Giáo trình Thực hành Kỹ năng nâng cao - CĐ nghề Du lịch Vũng Tàu

Giáo trình Thực hành Kỹ năng nâng cao cung cấp cho người học những kiến thức như: Cắt tỉa thiên nga từ củ cải trắng; Cắt tỉa con cá từ củ cà rốt; Cắt tỉa hoa thược dược trên dưa hấu; Cắt tỉa hoa hồng trên dưa hấu; Chim cút rút xương tần dừa; Giò heo rút xương nhồi thịt hấp;... Mời các bạn cùng tham khảo!

LỜI NÓI ĐẦU

Giáo trình Thực hành Kỹ năng nâng cao, là tài liệu giảng dạy thực hành chuyên ngành Kỹ thuật chế biến món ăn, cung cấp cho học sinh, sinh viên học nghề kiến thức và kỹ năng nâng cao của nghề chế biến món ăn nhằm trang bị cho người học các kỹ năng nâng cao như cắt tỉa, tạo hình, kỹ thuật khó trong nghề chế biến món ăn Mỗi bài trong giáo trình liệt kê đầy đủ thành phần nguyên liệu, tiêu chí chất lượng nguyên liệu thực phẩm, các bước chuẩn bị, cách chế biến cụ thể và yêu cầu cảm quan của mỗi món ăn

Giáo trình này còn dùng cho học sinh, sinh viên các ngành học khác thuộc lĩnh vực nhà hàng, khách sạn, các đầu bếp … tham khảo và có thể tự thực hành

Giáo trình do nhóm Nhà giáo dạy nghề của Bộ môn Kỹ thuật chế biến món ăn biên soạn dựa trên cơ sở thực tế giảng dạy nhiều năm trong nhà trường, quá trình đi thực tế tại các nhà hàng, khách sạn những ý kiến đóng góp của đồng nghiệp, của các chuyên gia hàng đầu trong nghề chế biến món

ăn Tuy nhiên trong quá trình biên soạn chắc chắn còn những hạn chế, những lỗi kỹ thuật, những thiếu sót về chuyên môn, rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các đồng nghiệp, của bạn đọc để lần chỉnh sửa sau giáo trình sẽ hoàn thiện hơn

NHÓM BIÊN SOẠN

GIÁO TRÌNH THỰC HÀNH KỸ NĂNG NÂNG CAO

BÀI 1: CẮT TỈA THIÊN NGA TỪ CỦ CẢI TRẮNG

TT NGUYÊN LIỆU ĐVT SL TIÊU CHUẨN/QUY CÁCH

Cách làm:

- Sơ chế: Củ cải gọt vỏ, bỏ cuống rồi rửa sạch, để ráo nước

- Pha khối: Cắt khối nguyên liệu thành khối hình trụ cao 7 – 8cm Cắt vát đều 2 bên mặt khối tạo thành khối hình thang có kích thước đáy trên khoảng 0,8 – 1cm; đáy dưới khoảng 2,5 – 3cm Các lát cắt dày 0,1– 0,2cm ở 2 bên tạo khối để làm cánh thiên nga

- Chia tỷ lệ 1:2:2 tương ứng với các phần đầu; cổ; thân Vẽ các nét như hình trên nguyên liệu

- Giữ dao vuông góc với mặt khối, cắt trên các đường vẽ rồi bo tròn lại các mép G, tạo độ cong khối tự nhiên

* Tỉa mỏ và mào:

- Cắt 1 miếng cà rốt dày khoảng 0,5cm, cắt hình tam giác cân cao khoảng 2cm, cạnh đáy dài 0,8cm Trên cạnh đáy cắt 2 đường thẳng hợp với nhau 1 góc vuông

- Dùng xúc sóng tròn, xúc 1 miếng cà rốt dài khoảng 1 – 1,2cm làm mào thiên nga Lưu ý: Khi đẩy xúc tạo đường cong giống hình chữ C để phần mào có độ cong

