉ thị 40 – CT/TW
ngày 15/6/2004 về việc “Xây dựng, nâng cao chất lợng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục ”
Chính phủ đã xây dựng chơng trình hành động thực hiện kết luận của hộinghị trung ơng 6, trong đó có nội dung xây dựng và triển khai chơng trình nàyvới mục tiêu: Xây dựng và nâng cao chất lợng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục một cách toàn diện
Trang 33Các cấp ủy Đảng từ trung ơng đến địa phơng quan tâm chỉ đạo thờngxuyên công tác đào tạo, bồi dỡng nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục về mọimặt, coi đây là một phần quan trọng của công tác cán bộ; Đặc biệt chú trọngviệc nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, lối sống của nhà giáo và đội ngũnhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục.
Để thực hiện mục tiêu phát triển giáo dục theo định hớng của Đảng vànhà nớc cũng nh Ngành giáo dục, cán bộ quản lý là một trong những yếu tốquyết định sự thành công của sự nghiệp giáo dục trong giai đoạn hiện nay
1.4.5 Các quan điểm chỉ đạo.
Tập trung xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đủ về sốlợng, cân đối về cơ cấu, đạt chuẩn về trình độ đào tạo; đặc biệt coi trọng việcnâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lơng tâm, trách nhiệm nghềnghiệp Hoàn thiện cơ chế, chính sách về đào tạo, bồi dỡng, sử dụng và tạo điềukiện cho đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, thờng xuyên tự học tập đểcập nhật kiến thức, nâng cao trình độ, kỹ năng về chuyên môn, nghiệp vụ, đápứng yêu cầu đổi mới giáo dục [Nghị quyết số 37/2004/QH11 ngày 03/12/2004]
Cán bộ quản lý giáo dục giữ vai trò quan trọng trong việc tổ chức, quản
lý, điều hành các hoạt động giáo dục Cán bộ quản lý giáo dục phải khôngngừng học tập, rèn luyện, nâng cao phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn,năng lực quản lý và trách nhiệm cá nhân Nhà nớc có kế hoạch xây dựng vànâng cao chất lợng đội ngũ CBQL giáo dục, nhằm phát huy vai trò trách nhiệmcủa đội ngũ CBQL giáo dục, bảo đảm sự phát triển sự nghiệp giáo dục
Xây dựng và thực hiện chuyển hóa đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục, đàotạo và bồi dỡng thờng xuyên đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục các cấp về kiếnthức, kỷ năng quản lý và rèn luyện phẩm chất đạo đức; đồng thời điểu chỉnh,sắp xếp lại cán bộ theo yêu cầu mới phù hợp với năng lực phẩm chất của từngngời [Nghị quyết số 37/2004/QT11 ngày 03/12/2004]
Cán bộ quản lý giáo dục đông đảo, có vai trò quan trọng hàng đầu trongquản lý sự nghiệp giáo dục nhằm nâng cao dân trí, xây dựng con ngời, đào tạonguồn nhân lực cho đất nớc Nhà nớc ta tôn vinh nhà giáo, coi trọng nghề dạyhọc, trong đó có đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục trờng THCS
Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là nhiệm vụ củacác cấp ủy Đảng và chính quyền, là một bộ phận công tác cán bộ của Đảng vàNhà nớc, trong đó ngành giáo dục giữ vai trò chính trong việc tham mu và tổchức thực hiện
Trang 34Nhà nớc thống nhất chỉ đạo, quản lý và chịu trách nhiệm trong việc đàotạo, bồi dỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục; giữ vai trò chủ đạotrọng việc quản lý, bố trí, sử dụng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dụctrờng THCS; tạo cơ chế, chính sách để các cơ quản lý giáo dục sử dụng có hiệuquả đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục.
Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục phải đợc tiến hành
đồng bộ với việc thực hiện đổi mới cơ chế quản lý nhà nớc đối với cán bội, côngchức hành chính, sự nghiệp và bảo đảm thực hiện chủ trơng đờng lối, chínhsách, thực hiện xã hội hóa giáo dục sự nghiệp giáo dục
Phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục sao cho đảm bảo
về số lợng, hợp lý về cơ cấu, chuẩn về chất lợng nhằm đáp ứng nhu cầu vừa tăngquy mô vừa nâng cao chất lợng hiệu quả giáo dục
Đổi mới chơng trình đào tạo và bồi dỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục, chú trọng việc rèn luyện, giữ gìn và nâng cao phẩm chất đạo đứccủa đội ngũ
Chuẩn hóa đội ngũ nhằm làm cho đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lýgiáo dục và mỗi cán bộ quản lý giáo dục vững vàng về chính trị, gơng mẫu về
đạo đức, trong sạch về lối sống, có trí tuệ, kiến thức và năng lực hoạt động thựctiễn, gắn bó với nhân dân
1.4.6 Mục tiêu phấn đấu.
Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đợc chuẩn hóa,
đảm bảo chất lợng, đủ về số lợng, cân đối về cơ cấu, đặc biệt chú trọng nângcao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, lối sống, lơng tâm, tay nghề của nhà giáo;thông qua việc quản lý, phát triển đúng định hớng và có hiệu quả sự nghiệp giáodục để nâng cao chất lợng đào tạo nguồn nhân lực, đáp ứng những đòi hỏi ngàycàng cao của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nớc [Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/6/2004]
Đối với đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục thì việc xây dựng vàthực hiện chuẩn hóa đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là nhiệm vụquan trọng, cần thiết và có tính cấp bách trong giai đoạn hiện nay Đào tạo, bồidỡng thờng xuyên cho đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục các cấp vềkiến thức, kỹ năng quản lý và rèn luyện phẩm chất đạo đức Điều chỉnh sắp xếp
đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục theo yêu cầu mới của ngành là đòihỏi cao, phù hợp với năng lực, phẩm chất của từng cán bộ quản lý; đồng thờichuẩn bị, quy hoạch và có cơ chế thay thế khi đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục không đáp ứng đợc yêu cầu đổi mới giáo dục
Trang 351.4.7 Phơng pháp thực hiện.
- Củng cố, nâng cao chất lợng hệ thống các trờng s phạm, các trờng cán
bộ quản lý giáo dục
Học viện quản lý giáo dục, các trờng cán bộ quản lý giáo dục có vai tròquan trọng trong đào tạo, bồi dỡng và nâng cao chất lợng đội ngũ nhà giáo vàcán bộ quản lý giáo dục Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các cơ quan có liên quanxây dựng kế hoạch cũng cố, nâng cao năng lực đào tạo, bồi dỡng của hệ thốngcác trờng cán bộ quản lý giáo dục Nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới cầntập trung vào đổi mới chơng trình, giáo trình, phơng pháp giảng dạy; đồng thờitham gia vào việc đổi mới chơng trình, giáo trình, đổi mới phơng pháp giảngdạy trong hệ thống giáo dục; xây dựng chơng trình, quy hoạch, kế hoạch đàotạo đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục
- Tiến hành rà soát, sắp xếp lại đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáodục, để có kế hoạch đào tạo, bồi dỡng đảm bảo đủ về số lợng, cân đối về cơ cấu;nâng cao trình độ chuyên môn – nghiệp vụ, đạo đức cho đội ngũ nhà giáo, cán
