Từ cơ sở lý luận và thực tiễn dạy học đã nêu ở trên tôi chọn đề tài "Dạy học phép chia số thập phân cho một số thập phân trong chơng trình toán lớp 5" theo hớng tích cực hoá hoạt động họ[r]
Trang 1Một số giải pháp dạy- học phép chia Một số thập phân cho một số thập phân nhằm phát huy tính tích cực sáng tạo trong học tập của học sinh
A Phần mở đầu:
I Lý do chọn đề tài:
Bậc Tiểu học đợc coi là bậc học nền tảng của hệ thống giáo dục quốc dân Việc đổi mới phơng pháp dạy học ở bậc Tiểu học rất quan trọng, nó ảnh hởng trực tiếp đến chất l-ợng dạy và học, góp phần thực hiện chuẩn kiến thức kỹ năng chơng trình sách giáo khoa hiện hành Bởi vậy, cần phải lựa chọn phơng pháp dạy học thích hợp, tạo niềm vui, kích thích hứng thú cho học sinh Đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay chúng ta đã và đang thực hiện đổi mới chơng trình sách giáo khoa (SGK) nên việc đổi mới phơng pháp dạy và học lại càng cần thiết Vì thế đòi hỏi ngời giáo viên phải tìm tòi nghiên cứu chơng trình SGK, các tài liệu hớng dẫn, chọn và sử dụng phơng pháp giảng dạy nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập của học sinh Thầy giáo đóng vai trò là ngời tổ chức hớng dẫn giúp học sinh tự hoạt động để tiếp cận với tri thức và rèn kĩ năng theo yêu cầu Ngời thầy giáo phải định rõ nội dung công việc của từng bài dạy, chọn hình thức tổ chức hoạt động sao cho phù hợp và phân bố thời gian thật hợp lý nhằm giúp học sinh có
điều kiện để tìm hiểu tiếp cận tri thức, rèn kĩ năng theo yêu cầu
Trong chơng trình nội dung SGK bậc Tiểu học nói chung và môn toán nói riêng, học sinh đợc làm quen với nhiều dạng toán, với nhiều kĩ thuật tính toán và cách giải khác nhau Trong đó, phép chia số thập phân cho số thập phân là nội dung mới, kiến thức khó
và quan trọng Nó đợc đa vào từ chơng trình toán của lớp 5
Nội dung dạy học phép chia số ở lớp 5 gồm:
+ Hình thành phép chia số thập phân
+ Xây dựng kĩ thuật thực hiện phép chia số thập phân
+ Cung cấp thuật ngữ toán học " bỏ dấu phẩy"
+Củng cố kiến thức về phép chia số tự nhiên sau khi thực hiện bỏ dấu phấy
* Cái khó của phép chia một số thập phân cho một số thập phân là kĩ thuật tính và rèn luyện kĩ năng thực hành tính Điểm mấu chốt trong biện pháp tính này là vấn đề "thực hiện bỏ dấu phẩy và hạ chữ số đầu tiên ở phần thập phân của số bị chia xuống để tiếp tục chia" Do vậy, trong quá trình dạy học phép chia một số thập phân cho một số thập phân học sinh gặp rất nhiều lúng túng Lúng túng trong kĩ năng xác định đếm chữ số ở phần thập phân của số chia và số bị chia; lúc nào thì chuyển dịch dấu phẩy ở số bị chia và lúc nào thì thêm chữ số không ở số bị chia, lúng túng trong việc thực hiện kĩ thuật chia
Có thể nói dạy học sinh thực hiện phép chia số thập phân cho số thập phân là một trong những nội dung quan trọng nhất trong chơng trình toán lớp 5
Dạy- học phép chia số thập phân cho số thập phân ở chơng trình toán lớp 5 có những
điểm khó vì nó đòi hỏi năng lực tổ chức hoạt động tiếp cận tri thức và rèn kĩ năng một cách linh hoạt, sáng tạo của giáo viên trên lớp sao cho phát huy đợc tính tích cực sáng tạo học tập của học sinh
Thực tiễn qua dự giờ, trong dạy học các phép chia số thập phân cho số thập phân hiện tợng giáo viên còn áp đặt kiến thức bắt học sinh ghi nhớ máy móc về quy tắc cha đa ra cơ
sở một cách rõ ràng
Hình thành kĩ năng thực hiện bỏ dấu phẩy, đánh dấu phẩy ở thơng vẫn cha đáp ứng
đ-ợc yêu cầu
Qua bồi dỡng và nghiên cứu chơng trình SGK, trong thực tế dạy- học các phép tính chia số thập phân cho số thập phân trong chơng trình toán lớp 5, bản thân tôi luôn suy nghĩ tìm tòi vận dụng các phơng pháp và tìm các giải pháp để tổ chức cho học sinh hoạt
động học tập mang lại hiệu quả cao nhằm đảm bảo yêu cầu về kiến thức và kĩ năng dạy học phép chia số thập phân cho số thập phân một cách dể hiễu và chắc chắn nhất
Dạy- học "phép chia một số thập phân cho một số thập phân " nh thế nào cho hiệu quả?
