Năng lực thực thị công vụ của công chức cấp xã tại thành phố tây ninh, tỉnh tây ninh

Thời gian qua, Đảng bộ và Chính quyền thành phố Tây Ninh đã quan tâm nhiều đến năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã trên địa bàn nên đã đạt được một số kết quả như: người dân h

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …… /…… …./…

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRƯƠNG THANH TÂM

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ ……./…… …./…

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRƯƠNG THANH TÂM

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ CÔNG

Chuyên ngành: Quản lý Công

Mã số: 60 34 04 03

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS TRẦN TRÍ TRINH

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH - NĂM 2018

LỜI CẢM ƠN

Trước hết, cho phép tôi bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến Ban Giám đốc Học viện Hành chính Quốc gia và Khoa Sau đại học đã tạo điều kiện cho tôi được thực hiện luận văn này

Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến Thầy TS Trần Trí Trinh, người đã tận tâm hướng dẫn tôi hoàn thành luận văn này

Đồng thời, tôi cũng chân thành bày tỏ lòng biết ơn quý Thầy, Cô đã truyền đạt kiến thức và hướng dẫn phương pháp nghiên cứu khoa học cho tôi trong suốt quá trình học tập

Bên cạnh đó, tôi cũng xin cảm ơn quý Cơ quan đã tạo điều kiện cho tôi khảo sát và tìm hiểu các hoạt động liên quan để phục vụ cho việc thực hiện luận văn này

Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn đến gia đình, đồng nghiệp, bạn bè đã động viên, hỗ trợ tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn này

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan bản luận văn “Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh” này là công trình

nghiên cứu thực sự của cá nhân, được thực hiện trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết và xuất phát từ thực tiễn công tác tại địa phương, dưới sự hướng dẫn

khoa học của Thầy TS Trần Trí Trinh

Các số liệu và những kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực, chưa từng được công bố dưới bất cứ hình thức nào trước khi trình, bảo vệ và công nhận bởi Hội đồng đánh giá Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ Quản lý công

Một lần nữa tôi xin khẳng định sự trung thực của lời cam kết trên

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

CBCCVC : Cán bộ, công chức, viên chức CBCC : Cán bộ, công chức

QLNN : Quản lý nhà nước UBND : Ủy ban nhân dân TTCV : Thực thi công vụ CCCX : Công chức cấp xã CCHC : Cải cách hành chính

Bảng 2.13 Khảo sát các kỹ năng cơ bản do Chủ tịch UBND cấp xã đánh giá ……… 62

Bảng 2.14 Trình độ, khả năng sử dụng tin học trong giải quyết công việc ……….………65

Bảng 2.15 Mức độ tìm tòi giải pháp cải tiến công việc ……… 66 Bảng 2.16 Thái độ của công chức cấp xã trong giải quyết công việc cho người dân ……….69

Bảng 2.17 Kết quả giải quyết công việc của công chức cấp xã … …71 Bảng 2.18 Tình hình giải quyết công việc của công chức cấp xã ….72 Bảng 2.19 Khảo sát thái độ đối với công vụ được giao của công chức cấp xã do Chủ tịch UBND cấp xã đánh giá … ……….73

Bảng 2.20 Kết quả tự đánh giá thực thi công vụ của công chức cấp xã

……….74

Bảng 2.21 Kết quả đánh giá thực thi công vụ đối với công chức cấp xã năm 2016 của Chủ tịch UBND cấp xã ……… 74

DANH MỤC SƠ ĐỒ

Sơ đồ 1.1 Các yếu tố cấu thành năng lực của công chức cấp xã 25

MỤC LỤC

Trang phụ bìa

Lời cảm ơn

Lời cam đoan

Danh mục chữ viết tắt

Danh mục các bảng

Danh mục sơ đồ

Mục lục

MỞ ĐẦU ……… …………1

1 Tính cấp thiết của đề tài ……… 1

2 Tình hình nghiên cứu ……… 3

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ……….11

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ……… 11

5 Phương pháp nghiên cứu ………12

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn ……….13

7 Kết cấu luận văn ……….13

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC CẤP XÃ ……….……… 14

1.1 Công chức cấp xã 14

1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã…….………14

1.1.2 Tiêu chuẩn công chức cấp xã ……… 15

1.2 Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã….………16

1.2.1 Khái niệm về công vụ, thực thi công vụ … ……… 16

1.2.2 Khái niệm năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã … 21

1.2.3 Các yếu tố cấu thành năng lực thực thi công vụ của công chức

cấp xã……….24

1.2.4 Những tiêu chí đánh giá về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã ……… 27 1.2.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã ……….30

1.3 Sự cần thiết phải nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã… ……… …35

1.3.1 Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã quyết định chất lượng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã…… …… …35 1.3.2 Xuất phát từ yêu cầu cải cách hành chính nhà nước … ……… 36 1.3.3 Xuất phát từ yêu cầu xây dựng chính quyền của dân, do dân, vì dân……… 37

1.4 Kinh nghiệm nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã ở một số địa phương ……… ……… ………….40

1.4.1 Kinh nghiệm của thị xã Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước 40 1.4.2 Kinh nghiệm của thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai………….41 1.4.3 Kinh nghiệm của thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương… 42 1.4.4 Bài học kinh nghiệm có thể vận dụng đối với thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh……… ……….44

Tiểu kết Chương 1………46 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC CẤP XÃ TẠI THÀNH PHỐ TÂY NINH, TỈNH TÂY NINH ……… 47 2.1 Thực trạng đội ngũ công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh ……….……… 47

2.1.1 Khái quát về thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh ………47 2.1.2 Đội ngũ công chức cấp xã trên địa bàn thành phố Tây Ninh, tỉnh

Tây Ninh ……… 48

2.2 Khảo sát về thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức

cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh … ………54

2.2.1 Trình độ kiến thức ……… ……54

2.2.2 Kỹ năng ……… 61

2.2.3 Thái độ ………68

2.2.4 Kết quả thực thi công vụ … ……….73

2.3 Những ưu điểm, hạn chế về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh …… 76

2.3.1 Những ưu điểm ………76

2.3.2 Những hạn chế ……… 78

2.3.3 Nguyên nhân của những hạn chế ……… 81

Tiểu kết Chương 2 ………84

CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC CẤP XÃ TẠI THÀNH PHỐ TÂY NINH, TỈNH TÂY NINH ……….85

3.1 Định hướng nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh ……….….………….85

3.1.1 Định hướng xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức của Đảng và Nhà nước ……….… ……… 85

3.1.2 Định hướng nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, công chức của Tỉnh ủy và UBND tỉnh Tây Ninh ……… ……… 87

3.1.3 Định hướng của Thành ủy, UBND Thành phố Tây Ninh ……….89

3.2 Giải pháp nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh ………90

3.2.1 Ý thức tự nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã……….90

3.2.2 Hoàn thiện công tác đánh giá thực thi công vụ đối với công chức

cấp xã……….94

3.2.3 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động thực thi công vụ của công chức cấp xã ……… … ……… 97