bộ quản lý giáo dục
Tổ chức điều tra, đánh giá đúng thực trạng đội ngũ nhà giáo và cán bộquản lý giáo dục về tình hình t tởng, đạo đức, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ,phơng pháp giảng dạy, năng lực quản lý giáo dục
Trên cơ sở điều tra, căn cứ vào chiến lợc phát triển giáo dục, BGD-ĐT,
ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tiến hành xây dựng quy hoạch, kế hoạch
đào tạo, đào tạo lại, bồi dỡng, nâng cao trình độ đội ngũ nhà giáo và cán bộquản lý giáo dục, đảm bảo đủ số lợng, nâng cao chất lợng, cân đối về cơ cấu,
đạt chuẩn đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới Rà soát, bố trí, sắp xếp lại nhữngcán bộ quản lý giáo dục không đáp ứng yêu cầu bằng các giải pháp thích hợpnh: Luân chuyển, đào tạo lại, bồi dỡng nâng cao trình độ, giải quyết chế độ nghỉ
hu trớc tuổi, bố trí lại công việc phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ; đồng thời bổsung kịp thời lực lợng đội ngũ cán bộ quản lý trẻ có đủ điều kiện và năng lực đểtránh hụt hẫng Chú trọng đào tạo, bồi dỡng năng lực chuyên môn, nghiệp vụcho đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục trong các cơ sở giáo dục theo hớng chuyênnghiệp hóa; bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục các cấp phù hợp vớiyêu cầu nhiệm vụ và năng lực của cán bộ, có cơ chế thay thế khi không đáp ứngyêu cầu
Tiếp tục đào tạo, bồi dỡng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục phục vụ tạicác vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế – xã hội đặc
Trang 36biệt khó khăn, tạo cơ chế để đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục chủ động và cótrách nhiệm quản lý các mặt hoạt động của nhà trờng theo hớng gắn dạy họcvới nghiên cứu khoa học và phục vụ xã hội.
- Đổi mới, nâng cao chất lợng công tác quản lý nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục
Hoàn thiện cơ chế quản lý theo hớng tăng cờng kỷ luật, kỷ cơng tronghoạt động dạy học, nâng cao tinh thần trách nhiệm vào đạo đức nghề nghiệpcủa nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục, phân công, phân cấp hợp lý giữa cáccấp, các ngành, các cơ quan về trách nhiệm, quyền hạn quản lý nhà giáo, cán bộquản lý giáo dục
Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật vềxây dựng, quản lý đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục.Hoàn thiện cácquy định về công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các chính sách, phápluật về giáo dục đối với nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục
Tăng cờng công tác thanh tra, kiểm tra, nhất là công tác thanh tra chuyênmôn và quản lý chất lợng giáo dục
Quản lý chặt chẽ các loại hình đào tạo, bồi dỡng nhất là hình thức tạichức, từ xa; kiên quyết xóa nạn văn bằng, chứng chỉ không hợp pháp; giải quyếtcác vấn đề bức xúc; ngăn chặn và đẩy lùi các hiện tợng tiêu cực trong giáo dụcthực hiện có hiệu quả cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử vàbệnh thành tích trong giáo dục”
Trên cơ sở quy định về quản lý hồ sơ cán bộ công chức của Nhà nớc,hoàn thiện nội dung hồ sơ quản lý nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, đồng thờinâng cấp, hiện đại hóa công cụ quản lý thông qua ứng dụng công nghệ thôngtin trong quản lý nhân sự