Trang 2Để phù hợp với sự phát triển tâm sinh lý lứa tuổi của học sinh, đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục thì phơng pháp dạy học ở Tiểu học nói chung và phơng pháp dạy học
`"phép chia số thập phân cho số thập phân" nói riêng phải luôn tạo ra sự hấp dẫn, xây dựng những tình huống có vấn đề để khêu gợi, kích thích tính tò mò, ham hiểu biết của các em Giúp các em suy nghĩ, tìm tòi, giải quyết vấn đề Từ cơ sở lý luận và thực tiễn
dạy học đã nêu ở trên tôi chọn đề tài "Dạy học phép chia số thập phân cho một số thập phân trong chơng trình toán lớp 5" theo hớng tích cực hoá hoạt động học tập của học
sinh trong thực hiện các phép chia số thập phân cho số thập phân nhằm giúp các em nắm
đợc kĩ thuật, thủ thuật tính, và rèn kỹ năng chia góp phần nâng cao chất lợng môn toán trong chơng trình toán 5
II.Mục đích nghiên cứu:
Góp phần vận dụng các phơng pháp và giải pháp phù hợp nhằm thực hiện yêu cầu về chuẩn kiến thức kỹ năng, tổ chức cho học sinh lĩnh hội tri thức và rèn kĩ năng thực hành các phép chia số thập phân cho một số thập phân thành thạo, chính xác mang lại hiệu quả cao trong dạy và học nội dung phép chia số thập phân cho số thập phân trong chơng trình toán lớp 5
Thông qua các biện pháp dạy học phép chia số thập phân cho số thập phân nhằm giúp học sinh biết cách học, có hứng thú học nội dung phép chia số thập phân trong chơng trình toán lớp 5
B/Thực trạng và các giải pháp:
I.Cơ sở thực tiễn của đổi mới cách thực hiện phơng pháp dạy học (PPDH).
1 Đổi mới cách thực hiện phơng pháp dạy học:
- Đổi mới PPDH là vấn đề then chốt của chính sách đổi mới giáo dục Việt Nam trong giai đoạn hiện nay Đổi mới PPDH sẽ tác động vào mọi thành tố của quá trình giáo dục
và đào tạo Nó tạo ra sự hiện đại hoá của quá trình này
- Mục đích cuối cùng của đổi mới phơng pháp là làm thế nào để học sinh thực sự tích cực, chủ động, tự giác, tìm tòi, suy nghĩ và sáng tạo trong quá trình lĩnh hội tri thức nhằm phát triển và hoàn thiện nhân cách của mình