3.2.4 Nâng cao chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng công chức cấp xã 100

3.2.5 Nâng cao chất lượng công tác tuyển dụng công chức cấp xã 104

3.2.6 Tạo môi trường làm việc tốt cho công chức cấp xã 107

3.3 Kiến nghị……… 110

3.3.1 Bộ Nội vụ 110

3.3.2 UBND tỉnh Tây Ninh 110

3.3.3 UBND Thành phố Tây Ninh 110

Tiểu kết Chương 3 ……… 112

KẾT LUẬN……… 113

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 114

PHỤ LỤC ……… 119

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã) là đơn vị hành chính cơ sở, cấp gần dân nhất và là nơi diễn ra mọi hoạt động kinh tế, chính trị, văn hóa,

xã hội của tầng lớp nhân dân Đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã là một bộ phận quan trọng trong bộ máy chính quyền cấp xã, là lực lượng chủ yếu thực hiện trực tiếp tổ chức triển khai thực hiện chủ trương đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với nhân dân, xây dựng và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, huy động mọi nguồn lực đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư Có thể nói, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã là nhân

tố quyết định hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp xã Đặc biệt trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế hiện nay, việc xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã có đủ phẩm chất, năng lực và trình độ, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân và sự phát triển của đất nước là một nhiệm vụ cấp bách, cần được ưu tiên hàng đầu

Năng lực là nhân tố không thể thiếu của mỗi con người trong một tổ chức nói chung, của công chức cấp xã nói riêng vì nó quyết định việc đạt hay không đạt mục tiêu đề ra của bất kỳ một tổ chức nào Nếu một công chức cấp

xã có phẩm chất đạo đức tốt, trình độ chuyên môn giỏi, nhưng thiếu năng lực thực thi nhiệm vụ, kết quả mang lại không đạt chất lượng, năng suất không cao; và ngược lại, nếu công chức có năng lực giỏi, nhưng phẩm chất đạo đức không tốt, không có trình độ chuyên môn thì sẽ ảnh hưởng đến vị thế của chính quyền cấp xã Do vậy, các nhân tố này phải được phát triển hài hòa và phải được xem trọng như nhau, không thiên vị bất kỳ một nhân tố nào trong

xây dựng đội ngũ công chức hành chính nhà nước nói chung, đội ngũ công chức cấp xã nói riêng

Thành phố Tây Ninh được thành lập năm 2013, hiện là đô thị loại III và

là trung tâm kinh tế, văn hóa, chính trị, hành chính của tỉnh Tây Ninh; cách thành phố Hồ Chí Minh 99 km theo quốc lộ 22, tỉnh lộ 782 về phía Tây Bắc, cách biên giới Vương quốc Campuchia 25 km về phía Tây và 40 km

về phía Tây Bắc Đây là cửa ngõ quan trọng của thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đông Nam bộ kết nối với các nước ASEAN qua các cửa khẩu Mộc Bài và Xa Mát Thành phố Tây Ninh có tổng diện tích tự nhiên khoảng 140

km2, chiếm 3,46% diện tích tự nhiên của tỉnh Tây Ninh Dân số thường trú của thành phố Tây Ninh là 153.537 người Với vị trí đặc biệt thuận lợi và nhiều tiềm năng kinh tế - xã hội, thành phố Tây Ninh đang trên đà phát triển mạnh mẽ Trong những năm qua, kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng của thành phố Tây Ninh đạt nhiều kết quả tích cực, tăng trưởng kinh tế bình quân 9,48%, trong đó Nông - Lâm - Thủy sản tăng 1,72%, Công nghiệp - Xây dựng tăng 14,28%, Thương mại - Dịch vụ tăng 5,94% Nhìn chung, thành phố Tây Ninh đã có những bước thay đổi đáng kể về cơ cấu kinh tế theo sự phát triển phù hợp với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Những thành tựu to lớn đó đã khẳng định sự đóng góp không nhỏ của đội ngũ cán bộ, công chức của thành phố Tây Ninh; trong đó đội ngũ công chức cấp xã là những người triển khai các chủ trương, quyết sách của tỉnh Tây Ninh, thành phố Tây Ninh vào cuộc sống, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ kinh tế -

xã hội, an ninh - quốc phòng những năm qua

Với những yêu cầu khách quan của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, yêu cầu cải cách hành chính nhà nước, cộng với nhiệm vụ kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng của thành phố Tây Ninh, những nhiệm

vụ này đang đặt ra yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, đặc biệt đội

ngũ công chức cấp xã có chất lượng cao, đủ năng lực, trình độ, kỹ năng, phẩm chất để có thể tổ chức, triển khai thực hiện các chủ trương, chính sách, pháp luật một cách có hiệu quả nhất đáp ứng yêu cầu phát triển ngày càng cao của thành phố Tây Ninh

Năng lực của công chức cấp xã là yếu tố quan trọng quyết định hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đặc biệt là ở thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh Thời gian qua, Đảng bộ và Chính quyền thành phố Tây Ninh đã quan tâm nhiều đến năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã trên địa bàn nên đã đạt được một số kết quả như: người dân hài lòng, các công việc giải quyết tương đối tốt … Tuy nhiên, hiệu quả chưa đạt như mong muốn vì vẫn còn một bộ phận công chức năng lực chưa đáp ứng yêu cầu như: trình độ chuyên môn còn yếu, kỹ năng giải quyết công việc chưa cao, tác phong chưa chuẩn mực khi giao tiếp với nhân dân …

Xuất phát từ những vấn đề quan trọng nêu trên, học viên chọn và

nghiên cứu đề tài luận văn“Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh” để làm luận văn tốt nghiệp thạc sĩ

chuyên ngành Quản lý công, mong muốn góp một phần nhỏ vào việc xây dựng và phát triển đội ngũ công chức cấp xã ở địa phương

2 Tình hình nghiên cứu

Trong những năm gần đây, những vấn đề liên quan đến năng lực cán

bộ, công chức nói chung và năng lực công chức cấp xã nói riêng đã dành được sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu khoa học hành chính công và các nhà hoạt động thực tiễn ở nước ta; cụ thể năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã luôn được nhiều nhà khoa học, cơ quan và các tác giả quan tâm, nghiên cứu và tiếp cận dưới những góc độ khác nhau, đã có một số nghiên cứu như sau:

- PGS.TS Nguyễn Phú Trọng và PGS.TS Trần Xuân Sầm (2003), Luận

cứ khoa học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước, NXB Chính trị

Quốc gia Các tác giả của nghiên cứu này nghiên cứu lịch sử phát triển của các khái niệm về cán bộ, công chức, viên chức; góp phần lý giải và hệ thống hóa các căn cứ khoa học của việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức nói chung Từ đó đưa ra những kiến nghị về phương hướng, giải pháp nhằm củng cố, phát triển đội ngũ này cả về chất lượng, số lượng và cơ cấu

- TS Thang Văn Phúc và TS Nguyễn Minh Phương (2004), Xây dựng

đội ngũ cán bộ, công chức đáp ứng đòi hỏi của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân, NXB Chính trị Quốc gia Trên cơ sở

nghiên cứu các quan điểm cơ bản của Chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và của Đảng Cộng sản Việt Nam về vai trò, vị trí người cán bộ cách mạng, cũng như yêu cầu đào tạo, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức; tìm hiểu những bài học kinh nghiệm về việc tuyển chọn và sử dụng nhân tài trong suốt quá trình lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc ta, cũng như kinh nghiệm xây dựng nền công vụ chính quy hiện đại của các nước trong khu vực

và trên thế giới Từ đó xác định hệ thống các yêu cầu, tiêu chuẩn của cán bộ, công chức đáp ứng đòi hỏi của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân

- PGS.TS Nguyễn Trọng Điều (chủ biên - 2007), Về chế độ công vụ

Việt Nam, NXB Chính trị quốc gia Công trình nghiên cứu sâu về công chức,

công vụ và các cơ sở khoa học để hoàn thiện chế độ công vụ ở Việt Nam hiện nay; đề tài phân tích một cách toàn diện và có hệ thống về lý luận và thực tiễn của chế độ công vụ và cải cách công vụ Việt Nam qua từng thời kỳ, có tham chiếu các mô hình công vụ của các nhà nước tiêu biểu cho các thể chế chính trị khác Luận giải và đưa ra lộ trình thích hợp cho việc hoàn thiện chế độ

công vụ Việt Nam trong điều kiện xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, Nhà nước của dân, do dân, vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam

- Nguyễn Duy Hùng (2008), Luận cứ khoa học và một số giải pháp xây

dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo phường hiện nay, NXB Chính trị quốc gia, Hà

Nội Tác giả đã đi sâu tổng kết thực tiễn, làm rõ những căn cứ khoa học và đưa ra hệ thống giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo phường trong giai đoạn hiện nay như phân định rõ chức năng, nhiệm vụ và tăng cường phân cấp cho phường trong hệ thống chính trị; xây dựng và thực hiện quy chế phối hợp công tác; xây dựng và thực hiện chế độ công khai, minh bạch trong hoạt động của phường; xây dựng tiêu chuẩn chức danh cán bộ lãnh đạo phường; chủ động tạo nguồn và xây dựng quy hoạch; nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng; tăng cường luân chuyển cán bộ phường để đào tạo, rèn luyện đội ngũ cán bộ; hoàn thiện chế độ, chính sách đối với cán bộ phường;… Một trong những vấn đề mà tác giả cuốn sách quan tâm là trẻ hoá đội ngũ cán

bộ lãnh đạo phường

Một số bài nghiên cứu trên báo, tạp chí như:

- ThS Nguyễn Hữu Tám (2012), Nâng cao chất lượng, hiệu quả công

tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cấp xã theo Quyết định số 1956,

Tạp chí Tổ chức Nhà nước, Số 4/2012, Hà Nội Với mục tiêu đào tạo nghề cho lao động nông thôn; trong đó, tiêu chuẩn hóa lực lượng CBCC cấp xã là một tiêu chí quan trọng Tác giả đã nêu ra một số giải pháp nhằm đào tạo, bồi dưỡng trình độ, chuyên môn nghiệp vụ nhằm thực hiện được tiêu chí trên, góp phần vào hiệu quả chủ trương của Nhà nước

- TS Nguyễn Thị Tâm (2012), Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức

cho nền hành chính ở Việt Nam hiện nay, Tạp chí Tổ chức Nhà nước, số

3/2012, Hà Nội Trên cơ sở phân tích vai trò của CBCC trong bộ máy chính quyền, tác giả đã nêu ra một số điểm cần lưu ý trong quá trình xây dựng đội ngũ CBCC như: Nhận thức của CBCC; đào tạo, bồi dưỡng; chế độ, chính sách đối với CBCC và quy trình trong công tác cán bộ Đồng thời nêu ra một

số giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ CBCC đáp ứng yêu cầu CCHC Nhà nước

- ThS Lê Đinh Mùi (2012), Giải pháp thực hiện pháp luật về đạo đức

công chức trong giai đoạn hiện nay, Tạp chí Tổ chức Nhà nước số 3/2012,

Hà Nội Dựa trên cơ sở mục tiêu của Nghị quyết 30c về CCHC Nhà nước giai đoạn 2010 - 2020; tác giả đã nêu ra một số giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ CBCCVC có đủ phẩm chất trình độ, cụ thể như: Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục đạo đức pháp luật; công tác thanh tra, kiểm tra; đề cao trách nhiệm người đứng đầu và kết hợp thực hiện đạo đức công chức với kiện toàn bộ máy cơ quan, đơn vị

- ThS Nguyễn Ngọc Thanh (2012), Nâng cao chất lượng công tác đào

tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cơ sở đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa, Tạp chí Tổ chức Nhà nước, số 3/2012, Hà Nội Trên cơ sở phân

tích thực trạng đội ngũ CBCC cơ sở, những mặt còn hạn chế trong đào tạo, bồi dưỡng CBCC; do đó, tác giả đã nêu ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác đào tạo, bồi dưỡng CBCC, nhằm góp phần cải thiện hiệu quả quản lý CBCC

- Lưu Hải Đăng (2012), Xây dựng đội ngũ CBCCVC đủ năng lực đáp

ứng yêu cầu của cải cách hành chính giai đoạn 2011 - 2020, Tạp chí Tổ chức

Nhà nước, số 4/2012, Hà Nội Trên cơ sở phân tích những mặt còn yếu kém của CBCCVC tác giả đã đề ra 3 giải pháp chủ yếu nhằm tăng cường năng lực

cho đội ngũ CBCCVC như: Đổi mới công tác tuyển dụng; sử dụng hợp lý; đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng

Một số luận văn Thạc sỹ Quản lý hành chính công sau:

- Võ Thị Thu Thủy (2009), Nâng cao năng lực thực thi công vụ của cán

bộ, công chức cấp xã ở Thành phố Cần Thơ, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành

chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh) Luận văn đã làm rõ một số vấn đề lý luận chung về năng lực thực thi công vụ của CBCC cấp xã Tuy nhiên do khách thể và phạm vi nghiên cứu rộng nên ở phần phân tích thực trạng năng lực thực thi công vụ của cán bộ, công chức ở Thành phố Cần Thơ, luận văn chưa tập trung phân tích sâu thực trạng năng lực thực thi công vụ cho từng chức danh cán bộ, công chức cấp xã Những giải pháp mà luận văn đề xuất cũng mang tính chất chung chung, không cụ thể cho chức danh cán bộ hay công chức nào Mặc dù có thể áp dụng giải quyết ở Cần Thơ nhưng tính khả thi của các giải pháp đề xuất không cao và chỉ mang tính chất tham khảo cho các địa phương

- Trần Minh Lý (2010), Nâng cao năng lực thực thi công vụ của công

chức cấp xã ở tỉnh Đồng Tháp, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành chính công,

Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh) Luận văn đã khái quát được những vấn đề cơ bản về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã nhưng chưa đưa ra được các tiêu chí đánh giá cụ thể về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã Trong phần phân tích thực trạng chỉ dựa vào các số liệu báo cáo có sẵn về công chức cấp xã ở huyện Cao Lãnh, không tiến hành điều tra, khảo sát thực tế tại cơ sở, do đó các giải pháp đề ra chưa thật sự thuyết phục vì thiếu chất liệu thực tế và có thể cũng không phù hợp với công chức cấp xã chung của toàn tỉnh vì không gian nghiên cứu quá hẹp, chỉ thực hiện đối với công chức cấp xã ở huyện Cao Lãnh