Tăng cờng công tác dự báo, đổi mới công tác quy hoạch, kế hoạch đào tạo,bồi dỡng, kiện toàn đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục Có chính sách
điều tiết số lợng và cơ cấu đội ngũ này cho phù hợp với yêu cầu phát triển giáodục
Mở rộng hợp tác quốc tế để nâng cao chất lợng đào tạo, bồi dỡng đội ngũnhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục
- Xây dựng và hoàn thiện một số chính sách, chế độ đối với đội ngũ nhàgiáo, cán bộ quản lý giáo dục
Trang 37Rà soát, bổ sung, hoàn thiện các quy định, chính sách, chế độ về bổnhiệm, sử dụng, đãi ngộ, kiểm tra, đánh giá đối với đội ngũ nhà giáo cán bộquản lý giáo dục cũng nh các điều kiện bảo đảm việc thực hiện các chính sách,chế độ đó, nhằm tạo động lực thu hút, động viên đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản
lý giáo dục toàn tâm toàn ý phục vụ sự nghiệp giáo dục Có chế độ phụ cấp u đãithích hợp cho đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục
Kết hợp chặt chẽ giữa giảng dạy, quản lý với nghiên cứu khoa học, tạo cơ
sở pháp lý để nhà giáo đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục có quyền và tráchnhiệm tham gia nghiên cứu khoa học
- Tăng cờng sự lãnh đạo của Đảng đối với việc xây dựng và nâng cao chấtlợng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục [Chỉ thị 40-CT/TW]
Các cấp ủy Đảng, chính quyền và các cấp quản lý giáo dục cần tăng cờngtuyên truyền, giáo dục làm cho nhân dân và toàn xã hội nhận thức rõ vai tròquan trọng hàng đầu của đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục trong sựnghiệp nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dỡng nhân tài cho đất nớc
Xây dựng đội ngũ nhà giáo cán bộ quản lý giáo dục là nhiệm vụ của cáccấp ủy đảng, chính quyền, các ngành, là một bộ phận của công tác cán bộ của
Đảng và Nhà nớc, trong đó ngành giáo dục giữ vai trò chính trong việc tham mu
và tổ chức thực hiện
1.4.8 Chức năng của phòng giáo dục.
Phòng Giáo dục và Đào tạo có trách nhiệm giúp Uỷ ban nhân huyện thựchiện chức năng quản lý nhà nớc về giáo dục trên địa bàn huyện: Tham mu, chỉ
đạo và thanh tra
Chủ trì xây dựng và trình Uỷ ban nhân dân huyện các chơng trình, đề ánphát triển sự nghiệp giáo dục của huyện; tổ chức thực hiện sau khi đợc cấp cóthẩm quyền phê duyệt
Giúp Uỷ ban nhân dân huyện quản lý công tác chuyên môn, nghiệp vụ, tổchức, biên chế, nhân sự, tài chính, tài sản và các hoạt động khác của các trờngMầm non, trờng Tiểu học, trờng THCS, trờng phổ thông dân tộc nội trú, trờngbồi dỡng cán bộ quản lý giáo dục huyện theo quy định của pháp luật
Hớng dẫn, thanh tra các cơ sở giáo dục đào tạo công lập thuộc phạm viquản lý của huyện; xây dựng kế hoạch biên chế sự nghiệp hàng năm để Uỷ bannhân dân cấp huyện trình cấp có thẩm quyền quyết định
Trang 38Tổ chức lập dự toán ngân sách giáo dục, dự toán chi các chơng trình mụctiêu quốc gia hàng năm về giáo dục của huyện gửi cơ quan chuyên môn của Uỷban nhân dân cấp huyện theo quy định của pháp luật Sau khi đợc giao dự toánngân sách, phối hợp với cơ quan chuyên môn về tài chính, kế hoạch của Uỷ bannhân dân cấp huyện trong việc phân bổ ngân sách giáo dục, hớng dẫn, kiểm traviệc thực hiện.
