Tác động của CSTT dưới cơ chế TGHĐ cố định dòng vốn quốc tế co dãn nhiều 27 Lương Thị Hồng Hạnh Thành viên Mục tiêu chính sách TGHĐ + Tác động của TGHĐ đến ngoại thương xuất, nhập khẩu T
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
KHOA: KINH TẾ - LUẬT
-BÀI THẢO LUẬN
KINH TẾ VĨ MÔ 2
Đề tài: Tỷ giá hối đoái nên cố định hay thả nổi?
Liên hệ thực tiễn tại Việt Nam.
Trang 2Tác động của CSTT dưới cơ chế TGHĐ
cố định (dòng vốn quốc tế co dãn nhiều)
27 Lương Thị Hồng
Hạnh
Thành viên
Mục tiêu chính sách TGHĐ + Tác động của TGHĐ đến ngoại thương (xuất, nhập khẩu)
Trưởng
Tác động của TGHĐ đến ngoại thương (xuất, nhập khẩu) + Tổng hợp, chỉnh sửaword 2 nhóm
29 Nguyễn Thị Thúy
Hiền
Thành viên
Phần mở đầu + Liên hệ TGHĐ cố định với Việt Nam
30 Phạm Thị Thu Hiền Thành
viên
Liên hệ TGHĐ cố định với Việt Nam
31 Trần Thị Hoài Thư ký Tác động của CSTT dưới cơ chế TGHĐ
NHÓM 5
Nhómđánh giá Kết
luận
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
KHOA: KINH TẾ - LUẬT
-BÀI THẢO LUẬN
KINH TẾ VĨ MÔ 2
Đề tài: Tỷ giá hối đoái nên cố định hay thả nổi?
Liên hệ thực tiễn tại Việt Nam.
Trang 333 Phạm Thị Hồng Thư ký Tác động của chính sách tài khóa,
dòng vốn quốc tế co dãn nhiều
trưởng
Tác động của chính sách tài khóa, dòng vốn quốc tế kém co dãn + chỉnh sửa word 2 nhóm
35 Đặng Thị Linh Hương Thành viên Mô hình IS – LM – BP, giải pháp liên
hệ Việt Nam
36 Đỗ Thị Hương Thành viên Khái niệm và phân loại tỷ giá hối
đoái, các yếu tố tác động đến tỷ giá hối đoái
37 Nguyễn Sông Hương Thành viên Làm PowerPoint
38 Nguyễn Thị Hương Thành viên Tác động của chính sách tiền tệ, dòng
vốn quốc tế co dãn nhiều
39 Trần Thanh Hương Thành viên Tác động của chính sách tiền tệ, dòng
vốn quốc tế kém co dãn
40 Trần Thu Hương Thành viên Liên hệ Việt Nam
MỤC LỤC
PHẦN I: LỜI MỞ ĐẦU 1
PHẦN II: NỘI DUNG 2
I CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI 2
1 Khái niệm và phân loại tỷ giá hối đoái 2
1.1 Khái niệm 2
1.2 Phân loại 2
2 Mục tiêu chính sách tỷ giá hối đoái 2
3 Các yếu tố tác động đến tỷ giá hối đoái 3
3.1 Chênh lệch lạm phát của hai nước làm ảnh hưởng tới tỷ giá hối đoái 3
3.2 Chênh lệch lãi suất giữa các nước 3
3.3 Tình hình thiếu thừa trong cán cân thanh toán quốc tế 4
3.4 Tình hình tăng trưởng hay suy thoái kinh tế 4
Trang 43.5 Yếu tố tâm lý và các hoạt động đầu cơ 4
4 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động ngoại thương 4
4.1 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động xuất khẩu 4
4.2 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động nhập khẩu 5
5 Mô hình IS – LM – BP 6
6 Tác động của tỷ giá hối đoái 7
6.1 Tỷ giá hối đoái cố định 7
6.1.1 Dòng vốn co dãn nhiều 7
6.1.2 Dòng vốn kém co dãn 10
6.2 Tỷ giá hối đoái thả nổi 14
6.2.1 Dòng vốn quốc tế co dãn nhiều 14
6.2.2 Dòng vốn quốc tế kém co dãn 18
II CHẾ ĐỘ TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI CỦA VIỆT NAM 22
1 Liên hệ tỷ giá hối đoái cố định với Việt Nam 22
1.1 Giai đoạn trước 1989 22
1.2 Giai đoạn từ năm 1989 – 1999 23
1.2.1 Giai đoạn từ năm 1989 – 1993 23
1.2.2 Giai đoạn từ năm 1993 – 1999 24
2 Liên hệ tỷ giá hối đoái thả nổi vào Việt Nam 25
III KẾT LUẬN 28
