Là một Đảng lãnh đạo, Đảng ta cần phải mạnh mẽ, trong sạch, kiểu mẫu.. Toàn Đảng phải tư tưởng nhất trí, hành động nhất trí, đoàn kết nhất trí mới làm trọn nhiệm vụ của Đảng... Độc lập
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG CĐ CÔNG THƯƠNG TPHCM
Tiểu luận: Tư tưởng Hồ Chí Minh
Đề tài:
ĐỘC LẬP DÂN TỘC GẮN LIỀN VỚI CHỦ NGHĨA XÃ HỘI, LÀ TƯ TƯỞNG CỐT LÕI XUYÊN SUỐT TOÀN
BỘ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH.
Năm 2010
Trang 2
Là một Đảng lãnh đạo, Đảng ta cần phải mạnh mẽ, trong sạch, kiểu mẫu Toàn Đảng phải tư tưởng nhất trí, hành động nhất trí, đoàn kết nhất trí mới làm trọn nhiệm vụ của Đảng.
Hồ Chí Minh toàn tập, NXB CTQG, HN 2002, tập 6, tr.480
“ Tư tưởng Hồ Chí Minh là di sản vô giá của đảng và dân tộc ta Giá trị cao đẹp củ tư tưởng Hồ Chí Minh là ở chỗ gắn bó chặt
chẽ với cuộc sống, “ nói đi đôi với làm”.
“ Tư tưởng Hồ Chí Minh mãi mãi soi đường cho cách mạng việt Nam và dẫn dắt dân tộc ta tiến đến tương lai tươi sáng”
Lời Tổng bí thư Nông Đức Mạnh (báo Thanh Niên ngày 19.05.2010)
Trang 3Từ bối cảnh lịch sử nước nhà và những di sản vô giá Hồ Chí
Minh để lại cho dân tộc chúng em xin trình bày một vấn đề rất nhỏ trong toàn bộ hệ thống tư tưởng của Người:
ĐỘC LẬP DÂN TỘC GẮN LIỀN VỚI CHỦ NGHĨA XÃ HỘI, LÀ TƯ TƯỞNG CỐT LÕI XUYÊN SUỐT TOÀN
BỘ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH Nội dung chính:
I Khái quát chung về chủ nghĩa xã hội, và độc lập dân tộc đất nước.
1 Chủ nghĩa xã hội
2 Độc lập dân tộc
II Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, là tư tưởng cốt lõi xuyên suốt toàn bộ tư tưởng Hồ Chí Minh
1 Hồ Chí Minh và con đường dẫn đến tư tưởng độc lập dân tộc
2 Tư tưởng hồ chí minh về độc lập dân tộc, gắn liền với chủ nghĩa xã hội
III Ý nghĩa thực tiễn của đôc lập dân tộc gắn liền Chủ Nghĩa Xã Hội_ tư tuởng Hồ Chí Minh trong tình hình đất nước hiện nay
1 Tình hình đất nước hiện nay, những khó khăn và thách thức mới
2 Ý nghĩa của vấn đề độc lập dân tộc_ Chủ Nghĩa Xã Hội, giá trị
tư tưởng vô giá mà hồ chí minh để lại cho dân tộc nước nhà
Trang 4I Khái quát chung về chủ nghĩa xã hội, và độc lập dân tộc đất nước.
1 Chủ nghĩa xã hội
Chủ nghĩa xã hội là một chế độ xã hội bao gồm các mặt rất phong phú, hoàn chỉnh Trong đó con người được phát triển toàn diện, tự do Trong một xã hội như thế mọi thiết chế cơ cấu xã hộ đều nhằm mục tiêu giải phóng cong người
Một số đặc trưng cơ bản:
Đó là một chế độ chính trị do nhân dânlàm chủ, nhà nước là nhà nước do dân, vì dân dựa trên khối đại đoàn kết toàn dân
mà nòng cốt là liên minh công nông, trí thức do đảng cộng sản lãnh đạo
CNXH là một chế độ xã hội có nền kinh tế phát triển cao gắn liền với sự phat triển khoa học kỹ thuật
CNXH là một xã hội phát triển cao về văn hóa đạo đức
2 Độc lập dân tộc
Độc lập dân tộc là đi theo con đường cách mạng vô sản, cách mạng giải phóng dân tộc khỏi ách nô dịch của chủ nghĩa thực dân,giải phóng quần chúng lao động khỏi áp bức bóc lột và đi đến mục tiêu cao cả của chủ nghĩa cộng sản là giải phóng con người
Độc lập, tự do là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm của tất cả các dân tộc
Hồ Chí Minh đã từng nói : “ nhưng nếu nước được độc lập mà dân không hạnh phúc tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lí gì” Và
“dân chỉ biết rõ giá trị của tự do, của độc lập khi mà dân được ăn no mặc đủ” Như thế nghĩa là cách mạng việt nam phải hướng tới mục tiêu giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người thoát khỏi mọi áp bức bốc lột và bất công tiến tới một xã hội “trong
Trang 5đó sự phát triển tự do của mọi người là điều kiện cho sự phát triển tự
do của tất cả mọi người”
=>Từ những luận điểm cơ bản trên đã nêu lên mối quan hệ sâu sắc, không thể tách rời giữa chủ nghĩa xã hội và độc lập dân tộc Điều này luôn đúng trong mọi bối cảnh lịch sử của thời đại
II Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, là tư tưởng cốt lõi xuyên suốt toàn bộ tư tưởng Hồ Chí Minh.
