Nội dung kiến thức cần đạt chủ, văn minh - Do nhân dân lao động làm chủ - Có nền kinh tế phát triển cao, lực lượng sản xuất hiện đại, công hữu về tư liệu sản xuất - Có nền văn hoá tiên t[r]
Trang 1CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH MÔN GDCD LỚP 11 - GỒM HAI PHẦN
PHẦN I: CÔNG DÂN VỚI KINH TẾ - GỒM 7 BÀI
Học xong phần này học sinh cần nắm được
- Có kĩ năng nhận xét, đề xuất và tham gia giải quyết những hiện tượng kinh tế phù hợp với lứa tuổi
- Có kĩ năng định hướng nghề nghiệp phù hợp với bản thân và yêu cầu phát triển của xã hội
3 Về thái độ.
- Tin tưởng đường lối, chính sách phát triển kinh tế của Đảng và Nhà nước
- Tin tưởng vào khả năng của bản thân trong việc xây dựng kinh gia đình và góp phần pháttriển kinh tế đất nước
PHẦN I GỒM CÁC BÀI
Bài 1 (2 tiết): Công dân với sự phát triển kinh tế
Bài 2 (3 tiết): Hàng hóa – Tiền tệ – Thị trường
Bài 3 (2 tiết): Quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hóa
Bài 4 (1 tiết): Cạnh tranh trong sản xuất và lưu thông hàng hóa
Bài 5 (1 tiết): Cung – Cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hóa
Bài 6 (2 tiết): Công nghiệp hoá – hiện đại hoá đất nước
Bài 7 (2 tiết): Thực hiện nền kinh tế nhiều thành phần và tăng cương vai trò quản líkinh tế của nhà nước
PHẦN II: CÔNG DÂN VỚI CÁC VẤN ĐỀ CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI - GỒM 8 BÀI
Học xong phần này học sinh cần nắm được
1 Về kiến thức.
- Hiểu được tính tất yếu và đặc điểm của thời kì quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta
- Hiểu được bản chất của Nhà nước và nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ở nước ta
- Nắm được nội dung cơ bản về một số chính sách lớn của Đảng và Nhà nước ta hiện nay
- Có ý thức đúng đắn về trách nhiệm công dân đối với việc xây dựng bảo vệ nhà nước và chế
độ xã hội chủ nghĩa ở nước ta
- Tin tưởng và tự giác thực hiện tốt đường lối chủ trương và chính sách của Đảng và nhà nước ta
PHẦN II GỒM CÁC BÀI
A Một số vấn đề về CNXH
Trang 2Bài 8 (1 tiết): Chủ nghĩa xã hội
Bài 9 (3 tiết): Nhà nước xã hội chủ nghĩa
Bài 10 (2 tiết): Nền dân chủ xã hội chủ nghĩa
B Một số chính sách lớn ở nước ta hiện nay
Bài 11 (1 tiết): Chính sách dân số và giải quyết việc làm
Bài 12 (1 tiết): Chính sách tài nguyên và bảo vệ môi trường
Bài 13 (3 tiết): Chính sách giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ, văn hoáBài 14 (1 tiết): Chính sách quốc phòng và an ninh
Bài 15 (1 tiết): Chính sách đối ngoại
Trang 3
Giáo án số: 01 Ngày soạn: 10 - 08 - 2012 Tuần thứ: 01
Ngày dạy
Sĩ số Bài 1: CÔNG DÂN VỚI SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ (Tiết 1)
I Mục tiêu bài học.
Học xong tiết 1 bài 1 học sinh cần nắm được
1 Về kiến thức
- Nêu được thế nào là sản xuất vật chất và vai trò sản xuất vật chất
- Nêu được các yếu tố của quá trình sản xuất và mối quan hệ giữa chúng
2 Về kĩ năng
Biết tham gia xây dựng kinh tế gia đình phù hợp với khả năng bản thân
3 Về thái độ
Tích cực học tập để nâng cao chất lượng lao động của bản thân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- Sách bài tập GDCD 11, sơ đồ và tài liệu có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học.
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên giúp học sinh nắm được
thế nào là sản xuất của cải vật chất
? Con người muốn tồn tại và phát
Sau khi học sinh nắm được thế nào
là sản xuất của cải vật chất, giáo viên
có thể đặt ra các câu hỏi dẫn dắt gợi
mở để học sinh tự trả lời
? Theo em sản xuất vật chất có vai
trò như thế nào?
? Tại sao thông qua lao động con
người lại hoàn thiện về thể chất và tinh
thần?
? Tại sao sản xuất của cải vật chất
lại giúp cho các phương thức sản xuất
hoàn thiện?
Giáo viên đưa ra sơ đồ sức lao động
1 Sản xuất của cải vật chất.
a Thế nào là sản xuất của cải vật chất
Con người tác động vào tự nhiên để:
+ Làm biến đổi các yếu tố tự nhiên phục vụ nhu+ Tạo ra sản phẩm cầu của mình
b Vai trò của sản xuất của cải vật chất
- Để duy trì sự tồn tại của con người
- Sản xuất của cải vật chất quyết định mọi hoạtđộng của xã hội
- Là quá trình hoàn thiện và phát triển cácphương thức sản xuất
2 Các yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất
Trang 4Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
=> Tư liệu lao động => đối tượng lao
động => Sản phẩm sau đó giáo viên đi
vào từng yếu tố
? Để sản xuất chúng ta cần phải có
những yếu tố nào?
? Sức lao động của một con người
bao gồm hai mặt nào?
Khi phân tích khái niệm lao động
giáo viên cần nhấn mạnh tính có mục
đích, có ý thức trong hoạt động lao
động của con người
? Tại sao lao dộng lại là hoạt động
có mục đích, có ý thức của con người?
? Em hiểu như thế nào về câu nói của
Mác trong sách giáo khoa (trang 6)
? Em hãy chỉ ra sự khác nhau giữa
sức lao động với lao động?
? Tai sao sức lao động mới chỉ là
khả năng lao động?
? Em lấy ví dụ về yếu tố tự nhiên có
sẵn trong tự nhiên?
? Em hãy lấy ví dụ về yếu tố tự
nhiên trải qua tác động của lao động?
? Theo em đối tượng lao động là gì?
? TLLĐ được chia làm mấy loại?
lấy ví dụ chứng minh cho từng loại?
? Em hãy chỉ ra sự phân biệt giữa
TLLĐ và ĐTLĐ mang tính tương đối?
? Trong các yếu tố của sản xuất,
yếu tố nào giữ vai trò quan trọng nhất?
- Lao động là hoạt động có mục đích, có ý thức của con người làm biến đổi các yếu tố tự nhiên cho phù hợp với nhu cầu của mình
- Khác nhau giữa sức lao động và lao động + Sức lao động mới chỉ là khả năng lao động + Lao động là sự tiêu dùng sức lao động
b Đối tượng lao động
- ĐTLĐ có hai loại
- ĐTLĐ là những yếu tố của tự nhiên mà lao động của con người tác động vào nhằm biến đổi nó cho phù hợp với mục đích của con người
c Tư liệu lao động
- TLLĐ chia lam 3 loại + Công cụ lao động + Hệ thống bình chứa + Kết cấu hạ tầng
- Khái niệm TLLĐ (SGK)
- Phân biệt ĐTLĐ với TLLĐ chỉ mang tính tương đối
- SLĐ là yếu tố giữ vai trò quyết định vì: SLĐ mang tính sáng tạo, nguồn lực không cạn kiệt Như vậy:
+ TLSX = TLLĐ + ĐTLĐ + Quá trình sản xuất = SLĐ + TLSX => sản phẩm
4 Củng cố
- Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của tiết
- Cho học sinh liên hệ với địa phương
5 Dặn dò nhắc nhở
Về nhà trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa, học bài cũ và chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm
………
………
………
……….… ……
………
………
………
………
……….… ……
………
ĐTLĐ ĐTLĐ có sẵn trong tự nhiên ĐTLĐ qua tác độngcủa lao động
Trang 5- Tích cực tham gia xây dựng kinh tế gia đình và địa phương
- Tích cực học tập để nâng cao chất lượng lao động của bản thân
II Tài liệu và phơng tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- Sách bài tập tình huống GDCD 11, sơ đồ
- Những nội dung có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hãy nêu các yếu tố của một quá trình sản xuất? phân biệt đối tượng lao động với
tư liệu lao động?
3 Học bài mới
Phát triển kinh tế có ý nghĩa gì với các nhân, gia đình và xã hội cũng như phân biệt
được giữa phát triển kinh tế với tăng trưởng kinh tế Đó chính là nội dung của bài hôm nay.
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Phát triển kinh tế là một vấn đề có ý
nghĩa sống còn đối với sự phát triển của
thế giới nói chung và nước ta nói riêng
? Theo em phát triển kinh tế hợp lí được
thể hiện ở những điểm nào?