2 Quan điểm dạy học mới theo quan điểm lấy học sinh làm trung tâm.
+Phát huy tính tích cực học tập, phơng pháp dạy học lấy học sinh làm trung tâm nh là một nguyên tắc dạy học đảm bảo chất lợng và hiệu quả Dạy học lấy học sinh làm trung tâm là giáo viên tổ chức hớng dẫn các hoạt động nhằm:
- Huy động mọi khả năng của từng học sinh, để học sinh tự tìm tòi, khám phá những nội dung kiến thức mới
- Giúp học sinh có đủ điều kiện phơng tiện hoạt động để phát hiện ra tình huống có vấn
đề trong học tập và thực tiễn
- Tập trung mọi cố gắng để phát huy năng lực của mỗi học sinh tạo cho học sinh có niềm tin, niềm vui học tập
Đổi mới phơng pháp dạy học đề cao vai trò chủ thể của học sinh nhng vai trò của giáo viên không bị hạ thấp mà đề còn đợc đề cao hơn Giáo viên không còn đóng vai trò là
ng-ời truyền đạt kiến thức cho học sinh bằng phơng pháp thuyết trình, giảng giải để học sinh nghe và nhớ nh trớc Mà giáo viên là ngòi tổ chức, điều khiển quá trình dạy học để học sinh tích cực, chủ động sáng tạo chiếm lĩnh tri thức Lao động của giáo viên dờng nh nhẹ nhàng hơn nhng thực ra làm công việc hớng dẫn học sinh hoạt động để tự nắm lấy tri thức khó hơn nhiều so với việc thuyết trình vì đòi hỏi giáo viên phải chuẩn bị công phu hơn
Cụ thể là giáo viên phải chuẩn bị một kế hoạch dạy học sao cho tất cả học sinh đều đợc làm việc Kế hoạch này chú ý đến sự phát triển chung của cả lớp Giáo viên đựơc chủ
động lựa chọn nội dung tri thức phù hợp với đối tợng học sinh và điều kiện của lớp học để phát triển năng lực của học sinh Không lệ thuộc hoàn toàn vào SGK và tài liệu nh trớc
đây Trong việc đánh giá kết quả học tập của học sinh, ý kiến của giáo viên là khâu quan
Trang 3trọng song giáo viên không phải là ngòi duy nhất đánh giá kết quả học tập của học sinh
mà còn tạo điều kiện để học sinh tự đánh giá mình và đánh giá lẫn nhau
Nh vậy, đối với PPDH trong khi nhấn mạnh vai trò chủ thể nhận thức của học sinh đã
đề cao hơn vai trò của giáo viên, ngời gợi mở, hớng dẫn, cố vấn, trọng tài các hoạt động học tập của học sinh, ngời đánh thức khả năng, tiềm năng trong mỗi em, chuẩn bị tốt cho các em hoà nhập và phát triển cộng đồng
Kết quả khảo sát chất lợng nội dung phép chia số thập phân cho số thập phân giai
đoạn hình thành phép chia và thực hiện kĩ thuật chia của lớp 5.1 Trờng Tiểu học Quảng Minh A năm học 2010-2011
Tổng số học sinh dự khảo: 31/31 em
Kĩ thuật bỏ dáu
Thực
hiện
đúng
Thực hiện
sai
Tính
đúng kĩ thuật
Tính cha
đúng
kĩ thuật
Điểm 9-10
Điểm 7-8
Điểm 5-6
Điểm 3-4
Điểm 1-2
S
L
L
21 67,7 10 32,3 21 67,7 10 32,3 2 6,5 9 29,0 10 32,3 7 22,5 3 9,7
II.Thực trạng và các giải pháp dạy học nội dung phép chia số thập phân trong
ch-ơng trình môn toán lớp 5.