- Nguyễn Thị Thu Nga (2012), Năng lực thực thi công vụ của công

chức xã huyện Quốc Oai, Thành phố Hà Nội, Luận văn thạc sỹ quản lý hành

chính công, Học viện Hành chính Quốc gia, Hà Nội Tác giả Luận văn này đã phân tích làm rõ nội dung lý luận chung về năng lực thực thi công vụ của công chức xã huyện Quốc Oai, Thành phố Hà Nội; Đánh giá thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức xã huyện Quốc Oai, Thành phố Hà Nội và đưa ra một số giải pháp để nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức

xã huyện Quốc Oai, Thành phố Hà Nội

- Nguyễn Thị Xiếu (2013), Nâng cao năng lực thực thi công vụ của

công chức cấp xã từ thực tiễn tỉnh Vĩnh Long, Luận văn thạc sỹ quản lý hành

chính công, Học viện Hành chính Quốc gia, Thành phố Hồ Chí Minh Tác giả Luận văn này đã phân tích làm rõ nội dung lý luận chung về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tỉnh Vĩnh Long; Đánh giá thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tỉnh Vĩnh Long và đưa ra một số giải pháp để nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tỉnh Vĩnh Long

- Lê Văn Cường (2014), Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp

xã - thực tiễn tại TP.Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai, Luận văn thạc sỹ quản lý hành

chính công, Học viện Hành chính Quốc gia, Thành phố Hồ Chí Minh Tác giả Luận văn này đã phân tích làm rõ nội dung lý luận chung về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai; Đánh giá thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai và đưa ra một số giải pháp để nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai

- Bùi Văn Nam (2015), Năng lực thực thi công vụ của công chức xã ở

tỉnh Phú Yên, Luận văn thạc sỹ quản lý hành chính công, Học viện Hành

chính Quốc gia, Thành phố Hồ Chí Minh Tác giả Luận này đã phân tích làm

rõ nội dung lý luận chung về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

ở tỉnh Phú Yên; Đánh giá thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã ở tỉnh Phú Yên và đưa ra một số giải pháp để nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã ở tỉnh Phú Yên

Bên cạnh đó còn có nhiều luận văn Thạc sỹ Quản lý hành chính công,

có thể kể đến như:

- Phạm Tấn Linh (2005), Nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ, công

chức xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh Đồng Nai, Luận văn Thạc sĩ Quản

lý hành chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Nguyễn Thanh Thuyên (2005), “Nâng cao năng lực thực thi hoạt

động quản lý nhà nước của đội ngũ cán bộ, công chức cấp huyện tại tỉnh Bình Phước”, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính

Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Tô Thị Kim Hoa (2006), Những giải pháp nâng cao năng lực quản lý

của đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở ở Thành phố Hồ Chí Minh, Luận văn

Thạc sĩ Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Phạm Văn Màu (2009), “Giải pháp nâng cao năng lực của đội ngũ

công chức ngành tổ chức nhà nước tỉnh Kiên Giang giai đoạn đến năm 2020”, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính

Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Nguyễn Thanh Cường (2010), “Nâng cao hiệu quả thực thi công vụ

của công chức cấp huyện nhằm đáp ứng chiến lược phát triển kinh tế xã hội

tỉnh Tây Ninh từ nay đến hết năm 2020”, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành

chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Ngô Quốc Dũng (2013), “Nâng cao năng lực thực thi công vụ của

công chức các cơ quan hành chính nhà nước huyện Hòa Vang, Thành phố Đà Nẵng”, Luận văn Thạc sĩ Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính

Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Hồ Thị Tuyết Minh (2015), “Năng lực của công chức quản lý các cơ

quan chuyên môn thuộc UBND huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre”, Luận văn

Thạc sĩ Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố Hồ Chí Minh)

- Đỗ Duy Linh (2016), “Nâng cao năng lực thực thi công vụ của công

chức cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh Tây Ninh”, Luận văn Thạc sĩ

Quản lý hành chính công, Học viện Hành chính Quốc gia (cơ sở Thành phố

Hồ Chí Minh)

Qua nghiên cứu, nhìn chung đề tài về năng lực thực thi công vụ của cán

bộ, công chức đã thu hút được sự quan tâm của nhiều tác giả Nhiều công trình nghiên cứu đã có những đóng góp nhất định về lý luận cũng như thực tiễn nâng cao năng lực thực thi công vụ của cán bộ, công chức cho nhiều địa phương, Tuy nhiên cho đến nay, chưa có công trình nghiên cứu nào nghiên cứu một cách toàn diện, có hệ thống về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã trên địa bàn thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh Đó chính là lý do để học viên

chọn đề tài luận văn“Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại

thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh” để tiến hành nghiên cứu

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

- Khảo sát, phân tích thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

- Đề xuất một số giải pháp nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

4.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về không gian nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã của 7 phường, 3 xã của thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

- Về thời gian: từ năm 2013 đến nay

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp luận: Luận văn được thực hiện trên cơ sở vận dụng

phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước về cán bộ, công chức, trong đó có công chức cấp xã để xem xét các nội dung có liên quan đến năng lực thực thi công vụ

5.2 Phương pháp cụ thể

Luận văn còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể sau:

- Phương pháp khảo sát, điều tra xã hội học: Tác giả luận văn khảo sát năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã trên 3 đối tượng: cán bộ lãnh đạo, công chức tại UBND của 10 đơn vị cấp xã, và người dân tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh Tổng số phiếu khảo sát là 304 phiếu gồm 10 phiếu của lãnh đạo UBND cấp xã, 94 phiếu của công chức cấp xã và 200 phiếu của người dân

- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Luận văn sử dụng trong việc nghiên cứu cơ sở lý luận, đánh giá vai trò, hiện trạng và giải pháp nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

- Phương pháp thống kê: Luận văn đã thống kê tình hình số lượng, chất lượng, … của công chức cấp xã trên địa bàn thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh qua các năm từ 2013 đến năm 2017 qua các báo cáo của Phòng Nội

vụ thành phố Tây Ninh và Sở Nội vụ Tây Ninh

- Phương pháp so sánh: Trên cơ sở kết quả thống kê thực trạng đội ngũ công chức cấp xã, tác giả luận văn so sánh đối chiếu qua các năm nhằm đánh giá khách quan số lượng, chất lượng, … của công chức cấp xã qua các năm

Trong quá trình nghiên cứu, luận văn còn tham khảo, kế thừa các công trình nghiên cứu có liên quan về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Kết quả nghiên cứu cung cấp các luận cứ khoa học giúp lãnh đạo, cơ quan quản lý cán bộ, công chức của thành phố Tây Ninh có những chủ trương, biện pháp nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

- Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo cho sinh viên, học viên chuyên ngành quản lý công, cũng như những ai quan tâm đến đề tài này

7 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn chia thành 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

Chương 2: Thực trạng năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

Chương 3: Định hướng và giải pháp nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã tại thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ

CỦA CÔNG CHỨC CẤP XÃ 1.1 Công chức cấp xã

1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã

Luật Cán bộ, công chức (năm 2008) quy định: “Công chức xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã) là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước” [18, tr2]