IV GIẢI PHÁP, KHUYẾN NGHỊ 29
Trang 5PHẦN I: LỜI MỞ ĐẦU
Hiện nay hoạt động thương mại quốc tế trong đó có hoạt động xuất, nhập khẩu vận động vớimột tốc độ chóng mặt Với vai trò huyết mạch của nền kinh tế, hoạt động xuất nhập khẩu luônđược các quốc gia đặc biệt là các quốc gia đang phát triển quan tâm bởi vì đây chính là con đườngngắn nhất góp phần tăng tích lũy của cải, giải quyết gánh nặng nợ nần cho hầu hết các quốc giatrên thế giới Các quốc gia dù lớn hay nhỏ, dù phát triển ở mức cao hay mức thấp đều có khảokhát thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu Xuất phát từ vài trò vô cùng quan trọng của hoạt độngxuất nhập khẩu, các quốc gia trên thế giới hiện nay lại bước chân vào một cuộc chạy đua mới,cuộc đua thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu và tỷ giá hối đoái được xem là công cụ hữu hiệu nhất
để tối ưu hoá mục đích Tuy nhiên, tỷ giá hối đoái là một trong những biến số kinh tế vĩ mô hếtsức nhạy cảm Tỷ giá biến động từng ngày, từng giờ và chịu ảnh hưởng của rất nhiều nhân tố Tỷgiá ngày hôm nay rất có thể sẽ hoàn toàn khác ngày hôm qua, sự lên giá, xuống giá đột ngột củanhững đồng tiền luôn là bài toán mới mẻ, đầy hóc búa cho các nhà quản lý cũng như các nhà đầu
tư Như vậy thì biến động tỷ giá sẽ bị ảnh hưởng bởi các hoạt động xuất nhập khẩu của các nướcnói chung và Việt Nam nói riêng như thế nào?
Trang 6PHẦN II: NỘI DUNG
1 Khái niệm và phân loại tỷ giá hối đoái
1.2 Phân loại
- Tỷ giá cố định: là tỷ giá do Ngân hàng Trung ương công bố và không thay đổi trong một
khoảng thời gian
- Tỷ giá thả nổi: là tỷ giá được hình thanh theo quan hệ cung cầu ngoại hối.Tỷ giá này biến
động thường xuyên tùy theo tình hình cung cầu ngoại tệ trên thị trường ngoại hối
- Chế độ tỷ giá cố định: là một chế độ được áp dụng bởi chính phủ hoặc ngân hàng trung
ương rang buộc tỷ giá hối đoái chính thức của quốc gia này với tiền tệ cuả quốc gia kháchoặc giá vàng
- Chế độ tỷ giá thả nổi: là chế độ mà trong đó tỷ giá hối đoái được xác định và vận động mộ
cách tự do theo quy luật thị trường mà trực tiếp là quy luật cung cầu ngoại tệ trên thị trườngngoại tệ
2 Mục tiêu chính sách tỷ giá hối đoái
Chính sách tỷ giá hối đoái là một bộ phận của hệ thống chính sách tài chính, tiền tệ, thựchiện các mục tiêu cuối cùng của nền kinh tế trong nền kinh tế mở, mục tiêu của việc hoạch địnhchính sách nói chung, chính sách tài chính, tiền tệ và chính sách tỷ giá nói riêng là nhằm đạt đượccác cân đối bên trong và cân đối bên ngoài của nền kinh tế
Trong nền kinh tế mở, động cơ hoạch định chính sách là những mục tiêu cân đối bên trong
và bên ngoài Trong khi đó tỷ giá hối đoái lại là một yếu tố có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đếnnhững cân đối này nên việc hoạch định những tỷ giá phải trực tiếp nhắm đến hai mục tiêu này
Cân bằng nội
- Đạt được khi các nguồn lực kinh tế của một quốc gia được sử dụng đầy đủ với mức giá ổnđịnh, việc sử dụng không thiếu hoặc quá nguồn lực dẫn đến lãng phí không đem lại hiệuquả cao Ngoài ra còn làm cho mức giá chung bị biến động, giá trị thực tế của đồng tiềnkhông ổn định, dẫn đến giảm hiệu quả của nền kinh tế Sự không ổn định của giá cả còn cótác động làm thay đổi hoặc tăng tính rủi ro cao của các món nợ