1.Thực trạng và tình hình :
Nội dung dạy học phép chia số thập phân ở lớp 5 đợc xây dựng theo quan điểm hiện
đại, nghĩa là những nội dung truyền thống đợc trình bày dới ánh sáng của các t tởng của toán học hiện đại
Phép chia số thập phân cho số thập phân có vị trí hết sức quan trọng trong ch ơng trình toán ở trờng phổ thông Học sinh đã đợc làm quen với phép chia số tự nhiên cho số tự nhiên thơng là số thập phân, làm quen chia số thập phân cho số tự nhiên làm cơ sở cho thực hiện phép chia số thập phân cho số thập phân
Mục đích của nội dung dạy- học phép chia số thập phân cho số thập phân ở lớp 5 theo nội dung SGK mới
Giúp học sinh phát triển t duy, bồi dỡng và phát triển những thao tác trí tuệ cần thiết để nhận thức đợc thế giới hiện thực
Giúp học sinh nắm đợc các tính chất của phép chia, đặc tính và thực hiện đúng các phép chia, biết cách ớc lợng thơng nhanh, chính xác
Rèn luyện phơng pháp suy nghĩ, suy luận và phơng pháp giải quyết vấn đề giúp học sinh phát triển trí thông minh t duy độc lập, sáng tạo
2 Một số giải pháp dạy-học phép chia số thập phân cho số thập phân :
Để dạy - học phép chia số thập phân cho số thập phân có chất lợng đảm bảo các yêu cầu về chuẩn kiến thức và kĩ năng bản thân tôi đã vận dụng các biện pháp sau:
2.1 Nghiên cứu chơng trình, chuẩn kiến thức kĩ năng, nội dung SGK và thiết kế
bài dạy:
Trớc lúc thiết kế bài dạy giáo viên phải nghiên cứu kĩ nội dung chơng trình SGK, chuẩn kiến thức kĩ năng xác định đảm bảo mục tiêu bài dạy, định rõ những việc làm của thầy và trò trong từng tiết dạy và định rõ những công việc trong từng nội dung của bài dạy, phân chia thời gian hoạt động cho từng công việc
Chuẩn kiến thức và kĩ năng cần đạt trong dạy học phép chia số thập phân cho số thập phân:
- Biết thực hiện phép chia số thập phân: Biết cách bỏ dấu phẩy ở số chia và số bị chia
Trang 4- Thực hiện đựợc phép chia chia số tự nhiên cho số tự nhiên hoặc phép chia số thập phân cho số tự nhiên
- Biết tìm thành phần cha biết trong phép nhân , phép chia số thập phân
- Biết viết các đơn vị đo độ dài, diện tích, khối lợng từ đơn vị bé ra đơn vị lớn và ngợc lại liên quan đến số thập phân
- Giải bài toán có lời văn liên quan đến phép chia số thập phân cho số thập phân
Từ nắm vững và xác định đợc chuẩn kiến thức và kĩ năng từng tiết trong phần chia số thập phân cho số thập phân giáo viên tiến hành chọn phối hợp các phơng pháp dạy học nhằm thực hiện mục tiêu đề ra
2.2 Chọn sử dụng và phối hợp một số phơng pháp dạy học: (phơng pháp suy luận,
phơng pháp luyện tập thực hành, phơng pháp giảng giải, trò chơi củng cố,…).)
Tùy theo nội dung từng bài giáo viên chọn các phơng pháp cho phù hợp nhằm phát huy tính tích cực trong hoạt động học của học sinh
Dạy bài: Phép chia số thập phân cho số thập phân ( tiết: 70)
Với bài này cần chọn các phơng pháp sau: Phơng pháp trực quan, phơng pháp hỏi đáp, phơng pháp luyện tập thực hành và trò chơi củng cố
2.3 Xây dựng hệ thống câu hỏi để giao việc và tổ chức cho học sinh hoạt động phù hợp với các hình thức hoạt động đã chọn.
Ví dụ:
Khi dạy bài: Chia một số thập phân cho một số thập phân ( Tiết 70)
Giáo viên nghiên cứu nội dung chơng trình SGK, tài liệu chuẩn kiến thức kĩ năng và tiến hành thiết kế bài dạy
a/Mục tiêu:
- Biết chia một số thập phân cho một số thập phân và vận dụng trong giải toán có lời văn
b/ Đồ dùng dạy học: Phiếu học tập, máy chiếu, vở bài tập
Thời
4 ’
13 ’
Bài cũ:
Đặt tính rồi tính: 0,36 : 9
Lớp hoạt động cá nhân làm vào vở nháp, thời gian 3 phút
- Gọi 1 HS lên bảng Nhận xét và chữa bài.
- Muốn chia một số thập phân cho một số tự nhiên em
làm nh thế nào?
Bài mới: 1- Hửụựng daón hoùc sinh hieồu vaứ naộm ủửụùc quy
taộc chia moọt soỏ thaọp phaõn cho moọt soỏ thaọp phaõn.
Cô có phép tính sau: 23,56 : 6,2
- Mời em đọc lại phép tính
- Em có nhận xét gì về phép tính trên?
Đây là phép chia số thập phân cho số thập phân đó cũng
chính là nội dung bài học hôm nay : Chia một số thập phân
cho một số thập phân.( GV ghi bảng)- Gọi 1 HS đọc lại.
- Cả lớp cùng nhân số bị chia và số chia với 10 để đa về
phép chia số thập phân chia cho số tự nhiên.