? Thế nào là tăng trưởng kinh tế? chỉ ra
sự khác nhau giữa phát triển kinh tế với
tăng trưởng kinh tế?
? Phân tích nội dung cơ cấu kinh tế
hợp lí? ở nước ta hiện nay có những loại cơ
cấu kinh tế hợp lí nào? trong các cơ cấu
kinh tế đó cơ cấu kinh tế nào giữa vai trò
quan trọng, vì sao? tại sao x.dựng cơ cấu
kinh tế hợp lí phải gắn liền với b.vệ môi
3 Phát triển kinh tế và ý nghĩa của phát triển kinh tế đối với cá nhân, gia đình và xã hội.
a Phát triển kinh tế.
+ Tăng trưởng kinh tế Phát triển kinh tế + Cơ cấu kinh tế hợp lí + Công bằng xã hội
- Tăng trưởng kinh tế
+ Tăng trưởng kinh tế là sự tăng lên về sốlượng, chất lượng hàng hóa và các yếu tố củacác quá trình sản xuất trong một thời giannhất định
- Cơ cấu kinh tế hợp lí (không dạy)
+ Cơ cấu kinh tế là mối quan hệ giữa quy mô
và trình độ giữa các ngành kinh tế+ Cơ cấu kinh tế
Cơ cấu ngành (quan trọng nhất) Cơ cấu vùng kinh tế (7 vùng kinh tế)
Trang 6Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
trường?
? Theo em tại sao tăng trưởng kinh tế
phải gắn liền với công bằng xã hội? liên hệ
với nước ta? em hãy chỉ ra mối liên hệ giữa
tăng trưởng kinh tế với công bằng xã hội?
Phát triển kinh tế có một ý nghĩa hết sức
quan trọng không chỉ đối với cá nhân, gia
đình mà cả xã hội
? Theo em phát triển kinh tế có ý nghĩa
gì đối với các nhân? liên hệ với bản thân?
? Phát triển kinh tế có ý nghĩa gì đối
với gia đình? liên hệ với gia đình em?
? Theo em phát triển kinh tế có ý nghĩa
gì đối với xã hội? liên hệ với địa phương
em?
Cơ cấu thành phần kinh tế (5 TPKT)
- Tăng trưởng kinh tế gắn với công bằng xã hội vì:
+ Tạo điều kiện cho mọi người có quyền bình đẳng trong đóng góp và hưởng thụ + Phù hợp với sự phát triển toàn diện của con người và xã hội
+ Làm cho thu nhập thực tế tăng, tăng chất lượng văn hóa, gia đình, y tế, môi trường…
b Ý nghĩa của phát triển kinh tế đối với cá nhân, gia đình và xã hội
- Đối với cá nhân
+ Có việc làm từ đó có thu nhập, nhu cầu vật chất và tinh thần tăng
+ Được học tập, chăm sóc sức khỏe từ đó tuổi thọ tăng…
- Đối với gia đình
+ Gia đình hạnh phúc từ đó được chăm sóc, giáo dục, gia đình văn hóa…
+ Thực hiện được các chức năng kinh tế, sinh sản…
- Đối với xã hội
+ Thu nhập quốc dân tăng từ đó chất lượng cuộc sống tăng, văn hóa, giáo dục, y tế phát triển
+ Chính sách quốc phòng, an ninh, đối ngoại được đảm bảo
4 Củng cố.
- Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của tiết và toàn bài học sinh làm bài tập trong SGK
- Giáo viên giúp học sinh nắm được khái niệm GNP à GDP
- Khái niệm GNP và GDP
+ GDP (tổng SP quốc nội) là tổng giá trị tính bằng tiền của H2 và dịch vụ mà một nước sản xuất ra trên lãnh thổ nước đó (cả người trong và ngoài nước) trong một thời gian nhất định
+ GNP (tổng SP quốc dân) là tổng giá trị tính bằng tiền của H2 và dịch vụ mà một nước sản xuất ra từ các yếu tố sản xuất của mình (cả trong và ngoài nước) trong một thời gian nhất định
Như vậy: GNP = GDP + thu nhập ròng từ nước ngoài
5 Dặn dò nhắc nhở
Về nhà học bài cũ, trả lời các câu hỏi trong SGK và chuẩn bị bài mới (bài 2 tiết 1) trước khi đến lớp
Rút kinh nghiệm
………
………
………
………
………
………
………
Trang 7Coi trọng đúng mức vai trò của hàng hóa và sản xuất hàng hóa
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- Sách bài tập GDCD 11
- Tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
III Tiến trình dạy học.
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Phát triển kinh tế có ý nghĩa gì đối với cá nhân, gia đình, xã hội?
3 Học bài mới
Sản phẩm làm ra đã được gọi là hàng hóa hay chưa? Vậy khi nào vật phẩm trở thành hàng hóa? kinh tế hàng hóa ra đời, tồn tại và phát triển cần phải có những điều kiện gì?
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên giúp học sinh nắm được
thế nào là kinh tế tự nhiên và kinh tế
hàng hóa, giáo viên đưa ra hệ thống
câu hỏi theo sự lô gíc để học sinh nắm
được nội dung hàng hoá là gì
? Em hiểu thế nào là kinh tế tự nhiên?
? Em hiểu thế nào là kinh tế hàng hóa?
? Kinh tế hàng hóa ra đời, tồn tại và
phát triển cần phải có những điều gì?
Hai thuộc tính của hàng hoá cùng
với hệ thống câu hỏi giáo viên kết hợp
với lấy ví dụ minh hoạ giúp hoc sinh
tìm ra hai thuộc tính của hàng hoá
1 Hàng hóa.
a Hàng hóa là gì?
- So sánh kinh tế tự nhiên với kinh tế hàng hóa
Kinh tế tự nhiên Kinh tế hàng hóa
- Kinh tế hàng hóa ra đời, tồn tại và phát triển cần:
+ Sự phân công lao động xã hội+ Sự tách biệt tương đối về kinh tế giữa nhữngngười sản xuất hàng hóa
- Điều kiện để sản phẩm trở thành hàng hóa:
+ Do lao động tạo ra+ Có công dụng nhất định+ Khi tiêu dùng phải thông qua mua bán
- Khái niệm: Hàng hóa là sản phảm của lao động
có thể thỏa mãn một nhu cầu nào đó của conngười thông qua trao đổi, mua bán
- Hàng hóa tồn tại: + Vật thể
Trang 8Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Hàng hóa có mấy thuộc tính?
Giáo viên cho học sinh lấy ví dụ về
một số hàng hoá Đặt câu hỏi gợi mở
giúp học sinh tìm ra giá trị sử dụng của
hàng hoá
? Theo em sản phẩm làm ra dùng để làm gì? ? Em hiểu thế nào là giá trị sử dụng của hàng hóa? ? Giá trị của hàng hóa là gì?Bằng cách nào để xác định giá trị của hàng hoá? Giá trị trao đổi VD: 1m vải = 5 kg thóc ? Theo em giá trị của hàng hóa là gì? ? Lượng giá trị của hàng hóa được xác định như thế nào? ? Em hiểu thế nào là thời gian lao động cá biệt? ? Có phải trao đổi hàng hóa trên thị trường người ta căn cứ vào thời gian lao động cá biệt? ? Giá trị xã hội của hàng hóa gồm có những yếu tố nào? ? Tại sao hàng hóa có tính thống nhất giữa hai thuộc tính? ? Tính mâu thuẫn giữa hai thuộc tính được thể hiện như thế nào? + Phi vật thể b Thuộc tính của hàng hóa * Giá trị sử dụng của hàng hóa. - Là công dụng của vật phẩm để thỏa mãn nhu cầu của con người - Ví dụ: Gạo = để ăn; Quần áo = để mặc; Xe đạp = để đi; Xi măng = để xây nhà * Giá trị của hàng hóa. - Được biểu hiện thông qua giá trị trao đổi mà giá trị trao đổi là quan hệ về số lượng - Vậy: Giá trị của hàng hóa là lao động của người sản xuất hàng hóa kết tinh trong hàng hóa - Lượng giá trị hàng hóa được đo bằng số lượng thời gian lao động hao phí sản xuất ra hàng hóa (giờ, phút, ngày )
- Thời gian lao động hao phí để sản xuất ra hàng hóa của từng người gọi là thời gian lao động cá biệt - Giá trị xã hội của hàng hóa gồm: + Giá trị TLSX đã hao phí
+ Giá trị sức lao động + Giá trị tăng thêm => lãi * Tính thống nhất và mâu thuẫn của hai thuộc tính hàng hóa - Tính thống nhất: Hai thuộc tính cùng tồn tại trong một hàng hóa - Tính mâu thuẫn: + Với tư cách là giá trị sử dụng thì các hàng hóa không đồng nhất về chất + Giá trị được thực hiện trong lĩnh vực lưu thông, giá trị sử dụng được thực hiện trong lĩnh vực tiêu dùng 4 Củng cố - Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của tiết - Học sinh làm bài tập: Có ý kiến cho rằng, năng suất lao động tăng lên làm cho lượng của một giá trị hàng hóa tăng lên Điều đó đúng hay sai? Vì sao? Trả lời: Năng suất lao động tăng là cho TGLĐXHCT để sản xuất giảm Vì vậy, năng suất lao động tăng thì giá trị hàng hóa giảm và ngược lại (giá trị tỉ lệ nghịch với năng suất lao động) 5 Dặn dò nhắc nhở Về nhà trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa, học bài cũ và chuẩn bị bài mới Rút kinh nghiệm ………
………
………
………
………
………
Chi phí sản xuất
Trang 9Coi trọng đúng mức vai trò của tiền tệ trong cuộc sống
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
2 Kiểm tra bài cũ
? Theo em sản phẩm để trở thành hành hoá phải có những điều kiện nào? Hàng hóa cómấy thuộc tính?
