BÁO CÁO KHOA HỌC: TÁC DỤNG TẬP LUYỆN KHÍ CÔNG LÊN MỘT SỐ CHỈ TIÊU SINH HỌC Ở NGƯỜI CAO TUỔI BỊ HEN PHẾ QUẢN TẠI THÀNH PHỐ VINH

ĐẠI HỌC VINH

BÁO CÁO KHOA HỌC

TÁC DỤNG TẬP LUYỆN KHÍ CÔNG LÊN MỘT SỐ

CHỈ TIÊU SINH HỌC Ở NGƯỜI CAO TUỔI BỊ HEN PHẾ QUẢN

TẠI THÀNH PHỐ VINH

Sinh viên: Lê Thị Thu Huyền - 47A khoa GDTC

Hướng dẫn khoa học: TS Hoàng Thị Ái Khuê

I ĐẶT VẤN ĐỀ

BÁO CÁO KHOA HỌC

I ĐẶT VẤN ĐỀ

BÁO CÁO KHOA HỌC

Mục tiêu

Đánh giá hiệu quả của tập luyện khí công lên một số chỉ tiêu sinh học

ở bệnh nhân cao tuổi bị HPQ tại TP Vinh.

Thực trạng HPQ

Theo WHO, trên thế giới có khoảng 300 triệu người bị HPQ Tỷ lệ người cao tuổi chiếm 4.5 – 9% Hằng năm có 200.000 ca tử vong do HPQ Đông Nam Á: Malaisia 9.7%, Philipin 11.8% Việt Nam 5% và có khoảng 3.000 người tử vong.

Biến chứng của HPQ

Xẹp phổi, nhiểm khuẩn phế quản, khí phế thủng, tràn khí màng phổi, tràn khí trung thất, tâm thế mãn, suy hô hấp.

Phương pháp điều trị

- Dùng thuốc corticosteroid dạng hít, uống và tiêm.

- Châm cứu, xoa bóp, luyện tập khí công, dưỡng sinh

Hình ảnh

II ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1 Đối tượng nghiên cứu

50 nam độ tuổi 63 – 70 bị HPQ được chia làm hai nhóm:

Nhóm ĐC (n = 25) độ tuổi TB 65.7 ± 2.3

Nhóm TN (n = 25) độ tuổi TB 66.0 ± 2.4

Bảng 2.1: Một số thông tin về đối tượng nghiên cứu trước khi tiến hành

thực nghiệm (điều tra vào tháng 11/2008)

Nhóm Số đợt lên

cơn hen/tháng

(đợt)

Số ngày bị hen/

đợt

(ngày)

Số người dùng ống hít corticosteroid

Dùng thuốc khác điều trị HPQ

1 2 3 2-3 4-5 >5

BÁO CÁO KHOA HỌC

2.2 Thiết kế nghiên cứu

 Nhóm ĐC : tập luyện tự do

 Nhóm TN: tập khí công theo chương trình “khí công cho người HPQ”

2.3 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp phỏng vấn trực tiếp

- Phương pháp nhân trắc học

- Xác định một số chỉ tiêu hô hấp bằng phương pháp thường quy

- Phương pháp thực nghiệm

- Phương pháp xử lý số liệu: với sự hỗ trợ phần mềm Epi info 6.0

II ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Chỉ tiêu NC

- Cân nặng (kg)

- TS thở (lần/ph)

- Dung tích sống (lít)

-Chỉ số thể năng

(ml/kg)

-TGNTTĐ (giây

-Số đợt, ngày xuất

hiện cơn hen

MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU

Người bị Hen phế quản

Nhóm đối chứng

(n=25)

Nhóm thực nghiệm

(n=25)

Mục tiêu: Đánh giá hiệu quả của tập luyện khí công lên một số chỉ tiêu sinh học ở bệnh nhân cao tuổi bị hen phế quản tại Tp Vinh

Sau 3 tháng Sau 2 tháng

Sau 1 tháng Bắt đầu

Thời điểm thu số liệu

BÁO CÁO KHOA HỌC

Chương trình tập luyện khí công cho người cao tuổi bị HPQ (tập hằng ngày)

TT Bài tập Thời gian Chỉ dẫn tư thế và cách thở

1 Bài nội công 10 – 15ph  Thở bụng: - Tư thế: có thể nằm,ngồi, đứng

- Cách thở:

+ Hít khí trời thẳng vào bụng dưới + Nín thở dồn khí vào bụng

+ Thở ra: Thóp bụng, từ từ thở ra

 Thở ngực: + Hít vào sâu - ngực căng

+ Nín thở để giữ khí +Xã khí, ngực xẹp,thở ra từ từ

2 Thở tự nhiên 10 – 15ph -Tư thế: Ngồi hai tay chum lại trên gối,thả lỏng cơ

thể,tĩnh tâm 2 măt nhắm hờ

- Cách thở: Thở tự nhiên

3 Nội dưỡng

công 30ph -Tư thế ngồi: Lưng thẳng, đầu hơi cúi, hai mắt nhắm hờ, vai và tay thả lỏng, lòng bàn tay úp trên