1 Hồ Chí Minh và con đường dẫn đến tư tưởng độc lập dân tộc
Cả cuộc đời của Hồ Chí Minh đã dành trọn cho nhân dân, cho đất nước, cho sự nghiệp giải phóng con người, giải phóng nhân loại cần lao, thoát khỏi mọi áp bức, bất công, vươn tới cuộc sống ấm no, hạnh phúc Cũng chính vì vậy mà vấn đề dân tộc trong cách mạng Việt Nam đã được người quan tâm, nung nấu suốt cả cuộc đời
Trước bối cảnh lịch sử nước nhà,nhân dân chịu cảnh cơ cực lầm than, đất nước trong cảnh ngàn cân treo sợi tóc dưới sự áp bức bộc lột tàn bạo của thực dân pháp Người đã nhận thức rõ được trách nhiệm của một thanh niên thời đại tiến bộ, yêu nước, vì vậy năm
1911, Nguyễn Ái Quốc đã ra đi tìm đường cứu nước tại bến cảng nhà Rồng
Trong thời kỳ cách mạng dân tộc dân chủ, xuất phát từ một luận điểm quan trọng là: “muốn cứu nước giải phóng đồng bào phải tiến hành công cuộc giải phóng đánh đuổi thực dân giành lại độc lập cho dân tộc”, kể từ khi Hồ Chí Minh nhận thức được rằng chỉ với lòng yêu nước căm thù giặc thì không thể giải quyết được vấn đề độc lập dân tộc
Một bước ngoặt lớn trên con đường đi tìm lại độc lập cho dân tộc của người chính là lúc bác bắt gặp Chủ Nghĩa Mac_Lenin, Người đã tìm thấy con đường cách mạng và nhận thức được chân lý của thời
Trang 6đại cách mạng Nhờ giác ngộ Chủ Nghĩa Mac_Lênin, với sự thức tỉnh và cổ vũ của cách mạng tháng mười Nga năm 1917, Nguyễn Ái Quốc đã dồn tất cả tâm lực và tinh lực của đời mình để thực hiện đến cùng mục tiêu cách mạng: độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội
2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc, gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
Có thể nói tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam,
là kết quả của sự vận dụng, chọn lọc và phát triển sáng tạo Chủ Nghĩa Mac_Lenin vào điều kiện cụ thể của đất nước ta, kế thừa và phát huy các qiá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại
Hơn ai hết, Nguyễn Ái Quốc là người gieo hạt, gây mầm cách mạng Việt Nam Như cố Thủ Tướng Phạm Văn Đồng nói: “Hồ Chí Minh và Chủ Nghĩa Mac_Lênin, một cuộc gặp gỡ đẹp như cùng hẹn trước đã chung đúc nên tư tưởng Hồ Chí Minh.”
Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là tư tưởng chính trị đặc sắc, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt bao trùm trong di sản tư tưởng
Hồ Chí Minh.Tư tưởng đặc sắc đó thể hiện nhất quán mục tiêu của con đường cách mạng mà Người đã chọn,nó vừa đáp ứng được yêu cầu bức xúc của dân tộc và khát vọng của quần chúng nhân dân giành lấy độc lập tự do, ấm no và hạnh phúc, giải phóng cuộc đời lầm than,đói khổ dưới ách thống trị tàn bạo của chủ nghĩa thực dân, đế quốc và bè lũ tay sai
Một lần khi trả lời câu hỏi của nữ đồng chí Rôdơ, thư ký Đại hội lần thứ 18 của đảng xã hội pháp , họp
ngày 29 tháng 12 năm 1920: “ tại sao đồng
chí lại bỏ phiếu cho quốc tế III?” Hồ chí
Trang 7minh trảlời: “ Rất đơn giản Tôi không hiểu chị nói thế nào là chiến lược, chiến thuật vô sản và nhiều điểm khác Nhưng tôi hiểu rõ một điều: quốc tế III rất chú ý vấn dề thuộc địa, tự do cho đồng bào tôi, độc lập tổ quốc tôi, dấy là tất cả những điều tôi muốn, đấy là tất cả những điều tôi hiểu?”.