3 Học bài mới
Từ khi loài người xuất hiện đã có tiền hay chưa? và tiền có từ khi nào? dùng để làm gì? đồng thời tiền có chức năng và vai trò gì đối với cuộc sống của con người
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Theo em từ khi xuất hiện hình thức
trao đổi hàng hóa tiền đã xuất hiện chưa?
(chưa)
Tiền tệ xuất hiện là kết quả của quá
trình phát triển lâu dài của sản xuất và
trao đổi hàng hóa và sự phát triển của các
hình thái giá trị Về nhà các em học thêm
trong sách giáo khoa
Khi sản xuất và trao đổi hàng hoá phát
triển hơn nữa, đặc biệt là khi phạm vi
trao đổi được mở rộng nó đòi hỏi phải có
2 Tiền tệ (hướng dẫn học sinh đọc thêm)
a Nguồn gốc và bản chất của tiền.
* Nguồn gốc
- Hình thái giản đơn hay ngẫu nhiên
- Hình thái giá trị đầy đủ hay mở rộng
- Hình thái chung
- Hình thái tiền+ Vàng, bạc làm vật ngang giá chung cho mọi
sự trao đổi
Thứ nhất: Vàng là hàng hóa nên nó có hai
thuộc tính (giá trị và giá trị sủ dụng)
Thứ hai: Thuộc tính tự nhiên: thuần nhất, ít hư
b Chức năng của tiền
- Thước đo giá trị
Trang 10Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên cần nêu một số ví dụ thực
tiễn khi phân tích chức năng cần chú
nhiều đến chức năng thước lần lượt từng
chắc năng cảu tiền và trong năm đo giá trị
? Em hiểu thế nào là chức năng thước
đo giá trị? Lấy ví dụ minh hoạ? Giá cả hàng
hóa được quy định bởi các yếu tố nào?
? Em hiểu thế nào là chức năng
phương tiện lưu thông? lấy ví dụ minh
hoạ?
? Em hiểu thế nào là chức năng
phương tiện cất trữ? lấy ví dụ minh hoạ?
(Đây là một trong những nguyên nhân
gây ra lam phát).
? Em hiểu thế nào là chức năng phương
tiện thanh toán? lấy ví dụ minh hoạ?
? Em hiểu thế nào là chức năng phương
tiện tiền tệ thế giới? lấy ví dụ minh hoạ?
chức năng này xuật hiện khi nào?
? Việt Nam đồng có được coi là tiền
tệ thế giới không?
? Để thực hiện chức năng này phải là
những loại tiền nào?
? Theo em khi nào thì xẩy ra hiện
Giá trị hàng hoá Giá trị tiền tệ Quan hệ cung cầu Cung và cầu Giá trị và giá cả
Cung = cầu Giá trị = giá cảCung > cầu Giá trị > giá cảCung < cầu Giá trị < giá cả
- Phương tiện lưu thông
+ Tiền đóng vai trò là môi giới trong trao đổihàng hóa vận động theo công thức H – T – H
H – T là bán T – H là mua
+ Ví dụ H – T – H (cụ thể)
- Phượng tiện cất trữ
+ Tiền được rút ra khỏi lưu thông+ Ví dụ Vàng, bạc, tiền giấy,…
- Phương tiện thanh toán
+ Dùng để chi trả sau khi mua bán như: muahàng, trả nợ, nộp thuế
+ Cách thanh toán: Tiền mặt Chuyển tài khoản Thẻ ATM
4 Củng cố.
- Hệ thống kiến thức trọng tâm của tiết
- Cho học sinh trả lời câu hỏi: Khi xảy ra lạm phát thì ai có lợi, hại?
Người nắm giữ hàng hóa, người đi vay có lợi Còn người có thu nhập và nắm giữ tiền,người cho vay là thiệt…
Trang 11……….Giáo án số: 05 Ngày soạn: 04 - 09 - 2012Tuần thứ: 05
Ngày dạy
Sĩ số Bài 2: HÀNG HÓA - TIỀN TỆ - THỊ TRƯỜNG (Tiết 3)
I Mục tiêu bài học.
Học xong tiết 3 bài 2 học sinh cần nắm được
1 Về kiến thức
- Nắm được khái niệm, các chức năng của thị trường
- Thấy được vai trò của thị trường đối với sự phát triển kinh tế xã hội ở nước ta hiện nay
2 Về kĩ năng
- Phân tích được các khái niệm và mối quan hệ giữa các nội dung chủ yếu
- Biết vận dụng kiến thức của bài học vào thực tiễn, giải thích được một số vấn đềthực tiễn có liên quan bài học
3 Về thái độ
- Thấy được tầm quan trong của thị trường đối với mỗi cá nhân, gia đình và xã hội
- Tôn trong quy luật của thị trường và có khả năng thích ứng với công nghệ thông tin
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hãy trình bày các chức năng của tiền của tiền? Lạm phát có ảnh hưởng như thế nàođối với đời sống?
3 Học bài mới
Sản xuất hàng hoá là để bán, do đó nó luôn gắn liền với thị trường Vậy thị trường làgì? thị trường có vai trò và chức năng gì?
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên tiến hành cho học sinh thảo
luận theo đơn vị lớp bằng hệ thống câu hỏi để
học sinh tìm ra nội dung thị trường
Giáo viên làm rõ sự xuất hiện và phát
triển của thị trường gắn liền với sự ra đời và
phát triển của sản xuất và lưu thông hàng hoá
? Bằng thực tế trong xã hội, em hiểu như
thế nào về thị trường?
? Theo em thị trường xuất hiện và phát
triển từ khi nào?
? Theo em nơi nào diễn ra việc trao đổi
mua – bán?
(trao đổi mua – bán hàng hoá gắn với không
3 Thị trường.
a Thị trường là gì.
- Theo nghĩa hẹp: là nơi diễn ra sự trao đổi,
mua bán hàng hóa Ví dụ: chợ, cửa hàng…
- Theo nghĩa rộng: là tổng thể các mối quan
hệ cạnh tranh, cung cầu, giá cả, giá trị…
- Khái niệm: Thị trường là lĩnh vực trao đổi
mua bán mà ở đó các chủ thể kinh tế tácđộng qua lại với nhau để xác định giá cả và
Trang 12Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
gian, thời gian nhất định)
? Em lấy ví dụ về thị trường giản đơn
(hữu hình)?
(TT gạo, chè, cà phê…)
? Em lấy ví dụ về thị trường hiện đại (vô hình)?
(TT chất xám, nhà đất, chứng khoán…)
? Theo em để hình nên thị trường thì cần
phải có những nhân tố cơ bản nào?
Giáo viên cần làm rõ các chủ thể kinh tế:
người bán - người mua; cá nhân; doanh
nghiệp; cơ quan; nhà nước
Trong nền kinh tế hàng hoá hầu hết sản phẩm đều được mua-bán trên thị trường Do vậy không có thị trường thì không có sản xuất và trao đổi hàng hoá Vậy vai trò của thị trường được biểu hiện qua các chức năng sau ? Em hiểu như thế nào là chức năng thực hiện giá trị sử dụng và giá trị của hàng hoá?