Luật Cán bộ, công chức (năm 2008) quy định công chức cấp xã có các chức danh như sau: trưởng công an; chỉ huy trưởng quân sự; văn phòng - thống kê; địa chính - xây dựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc địa chính - nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã); tài chính - kế toán; tư pháp - hộ tịch; văn hóa - xã hội [18, tr17] Các chức danh của công chức cấp xã được Luật Cán bộ, công chức (2008) quy định rõ ràng

cụ thể, vị trí, chức năng, nhiệm vụ của công chức xã trong bộ máy chính quyền địa phương, được thể hiện đầy đủ hơn so với Nghị định số 114/2003/NĐ-CP của Chính phủ

Như vậy, công chức cấp xã được hiểu là những người được tuyển dụng

và giao giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước

Công chức cấp xã có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân cấp xã quản lý nhà nước về lĩnh vực công tác và thực hiện những nhiệm vụ khác do Chủ tịch

Ủy ban nhân dân cấp xã giao Mỗi một chức danh công chức cấp xã có những nhiệm vụ và phải đạt một số tiêu chuẩn nhất định do pháp luật quy định về tuổi đời, về trình độ học vấn, trình độ lý luận chính trị, kỹ năng cần thiết,

Vì vậy, công chức cấp xã đòi hỏi phải đáp ứng yêu cầu năng lực thực thi công

vụ để có thể hoàn thành chức năng, nhiệm vụ được giao

1.1.2 Tiêu chuẩn của công chức cấp xã

Tại Điều 3, Nghị định số 112/2011/NĐ-CP ngày 05 tháng 12 năm 2011 của Chính phủ về công chức xã, phường, thị trấn, quy định về tiêu chuẩn chung của công chức xã, phường, thị trấn như sau:

- Hiểu biết về lý luận chính trị, nắm vững quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước;

- Có năng lực tổ chức vận động nhân dân ở địa phương thực hiện có hiệu quả chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước;

- Có trình độ văn hóa và trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp yêu cầu nhiệm vụ, vị trí việc làm, có đủ năng lực và sức khỏe để hoàn thành nhiệm vụ được giao;

- Am hiểu và tôn trọng phong tục, tập quán của cộng đồng dân cư trên địa bàn công tác

Tại Điều 2, Thông tư số 06/2012/TT-BNV ngày 30 tháng 10 năm 2012 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ, hướng dẫn về chức trách, tiêu chuẩn cụ thể, nhiệm

vụ và tuyển dụng công chức xã, phường, thị trấn quy định chức danh công chức cấp xã có những tiêu chuẩn cụ thể:

- Độ tuổi: Đủ 18 tuổi trở lên;

- Trình độ học vấn: Tốt nghiệp trung học phổ thông;

- Trình độ chuyên môn: Tốt nghiệp trung cấp chuyên nghiệp trở lên của ngành đào tạo phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ của chức danh công chức được đảm nhiệm;

- Trình độ tin học: Có chứng chỉ tin học văn phòng trình độ A trở lên;

- Tiếng dân tộc thiểu số: Ở địa bàn công tác phải sử dụng tiếng dân tộc thiểu số trong hoạt động công vụ thì phải biết thành thạo tiếng dân tộc thiểu

số phù hợp với địa bàn công tác đó; nếu khi tuyển dụng mà chưa biết tiếng dân tộc thiểu số thì sau khi tuyển dụng phải hoàn thành lớp học tiếng dân tộc thiểu số phù hợp với địa bàn công tác được phân công;

Sau khi được tuyển dụng phải hoàn thành lớp đào tạo, bồi dưỡng quản

lý hành chính nhà nước và lớp đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị theo chương trình đối với chức danh công chức xã hiện đảm nhiệm

1.2 Năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

1.2.1 Khái niệm công vụ, thực thi công vụ

1.2.1.1 Công vụ

Công vụ là thuật ngữ được sử dụng để chỉ một dạng hoạt động mang tính quyền lực nhà nước (gắn với nhà nước hoặc nhân danh nhà nước) do các công chức, viên chức nhà nước tiến hành theo quy định của pháp luật nhằm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước, phục vụ lợi ích nhà nước và

xã hội [37, tr.24]

Công vụ được xem là một loại lao động đặc thù để thực hiện nhiệm vụ QLNN, thi hành pháp luật, đưa pháp luật vào cuộc sống và phục vụ nhân dân của bộ phận nhân lực trong bộ máy nhà nước Quá trình hoạt động công vụ bao gồm: tổ chức công sở, trách nhiệm của công chức khi thi hành công vụ, quan hệ trong công vụ, thủ tục hành chính

Căn cứ vào bản chất cũng như các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước

đã được Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 quy định, trong điều kiện tiếp tục cải cách nền hành chính nhà nước đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập kinh tế quốc tế, hoạt động công vụ ở nước ta có một số đặc điểm và tính chất sau:

- Mục đích của công vụ là phục vụ lợi ích nhà nước, nhân dân và xã hội Chủ thể thực thi công vụ là cán bộ, công chức;

- Nội dung hoạt động công vụ gắn với việc thực hiện chức năng, nhiệm

vụ của nhà nước trong quản lý xã hội, đồng thời thực hiện chức năng phục vụ các nhu cầu chung của xã hội;

- Hoạt động của viên chức trong các cơ quan, đơn vị sự nghiệp công lập (dịch vụ công) được nhà nước ủy quyền để tổ chức các hoạt động nhằm phục

vụ các nhu cầu của người dân không vì mục đích lợi nhuận Các hoạt động này ít hoặc không mang tính quyền lực nhà nước;

- Hoạt động công vụ mang tính thường xuyên, chuyên nghiệp và được tiến hành theo chức năng, thẩm quyền của nhà nước và tuân theo pháp luật

Với đặc điểm, tính chất và nội dung của hoạt động công vụ như vậy, có thể hiểu khái niệm công vụ trong điều kiện hiện nay ở nước ta như sau: Công

vụ là một hoạt động do công chức nhân danh nhà nước thực hiện theo quy định của pháp luật và được pháp luật bảo vệ nhằm phục vụ lợi ích của nhân dân và xã hội Khái niệm này có thể còn được tiếp tục hoàn thiện, bổ sung cho phù hợp với điều kiện phát triển trong từng giai đoạn

1.2.1.2 Thực thi công vụ của công chức cấp xã

Hoạt động thực thi công vụ của CBCC cấp xã xét trên giác độ hành chính là những hoạt động thực hiện chức năng của cơ quan công quyền ở cơ

sở như: thực hiện các hoạt động QLNN trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục, an ninh quốc phòng nhằm thỏa mãn nhu cầu chung của xã hội; thực thi pháp luật, đưa luật vào đời sống, đảm bảo kỷ cương xã hội, thực hiện nghiêm chỉnh các quyền và nghĩa vụ của công dân; các hoạt động hành chính, hoạt động quản lý tài sản và ngân sách nhà nước để phục vụ việc thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ trên địa bàn xã