Bởi vậy, một trong những nhiệm vụ quan trọng có ý nghĩa quyết định của công cuộc giải phóng dân tộc, giải phóng con người, theo
Hồ Chí Minh là xóa bỏ nghèo nàn, lạc hậu, vươn tới cuộc sống ấm
no, tự do hạnh phúc cho tất cả mọi người Đó là nguyện ước, là ham muốn tột bậc của Hồ Chí Minh, của dân tộc Việt Nam, Người nói: “ tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áo mặc,ai cũng được học hành.” Thế nhưng để xây dựng một xã hội như thế nào để thực hiện được nguyện ước lòng dân, của cả nhân loại áp bức là điều trăn trở, ưu tư không chỉ của Hồ Chí Minh mà tất cả những người có lương tri, coi trọng đạo lý, trọng nghĩa tình khác Sự bắt gặp và điểm tương đồng trong tư tưởng Hồ Chí Minh với những người sáng tạo ra học thuyết cách mạng khoa học của thời đại cũng chính là ở chỗ đó Chứng kiến cảnh sống lầm than, khổ cực, bị bóc lột đến cùng kiệt của giai cấp công nhân, và nhân dân lao động ở thuộc địa và chính quốc, sự phân biệt đối xử giữa các giai cấp, địa vị trong xã hội nên con đường giải phóng xã hội, giải phóng con người mà Hồ Chí Minh, C.C Mác, Ph.Ăngghen, V.I Lênin đều khẳng định là phải tiến lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản, chứ không phải là theo con đường tư bản chủ nghĩa , cũng không thể quay trở lại chế độ phóng kiến
Độc lâp dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội là tư tưởng chính trị đặc sắc của Hồ Chí Minh còn thể hiện ở tư duy sáng tạo độc đáo của người đối với Chủ Nghĩa Mac-Lê Nin về tiến trình, logic phát triển
Trang 8của cách mạng vô sản việt nam Lựa chọn con đường cách mạng vô sản là sự thống nhất giữa điều kiện khách quan với nhận thức và hoạt động chủ quan của hồ chí minh Đó là sự gặp gỡ của thời đại Hồ Chí Minh, đồng thời đóng góp lớn nhất của người đối với thời đại Đặc biệt là đối với các nước thuộc điạ và phụ thuộc
Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Diễn ra trong suốt quá trình cách mạng ,ở mỗi giai đoạn của cách mạng: thống nhất ở mục tiêu trước mắt cũng như lâu dài.bởi vì, đối với một dân tộc đã phải trải qua một ngàn năm đô hộ của phong kiến phương Bắc và gần một trăm năm dưới gót sắt của chủ nghĩa thực dân thì khát vọng cao nhất và trực tiếp nhất là dành được độc lập dân tộc giải phóng dân tộc, nhưng để có được độc lập dân tộc thật sự phải đi lên Vì vậy độc lập dân tộc phải gắn liền với CNXH, Độc lập dân tộc là điều kiện kiên quyết để thực hiện CNXH, CNXH là mục tiêu, lí tưởng, là điều kiện đảm bảo cuộc sống ấm no tự do hạnh phúc cho nhân dân, là nhân tố bảo đảm vững chắc của nền độc lập dân tộc
Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ, chỉ có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao động trên thế giới khỏi ách nô lệ, chỉ có chủ nghĩa cộng sản mới cứu nhân loại, đem lại cho mọi người không phân biệt chủng tộc và nguồn gốc có một xã hội tốt lành gắn liền với tự do, bình đẳng, bác
ái, đoàn kết, ấm no; bảo đảm việc làm cho mọi người, tất cả vì niềm vui, hòa bình, hạnh phúc của con người Rõ ràng, sự lựa chọn mục tiêu độc lập dân tộc gắn chặt với chủ nghĩa xã hội của Đảng và nhân dân ta, xét về lôgíc là một tất yếu khách quan, xét về lịch sử là hoàn toàn phù hợp với sự vận động của cách mạng Việt Nam và xu thế phát triển của thời đại, xét về nhu cầu là hoàn toàn xuất phát từ điều kiện cụ thể của một nước thuộc địa, nửa phong kiến và nguyện vọng cháy bỏng của nhân dân Việt Nam và xét về mặt xã hội đó là một hệ giá trị
Trang 9cơ bản nhất quyết định sự phát triển của đất nước Việt Nam ta hôm nay và mai sau