Trang 7- Vì vậy, với mục tiêu tránh tình trạng mất ổn định của giá cả và ngăn chăn sự dao động lớntrong tổng sản phẩm, chính sách tỷ giá đã tránh cho nền kinh tế rơi vào tình trạng lạm pháthoặc giảm phát kéo dài và đảm bảo việc cung ứng tiền không quá nhanh hoặc quá chậm
- Như vậy, mục tiêu cân đối bên ngoài đòi hỏi chính sách tỷ giá phải duy trì tài khoản vãnglai không thâm hụt hoặc dưc thừa quá mức để tránh những hậu quả nghiêm trọng đối vớinền kinh tế quốc gia
3 Các yếu tố tác động đến tỷ giá hối đoái
3.1 Chênh lệch lạm phát của hai nước làm ảnh hưởng tới tỷ giá hối đoái
- Theo lý thuyết cân bằng sức mua, tỷ giá hối đoái phản ánh so sánh sức mua của đồng nội
tệ so với đồng ngoại tệ hay mức giá trong nước và mức giá của nước ngoài Vì vậy, khichênh lệch lạm phát giữa hai nước thay đổi, tức là mức giá cả ở hai nước này thay đổi, tỷgiá hối đoái giữa hai đồng tiền của hai nước đó sẽ biến động theo
- Nếu mức lạm phát trong nước cao hơn mức lạm phát của nước ngoài, sức mua của đồngnội tệ giảm so với ngoại tệ thì tỷ giá hối đoái có xu hướng tăng lên Ngược lại, nếu mứclạm phát trong nước thấp hơn mức lạm phát ở nước ngoài, sức mua của đồng nội tệ tăngtương đối so với đồng ngoại tệ và tỷ giá giảm xuống
3.2 Chênh lệch lãi suất giữa các nước
- Nước nào có lãi suất ngắn hạn cao hơn thì luồng vốn ngắn hạn có xu hướng chảy vàonhằm thu phần chênh lệch do tiền lãi tạo ra, do đó sẽ làm cung ngoại hối tăng lên, cầungoại hối giảm đi và tỷ giá hối đoái có xu hướng giảm
- Cần lưu ý rằng, chênh lệch lãi suất có tác động tới sự biến động của tỷ giá nhưng đó chỉ là
sự tác động gián tiếp chứ không phải trực tiếp bởi lãi suất trong nhiều trường hợp khôngphải là nhân tố quyết định tới sự di chuyển của các dòng vốn Chênh lệch lãi suất phải
Trang 8trong điều kiện ổn định kinh tế chính trị thì mới thu hút được nhiều vốn ngắn hạn từ bênngoài đổ vào.
3.3 Tình hình thiếu thừa trong cán cân thanh toán quốc tế
Nhân tố này tác động trực tiếp đến quan hệ cung cầu ngoại tệ, thông qua đó tác động tới
tỷ giá Khi cán cân thanh toán bội thu, theo tác động của quy luật cung cầu ngoại tệ sẽ làm chođồng ngoại tệ mất giá, đồng nội tệ lên giá, tỷ giá hối đoái giảm Ngược lại, khi cán cân thanh toánquốc tế bội chi sẽ làm cho đồng ngoại tệ lên giá, đồng nội tệ mất giá, tỷ giá hối đoái tăng
3.4 Tình hình tăng trưởng hay suy thoái kinh tế
Nếu các yếu tố khác không đổi mà thu nhập quốc dân của một nước tăng lên so với nướckhác thì nhu cầu nhập khẩu hàng hóa từ nước khác cũng tăng dẫn tới cầu ngoại hối tăng Kết quả
là tỷ giá hối đoái sẽ có xu hướng tăng lên
3.5 Yếu tố tâm lý và các hoạt động đầu cơ
Yếu tố tâm lý được thể hiện bằng sự phán đoán của thị trường về các sự kiện kinh tế, chínhtrị từ những sự kiện này, người ta dự đoán chiều hướng phát triển của thị trường và thựchiện những hành động đầu tư về ngoại hối, làm cho tỷ giá có thể đột biến tăng, giảm trên thịtrường
Ngoài ra, tỷ giá hối đoái còn phụ thuộc vào chính sách có liên quan tới quản lý ngoại hối,các sự kiện kinh tế - xã hội, các rủi ro bất khả kháng như chiến tranh, thiên tai…