Hoạt động thực thi công vụ bao gồm các hoạt động từ nhỏ đến lớn, nằm trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước: từ sự giao tiếp, thu thập và xử lý thông tin, phân tích, đánh giá tình hình, tổ chức triển khai thực hiện, theo dõi, kiểm tra, v.v…

Thực thi công vụ của CBCC trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ của cơ quan và cách thức thực hiện theo quy tắc, quy chế, luật lệ Thực thi công vụ của công chức cấp xã là hoạt động thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn của công chức cấp xã và phải đảm bảo những quy định, nguyên tắc khi thi hành công

vụ

Trách nhiệm thực thi công vụ của công chức cấp xã

Trách nhiệm thực thi công vụ là một khái niệm mang tính chất chính trị, đó là việc công chức tự ý thức về quyền và nhiệm vụ được phân công cũng như bổn phận phải thực hiện các quyền và nhiệm vụ đó Trách nhiệm trong hoạt động công vụ của công chức có mối quan hệ chặt chẽ với kết quả hoạt động công vụ Kết quả công vụ và trách nhiệm thực thi công vụ tạo nên hiệu lực, hiệu quả của các cơ quan, tổ chức Hai nhân tố này luôn có mối quan

hệ biện chứng với nhau

Nếu nói kết quả hoạt động công vụ là điểm mục tiêu, là mong muốn của chủ thể quản lý thì trách nhiệm thực thi công vụ là phương thức, cách thức để thực hiện mục tiêu của chủ thể quản lý Một hệ thống tổ chức công việc không rõ ràng, minh bạch là nguyên nhân dẫn đến những phản ứng tiêu cực trong hoạt động công vụ và góp phần tạo nên tình trạng thiếu trách nhiệm của công chức

Ở Việt Nam, do đặc thù riêng, các cơ quan của Đảng, Nhà nước và tổ chức chính trị - xã hội là một hệ thống chính trị thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam Giữa các cơ quan này luôn có sự liên thông

trong sử dụng nguồn nhân lực Do đó, hoạt động công vụ không chỉ thuần túy

là hoạt động của công chức nhân danh quyền lực công mà còn được hiểu là các hoạt động trong phạm vi rộng hơn Theo đó, hoạt động công vụ là các hoạt động thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của CBCC làm việc trong cơ quan Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội và bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập Để khẳng định tính đặc thù này, Điều 2 Luật Cán

bộ, công chức năm 2008 quy định hoạt động công vụ “là việc thực hiện nhiệm

vụ, quyền hạn của cán bộ, công chức theo quy định của Luật này và các quy định khác có liên quan” Theo đó, CBCC nói chung và công chức cấp xã nói riêng khi tham gia hoạt động công vụ phải tuân thủ các nghĩa vụ và có trách nhiệm thực hiện đúng quyền hạn được giao Để đạt được điều đó, bên cạnh năng lực, trình độ chuyên môn, người công chức cấp xã còn phải thường xuyên rèn luyện về phẩm chất đạo đức, bao gồm cả trách nhiệm thực thi công

vụ [18, tr.6-7]

Trong quá trình giải quyết công việc theo yêu cầu của người dân, người công chức cấp xã phải tận tụy với công việc, phải thực sự vì dân và dựa vào nhân dân, nhất là quan tâm tìm hiểu điều kiện, hoàn cảnh cuộc sống của mỗi người dân để giải quyết những vấn đề vướng mắc của nhân dân một cách thấu tình đạt lý Tuy nhiên cũng không vì mỗi người dân cụ thể mà làm trái pháp luật, trái với chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước Có như vậy mới phát huy được vai trò làm chủ của nhân dân ở tại cơ sở, góp phần củng cố thêm lòng tin của nhân dân đối với chính quyền cấp xã

Các nguyên tắc trong thực thi công vụ

Trong quá trình thực thi công vụ, hoạt động công vụ có thật sự đảm bảo được chức năng QLNN và mang tính phục vụ nhân dân hay không tùy thuộc vào việc tôn trọng, thực hiện những nguyên tắc công vụ sau đây:

- Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật: Hoạt động công vụ là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước, luôn bị giới hạn bởi pháp luật, do đó các quyền của công chức trong công vụ không phải là những đặc quyền của họ

mà đó chỉ là công cụ pháp lý để thực hiện các nghĩa vụ công vụ Khi thực hiện hoạt động công vụ, công chức không thể lạm quyền, ra các quyết định hành chính, thực hiện những hành vi hành chính vượt khỏi giới hạn thẩm quyền mà pháp luật đã quy định cho chức danh do mình đảm nhiệm Mặt khác, trong thi hành hành chính, để đảm bảo trật tự, kỷ luật trong hành chính, công chức phải có nghĩa vụ chấp hành mọi mệnh lệnh của cấp trên

- Bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân: Các cơ quan Nhà nước thực hiện các hoạt động QLNN, công chức thực thi công vụ không được làm tổn hại đến lợi ích Nhà nước, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân Khi có hành vi vi phạm pháp luật, xâm phạm tới quyền tự do của công dân cần được xử lý nghiêm minh bất luận vi phạm đó

do CBCC cấp nào thực hiện Mặt khác, công chức cũng là con người trong nền công vụ nên danh dự, nhân phẩm, các quyền của họ cần được bảo đảm

- Công khai hoạt động công vụ và có sự kiểm tra, giám sát: Không chỉ công khai đối với chính sách, pháp luật của Nhà nước mà phải công khai mọi hoạt động nhà nước, mọi công vụ trong cơ quan, tổ chức Nếu không công khai, minh bạch tất yếu sẽ dẫn đến lạm quyền, quan liêu, tham nhũng Công khai thể hiện tính minh bạch, trung thực của công quyền

Hoạt động công vụ của công chức chịu sự kiểm tra của Nhà nước, người có thẩm quyền, chịu sự giám sát của nhân dân, của xã hội Hoạt động kiểm tra, giám sát là cơ sở để đánh giá công trạng, khả năng, năng lực của công chức đồng thời là cơ sở chỉ ra những hạn chế, sai phạm của công chức

và bảo đảm sự công khai, minh bạch của công vụ nhà nước

- Tính thẩm quyền chuyên môn trong hoạt động công vụ: Mỗi công chức phục vụ trong bộ máy nhà nước phù hợp với chuyên môn được đào tạo nhất định, công chức phải chịu trách nhiệm về chuyên môn của mình, người

có chức vụ trong cơ quan không thể dùng mệnh lệnh hành chính để can thiệp, làm thay đổi những quyết định chuyên môn của công chức

- Công chức phải chịu trách nhiệm về hoạt động công vụ của mình: Trách nhiệm hiểu theo hai nghĩa: thứ nhất, đó là bổn phận, nghĩa vụ của công chức trong thực thi công vụ; thứ hai, đó là những hậu quả mà công chức phải gánh chịu khi có những hành vi vi phạm pháp luật, vi phạm kỷ luật trong công vụ Các trách nhiệm theo nghĩa này, có thể là trách nhiệm chính trị, đạo đức, pháp lý, kỷ luật Công chức phải chịu trách nhiệm về mọi hành vi hoạt động công vụ của mình trước Nhà nước và xã hội

Tóm lại, thực thi công vụ của công chức cấp xã là hoạt động thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của công chức cấp xã mang tính pháp lý nhằm thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước trong việc quản lý toàn diện các mặt đời sống xã hội ở địa phương