Một minh chứng sắc nét cho những bước đi đúng đắn trong tư tưởng của Người về vấn đề độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội chính là nước ta đã từng bước tìm được những hướng đi cho công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc Mà trước đó, khi Người chưa tìm được quan điểm chủ nghĩa xã hội trong chân lý của Chủ Nghĩa Mac_Lênin, rất nhiều bậc tiền bối, nhà tri thức yêu nước đã thất bại trong công cuộc tìm một con đường giải phóng dân tộc, giải phóng nước nhà để nhân dân thoát khỏi cảnh lầm than, áp bức dưới sự dày xéo của mũi giày thực dân Sự kiện trọng đại chúng ta phải kể đến: năm 1930, Đảng Cộng Sản Việt Nam ra đời, một mốc son đánh dấu kết hợp đúng đắn giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội
Tư tưởng và phương pháp cách mạng sáng tạo của Nguyễn Ái Quốc được thể hiện tập trung, cô đọng trong các văn kiện đầu tiên thành lập đảng, do chính người trực tiếp soạn thảo: chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt, chương trình tóm tắt của đảng, tháng 2
có thể khẳng định như vậy bởi vì việc giải quyết vấn đề độc lập dân tộc theo ý thức hệ phong kiến và tư sản, trong khuôn khổ của chế độ phong kiến và chế độ tư bản chủ nghĩa không tránh khỏi những mâu thuẫn và những hạn chế bắt nguồn từ bản chất kinh tế và chính trị các chế độ ấy - những hình thái kinh tế - xã hội dựa trên các quan hệ tư hữu về tư liệu sản xuất và các quan hệ đối kháng giai cấp Vượt qua những mâu thuẫn và những hạn chế trong việc giải quyết vấn đề độc lập dân tộc theo lập trường phong kiến và tư sản chỉ có thể là con đường gắn liền độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội, tức là giải quyết độc lập dân tộc theo lập trường của giai cấp công nhân, của chủ nghĩa xã hội khoa học Đó là : Độc lập dân tộc thực sự phải
Trang 10là độc lập về chính trị, kinh tế, văn hóa, đối ngoại Độc lập dân tộc thực sự đòi hỏi phải xóa bỏ tình trạng áp bức bóc lột và nô dịch của dân tộc này đối với dân tộc khác về kinh tế, chính trị và tinh thần Do
đó, độc lập gắn liền với tự do và bình đẳng, công việc nội bộ quốc gia - dân tộc phải do quốc gia - dân tộc đó giải quyết không có sự can thiệp từ bên ngoài
Bản chất của chủ nghĩa xã hội là thực hiện triệt để giải phóng giai cấp, giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội, giải phóng con người Chủ nghĩa xã hội sẽ xóa bỏ căn nguyên kinh tế sâu xa của tình trạng người bóc lột người do chế độ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất sinh
ra Nhờ đó, nó xóa bỏ cơ sở kinh tế sinh ra ách áp bức con người về chính trị và sự nô dịch con người về tinh thần, ý thức và tư tưởng Chủ nghĩa xã hội thực hiện độc lập dân tộc để mở đường đưa dân tộc tới sự phát triển phồn vinh về kinh tế, sự phát triển phong phú đa dạng về văn hóa, tinh thần, thực hiện đầy đủ nhất quyền lực của nhân dân Chỉ với chủ nghĩa xã hội, độc lập dân tộc mới đạt tới chân giá trị của nó ở chỗ nó hướng tới phục vụ lợi ích và quyền lực của mọi người lao động, làm cho mọi thành viên của cộng đồng dân tộc trở thành người chủ thực sự có cuộc sống vật chất ngày càng đầy đủ và cuộc sống tinh thần ngày càng phong phú Chính điều đó làm cho nền tảng của sự độc lập tự chủ càng thêm vững chắc, khả năng bảo vệ nền độc lập dân tộc càng đầy đủ và mạnh mẽ
Sự phát triển thực chất và bền vững của độc lập dân tộc được do bằng những khả năng và điều kiện bảo đảm cho dân tộc thoát khỏi tình cảnh nô lệ, phụ thuộc, bị áp bức bóc lột và nô dịch Nó cũng bảo đảm cho dân tộc vượt qua tình trạng đói nghèo, lạc hậu và tụt hậu trong tương quan với các dân tộc khác trong thế giới và ngày càng phát triển mạnh mẽ hơn để đạt tới sự bình đẳng trong các mối quan hệ