Gọi 1 HS lên bảng, cho lớp thực hiện vào vở nháp.
Mời lớp dừng bút, nhận xét bài làm của bạn.
-Sau khi nhân cả số bị chia và số chia với 10 em có nhận
xét gì về phép chia mới tạo thành?
Lớp nghe cô giao việc: Tơng tự cách đặt tính phép chia số
thập phân cho số tự nhiên hãy đặt tính phép chia 23,56 : 6,2
vào vở nháp.
1 HS lên bảng
Lớp làm ở vở nháp
1 HS
1 học sinh đọc
HS trả lời
1 HS đọc
HS trả lời Lớp thực hiện ở vở nháp
1 HS lên bảng
HS nêu
HS trả lời
HS thực hiện theo yêu cầu
Trang 519 ’
4 ’
Trớc lúc chia ta đếm xem phần thập phân của số chia
( 6,2) có bao nhiêu chữ số?
- Chuyển dấu phẩy ở số bị chia( 23,56) sang bên phải
một chữ số bỏ dấu phấy ở số chia và dấu phấy cũ ở
số bị chia.
Sau khi chuyển và bỏ dấu phẩy ta đợc phép chia nào?
Dựa vào cách chia số thập phân cho số tự nhiên cô mời
cả lớp thực hiện phép chia 235,6 : 62 vào vở nháp.
-Gọi 1 HS lên bảng- Em hãy nêu cách thực hiện.
* Chúng ta chuyển qua tìm hiểu ví dụ 2: 82,55 : 1,27
Mời em nêu lại phép tính.
Em có nhận xét gì về chữ số ở phần thập phân của số
chia và số bị chia?
Trong trờng hợp này em làm nh thế nào?
-Cho học sinh làm vào vở nháp, gọi 1 HS lên bảng.
Em hãy nêu cách bỏ dấu phẩy và cách thực hiện phép
chia.
Qua tìm hiểu ví dụ em hãy cho biết: Muốn chia
một số thập phân cho một số thập phân em làm
nh thế nào?
Sau khi bỏ dấu phẩy thì số chia luôn luôn là số
gì?
Cô mời lớp mở SGK trang 71 đọc thầm quy tắc.
Gọi 2 HS đọc.
Để củng cố cách chia một số thập phân cho một
số thập phân các em cùng cô chuyển qua phần luyện tập thực hành.
2- Luyện tập- thực hành:
Bài 1:
Mời lớp đọc thầm yêu cầu và nội dung bài 1- gọi 1 HS
đọc.
Lớp hoạt động cá nhân làm vào phiếu học tập, tổ 1, 2 làm
câu a, b; tổ 3, 4 làm câu b, c.
- Gọi 2 HS lên bảng gắn bài và trình bày cách làm.
* Để vận dụng cách chia một số thập phân cho một số
thập phânvào giải toán chúng ta chuyển qua bài tập 2.
Bài 2:
- Gọi HS đọc bài toán
Bài toán cho biết gì? Bài toán hỏi gì?
Muốn biết 8 lít dầu hoả cân nặng bao nhiêu kg trớc tiên
chúng ta phải biết gì?
Mời lớp giải bài vào vở- Gọi 1 em lên bảng.( Thời gian làm
bài đã hết cô mời lớp dừng bút).
- Hai em cùng bàn đổi vở kiểm tra.
- Qua kiểm tra bài bạn các em có nhận xét gì không?
- Mời các em nhận xét bài của bạn làm ở bảng.
GV chiếu kết quả bài làm đúng yêu cầu HS quan sát và gọi
1 em đọc lại bài giải.
Củng cố- dặn dò:
phân ta làm thế nào?