1.2.2 Khái niệm năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

1.2.2.1 Khái niệm về năng lực

Có nhiều cách diễn đạt khác nhau về thuật ngữ “năng lực” Theo từ điển Tiếng việt của Viện ngôn ngữ học do nhà xuất bản Đà Nẵng ấn hành năm 1997 thì xem năng lực là khả năng, điều kiện chủ quan hoặc tự nhiên có thể thực hiện một hoạt động nào đó, hoặc theo nghĩa khác là phẩm chất, tâm

lý và sinh lý tạo cho con người khả năng hoàn thành một hành động nào đó với chất lượng cao Theo Bùi Thế Vĩnh, Đinh Ngọc Hiện trong quyển Một số thuật ngữ hành chính, nhà xuất bản Thế giới ấn hành năm 2000 cho rằng

“Năng lực là thuật ngữ chỉ khả năng về thể chất và trí tuệ của cá nhân con

người hoặc khả năng của một tập thể có tổ chức tự tạo lập và thực hiện được các hành vi ứng xử của mình trong các quan hệ xã hội nhằm thực hiện được mục tiêu, nhiệm vụ do mình đề ra hoặc do Nhà nước hay chủ thể khác ấn định với kết quả tốt nhất”

Trong bất cứ hoạt động nào của con người, để thực hiện có hiệu quả, con người cũng cần phải có một số phẩm chất tâm lý cần thiết và sự kết hợp những phẩm chất này được gọi là năng lực Như vậy, khi nói đến năng lực cần phải hiểu năng lực không phải là một thuộc tính tâm lý duy nhất nào đó

mà là sự tổng hợp các thuộc tính tâm lý của cá nhân đáp ứng được những yêu cầu hoạt động và bảo đảm hoạt động đó đạt được kết quả mong muốn

Năng lực bao giờ cũng gắn với một chủ thể nhất định, trả lời cho câu hỏi năng lực của ai, có thể là năng lực của cá nhân, nhóm người, tổ chức hay cộng đồng Năng lực không mang tính chung chung mà khi nói đến năng lực bao giờ người ta cũng nói đến năng lực thuộc về một hoạt động cụ thể nào đó như: năng lực hoạt động chính trị của hoạt động chính trị, năng lực giảng dạy của hoạt động giảng dạy, năng lực thực thi công vụ trong hoạt động quản lý hành chính nhà nước

Có thể hiểu, năng lực là sự tổng hợp những thuộc tính của cá nhân con người đáp ứng những yêu cầu của hoạt động và đảm bảo cho hoạt động đạt được kết quả cao nhất

1.2.2.2 Khái niệm về năng lực thực thi công vụ

Năng lực thực thi công vụ là năng lực của công chức trong hoạt động QLNN Năng lực thực thi công vụ là những tiêu chuẩn mà người công chức nhà nước cần phải có (kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, tác phong, sức khỏe)

và biết kết hợp các khả năng đó một cách thành thạo trong giải quyết công

việc do nhà nước giao đạt được kết quả tốt nhất (sản phẩm đầu ra cung cấp dịch vụ công) Theo đó, năng lực thực thi công vụ được xác định thông qua:

- Kiến thức của cá nhân người công chức cần phải có để có thể thực hiện đạt kết quả công việc được giao;

- Những kỹ năng cá nhân công chức cần phải có để giải quyết tốt nội dung công việc được giao;

- Thái độ, hành vi ứng xử phù hợp với thực thi công việc được giao;

Sự kết hợp ba yếu tố trên để đạt được kết quả theo yêu cầu trong quá trình thực thi công vụ

Ví dụ, một công chức Văn phòng - Thống kê thuộc UBND cấp xã cần phải có kiến thức, kỹ năng, cách ứng xử như thế nào để làm tốt công việc chuyên môn (tham mưu cho UBND xã về công tác Văn phòng - Thống kê) Kiến thức chuyên môn là rất cần thiết nhưng chưa chuyển thành năng lực nếu không biết vận dụng kiến thức đó vào công việc được giao Một cử nhân hành chính có kiến thức chuyên về hành chính nhưng không chuyển nó thành kỹ năng trong quá trình hoạt động quản lý hành chính nhà nước lĩnh vực Văn phòng - Thống kê, chắc rằng không thể nói cử nhân đó có năng lực quản lý hành chính nhà nước về công tác Văn phòng - Thống kê so với một trung cấp hành chính làm rất tốt công tác quản lý hành chính nhà nước lĩnh vực này Do vậy, bằng cấp chỉ mới thể hiện kiến thức chưa thành năng lực nếu chưa chuyển được thành cách thức để làm tốt công việc

1.2.3 Các yếu tố cấu thành năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

Các yếu tố cấu thành năng lực gồm: Biểu hiện bên ngoài và tố chất bên trong (xét theo dấu hiệu thể hiện); năng lực con người cá thể và năng lực tổ chức (xét theo yếu tố cấu thành tiềm năng)

- Xét theo dấu hiệu thể hiện tức là xem xét hiện tượng của năng lực Ở biểu hiện bên ngoài của năng lực, đó là những việc chủ thể có thể hoàn thành được với chất lượng được đảm bảo Nghĩa là năng lực của con người hoặc tổ chức cần đánh giá qua kết quả công việc, được xem xét trên các phương diện loại công việc làm được, khối lượng công việc mỗi loại đã hoàn thành, chất lượng công việc mỗi loại đáp ứng được yêu cầu Tố chất bên trong của năng lực, đó là các tiềm năng, khả năng của chủ thể hành động Không có tiềm năng, khả năng thì kết quả đạt được có thể là do ngẫu nhiên, do yếu tố khách quan thuận lợi Nhưng có tiềm năng, khả năng mà kết quả công việc luôn luôn không đạt, thì tiềm năng, khả năng đó có thể là ảo, chưa được kiểm chứng và các tố chất bên trong không thực chất Do đó, đánh giá năng lực cần xem xét

cả hai mặt: Biểu hiện bên ngoài (kết quả công việc) và tố chất bên trong (tiềm năng, khả năng)

- Xét theo yếu tố cấu thành tiềm năng: Theo cách này, năng lực của chủ thể hành động được xem xét đối với từng cá thể hoặc đối với một tổ chức Do phạm vi nghiên cứu của luận văn là về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã nên chủ yếu nghiên cứu đối với năng lực của con người cá thể Năng lực con người có thể thể hiện qua các mặt cơ bản sau:

Sơ đồ 1.1 Các yếu tố cấu thành năng lực của công chức cấp xã

Thứ nhất, trình độ kiến thức cơ bản, đó là học vấn có được thông qua

quá trình giáo dục, đào tạo các môn học cơ bản tại các trường hoặc tự đào tạo hình thành nên trong con người một thế giới quan khoa học, óc phán đoán, khả năng tư duy, nhận xét và quyết định hành động đúng chuẩn mực, đúng mức độ, đúng thời cơ Kiến thức cơ bản của con người được thể hiện một phần qua các văn bằng, cấp học Văn bằng được Nhà nước thừa nhận, chứng

tỏ một người có trình độ kiến thức ở lĩnh vực nhất định Văn bằng ở cấp học càng cao khẳng định người đó có trình độ kiến thức càng nhiều tại lĩnh vực được cấp bằng chứng nhận Xem xét qua văn bằng chỉ là một phần trong đánh giá năng lực của con người, vì văn bằng, chứng chỉ cũng chỉ ghi nhận một chừng mực nhất định sự học của mỗi người, trong khi kiến thức là vô cùng phong phú và đa dạng