* Tỉa cánh:

- Cắt 1 đường cong từ 1 góc miếng củ cải xuống ½ cạnh dài để tạo chiều cong của cánh Dùng mũi dao tỉa đầu cánh là các đường cong chữ V vút nhọn Lưu

ý phần đầu cánh nằm trên mép đường cong vừa cắt

* Ghép thiên nga:

- Cắt 1 góc vuông ở đầu thiên nga, dùng tăm xiên phần mỏ vào xiên tiếp phần mà sát mỏ lên phần trán thiên nga Mắt giả gắn 2 bên má, sát giữa mỏ và mào

- Cắm lệch phần 2 cánh ở thân thiên nga

trang trí mô hình rau – củ – quả

BÀI 2: CẮT TỈA CON CÁ TỪ CỦ CÀ RỐT Nguyên liệu:

TT NGUYÊN LIỆU ĐVT SL TIÊU CHUẨN/QUY CÁCH

Cách làm:

- Sơ chế: Cà rốt gọt vỏ, bỏ cuống rồi rửa sạch, để ráo nước

- Dùng dao thái cắt nguyên liệu thành khối hình hộp chữ nhật có chiều dài khoảng 10cm, chiều ngang tuỳ vào kích thước của nguyên liệu, độ dày khoảng 2cm Một đầu cắt thuôn nhọn (đầu cá)

- Vẽ hình đầu và thân cá heo lên mặt bên của khối Dùng dao tỉa cắt vuông góc với mặt khối theo hình đã vẽ

- Pha một miếng cà rốt khác dài khoảng 4cm, ngang 3-4cm, dày khoảng 1cm để tỉa đuôi cá

- Dùng dao gọt tròn khối (cắt mép cạnh tạo đường cong khối tự nhiên)

- Dùng tăm cắm phần đuôi vào thân cá Cắt rãnh chữ V lớn giữa khối đuôi, tỉa đường cong từ sát phần thân đến đầu chữ V như hình

- Gắn tiêu sọ làm mắt cá

- Sản phẩm con cá từ củ cà rốt thường sử dụng để trang trí món ăn, trang trí

mô hình rau – củ – quả

BÀI 3: CẮT TỈA HOA THƯỢC DƯỢC TRÊN DƯA HẤU

Nguyên liệu:

TT NGUYÊN LIỆU ĐVT SL TIÊU CHUẨN/QUY CÁCH

Cách làm:

- Dưa hấu rửa sạch, để ráo nước

- Vẽ đường tròn R= 5-6 cm giữa quả, đứng dao tỉa nhụy Trên đường tròn tỉa các cánh nhọn từ ngoài vào trong

- Tỉa 2 lớp cánh hoa nhọn quanh nhụy

- Sản phẩm hoa thược dược trên dưa hấu thường sử dụng để trí tiệc, trang trí

mô hình rau – củ – quả

BÀI 4: CẮT TỈA HOA HỒNG TRÊN DƯA HẤU Nguyên liệu:

TT NGUYÊN LIỆU ĐVT SL TIÊU CHUẨN/QUY CÁCH

Cách làm:

- Dưa hấu rửa sạch, để ráo nước

- Vẽ đường tròn R= 3-4 cm giữa quả, đứng dao tỉa đường tròn, lấy phần thừa

lộ nhụy hoa

- Trên đường tròn tỉa các cánh cong tròn đan nhau, từ ngoài vào trong khối

- Cắt nét cánh kết hợp 3 chữ C Đứng dao tỉa cánh cong tròn đầu cánh ở các chữ C, lấy phần thừa để lộ cánh

- Tỉa xung quanh nhụy hoa khoảng 2 – 3 lớp cánh Tỉa các bông đan thành 1 chùm hoa