Giáo viên đặt vấn đề đây là chức năng thứ hai của thị trường thông qua chức năng này thị trường thông tin cho người sản xuất kinh doanh và người tiêu dùng ? Thị trường cung cấp cho các chủ thể tham gia thị trường những thông tin gì? ? Thông tin của thị trường quan trọng như thế nào đối với người mua lẫn người bán? ? Theo em em yếu tố nào điều tiết kích thích sản xuất từ ngành này sang ngành khác, luân chuyển hàng hoá từ nơi này sang nơi khác? ? Phân tích ảnh hưởng của giá cả đối với người sản xuất, lưu thông và người tiêu dùng? Tiền tệ Người mua – bán gồm: quan hệ H-T, Mua bán, Cung cầu, Giá cả - hàng hoá - Khái niệm: Thị trường là lĩnh vực trao đổi mua bán mà ở đó các chủ thể kinh tế tác động qua lại lẫn nhau để xác định giá cả và số lượng hoàng hóa, dịch vụ b Các chức năng của thị trường - Chức năng thực hiện (thừa nhận) giá trị sử dụng và giá trị của hàng hoá. + Hàng hoá bán được tức là xã hội thừa nhận hàng hóa đó phù hợp nhu cầu của thị trường thì giá trị của nó được thực hiện + Hàng hoá bán được người sản xuất có tiền, có lãi thì lại tiếp tục sản xuất và mở rộng sản xuất - Chức năng thông tin. + Cung cấp thông tin về những biến động của nhu cầu xã hội + Những thông tin thị trường cung cấp: quy mô cung – cầu, giá cả, chất lượng, cơ cấu, chủng loại, điều kiện mua - bán + Giúp cho người bán đưa ra quyết định kịp thời và người mua sẽ điều chỉnh việc mua cho phù hợp - Chức năng điều tiết, kích thích hoặc hạn chế sản xuất và tiêu dùng. + Sự biến động của cung – cầu trên thị trường điều tiết kích thích các yếu tố sản xuất + Đối với người sản xuất: giá cao thì tăng sản xuất và ngược lại + Đối với lưu thông: điều tiết hàng hoá và dịch vụ theo giá + Đối với người tiêu dùng: giá cao thì giảm mua và ngược lại 4 Củng cố. - Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của tiết và của toàn bài - Cho học sinh trả lời và làm bài tập cuối bài học 5 Dặn dò nhắc nhở. Về nhà làm các bài tập còn lại, học bài cũ và chuẩn bị bài 3 trước khi Rút kinh nghiệm ………
………
………
………
………
………
Trang 13- Nêu được nội dung cơ bản của quy luật giá trị.
- Nêu được những tác động của quy luật giá trị
2 Về kĩ năng
- Biết phân tích nội dung và tác động của quy luật giá trị
- Giải thích được ảnh hưởng của giá cả thị trường đến cung cầu của một loại hàng hóa
ở địa phương
3 Về thái độ
Có ý thức tôn trọng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hoá
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hiểu thế nào về thị trường? Lấy ví dụ ở địa phương em?
? Thị trường có các chức năng cơ bản nào?
3 Học bài mới
Tại sao trong nền kinh tế lại có hiện tượng: lúc thì mở rộng sản xuất và ngược lại hay
có lúc có quá nhiều hàng hóa và ngược lại Những hiện tượng này là ngẫu nhiên hay do quyluật kinh tế nào chi phối, đó là nội dung của bài học hôm nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Trong mục này giáo viên cần làm cho
học sinh nêu được nội dung và phân tích
được biểu hiện của quy luật giá trị trong sản
xuất và lưu thông hàng hoá
? Theo em sản xuất và lưu thông hàng
hoá phải dựa trên thời gian LĐXHCT hay
thời gian lao động cá biệt?
Nội dung quy luật giá trị được biểu hiện
trong sản xuất và lưu thông hàng hoá vì vậy
giáo viên phân tích biểu hiện của nội dung
này tron hai lĩnh vực sản xuất và lưu thông
? Cho học sinh đọc và giải thích ví dụ
trong sách giáo khao trang 28
+ Người sản xuất 1 = 10 giờ trong đó TG
1 Nội dung của quy luật giá trị
- Sản xuất và lưu thông hàng hoá phải dựatrên cơ sở TGLĐXHCT
- Giá trị xã hội của hàng hoá = Giá trị tư liệusản xuất + Giá trị sức lao động + lãi
(vi phạm quy luật giá trị)
- Vì vậy: quan hệ hàng - tiền là hình thức biểu hiệnmối quan hệ giữa người sản xuất và tiêu dùng
Trang 14Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
+ Người sản xuất 2 = 8 giờ LĐXHCT là
+ Người sản xuất 3 = 12 giờ 10 giờ
? Vậy trong 3 trường hợp trên, trong
trường hợp nào người sản xuất mở rộng
hoặc thu hẹp sản xuất?
? Tại sao quan hệ hàng tiền lại là biểu
hiện của mối quan hệ giữa người sản xuất
và người tiêu dùng?
? Theo em việc trao đổi hàng hóa A với
hàng hóa B phải dựa trên cơ sở nào?
? Sự vận động của giá cả hàng hoá diễn
ra như thế nào?
? Vậy em hiểu quy luật giá trị là gì?
? Theo em tai sao quy luật giá lại tác
động đến điều tiết sản xuất và lưu thông
hàng hoá?
? Nếu hàng hoá A có giá cả > giá trị thì?
? Nếu hàng hoá A có giá cả < giá trị thì?
? Nếu hàng hoá A có giá cả = giá trị thì?
? Vậy tác động tích cực của việc điều
tiết sản xuất và lưu thông hàng hoá là gì?
em hãy lấy ví dụ?
? Tại sao quy luật giá trị lại kích thích
LLSX phát triển và NSLĐ tăng lên?
trong sách giáo khoa trang 30-31?
? Tại sao quy luật giá trị lại có tác động
đến sự phân hoá giàu-nghèo giữa những
người sản xuất kinh doanh?
? Em hãy chỉ ra tính tích cực và hạn chế
của tác động của quy luật giá trị trong sản
xuất và lưu thông hàng hoá?
* Trong lĩnh vực lưu thông.
- Việc trao đổi hàng hoá phải dựa trênnguyên tắc TGLĐXHCT hay ngang giá
- Quy luật gía trị yêu cầu tổng giá cả hànghoá sau khi bán bằng tổng giá trị hàng hoátrong sản xuất
* Trên thị trường.
Giá cả cao hặc thấp là do ảnh hưởng củacạnh tranh, cung – cầu
- Như vậy: Quy luật giá trị là quy luật kinh
tế chi phối sự vận động của mối quan hệgiữa TGLĐCB và TGLĐXHCT của hànghóa trong sản xuất và lưu thông hang hóa
2 Tác động của quy luật giá trị.
a Điều tiết sản xuất và lưu thông hàng hoá.
- Giá cả > giá trị thì bán chạy có lãi thì tiếptục sản xuất hoặc mở rộng sản xuất
- Giá cả < giá trị thì lỗ vốn tức thu hẹp sảnxuất hoặc không sản xuất hoặc chuyển sangnghề khác
- Giá cả = giá trị vẫn tiếp tục sản xuất Như vậy: thu hút hàng hóa từ nơi có gía
cả thấp đến nơi có giá cao từ đó cân bằnghàng hóa giữa các vùng
b Kích thích lực lượng sản xuất phát triển
và năng suất lao động tăng lên.
Năng suất lao động tăng thì lợi nhuậntăngtừ đó cải tiến kĩ thuật, nâng cao taynghề, sử dụng thành tựu khoa học kĩ thuật
c Phân hoá giầu – nghèo giữa những người sản xuất hàng hóa.
- Người sản xuất có giá trị cá biệt thấp hơnhoặc bằng giá trị xã hội thì có lãi => muasắm tư liệu sản xuất, đổi mới kĩ thuật =>
Người đó phát tài, giàu có
- Người sản xuất có giá trị cá biệt cao hơn
giá trị xã hội thì => Người đó thua lỗ, phá sản…=>nghèo đi.
Như vậy: quy luật giá trị có tác dụng bình
tuyển, đánh giá người sản xuất
4 Củng cố.
- Hệ thống kiến thức trọng tâm của tiết học
- Cho học sinh trả lời một số câu hỏi trong sách giáo khoa, liên hệ với thực tế địa phương
Trang 15……….Giáo án số: 07 Ngày soạn: 15 - 09 - 2012Tuần thứ: 07
Tôn trọng quy luật giá trị trong sản xuất và lưu thông hàng hoá ở nước ta
II Tài liệu và phơng tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- SGK KTCT Mác-Lênin
- Những nội dung có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hãy chỉ ra những tác động của quy luật giá trị?
3 Học bài mới
Chúng ta đã biết quy luật giá có những tác tích cực đến sản xuất và lưu thông hànghoá tuy nhiên bên cạnh đó nó cũng có những tác động cực nhất định đến sản xuất và lưuthông hàng hoá Vậy Đảng và Nhà nước ta đã vận dụng quy luật đó như thế nào vào nềnkinh tế nước ta hiện nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Cho học sinh đọc hai ví dụ trong sách
giáo khoa trang 32
Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo
luận lớp về việc vận dụng quy luật giá trị
của Nhà nước ta
? Từ hai ví dụ đó em hãy cho biết
những thành tựu kinh tế nước ta sau khi
thực hiện đổi mới nền kinh tế?
? Sự vận dụng quy luật giá trị được
biểu hiện như thế nào?
? Làm thế nào để phát huy yếu tố tích cực
và hạn chế mặt tiêu cực của quy luật giá trị?
? Sự phân hoá giàu nghèo và những
tiêu cực của xã hội hiện nay là gì?