Thứ hai, kinh nghiệm công tác Bản chất của kinh nghiệm là các hiện

tượng ngoại lệ hoặc cá biệt trong cuộc sống được người trong cuộc trải nghiệm, ghi nhớ Các sự vật, hiện tượng diễn ra theo quy luật nên người nào nắm vững quy luật sẽ tiên đoán được điều xảy ra và chủ động xử lý kịp thời

Sự vận động của thế giới khách quan, nhất là thế giới loài người về mặt xã hội rất phức tạp với nhiều dạng quy luật khác nhau Do đó, nếu chỉ dựa vào sách

vở, con người không thể dự đoán được mọi điều sẽ diễn ra để chủ động xử lý

mà phải qua những trải nghiệm, những hiện tượng ngoại lệ, cá biệt mới có thể

dự kiến những điều sẽ xảy ra và ứng xử với bất kỳ ngoại lệ nào Có như vậy, con người mới đảm bảo công việc được giải quyết hợp tình, hợp lý và nhanh chóng

Thứ ba, kỹ năng nghề nghiệp (còn gọi là thói quen nghề nghiệp), đây là

khả năng vận dụng những kiến thức thu nhận được trong lĩnh vực nào đó vào thực tế Kỹ năng được thể hiện ở các mức độ: thành thạo và kỹ xảo Thành thạo do đã quen làm, có kinh nghiệm Kỹ xảo là kỹ năng đã đạt được đến mức thuần thục Về nguyên tắc, bằng khả năng nhận thức, con người có thể xác định được phương hướng và cách hành động đối với bất kỳ sự việc nào mà họ gặp phải Nhưng cuộc sống có nhịp độ khẩn trương, khắc nghiệt của nó mà nếu hành động chậm con người sẽ mất cơ hội và đôi khi thất bại Để phản xạ kịp với tốc độ của nhịp sống, con người phải hành động nhuần nhuyễn mà không cần suy tính nhờ sự lặp đi lặp lại nhiều lần hành động đó Người ta gọi

đó là thói quen nghề nghiệp hay là các kỹ năng nghề nghiệp Kỹ năng thực hiện công việc thể hiện sự vận dụng những kiến thức có được vào thực thi nhiệm

vụ một cách thuần thục Người có kỹ năng tốt sẽ hoàn thành công việc trong thời gian ngắn hơn, chất lượng cao hơn

Thứ tư, tác phong hay phong cách của cá nhân Tác phong là thái độ và

cách hành xử của mỗi cá nhân trước những sự vật, hiện tượng Người có tác phong đúng mực là người có thái độ và cách ứng xử phù hợp đối với từng sự việc hoặc đối với những người cộng tác với mình Từ đó, tạo điều kiện giải quyết công việc nhanh chóng, được sự ủng hộ của các cá nhân khác

Thứ năm, sức khoẻ của cá nhân Đây là tiêu chí rất quan trọng của năng

lực cá nhân Con người không có sức khoẻ sẽ khó khăn khi làm bất cứ việc gì Đặc biệt, nếu bệnh liên quan đến thần kinh sẽ không có khả năng thực hiện hành vi của chính mình Mỗi nghề nghiệp có sự đòi hỏi nhất định về sức khoẻ, mà nếu sự khiếm khuyết về sức khoẻ của người nào đó đúng vào yêu cầu mà nghề đó cần ở mức tốt nhất thì mọi yếu tố trội khác đều vô ích Chẳng hạn, là ca sỹ không thể câm, là thợ lặn không thể có vấn đề về tim mạch Do

đó tuỳ theo mỗi nghề, lĩnh vực với tính đặc thù của công việc mà yêu cầu về sức khoẻ khác nhau, đôi khi con người đạt được thành tựu khó tin vượt qua

khiếm khuyết về sức khoẻ

1.2.4 Những tiêu chí đánh giá về năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã

Dựa vào các yếu tố cấu thành năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã , có thể cụ thể hóa thành những tiêu chí đánh giá năng lực thực thi công vụ của công chức cấp xã như sau:

Một, kiến thức chuyên môn

Để thi hành công vụ, công chức cần có kiến thức chuyên môn, chuyên sâu về lĩnh vực được phân công phụ trách như kiến thức kinh tế học đối với người làm nhiệm vụ QLNN về kinh tế, kiến thức giáo dục học đối với người làm công tác QLNN về giáo dục, kiến thức y tế đối với người làm công tác

QLNN về y tế, v.v… Công tác QLNN thực chất là công tác vận động nhân

dân tuân thủ đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước Do đó, người công chức cần những kiến thức tổng hợp trên các lĩnh vực (chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội,…); kiến thức chung về thế giới, trong nước cũng như những kiến thức về địa phương Ngày nay, với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, yêu cầu người công chức cần trao dồi cho

mình kiến thức ngoại ngữ, công nghệ thông tin,… để hoàn thành tốt nhiệm

vụ

Hai, kiến thức quản lý nhà nước

Kiến thức quản lý nhà nước được trang bị cho công chức cấp xã là tổng hợp những kiến thức cơ bản nhất về nhà nước và pháp luật, nền hành chính nhà nước, nguyên tắc tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, về đội ngũ cán bộ, công chức, kiến thức về cải cách hành chính Những kiến thức này giúp cho công chức cấp xã hiểu sâu sắc hơn, cụ thể hơn về nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của mình trong thực thi công vụ, đồng thời cung cấp thêm những kỹ năng, phương pháp, công cụ quản lý nhà nước giúp cho công chức cấp xã thực thi công vụ đạt kết quả cao Thực tế cho thấy, có những công chức có nhiệt tình, có sức khỏe, có hiểu biết nhưng thiếu kiến thức quản lý thì năng lực hoạt động của họ cũng sẽ bị hạn chế Vì vậy, bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước là yêu cầu cần thiết, góp phần nâng cao năng lực thực thi năng lực của công chức cấp xã

Thông tư số 06/2012/TT-BNV của Bộ Nội vụ quy định: Sau khi được tuyển dụng, công chức cấp xã phải hoàn thành lớp đào tạo, bồi dưỡng quản lý hành chính nhà nước theo chương trình đối với chức danh công chức cấp xã hiện đảm nhiệm

Ba, kỹ năng làm việc

Kỹ năng là khả năng vận dụng thành thạo những kiến thức, kinh nghiệm thu nhận được trong một lĩnh vực nào đó vào thực hiện nhiệm vụ trong thực tế Kỹ năng nghề nghiệp bao giờ cũng gắn với một hoạt động cụ thể ở một lĩnh vực cụ thể như kỹ năng phối hợp, viết báo cáo, soạn thảo văn bản,… Đây là sản phẩm của quá trình tư duy kết hợp với việc tích lũy kinh nghiệm thông qua đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện, công tác