4 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động ngoại thương
4.1 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động xuất khẩu
Xuất khẩu là một trong hai yếu tố cấu thành cơ bản nên hoạt động ngoại thương, tác độngcủa tỷ giá lên ngoại thương sẽ được xem xét trước tiên thông qua tác động của biến động tỷ giálên hoạt động xuất khẩu
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên kim ngạch xuất khẩu
- Khi tỷ giá đồng nội tệ tăng lên, lượng ngoại tệ thu về từ hoạt động xuất khẩu sẽ giảmxuống, doanh thu từ hoạt động xuất khẩu tính ra đồng nội tệ bị thu hẹp, xuất khẩu khôngđược khuyến khích hay xu thế chung thường gặp là một sự sút giảm trong hoạt động xuấtkhẩu
- Nếu tỷ giá diễn biến tăng liên tục trong một thời gian dài, lợi nhuận các doanh nghiệpxuất khẩu giảm dần, lượng hàng xuất khẩu sản xuất ra cũng sẽ trở nên khan hiếm, kimngạch xuất khẩu do vậy sẽ liên tiếp sụt giảm cho đến khi trở về 0 Vấn đề này ảnh hưởngxấu đối với kim ngạch xuất khẩu Bên cạnh đó, khi tỷ giá đồng nội tệ giảm xuống, lượngngoại tệ thu về lớn hơn nội tệ, kim ngạch xuất khẩu tăng lên, kích thích hoạt động xuất
Trang 9khẩu tăng trưởng và phát triển với điều kiện các chi phí đầu vào của sản xuất hàng xuấtkhẩu không tăng lên tương ứng
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên cơ cấu hàng xuất khẩu
- Đối với cơ cấu mặt hàng xuất khẩu, các mặt hàng nông sản thô, sơ chế dường như nhạycảm hơn đối với mọi biến động tăng, giảm của tỷ giá hối đoái so với các mặt hàng nhưmáy móc, thiết bị toàn bộ, xăng dầu… Tỷ giá hối đoái tăng lên khiến giá hàng xuất khẩu
bị đắt tương đối, các mặt hàng dễ bị thay thế là danh mục đầu tiên bị loại ra khỏi danhsách sử dụng của người tiêu dùng ngoại quốc và các mặt hàng này cũng sẽ mất dần trong
cơ cấu các mặt hàng xuất khẩu
- Trái lại, khi tỷ giá giảm, cơ cấu mặt hàng xuất khẩu có thể sẽ trở nên phong phú hơn dotính cạnh tranh về giá, sự tăng doanh thu xuất khẩu khiến các nhà xuất khẩu đa dạng hóa
mặ thàng… Đối với các mặt hàng không thể thay thế như xăng dầu thì tỷ giá có tăng haygiảm cũng hầu như không ảnh hưởng gì mấy đến cơ cấu cũng như tỷ trọng các mặt hàngnày
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên tính cạnh tranh của xuất khẩu
- Đối với cạnh tranh về giá hàng xuất khẩu, một sự tăng lên của tỷ giá nội tệ của nước này
so với các đồng tiền nước khác sẽ khiến hàng hóa xuất khẩu nước này trở nên kém tínhcạnh tranh do giá cả đắt hơn, ngược lại nếu giá đồng nội tệ giảm tức tỷ giá giảm sẽ khiếngiá hàng xuất khẩu trở nên rẻ tương đối, tính cạnh tranh về giá tăng lên
4.2 Tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt động nhập khẩu
Phần còn lại của ngoại thương chính là hoạt động nhập khẩu Có người cho rằng để ngoạithương phát triển cần tăng cường xuất khẩu, hạn chế nhập khẩu, nhập khẩu làm tổn hại nền kinh
tế, làm tiêu tốn ngoại tệ dẫn đến thâm hụt cán cân thương mại Những ảnh hưởng của biến động
tỷ giá hối đoái lên ngoại thương cần phải xem xét cả trên hoạt động nhập khẩu
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên kim ngạch nhập khẩu