3 Vận dụng quy luật giá trị
a Về phía Nhà nước
- Đổi mới nền kinh tế thông qua xây dựng vàphát triển mô hình kinh tế thị trường địnhhướng xã hội chủ nghĩa
- Ban hành và sử dụng pháp luật, các chính sáchkinh tế để phát triển sản xuất và lưu thông hànghoá từ đó nâng cao đời sống nhân dân
- Thực thi chính sách xã hội và sử dụng thựclực kinh tế của Nhà nước để điều tiết thịtrường nhằm hạn chế phân hoá giàu nghèo
Trang 16Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Vì sao nền kinh tế thị trường ở nước
ta phải thực hiện định hướng XHCN?
? Mục tiêu kinh tế cần thực hiện của nước ta hiện nay là gì? Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận về việc vận dụng quy luật giá trị của công dân ? Em hãy phân tích ví dụ trong sách giáo khoa trang 33 và rút ra kết luận gì? ? Về phía công dân phải vận dụng quy luật giá trị như thé nào? ? Theo em khi nước ta gia nhập WTO nước ta có những thuận lợi và khó khăn gì? cũng như tiêu cực của xã hội b Về phía công dân - Giảm chi phí sản xuất, nâng cao chất lượng - Điều chỉnh, chuyển dịch cơ cấu sản xuất, cơ cấu mặt hàng, cơ cấu ngành sao cho phù hợp với nhu cầu trong và ngoài nước - Đổi mới công nghệ, hợp lí hoá sản xuất, cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng hàng hoá… 4 Củng cố. - Hệ thống lại những kiến thức trọng tâm của toàn bài - Có ý kiến cho rằng năng xuất lao động tăng lên làm cho lượng giá trị của một hàng hoá tăng lên Điều đó đúng hay sai? Trả lời: Năng xuất lao động tăng làm cho thời gian lao động xã hội cần thiết để sản xuất giảm vì vậy năng xuất lao động tăng thì giá trị của hang hóa giảm và ngược lại Như vậy giá trị tỷ lệ nghịch với năng xuất lao động 5 Dặn dò nhắc nhở Về nhà trả lời các câu hỏi cuối bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới Rút kinh nghiệm ………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 17- Phân biệt được mặt tích cực và hạn chế của cạnh tranh trong sản xuất và lưu thông hàng hoá.
- Nhận xét được tình hình cạnh tranh trong sản xuất và lưu thông H2 ở địa phương
3 Về thái độ
Ủng hộ các biểu hiện tích cực, phê phán tiêu cực của cạnh tranh
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- SGK KTCT Mác-Lênin
- Những nội dung có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hãy trình bày nội dung và tác động của quy luật giá trị được Nhà nước và côngdân vận dụng như thế nào ở nước ta hiện nay?
3 Học bài mới
Trên TT ta thường gặp những hiện tượng ganh đua, giành giật giữa những người bán,người mua, người sản xuất với nhau…những hiện tượng đó có cần thiết hay không? Nó tốthay xấu và cần được giải thích như thế nào? Đó là nội dung nghiên cứu của bài hôm nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên đặt vấn đề qua các câu hỏi
để học sinh nắm được đơn vị kiến thức
? Em hiểu như thế nào là cạnh tranh?
? Tại sao nói cạnh tranh là sự cần thiết
khách quan trong sản xuất và lưu thông
hành hóa?
Giáo viên viên giợi ý thêm để học sinh
phân biệt được cạnh tranh lành mạnh và
cạnh tranh không lành mạnh
? Em hiểu như thế nào là cạnh tranh lành
mạnh và cạnh tranh không lành mạnh?
(Đúng pháp luật và không đúng pháp luật)
? Theo em có những nguyên nhân nào
1 Cạnh tranh và nguyên nhân dẫn đến cạnh tranh.
a Khái niệm cạnh tranh.
- Khái niệm: là sự ganh đua về kinh tế giữanhững chủ thể trong nền sản xuất hàng hóanhằm giành giật những điều kiện thuận lợitrong sản xuất, tiêu thụ hoặc tiêu thụ hàng hóa
b Nguyên nhân dẫn đến cạnh tranh.
- Sự tồn tại của nhiều chủ sở hữu với tư cách làđơn vị kinh tế độc lập
- Điều kiện sản xuất và lợi ích khác nhau
Trang 18Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
dẫn đến cạnh tranh?
Hai nguyên nhân này là hai điều kiện
cần và đủ để cạnh tranh hình thành, tồn
tại, phát triển và trở thành một quy luật
kinh tế khách quan trong sản xuất và lưu
thông hàng hóa
? Theo em giữa các chủ thể kinh tế
diễn ra cạnh tranh nhằm mục đích gì?
? Để đạt được mục đích, những người
tham gia cạnh tranh thoong qua các loại
cạnh tranh nào?
? Bản chất cạnh tranh về mặt xã hội
được thể hiện như thế nào?
? Bản chất cạnh tranh về mặt chính trị
được thể hiện như thế nào?
Cạnh tranh có nhiều loại tuỳ theo các
căn cứ khác nhau mà người ta chia ra
thành các loại cạnh tranh
Giáo viên tổ chức cho học sinh cả lớp
thảo luận về nội dung các loại cạnh tranh
bằng cách đưa ra các câu hỏi
Trong sản xuất và lưu thông hàng hoá
hoạt động cạnh tranh đều có tính hai mặt
của nó
? Em hãy chỉ ra mặt tích cực của cạnh
tranh và lấy ví dụ minh hoạ?
? Em hãy chỉ ra mặt tiêu cực của cạnh
tranh và lấy ví dụ minh hoạ?
2 Mục đích của cạnh tranh.
- Nhằm giành lợi nhuận về mình nhiều hơn người khác
- Mục đích thể hiện:
+ Giành nguyên liệu và các nguồn lực khác + Giành ưu thế về KHCN
+ Giành thị trường, nơi đầu tư
+ Giành ưu thế về chất lượng, giá cả, bảo hành
- Bản chất của cạnh tranh: + Bản chất kinh tế: phản ánh mối quan hệ giữa người với người trong việc giải quyết lợi ích kinh tế (lợi nhuận) + Bản chất xã hội: thể hiện ở đặc điểm kinh doanh và uy tín (thương hiệu) + Bản chất chính trị: do tính chất của nhà nước chi phối (điều tiết) 3 Tính hai mặt của cạnh tranh. a Mặt tích cực của cạnh tranh. - Kích thích LLSX, KHCN phát triển, năng xuất lao động tăng lên - Khai thác tốt các nguồn lực - Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, hàng hóa có sức mạnh cạnh tranh b Mặt hạn chế của cạnh tranh. - Làm cho môi trường suy thoái và mất cân bằng nghiêm trọng - Sử dụng thủ đoạn phi pháp, bất lương - Gây rối loạn thị trường 4 Củng cố. - Hệ thống lại kiến thức cơ bản của bài - Hướng dẫn học sinh trả lời và làm bài tập trong phần cuối bài học trang 42 5 Dặn dò nhắc nhở. Về nhà làm bài tập, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp Rút kinh nghiệm ………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 19………
……….Giáo án số: 09 Ngày soạn: 04 - 09 - 2012Tuần thứ: 09
Có ý thức tìm hiểu mối quan hệ cung – cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hoá
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11, Bài tập và câu hỏi tình huống GDCD 11, sơ đồ, bảng biểu
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Em hãy nêu nguyên nhân và mục đích của cạnh tranh? chỉ ra tính hai mặt của cạnh tranh trên thị trường?
3 Học bài mới
Cung - cầu có mối quan hệ như thế nào? tại sao người sản xuất và kinh doanh lại phảidựa trên mối quan hệ cung – cầu, khi nào người sản xuất và người tiêu dùng có lợi? để làmsáng tỏ nội dung này chúng ta cùng đi tim hiểu bài 5
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Con người muốn tồn tại và phát triển thì
phải lao động sản xuất tạo ra vật phẩm để
thỏa mãn nhu cầu của mình và nhu cầu của
người khác
? Theo em mục đích của sản xuất hàng
hoá để làm gì?
(Mục đích của sản xuất là để tiêu dùng và bán)
? Khi sản phẩm trở thành hàng hóa trên
thị trường thì xuất hiện mối quan hệ gì?
( Mối quan hệ cung – cầu)
Do sự phân công lao động cho nên mỗi
người làm ra một hoặc một vài sản phẩm,
nhưng nhu cầu của con người thì nhiều vì
vậy con người phải trao đổi hàng hoá với
nhau từ đó xuất hiện cầu về hàng hoá
Giáo viên đưa ra sơ đồ về Cầu và cho
học sinh đọc khái niệm Cầu để học sinh
nắm được khái niệm Cầu
? Nhìn vào sơ đồ em hiểu thế nào là Cầu?