đùi,hai chân cách nhau cùng tầm với vai

- Cách thở: Hít vào thật sâu bằng mũi, ngừng thở giây lát, thở ra từ từ Tĩnh tâm, ở trong một chu

kỳ thở niệm một câu có 3 chữ Vd “khoẻ là vàng”

BÁO CÁO KHOA HỌC

Hình ảnh

III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN

Bảng 3.1 Chỉ tiêu cân nặng và một số chỉ số về hô hấp

tại thời điểm bắt đầu NC

Chỉ số Nhóm ĐC (n=25) (a) Nhóm TN (n=25) (b) Pa-b

TS thở (lần/phút) 19,3  3,2 19,8  3,5 >0.05 Dung tích sống (lít) 2,73  0,49 2,72  0,51 >0.05 Chỉ số thể năng (ml/kg) 53,0  6,1 53,1  5,8 >0.05

BÁO CÁO KHOA HỌC

Bảng 3.2 So sánh chỉ tiêu cân nặng và một số chỉ số về hô hấp tại thời

điểm trước và sau ba tháng

Chỉ số Thời điểm Nhóm ĐC (n=25) (a) NhómTN (n=25) (b) Pa-b

Cân nặng

(kg)

Trước 3 tháng (1) 51,5  4,2 51,2  4,4 >0.05 Sau 3 tháng (2) 51,6  4,5 52,8  4,7 <0.05

TS thở

(lần/phút)

Trước 3 tháng (3) 19,3  3,2 19,8  3,5 >0.05 Sau 3 tháng (4) 19,2  3,7 18,0  4,0 <0.05

Dung tích sống

(lít)

Trước 3 thg (5) 2,73  0,49 2,72  0,51 >0.05 Sau 3 thg (6) 2,73  0,52 3,13  0,54 <0.05

Chỉ số thể năng

(ml/kg)

Trước 3 thg (7) 53,0  6,1 53,1  5,8 >0.05 Sau 3 thg (8) 52,9  6,5 59,3  6,8 <0.001

Thời gian nhịn

thở tối đa (giây)

Trước 3 thg (9) 25,7  5,2 26,2  5,5 >0.05 Sau 3 thg (10) 26,8  5,8 34,5  6,1 <0.001

BÁO CÁO KHOA HỌC

51.4 51.2

52.8 51.9

53.1

54.4

56.6

59.3

48.0 49.5 51.0 52.5 54.0 55.5 57.0 58.5 60.0

Cân nặng (kg)

Chỉ số thể năng (ml/kg)

Biểu đồ 3.1 Sự biến đổi cân nặng và chỉ số thể nắng của nhóm TN

tại các thời điểm

BÁO CÁO KHOA HỌC

Biểu đồ 3.2 Sự biến đổi dung tích sống của nhóm TN tại các thời điểm

2.72

2.80

2.94

3.13

2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 3.0 3.1 3.2

Bắt đầu Sau 1 thg Sau 2 thg Sau 3 thg

BÁO CÁO KHOA HỌC

Bảng 3.3 Số đợt lên cơn HPQ, số ngày bị HPQ trước và sau 3 tháng ở nhóm

ĐC và nhóm TN

Nhóm

Thời điểm

Số đợt lên

cơn hen/tháng (đợt)

Số ngày bị hen/đợt

(ngày)

Số người dùng ống hít corticosteroid

ĐC

(n=25)

TN

(n=25)

BÁO CÁO KHOA HỌC

IV KẾT LUẬN

 Tăng chỉ số cân nặng từ 51,2 ± 4.4 kg lên 52,8 ± 4.7kg

 Cải thiện chức năng hô hấp thông qua:

+ Tăng dung tích sống tăng từ 2,72 ± 0.51lít lên 3,13 ± 0.54 lít (p< 0.05); + Tăng chỉ số thể năng từ 53,1 ± 5.8 ml/kg lên 59,3 ± 6.8 ml/kg và tăng TGNTTĐ từ 26,2 ± 5.5s lên 34,5 ± 6.1s; tất cả đặc biệt có ý nghĩa với p<0.001;

+ Giảm tần số thở với p< 0.05.

BÁO CÁO KHOA HỌC

V KIẾN NGHỊ

1 Để tăng cường sức khoẻ cho người bị HPQ và giảm tối đa số đợt lên cơn hen, cũng như số ngày/ đợt thì cần phải tập luyện kiên trì, thường xuyên và lâu dài.

2 Cần có những biện pháp sâu về chuyên môn, rộng về đối tượng để đưa ra phương án tối ưu giúp phòng và chữa bệnh HPQ cho người cao tuổi và các lứa tuổi khác.

3 Ngoài tập luyện khí công một cách khoa học người bị HPQ cần có chế độ dinh dướng và nghỉ ngơi hợp lí.

BÁO CÁO KHOA HỌC

Tập luyện khí công tại CLB người cao tuổi

BÁO CÁO KHOA HỌC

Tập luyện khí công tại nhà

BÁO CÁO KHOA HỌC