* Các em về nhà học thuộc quy tắc chia một số thập
phân cho một số thập phân.Làm câu d bài1, làm bài 3
làm trớc câu a, b, c bài 1; làm các bài tập của phần
luyện tập.
của GV
HS trả lời
HS trả lời
1 HS lên bảng- lớp làm vào
vở nháp
1 HS nêu
Hs nhận xét
HS trả lời Lớp làm vào vở nháp
1 HS lên bảng Lớp nhận xét
HS nêu
HS trả lời
HS đọc quy tắc
HS làm bài vào phiếu
2 HS lên bảng gắn bài và trình bày cách làm
1 HS đọc
HS trả lời
HS giải vào vở
1 HS lên bảng.
HS đổi vở kt
HS nhận xét bài của bạn Nhận xét bài làm tren bảng
HS trả lời
Trang 62.4 Xây dựng các bớc tiến hành dạy-học nội dung phép chia một số thập phân
cho một số thập phân:
Dạy các phép chia số thập phân cho một số thập phân:
+Đặt tính, thực hiện bỏ dấu phẩy và chuyển dấu phẩy
+Xác định và lấy các chữ số đầu tiên ở số bị chia để chia
+ớc lợng để tìm chữ số ở thơng
+ Xác định và đặt dấu phẩy ở thơng
Ví dụ: 23,56 : 6,2
23,56 6,2 235,6 62
* Lấy 235 chia cho 62 đợc 3 d 49
* Hạ 6 xuống để tiếp tục chia, trớc lúc hạ 6 xuống đánh dấu phẩy ở thơng số
* Học sinh nêu lại các bớc thực hiện
2.5 Sử dụng đồ dụng đồ dùng và các phơng tiện dạy học nhằm phát huy tính tích
cực sáng tạo trong học tập của học sinh.
Trong các tiết dạy- học nói chung và dạy học nội dung phép chia một số thập phân cho một số thập phân nói riêng phải nghiên cứu kĩ để có kế hoạch chuẩn bị và sử dụng đồ dùng dạy học cho phù hợp nhằm phát huy tính hiệu quả cao trong giờ học Các loại đồ dùng đợc chuẩn bị để dạy nội dung này thờng là vở bài tập, sách giáo khoa, phiếu học tập, phiếu trắc nghiệm, máy chiếu,…)
Trong quá trình sử dụng để phát huy hết tác dụng của nó giáo viên cần phải có sự chuẩn bị kỹ lỡng, chọn phơng án cụ thể vừa đảm bảo tính khoa học, chính xác vừa phù hợp với điều kiện
Sử dụng đồ dùng dạy học phải đảm bảo đủ thời lợng trực quan theo yêu cầu không nên lạm dụng thời gian làm ảnh hởng đến các hoạt động khác
Ví dụ:- Phiếu học tập: phiếu học tập thiết kế nội dung khoa học, chính xác, đảm bảo
về kĩ thuật và mĩ thuật, đảm bảo tiết kiệm
- Sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học: Nội dung thiết kế ngắn gọn, thông tin chính xác, trọng tâm ( tập trung vào giao việc, tổ chức hoạt động, minh họa và phần kiến thức trọng tâm của bài
2.7 Chọn các hình thức tổ chức hoạt động học tập vừa đảm bảo tính khoa học
vừa phù hợp với năng lực trình độ của học sinh.
Các hình thức tổ chức hoạt động trên lớp trong các giờ học nói chung và giờ học phép chia một số thập phân cho một số thập phân nói riêng là:
- Hoạt động cá nhân, lớp (Hình thức hoạt động này thờng xuyên đợc sử dụng)
-Hoạt động nhóm: Hoạt động theo cặp, nhóm 4 (Hình thức hoạt động này thờng xuyên
đợc sử dụng)
- Trò chơi học tập ( thờng sử dụng trong luyện tập )
Các hình thức tổ chức hoạt động nói trên giáo viên phải chuẩn bị thật chu đáo về nội dung, giao việc cụ thể, linh hoạt trong quá trình hoạt động
2.8 Thực hiện đánh giá của giáo viên và tự đánh giá của học sinh trên cơ sơ mục
tiêu và nội dung đã xác định qua từng hoạt động trong tiết học.
- Đánh giá của giáo viên phải căn cứ vào chuẩn kiến thức và kĩ năng đã đợc xây dựng cho từng hoạt động và từng bài tập cụ thể Đánh giá phải đảm bảo tính khoa học chính xác, động viên khuyến khích sự tiến bộ của học sinh
- Tự đánh giá của học sinh: Thực hiện tự đánh giá là việc làm thờng xuyên của học sinh; học sinh tự đánh giá kết quả bài làm của mình và đồng thời đánh giá kết quả bài làm của bạn Thông qua việc tự đánh giá giúp học sinh củng cố và khắc sâu kiến thức theo yêu cầu bài học
Trang 72.9 Cung cấp thuật ngữ toán học mới nếu có và kết hợp củng cố thuật ngữ toán
học đã biết.