? Theo em tại sao Giá cả và số lượng Cầu
1 Khái niệm Cung - Cầu P
a Khái niệm Cầu đường cầu
a: là đường Cầu P: là mức giá cả thị trường Q: số lượng Cầu a
Q
- Khái niệm: là hàng hóa, dịch vụ mà người tiêu
dùng cần mua trong một thời kì nhất định tươngứng với giá cả và thu nhập xác định
Lưu ý: Giá cả và số lượng cầu tỉ lệ nghịch với nhau
- Yếu tố tác động đến cầu: Thu nhập, giá cả, thị
hiếu, lãi suất, sức mua của đồng tiền…trong đó giá
cả là yếu tố quan trọng nhất.
- Các loại nhu cầu: nhu cầu cho sản xuất và cầu
cho tiêu dùng nhưng nhu cầu phải có khả năngthanh toán
b Khái niệm Cung P đường cung
b: là đường CungP: là mức giá cả hành hoá b
Trang 20Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
lại tỉ lệ nghịch với nhau?
? Theo em có những yếu tố nào tác động
đến Cầu?
? Trong các yếu tố đó thì yếu tố nào
quan trọng nhất?
? Theo em có những loại nhu cầu nào?
? Em mơ ước có một chiếc ô tô, vậy đấy
có phải là nhu cầu hay không? vì sao?
Cung hàng hoá tức đáp ứng nhu cầu về
hàng hoá của người tiêu dùng
Giáo viên đưa ra sơ đồ về Cung và cho
học sinh đọc khái niệm Cung để học sinh
nắm được khái niệm Cung
? Nhìn vào sơ đồ em hiểu thế nào là Cung?
? Theo em có những yếu tố nào tác động
đến Cung?
? Trong các yếu tố đó thì yếu tố nào là
quan trọng nhất?
Thông qua sơ đồ giáo viên phân tích cho
học sinh nắm được mqhệ Cung - Cầu Nhìn
vao sơ đồ ta thấy người mua (đường Cầu)
người bán (đường Cung) họ gặp nhau tại
(điểm I) tạo nên mối quan hệ Cung - Cầu
? Chủ thể của mối quan hệ cung - cầu là
ai? Và mối quan hệ nhằm xác định cái gì?
? Theo em Cung - Cầu tác động lẫn nhau
như thế nào?
? Theo em Cung - Cầu ánh hưởng đến giá
cả thị trường như thế nào?
? Theo em giá của thị trường có ảnh
hưởng như thế nào đến Cung - Cầu?
Giáo viên giúp học sinh nắm được sự vận
dụng quan hệ Cung - Cầu thích ứng của nhà
nước, người sản xuất kinh doanh và người
tiêu dung
? Theo em Nhà nước phải vận dụng mối
quan hệ cung – cầu như thế nào?
? Theo em người sản xuất kinh doanh
phải vận dụng mối quan hệ cung – cầu như
thế nào?
? Theo em người tiêu dùng phải vận
dụng mối quan cung – cầu như thế nào?
Q: là số lượng cung
Q
- Khái niệm: Là tổng khối lượng hàng hóa, dịch vụ
mà người sản xuất sẽ sản xuất và sẽ bán ra trongmột thời kì nhất định tương ứng với giá cả, khảnăng sản xuất và chi phí sản xuất xác định
Lưu ý: Giá cả và số lượng cung tỉ lệ thuận với nhau
- Yếu tố tác động đến cung: Khả năng sản xuất,
năng xuất lao động, chi phí sản xuất, giá cả, các yếu
tố sản xuất được sử dụng, sản lượng và chất lượng
các nguồn lực…Trong đó giá cả là yếu tố trọng tâm.
2 Mối quan hệ cung - cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hoá.
a Nội dung quan hệ cung - cầu
Thể hiện quan hệ giữa người mua – bán, giữa sản xuất– tiêu dùng => để xác định giá cả và số lượng hàng hoá
Đường cầu P
I Đường cung
a
b Q
- Cung – Cầu tác động lẫn nhau
+ Khi cầu tăng => mở rộng sản xuất => cung tăng+ Khi cầu giảm => sản xuất giảm => cung giảm
- Cung – Cầu ảnh hưởng đến giá cả thị trường
+ Khi Cung = Cầu thì giá cả = giá trị + Khi Cung > Cầu thì giá cả < giá trị + Khi Cung < Cầu thì giá cả > giá trị
- Giá cả ảnh hưởng đến Cung – Cầu
+ Giá cả tăng => mở rộng SX => cung tăng và cầugiảm khi thu nhập không tăng
+ Giá cả giảm => sản xuất giảm => cung giảm vàcầu tăng mặc dù thu nhập không tăng
b Vai trò của quan hệ cung – cầu (không dạy)
3 Vận dụng quan hệ Cung- Cầu
- Đối với nhà nước
+ Khi cung < cầu do khách quan, điều tiết bằng cách
sử dụng lực lượng dự trữ để giảm giá và tăng cung+ Khi cung < cầu do tự phát, đầu cơ, tích trữ thìđiều tiết băng cách xử lí vi phạm pháp luật, sử dụnglực lượng dự trữ quốc gia để tăng cung
+ Khi cung > cầu quá nhiều thì phải kích cầu nhưtăng lương, tăng đầu tư…để tăng cầu
- Đối với người sản xuất, kinh doanh
+ Cung > Cầu thì thu hẹp sản xuất kinh doanh + Cung < Cầu thì mở rộng sản xuất kinh doanh
- Đối với người tiêu dùng
+ Cung < Cầu thì giảm mua + Cung > Cầu thì tăng mua
Trang 214 Củng cố
- Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của bài
- Cho học sinh lấy ví dụ thực tế ở địa phương có liên quan đến bài học
5 Dặn dò nhắc nhở
Về nhà ôn tập các bài đã học để giờ sau kiểm tra 1 tiết
Giáo án số: 10 Ngày soạn: 08 - 10 - 2012 Tuần thứ: 10
- Củng cố lại kiến thức cho học sinh từ đó giúp học sinh hệ thống lại những kiến thức đã học
- Hướng dẫn học sinh ôn tập, học bài và vận dụng k.thức một cách có hệ thống và có hiệu quả
- Học sinh định hướng được việc ôn tập cũng như cách làm bài của học sinh
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 11
- Bài tập tình huống
- Những tình huống học sinh có thể hỏi
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Nội dung ôn tập
- Hệ thống hoá kiến thức trọng tâm, cơ bản của bài 1, 2,3, 4, 5
- Cho học sinh trao đổi những nội dung, những vấn đề đã học
- Giáo viên trả lời những câu hỏi thắc mắc của học sinh
- Đặt ra một số câu hỏi ở dạng kiểm tra
- Định hướng cách làm bài kiểm tra cho học sinh
2 Dặn dò, nhắc nhở
Về ôn tập tuần sau kiểm tra một tiết
Trang 22Giáo án số: 11 Ngày soạn: 18 - 10 - 2012 Tuần thứ: 11
Ngày dạy
Sĩ số
KIỂM TRA MỘT TIẾT
I Mục tiêu kiểm tra.
- Đánh giá được chất lượng học tập bộ môn của học sinh và thái độ của học sinh đốivới bộ môn
- Đánh giá được kĩ năng, kĩ sảo làm bài của học sinh và kĩ năng vận dụng kiến thứcvào thực tế địa phương
- Từ đó giáo viên có cái nhìn tổng quát và điều chỉnh (nếu có) phương pháp và kĩnăng truyền thụ kiến thức cho học sinh
II Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Nội dung kiểm tra.
Câu hỏi/Mức độ nhận
biết Nhận biết Thông hiểu Vận dụng
Câu 1: Phát triển kinh tế có
ý nghĩa gì đối với cá nhân,
gia đình và xã hội.
Trình bày được nội dung
ý nghĩa phát triển kinh
tế đối với cá nhân, gia đình và xã hội
20% tổng số điểm
Câu 2: Em hãy trình bày
nội dung mối quan hệ cung
- cầu? sự vận dụng quan hệ
cung - cầu của nhà nươc,
người sản xuất kinh doanh
và người tiêu dùng trong
sản xuất và lưu thông hàng
Câu 3: Tại sao nói giá cả
hàng hóa là “mệnh lệnh"
của thị trường đối với mọi
người sản xuất và lưu
thông hàng hóa?