Chủ trì, phối hợp với các phòng và Uỷ ban nhân dân cấp xã thực hiện phổcập giáo dục trên địa bàn huyện
Tổ chức ứng dụng các kinh nghiệm, thành tựu khoa học, công nghệ tiêntiến trong giáo dục, tổng kết kinh nghiệm và sáng kiến của địa phơng
Hớng dẫn, chỉ đạo phong trào thi đua của Ngành, xây dựng và nhân điểnhình tiên tiến về giáo dục trên địa bàn huyện
Xây dựng, trình hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân cấp huyện các giảipháp thực hiện xã hội giáo dục; chỉ đạo, hớng dẫn và và kiểm tra việc thực hiệnxã hội hóa giáo dục
Quản lý, chỉ đạo việc xây dựng, bảo quản, sử dụng tài sản và cơ sở vậtchất trờng học; việc phát hành sách giáo khoa, ấn phẩm giáo dục, thiết bị thínghiệm và các phơng tiện giáo dục khác thuộc phạm vi quản lý của phòng
Kiến nghị các cấp có thẩm quyền xử lý vi phạm trong lĩnh vực giáo dục Thực hiện những nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật hoặc do Uỷban nhân dân huyện ủy quyền, phân công
Kết luận chơng 1
Từ việc nêu tổng quan của vấn đề nghiên cứu, khẳng định một số khái
niệm chủ yếu (trong đó nhấn mạnh khái niệm chất lợng và nhận diện chất lợng
đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS), những đặc trng của nhà trờng THCS(trong đó đề cập sâu về vai trò, năng lực, chức năng, nhiệm vụ về quyền hạn của
đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS), những đặc trng về chất lợng đội ngũ cán
bộ quản lý trờng THCS, những yếu tố quản lý có liên quan đến việc nâng caochất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS; chúng tôi nhận biết đợc nhữngvấn đề lý luận mang tính định hớng cho việc nâng cao chất lợng đội ngũ quản lýtrờng THCS nh có liên quan mật thiết với các lĩnh vực chủ yếu sau:
- Lĩnh vực quy hoạch, kế hoạch phát triển đội ngũ cán bộ quản lý
Trang 39- Lĩnh vực tuyển chọn, bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, luân chuyển
đội ngũ cán bộ quản lý
- Lĩnh vực đào tạo, bồi dỡng đội ngũ cán bộ quản lý
- Lĩnh vực chính sách u đãi đối với cán bộ quản lý
Muốn nâng cao chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý trờng THCS, cần nhậnbiết chính xác thực trạng về chất lợng đội ngũ cán bộ quản lý (phẩm chất vànăng lực) và thực trạng các lĩnh vực quản lý đã nêu trên Nhiệm vụ nghiên cứunày đợc chúng tôi tiếp tục trình bày tại Chơng 2
Trang 40Hạ Can của huyện Can Lộc và 6 xã vùng Biển Cửa của huyện Thạch Hà, dân
số 87.610 người, diện tích đất tự nhiên 11.830km2
Là một huyện đồng bằngven biển phía đông bắc của tỉnh Hà Tĩnh, rộng 118,35 km2, nằm từ 18,23 đến18,32 vĩ độ bắc, 105,55 đến 105,48 kinh độ đông; Bắc giáp huyện Nghi Xuân,Nam giáp huyện Thạch Hà và thành phố Hà Tĩnh, Đông giáp Biển Đông, Tâygiáp huyện Can Lộc Thị trấn Bằng Sơn (đang quy hoạch) cách Thành phốVinh (Nghệ An) 35 km, cách thành phố Hà Tĩnh 10 km, cách thị xã Hồng Lĩnh
30 km và cách cửa khẩu Quốc tế Cầu Treo 100 km
Huyện Lộc Hà thuộc tiểu vùng khí hậu bắc miền trung, nằm trong khuvực nhiệt đới gió mùa Nhiệt độ trung bình hàng năm là 280C, về mùa khô, doảnh hưởng trực tiếp của gió Lào, nhiệt độ có lúc trên 350C Độ ẩm trung bìnhhàng năm là 80% Lượng mưa hàng năm vào loại trung bình, phân bổ khôngđều: mùa khô (tháng 4 đến tháng 8) thiếu nước, còn mùa mưa lại thừa nước(trên 2000 mm), gây khó khăn cho sản xuất và đời sống
Địa hình khá bằng phẳng, phía Tây Bắc được chắn bởi dãy Hồng Lĩnh, phíaNam - Tây Nam có dòng sông Nghèn và các phụ lưu sông Nghèn bao quanh
Diện tích đất tự nhiên của huyện là 11.835 ha, trong đó diện tích đấtnông nghiệp: 7.132,6 ha Đất đai chủ yếu là đất cát pha, độ màu mỡ không cao,