Thuật ngữ mới:" chuyển dấu phẩy, viết dấu phẩy, ớc lợng", củng cố thuật ngữ toán học
đã biết
2.10 Giáo viên nhận xét và rút ra kết luận.
- Các hoạt động của học sinh ngoài việc theo dõi nhận xét giúp đỡ giáo viên cần chốt lại nội dung cơ bản cần khắc sâu sau mỗi hoạt động
- Kiến thức cần khắc sâu trong phần này là:
+ Cách thực hiện phép chia một số thập phân cho một số thập phân
+ Ước lợng thơng mỗi lần thực hiện chia
2.11 Tổ chức hoạt động rèn kĩ năng thực hành cho học sinh.
Rèn kĩ năng tính cho học sinh nhằm giúp học sinh thực hành thực hiện phép chia , vận dụng cách ớc lợng chữ số ở thơng sau mỗi lần chia, đánh dấu phẩy ở thơng, qua việc rèn
kĩ năng để củng cố và khắc sâu các kĩ thuật tính cho học sinh
Để giúp học sinh rèn kĩ năng có hiệu quả giáo viên cần giao việc cụ thể và chọn các hình thức hoạt động cho phù hợp để các em hoạt động theo quy trình các bớc tính đã nêu
ở trên Trong quá trình học sinh thực hành, giáo viên luôn tiếp cận các đối tợng để tác
động kịp thời giúp các em thực hiện tốt công việc đợc giao
2.12 Tiến hành thực nghiệm:
a, Qua quá trình dự giờ, trong giảng dạy và tìm hiểu nội dung dạy, học phép chia số thập phân cho số thập phân
-Về phía giáo viên: Hớng dẫn còn nhiều, cha khai thác hết nội dung kiến thức học sinh
đã đợc học và thực hành
-Về phía học sinh: Kĩ năng thực hiện phép nhân phân số thứ hai đảo ngợc còn hạn chế nhiều học sinh cha chủ động trong việc phân tích tìm hiểu yêu cầu bài tập Qua quá trình dạy, tìm hiểu thực tế tôi chọn giờ dạy tại lớp mình chủ nhiệm để thực nghiệm
b,Kiểm nghiệm tính khả thi, đánh giá quá trình lên lớp theo hớng tích cực hoá hoạt
động học tập của học sinh, tìm ra u điểm, tồn tại của từng phần cụ thể để rút ra kết luận về thực hiện 1 số biện pháp này.
-Về thiết kế bài soạn: Nếu thiết kế bài soạn theo hoạt động của giáo viên và học sinh
nh đã nêu theo mẫu trên thì hoạt động của thầy và trò trong giờ học rất chủ động Kiến thức cung cấp đúng, đủ theo yêu cầu, đảm bảo tính hệ thống, rèn đợc kĩ năng cơ bản cho học sinh, hoạt động của thầy và trò có hiệu quả Chủ động về thời gian
*Sau khi vận dụng các biện pháp dạy học "phép chia một số thập phân cho một số thập phân " đã nêu ở trên tôi tiến hành khảo sát chất lợng học sinh qua nội dung đã học
Kết quả khảo sát nh sau:
Số học sinh dự khảo sát : 31/31 em
-Biết cách thực hiên theo yêu cầu:
+Học sinh biết cách đặt tính và thực hiện tính: 31/31 em đạt 100%
+Học sinh vận dụng thành thạo cách cách chia:
30/31 đạt 96,8%
-Kết quả thực hiện kĩ thuật tính :
+Tính đúng kĩ thuật: 30/ 31 đạt 96,8% tăng 29,1%
*Kết quả chung:
- Điểm : 9 –10 : 7 em đạt 22,6%
- Điểm : 7 – 8 : 15 em đạt 48,4%
- Điểm : 5 – 6 : 9 em đạt 29,0%
-Điểm dới TB: 0
c, Nhận xét và đánh giá kết quả.