Vận dụng kiến thức để giải quyết nội dung câu hỏi
20% tổng số điểm
Câu 1: Phát triển kinh tế có ý nghĩa gì đối với cá nhân, gia đình và xã hội
a Đối với cá nhân
+ Có việc làm từ đó có thu nhập, nhu cầu vật chất và tinh thần tăng
+ Được học tập, chăm sóc sức khỏe từ đó tuổi thọ tăng…
Trang 23b Đối với gia đình
+ Gia đình hạnh phúc từ đó được chăm sóc, giáo dục, gia đình văn hóa…
+ Thực hiện được các chức năng kinh tế, sinh sản…
c Đối với xã hội
+ Thu nhập quốc dân tăng từ đó chất lượng cuộc sống tăng, văn hóa, giáo dục, y tế phát triển+ Chính sách quốc phòng, an ninh, đối ngoại được đảm bảo
Câu 2: Em hãy trình bày nội dung, mối quan hệ cung - cầu? sự vận dụng quan hệ cung
- cầu trong sản xuất và lưu thông hàng hóa? (6 điểm)
a Nội dung của quan hệ cung – cầu
Thể hiện qhệ giữa người mua – ngươì bán, giữa sản xuât – tiêu dùng => để xác địnhgiá cả và số lượng hàng hoá
- Cung – cầu tác động lẫn nhau (1 điểm)
+ Khi cầu tăng => mở rộng sản xuất => cung tăng
+ Khi cầu giảm => sản xuất giảm => cung giảm
- Cung – cầu ảnh hưởng đến giá cả thị trường (1 điểm)
+ Khi Cung = Cầu thì giá cả = giá trị
+ Khi Cung > Cầu thì giá cả < giá trị
+ Khi Cung < Cầu thì giá cả > giá trị
- Giá cả ảnh hưởng đến cung – cầu (1 điểm)
+ Giá cả tăng => mở rộng sản xuất => cung tăng và cầu giảm khi thu nhập không tăng+ Giá cả giảm => sản xuất giảm => cung giảm và cầu tăng mặc dù thu nhập không tăng
b.Vận dụng quan hệ cung- cầu
- Đối với nhà nước (1 điểm)
+ Khi cung < cầu do k.quan, điều tiết bằng cách sử dụng lực lượng dự trữ để giảm giá vàtăng cung
+ Khi cung < cầu do tự phát, đầu cơ, tích trữ thì điều tiết băng cách xử lí VPPL, sử dụng lựclượng dự trữ quốc gia để tăng cung
+ Khi cung > cầu quá nhiều thì phải kích cầu như tăng lương, tăng đầu tư…để tăng cầu
- Đối với người sản xuất – kinh doanh (1 điểm)
+ Cung > Cầu thì thu hẹp sản xuất – kinh doanh
+ Cung < Cầu thì mở rộng sản xuất – kinh doanh
- Đối với người tiêu dùng (1 điểm)
+ Cung < Cầu thì giảm mua
+ Cung > Cầu thì tăng mua
Câu 3: Tại sao nói giá cả hàng hóa là “mệnh lệnh" của thị trường đối với mọi người
sản xuất và lưu thông hàng hóa? (2 điểm)
Vì giá cả là sự phản ánh rõ nét nhất tình hình của thị trường Mọi người sản xuất vàtrao đổi hàng hóa muốn giành được nhiều lợi nhuận thì phải căn cứ vào sự vận động của giá
cả để điều chỉnh hành vi sản xuất kinh doanh cho phù hợp
Ví dụ: Một hành hóa A có giá cao, bán chạy, lãi nhiều thì người sản xuất hàng hóa A
sẽ mở rông quy mô sản xuất và ngược lại
Trang 24I Mục tiêu bài học.
Học xong tiết 1 bài này học sinh cần nắm được
1 Về kiến thức
- Học sinh nắm được khái niệm và tính tất yếu của công nghiệp hóa - hiện đại hóa
- Học sinh nắm được tác dụng to lớn của công nghiệp hóa - hiện đại hóa ở nước ta
2 Về kĩ năng
Hiểu được tình hình và trình độ công nghiệp hóa - hiện đại hóa ở các nước và ở nước ta
3 Về thái độ
- Nâng cao lòng tin vào đường lối công nghiệp hóa - hiện đại hóa của Đảng và Nhà nước ta
- Xác định đúng tinh thần, thái độ, trách nhiệm công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- SGK KTCT Mác-Lênin
- Những nội dung có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Học bài mới
Trong sự nghiệp xây dựng đất nước Đảng và Nhà nước ta đang thực hiện mục tiêu
“dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” đồng thời xác định công nghiệphóa - hiện đại hóa là nhiệm vụ trọng tâm trong thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.Vậy công nghiệp hóa - hiện đại hóa là gì…
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Cho học sinh đọc phần “a-1”
? Bằng kiến thức lịch sử em hãy cho biết
nhân loại đã trải qua mấy cuộc CM KHKT?
(Hai lần) ? Vậy cuộc cách mạng KHKT lần I diễn
ra vào khoảng thời gian nào? ở đâu?
? Vậy em hiểu thế nào là CNH?
? Bằng kiến thức lịch sử em hãy cho biết
cuộc cách mạng KHKT lần II diễn ra vào
khoảng thời gian nào?
? Tác dụng của cách mạng kĩ thuật đối
với Việt Nam trong quá trình xây dựng chủ
nghĩa xã hội?
? Vậy em hiểu thế nào là hiện đại hoá
1 Khái niệm công nghiệp hóa – hiện đại hóa, tính tất yếu khách quan và tác dụng của công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước.
a Khái niệm công nghiệp hóa – hiện đại hóa.
- CM KHKT I: (30-TK XVIII ở Anh): chuyển
từ lao động thủ công sang lao động cơ khí
+ CNH: là chuyển từ hoạt động sản xuất thủ công
là chính sang sử dụng phổ biến sức lao động dựatrên sự phát triển của công nghiệp cơ khí
- CM KHKT II: (50-TK XX): chuyển từ laođộng cơ khí sang tự động hoá
+ HĐH: là quá trình ứng dụng và trang bị
những thành tựu khoa học công nghệ vào quá
Trang 25Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Em hãy nêu những thành tựu cơ bản
của CM KHKT lần I và II?
Cho học sinh phân tích khái niệm và
chia ra các ý chính của khái niệm
? Nội dung của quá trình chuyển đổi căn
bản toàn diện được biểu hiện như thế nào?
? Phương pháp của qúa trình chuyển đổi
căn bản toàn diện được thể hiện như thế nào?
? Mục đích của quá trình chuyển đổi căn
bản toàn diện được thể hiện như thế nào?
Yêu cầu học sinh giải thích mối quan hệ
công nghiệp hóa với hiện đại hóa trong thời
đại ngày nay tại sao đòi hỏi nước ta thực
hiện công nghiệp hóa hiện đại
? Theo em nước thực hiện CNH muộn,
vậy muốn rút ngắn khoảng cách tụt hậu
chúng ta phải thực hiện CNH như thế nào?
(nội sinh hoá và ngoại sinh hoá)
? Em hiểu thế nào là nội sinh hóa?
? Em hiểu thế nào là ngoại sinh hoá?
? Theo em tại sao nước ta phải lựu chọn và
thực hiện công nghiệp hóa rút ngắn hiện đại?
? Em hãy cho biết thực trạng CSVCKT
của nước ta hiện nay? Chúng ta phải làm gì?
? Theo em thu nhập ở nước ta cao hay
thấp? So sánh với các nước trong khu vực và
trên thế giới về kinh tế, KHKT? để rút ngắn
khoảng cách tụt hậu đó c.ta phải làm gì?
? Năng xuất lao động ở nước ta đã cao
Sự phát triển văn hoá XH
Đối ngoại và AN-QP
? Em hãy liên hệ với thực tiễn ở địa
phương do CNH-HĐH mang lại?
trình sản xuất kinh doanh và quản lí KTXH
- Khái niệm CNH-HĐH: (SGK trang 50)
- Qua trình chuyển đổi căn bản toàn diện: + Nội dung: HĐKT và quản lí KTXH + Phương pháp: chuyển từ lao động thủ công
sang công nghệ, phương tiện, phương pháptiên tiến, hiện đại
+ Mục đích: đạt năng xuất lao động cao
- Nước ta thực hiện CNH rút ngắn bằng hai cách: + Nội sinh hoá: ứng dụng thành tựu KHCN để
tự tạo ra cơ sở vật chất kĩ thuật
+ Ngoại sinh hoá: nhận chuyển giao KTCN từcác nước tiên tiến để xây dựng CSVC
- Căn cứ để thực hiện CNH rút ngắn:
+ Nhân loại đã trải qua hai CM KHKT+ Thành tựu hơn 26 năm đổi mới+ Xu hướng toàn cầu hoá và HNKTQT+ Yêu cầu thu hẹp khoảng cách tụt hậu
b Tính tất yếu khách quan và tác dụng của công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước.
- Tính tất yếu khách quan của CNH-HĐH
+ Do yêu cầu phải xây dựng cơ sở vật chất kĩthuật của CNXH
+ Do yêu cầu phải rút ngắn khoảng cách tụthậu xa về kinh tế, khoa học công nghệ
+ Do yêu cầu phải tạo ra NSLĐ xã hội cao
4 Củng cố
- Hệ thống lại KT cơ bản của tiết
- Những tiền đề để tiến hành CNH-HĐH trong thời kì quá độ lên CNXH ở nước ta
+ Huy động vốn và sử dụng vốn có hiệu quả
+ Nguồn nhân lực
+ Tiềm lực khoa học kĩ thuật
+ Quan hệ kinh tế đối ngoại
+ Sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước
5 Dăn dò nhắc nhở.
Trang 26Về nhà trả lời các câu hỏi cuối phần bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp
I Mục tiêu bài học.