- Trên phương diện kim ngạch nhập khẩu, xu hướng chung thường thấy là khi giá đồng nội
tệ tăng hay tỷ giá nội tệ tăng, nhập khẩu sẽ được khuyến khích do giá nhập khẩu trở nên
rẻ tương đối, chi phí nhập khẩu giảm, lượng nhập khẩu tăng lên dẫn đến sự tăng lên trongkim ngạch nhập khẩu
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên cơ cấu nhập khẩu
- Trên phương diện cơ cấu nhập khẩu, tỷ giá hối đoái tăng sẽ khiến các nhà quản lý cânnhắc xem sẽ phải nhập khẩu những mặt hàng gì, những mặt hàng như nông sản có thể sẽ
bị hạn chế, các mặt hàng như xăng, dầu, máy móc, thiết bị toàn bộ có thể sẽ chiếm tỷ
Trang 10trọng lớn trong danh mục nhập khẩu, còn tỷ giá hối đoái giảm sẽ khiến cho các nhà quản
lý cần nhắc cho chiều hướng ngược lại
Ảnh hưởng của biến động tỷ giá lên tính cạnh tranh của hàng nhập khẩu
- Xét về tính cạnh tranh nhập khẩu, không một quốc gia nào muốn sản phẩm nhập khẩu lại
có tính cạnh tranh cao hơn sản phẩm trong nước, khi tỷ giá tăng lên, sản phẩm nhập khẩu
có lợi thế trong khi sản phẩm trong nước lại bất lợi về giá, khi tỷ giá giảm, cạnh tranh vềgiá của sản phẩm nhập khẩu không còn, việc tỷ giá giảm tương đương với việc đánh thuếlên hàng nhập khẩu do đó hàng nhập khẩu trở nên đắt hơn, nếu tình trạng này kéo dài,hàng hóa nhập khẩu từ thị trường này có thể được thay thế bằng hàng hóa thị trường kháchoặc sản phẩm trong nước
- Cân bằng của thị trường hàng hóa và tiền tệ trong nước, khi nền kinh tế đóng: IS – LM
- Cân bằng của thị trường hàng hóa và tiền tệ trong nước khi nền kinh tế mở:
Nền kinh tế cân bằng đồng thời 3 thị trường: hàng hóa, nội tệ và ngoại tệ thì phảithỏa mãn điều kiện cân bằng 3 phương trình: IS – LM và BP, hay cả 3 thị trườngphải có cùng chung một thu nhập Y và lãi suất r
Trang 11 Tại điểm giao nhau của 3 đường IS – LM – BP thì lãi suất trong nước sẽ bằng lãisuất thế giới (r0)
6 Tác động của tỷ giá hối đoái
6.1 Tỷ giá hối đoái cố định
6.1.1 Dòng vốn co dãn nhiều
Chính sách tài khóa mở rộng
Nền kinh tế đạt trạng thái cân bằng bên trong bên ngoài tại E1
Khi chính phủ sử dụng chính sách tài khóa lỏng làm đường IS tịnh tiến sang phải thành IS2 Điểm cân bằng chuyển từ E1 sang E2 đạt cân bằng bên trong với lãi suất r2 > r1 và sản lượng
y2 > y1
Tại E2:
- Vốn vào lớn hơn vốn ra => KA thặng dư
- Nhập khẩu lớn hơn xuất khẩu => CA thâm hụt
- Thặng dư vốn nhỏ hơn thâm hụt của xuất khẩu ròng => cán cân thương mại thâm hụt
- Tác động làm tăng tỷ giá nội tê (e tăng)
Do chính phủ cam kết tỷ giá hối đoái cố định nên NHTW phải bỏ nội tệ ra để mua ngoại tệ
Do vậy cung nội tệ tăng dẫn dến LM dịch chuyển sang phải thành LM2 Đường LM dịchchuyển cho đến khi gặp được giao điểm giữa đường IS2 và BP thì nền kinh tế đạt được trạng tháicân bằng bên trong bên ngoài tại E3
Trang 12 Chính sách tài khóa thu hẹp
Khi Chính phủ sử dụng chính sách thu hẹp
Đường IS dịch chuyển từ IS1 sang IS2
Trạng thái cân bằng thay đổi ban đầu từ E1 sang trạng thái cân bằng mới tại E2
Tại E2
r2 < r1
y2 <y1
Do chính phủ cảm kết tỷ giá cố định nên NHTW phải bán nội tệ, mua ngoại tệ
Cung nội tệ tăng
LM dịch chuyển từ LM1 sang LM2 và LM dịch chuyển cho tới khi gặp được điểm giao giữa