- áp dụng các biện pháp dạy, học phép chia một số thập phân cho một số thập phân
nh đã nêu ở trên học sinh hoạt động và t duy nhiều, học sinh làm việc với tinh thần tự
Trang 8giác, vừa hoạt động độc lập vừa có sự phối hợp trong tổ nhóm, có tác động kịp thời của giáo viên Nhờ thế các em tiếp cận và nắm đợc kiến thức tại lớp, hiểu và thực hành có kết quả cao
- Các biện pháp dạy, học phép chia số thập phân cho số thập phân trong chơng trình toán lớp 5 nêu trên làm cho giờ học nhẹ nhàng, gây đợc hứng thú học tập từ đầu Các em
tự biết đánh giá mình cũng nh nhận xét đánh giá bạn Kết quả công việc của học sinh đợc
đánh giá ngay nên kích thích đợc sự say mê sáng tạo trong học tập
Tuy vậy vẫn có những khó khăn nhất định trong khi thực hiện
C Kết luận và bài học kinh nghiệm:
1/.Kết luận: Qua vận dụng 1 số phơng pháp dạy học phép chia số thập phân cho một số
thập phân trong chơng trình toán lớp 5, bản thân tôi rút ra đợc một số u điểm và tồn tại sau:
*u điểm:
- Chủ động để xử lý các tình huống s phạm
- Giáo viên có điều kiện để tiếp cận và giao việc phù hợp cho các đối tợng học sinh trong lớp
- Khai thác hết điều kiện phơng tiện dạy học hiện có
- Học sinh nắm vững kiến thức cơ bản và có nhiều thời gian để rèn kĩ năng
- Học sinh tích cực, chủ động sáng tạo trong việc chiếm lĩnh tri thức và rèn kĩ năng
- Giáo viên và học sinh phối hợp nhịp nhàng, giờ học có hiệu quả
*Hạn chế:
- Nếu nghiên cứu bài không kĩ, chuẩn bị nội dung, chọn các hình thức hoạt động không phù hợp với điều kiện sẽ hạn chế kết quả
2 Bài học kinh nghiệm:
- Kết hợp chặt chẽ với tổ khối chuyên môn để thử nghiệm và tổ chức khảo sát cũng
nh lấy ý kiến góp ý đồng nghiệp
- Định hớng để học sinh hiểu bản chất của phép chia, tầm quan trọng của nó trong toán học và trong thực tiễn cuộc sống Từ đó rèn đức tính cẩn thận, chính xác trong tính toán
- Rèn kĩ năng thao tác kĩ thuật chính xác
- Phát triển năng lực t duy toán học cho học sinh
Để thực hiện tốt những định hớng trên trong tiết dạy học nội dung các phép chia một số thập phân cho một số thập phân cần thực hiện tốt các yêu cầu:
- Giáo viên tạo cơ hội để học sinh tự phát hiện, tự giải quyết vấn đề, tự chiếm lĩnh kiến thức và phát huy năng lực cá nhân Muốn vậy giáo viên cần giao việc cụ thể, tổ chức hoạt
động khoa học, khai thác hết những kiến thức mà học sinh đã biết
- Giáo viên không hớng dẫn nhiều, không làm thay học sinh mà là ngời tổ chức các hoạt động học tập của học sinh
- Cần chú ý đến đặc trng của tiết học, từng loại bài học bài mới, bài luyện tập
- Kết hợp với nội dung các chuyên đề đã đợc tiếp thu, bố trí thời gian để tham khảo tài liệu, tập san thuộc phân môn để đúc rút kinh nghiệm và bổ sung trong quá trình thực hiện
- Sau mỗi tiết dạy giáo viên cần ghi chép lại những thành công, những hạn chế để tiếp tục rút kinh nghiệm
- Giáo viên cần nắm vững nội dung chơng trình và mục đích yêu cầu của bài dạy để chuẩn bị đồ dùng và thiết bị dạy học
- Chú trọng khâu thiết kế bài dạy Đây là khâu quyết định 50% thành công của tiết dạy
- Luôn có ý thức tôn trọng nhân cách và ý kiến của học sinh Đảm bảo dạy toán nhẹ nhàng, tự nhiên
Ngày 15 tháng 11 năm 2010
Trang 9Ngêi thùc hiÖn D¬ng ThÞ Ng©n