- Xung quanh tỉa thêm lá và nụ hồng trang trí

- Sản phẩm hoa hồng trên dưa hấu thường sử dụng để trí tiệc, trang trí mô hình rau – củ – quả

Bài 5: CHIM CÚT RÚT XƯƠNG TẦN DỪA Nguyên liệu:

12 Muối tiêu

Cách làm:

- Chim cút sơ chế sạch, dùng dao nhọn nhỏ lọc thịt, rút hết xương từ phần ức xuống

- Hạt sen ngâm nước, cà rốt cắt hạt lựu, nấm hương cắt hạt lựu

- Trộn đều thịt xay, hạt sen, giò sống, nấm hương, hành tím, cà rốt, thêm gia vị

- Nhân trộn đều, nhồi vào chim

- Đun nóng dầu cho chim vào chao cho săn lại và rửa qua nước lạnh

- Dừa gọt sạch lớp bên ngoài, cắt phần nắp đậy, cho chim vào trong quả dừa cùng hạt sen, nấm, cà rốt

- Nấu nước dùng cùng nước dừa nêm gia vị cho vừa ăn cho thêm rượu trắng cho nước này vào trong trái dừa Đem hấp cách thủy đến khi chim chín mềm

- Bày chim tần ra phục vụ nóng

Yêu cầu cảm quan:

- Chim chín mềm, nước tần trong vị ngọt vừa ăn

Bài 6: GIÒ HEO RÚT XƯƠNG NHỒI THỊT HẤP Nguyên liệu:

12 Muối tiêu

Chim cút rút xương tần dừa

Cách làm:

- Giò heo cạo sạch bì, dùng dao nhọn rút phần xương giò heo Thịt locj được cắt miếng vừa ăn

- Nấm mèo ngâm nước sơ chế sạch cắt miếng

- Da heo cạo rửa sạch chần qua nước sôi, cắt miếng vừa ăn

- Tiêu sọ đập dập

- Ướp thịt heo, tiêu sọ nước mắm, bột ngọt, cho thêm da heo, nấm mèo, hành tím

- Dùng nhân này nhồi vào da bao, đem khâu lại và quấn chặt lại

- Hấp chân giò nhồi nhỏ lửa khoảng 1 giờ 40 phút cho tới khi giò heo chín lấy

ra để nguội, và bảo quản lạnh

- Khi ăn cắt thành lát mỏng, phục vụ cùng dưa hành, muối tiêu hoặc nước mắm

Giò heo rút bỏ xương sau đó nhồi nhân vào, hấp chín

Bài 7: BỒ CÂU RÚT XƯƠNG TẦN BÍ ĐỎ Nguyên liệu:

13 Muối, tiêu

Cách làm:

- Chim bồ câu sơ chế sạch dùng dao nhọn nhỏ lọc thịt, rút hết xương từ phần ức xuống

- Trộn hỗn hợp thịt xay, giò sống, nấm hương, hành tím, cà rốt cùng gia vị Dùng nhân này nhồi vào chim

- Đun nóng dầu cho chim vào chao qua dầu nóng cho săn lại và rửa qua nước lạnh cho sạch dầu

- Hạt sen ngâm nước, cà rốt, nấm hương cắt hạt lựu

- Bí đỏ gọt sạch lớp bên ngoài, cắt phần nắp đậy cho chim vào trong quả bí cùng hạt sen, nấm, cà rốt, đậu xanh

- Nấu nước dùng nêm gia vị cho vừa ăn cho thêm rượu trắng cho nước này vào trong trái bí Đem hấp cách thủy cho chim chín mềm, bày chim tần ra, phục vụ nóng

Yêu cầu cảm quan:

- Chim chín mềm, nước tần trong vị ngọt vừa ăn

Bài 8: CÁ LÓC RÚT XƯƠNG NHỒI THỊT Nguyên liệu:

Bồ câu tần bí đỏ

- Cá lóc sơ chế sạch vẩy và nhớt Dùng dao nhọn rút phần xương bên trong cá

- Nấm mèo ngâm nước sơ chế sạch cắt nhỏ

- Trộn đều thịt xay, giò sống, nấm mèo, hành lá, hành tím, thêm gia vị trộn đều Dùng nhân này nhồi vào trong mình cá

- Đem hấp chín khoảng 20 phút, lấy ra bày ra dĩa rưới xốt lên trên, trang trí bằng ớt, ngò, phục vụ nóng

- Xào gừng, hành tím, nước hấp cá, rượu, dầu hào, nước tương cho vừa ăn và làm sánh lại

Yêu cầu cảm quan:

- Cá chín, xốt màu nâu nhạt, hơi sánh, mùi thơm, vị vừa ăn

Bài 9: BA BA NẤU CHUỐI Nguyên liệu:

16 Muối tiêu

Cách làm:

- Sơ chế: Cắt tiết ba ba sau đó nhúng nước sôi cạo, rửa sạch phần da bên ngoài,

mổ bỏ ruột rửa sạch chặt thành từng miếng vừa ăn

- Chuối xanh gọt vỏ ngâm vào nước mẻ, luộc chín

- Đậu hũ cắt miếng vừa ăn chiên sơ

- Thịt ba chỉ cắt miếng nhỏ chao qua dầu

- Tía tô, lá lốt rửa sạch cắt sợi nhỏ

- Phi thơm hành tỏi, riềng, nghệ, cho baba vào xào cho săn lại cho thêm rượu, nước dùng nêm gia vị mắm tôm, mẻ cho vừa ăn, cho thêm chuối, cùng các nguyên lệu khác

- Bày ra thố trên rắc tía tô, lá lốt, ớt phục vụ nóng

- Baba chín, thịt dai, hương vị thơm vừa ăn

Yêu cầu cảm quan:

- Ba ba chín, thịt dai, hương vị thơm vừa ăn

Ba ba nấu chuối

Bài 10: THỎ RANG MUỐI Nguyên liệu:

Cách làm:

- Thỏ sơ chế sạch, chặt miếng vừa ăn, nêm gia vị muối tiêu, bột ngọt

- Sả đem chẻ nhỏ chiên giòn

- Rau thơm nhặt sạch chiên giòn

- Muối hột rang cho nóng lấy những hạt to

- Hành tím cắt lát phi vàng

- Đun nóng dầu cho thỏ vào chiên cho chín vàng và giòn, vớt ra để ráo dầu

- Đun nóng chảo cho thỏ vào rang cho thêm hành, rau thơm và sả vào

- Bày ra dĩa rắc muối hột lên trên, đem phục vụ nóng

Yêu cầu cảm quan:

- Thỏ vàng đều, không quá mặn, vị vừa ăn

Phần học thực hành với chuyên gia sinh viên học theo từng chủ đề chuyên gia tại nhà hàng khách sạn đưa ra

Thịt thỏ thành phẩm

TÀI LIỆU THAM KHẢO

- Tổng cục Du lịch Việt Nam (2005) Giáo trình Nghiệp vụ Chế biến món ăn

- Dự án phát triển nguồn nhân lực Du lịch Việt Nam (2008) Giáo trình Tiêu chuẩn kỹ năng nghề - Chế biến món ăn, nhà xuất bản Lao Động

- Vũ Thị Khiêm, Nguyễn Văn Hiển, Đinh Thị Hạnh, Dương Văn Vi, Nguyễn Văn Huấn (1998) 500 món ăn Á – Âu, nhà xuất bản Khoa học và kỹ thuật

- Triệu Thị Chơi (2011) Kỹ thuật nấu ăn toàn tập, nhà xuất bản Tổng hợp TP Hồ Chí Minh

- Trường Cao đẳng Du lịch Vũng Tàu, Giáo trình Thực hành chế biến món ăn, tài liệu sử dụng nội bộ