Học xong tiết 2 bài này học sinh cần nắm được
1 Về kiến thức
- Nêu được nội dung cơ bản của công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
- Hiểu được trách nhiệm của công dân trong sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
2 Về kĩ năng
Biết xác định trách nhiệm của bản thân trong sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
3 Về thái độ
- Tin tưởng ủng hộ đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước về công nghiệp hóa - hiện đại hóa
- Phấn đấu học tập, rèn luyện để đáp ứng sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 11
- SGK KTCT Mác-Lênin
- Những nội dung có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Trình bầy khái niệm công nghiệp hóa - hiện đại hóa? Tác dụng do công nghiệp hóa
- hiện đại hóa đem lại? Tại sao nước ta lại thực hiện công nghiệp hóa rút ngắn?
3 Học bài mới
Giờ trước các em đã nắm được thế nào là công nghiệp hóa - hiện đại hóa và tác dụngcủa nó đem lại Vậy công nghiệp hóa - hiện đại hóa có những nội dung gì và trách nhiệm củamỗi công dân đối với sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa ra sao?
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Cho học sinh đọc phần 2 nhỏ trang 51 và 52
? Em hãy cho biết lực lượng sản
xuất bao gồm những yếu tố nào?
? Theo em tại sao chúng ta phải phát
triển mạnh lực lượng sản xuất? Em hãy
lấy ví dụ và phân tích nội dung?
? Em hiểu thế nào là xây dựng một
cơ cấu kinh tế hợp lý? Tại sao chúng ta
phải xây dựng cơ cấu kinh tế hợp lý?
2 Nội dung cơ bản của CNH-HĐH ở nước ta.
a Phát triển mạnh mẽ lực lượng sản xuất.
LLSX gồm: Người lao động và tư liệu sản xuấtTLSX gồm: tư liệu lao động và đối tượng lao động
+ Chuyển từ nền kinh tế dựa trên kĩ thuật thủcông sang kĩ thuật cơ khí
+ Áp dụng thành tựu khoa học công nghệ vàocác ngành kinh tế quốc dân
Trang 27Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Nước ta hiện nay đang xây dựng
cơ cấu ngành kinh tế như thế nào?
? Bằng kiến thức Địa lý em cho biết
nước ta hiện nay chia làm mấy vùng
kinh tế?
? Nước ta hiện nay có mấy thành
phần kinh tế?
? Xu hướng chuyển dịch cơ cấu
ngành kinh tế ở nước ta hiện nay theo
xu hướng nào?
? Tỉ trọng GDP trong cơ cấu ngành
kinh tế ở nước ta hiện nay được thể
hiện như thế nào?
? Hiện nay ở nước ta xu hướng
chuyển dịch cơ cấu lao động diễn ra
như thế nào?
? Em hãy nêu những thuận lợi và khó
khăn khi vận dụng những nội dung này
trong sự nghiệp xây dựng đất nước?
Cho học sinh thảo luận chung cả lớp
để tìm hiểu: Công dân có trách nhiệm
như thế nào đối với sự nghiệp công
nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước
? Trách nhiêm của công dân trong
sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại
hóa xây dựng đất nước như thế nào?
? Liên hệ thực tiễn ở nước ta và địa
phương về việc vận dụng kiến thức
công nghiệp hóa - hiện đại hóa trong
giai đoạn hiện nay?
+ Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
b Xây dựng một cơ cấu kinh tế hợp lý, hiện đại
và có hiệu quả.
- Cơ cấu kinh tế.
- Xu hướng chuyển dịch ngành kinh tế từ cơ cấunông nghiệp sang cơ cấu công nghiệp sang cơcấu CN-NN-DV hiện đại
- Tỉ trọng phát triển cơ cấu ngành kinh tế trong GDP.
+ Tỉ trọng công nghiệp và dịch vụ ngày càng tăng+ Tỉ trọng nông nghiệp ngày càng giảm
- Xu hướng chuyển dịch cơ cấu lao động.
3 Trách nhiệm của công dân đối với sự nghiệp CNH-HĐH đất nước.
- Có nhận thức đúng về CNH-HĐH
- Có lựa chọn trong sản xuất – kinh doanh
- Tiếp thu thành tựu khoa học – công nghệ
- Ra sức học tập và rèn luyện
4 Củng cố.
- Hệ thống lại kiến thức cơ bản của tiết và toàn bài
? Mục tiêu công nghiệp hóa - hiện đại hóa ở nước ta là gì?
Cơ cấu ngành KT: CN-NN- DV
Cơ cấu 7 vùng KT theo l.thổ (7 vùng)
Cơ cấu thành phần kinh tế (5TPKT)
Xu hướng chuyể
n dịch
cơ cấu lao động
Tỉ trọng LĐ NN giảm
Tỉ trọng lao động công nghiệp, dịch vụ tăng
Tỉ trọng lao động chân tay giảm
Tỉ trọng lao động trí óc tăng
Trang 28 Xây dựngnước ta thành nước công nghiệp: cơ sở vật chất kĩ thuật hiện đại, cơ cấukinh tế hợp lý, quan hệ sản xuất tiến bộ
Đời sống vật chất, tinh thần ngày càng được nâng lên, ANQP đảm bảo
Xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà làm bài tập cuối bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớpGiáo án số: 14 Ngày soạn: 10 - 11 - 2012Tuần thứ: 14
Ngày dạy
Sĩ số Bài 7: THỰC HIỆN NỀN KINH TẾ NHIỀU THÀNH PHẦN
VÀ TĂNG CƯỜNG VAI TRÒ QUẢN LÍ KINH TẾ CỦA NHÀ NƯỚC
- Biết quan sát thực tiễn thấy được sự tồn tại và hoạt động của các thành phần kinh tế
- Phân biệt được các thành phần kinh tế ở đại phương
- SGK KTCT Mác-Lênin, câu hỏi tình huống
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Em phải làm gì để góp phần vào sự nghiệp CNH-HĐH đất nước?
3 Học bài mới
Hiện nay hàng hoá nhiều, phong phú, đa dạng, chất lượng cao, giá cả hợp lý, đời sống nhândân được cải thiện Cuộc sống trong thời kì đổi mới có nhiều khởi sắc Vậy nguyên nhân nào dẫnđến sự thay đổi đó? Đó là nội dung nghiên cứu của bài hôm nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Thành phần kinh tế là khu vực kinh tế,
kiểu quan hệ kinh tế đặc trưng bởi hình thức
sở hữu nhất định về TLSX Do đó thành phần
kinh tế tồn tại ở những hình thức tổ chức kinh
tế nhất định, trong đó căn cứ vào QHSX nào
thống trị để xác định từng thành phần cụ thể
? Vậy theo em thành phần kinh tế có liên
quan đến sở hữu gì? thể hiện mối quan hệ
giữa cái gì?
Từ khái niệm thành phần kinh tế ta cần
xem xét TPKT trên hai mặt
1 Thực hiện nền kinh tế nhiều thành phần.
a Khái niệm thành phần kinh tế và tính tất yếu khách quan của nền kinh tế nhiều thành phần.
- Khái niệm thành phần kinh tế:
+ Có liên quan đến sở hữu tư liệu sản xuất và thể
hiện mối quan hệ giữa con người với việc chiếmhữu tư liệu sản xuất
+ Khái niệm: là kiểu quan hệ kinh tế dựa trên một
hình thức Sở hữu nhất định về tư liệu sản xuất
- Khái niệm được xem xét.
+ Pháp lí: quyền sở hữu về tư liệu sản xuất như: chi phối,
Trang 29Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Khái niệm TPKT được xem xét trên mặt
pháp lí được thể hiện như thế nào?
? Khái niệm TPKT được xem xét trên mặt
kinh tế được thể hiện như thế nào?
(Mục đích và hiệu quả kinh tế như lợi nhuận,
lợi tức, lợi tức cổ phần, địa tô…)
? Theo em ở nước ta hiện nay có mấy hình
thức sở hữu? em hiểu như thế nào về các hình
thức sở hữu đó?
? Tại sao trong thời kì quá độ đi lên
CNXH ở nước ta lại tồn tại nền kinh tế nhiều
thành phần?
? Ở nước ta hiện nay có mấy thành phần
kinh tế?
Cho học sinh đọc phần “b” trong sách giáo
khoa trang 58 đến trang 60
? Thành phần kinh tế nhà nước dựa trên
? Thành phần kinh tế tư bản nhà nước có
vai trò như thế nào?
? Thành phần kinh tế tư bản nhà nước có
những hình thức nào?
? Thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước
ngoài dựa trên hình thức sở hữu gì?
quản lí, sử dụng, thừa kế, chuyển nhượng…
+ Kinh tế: gắn với mục đích và hiệu quả kinh tế
của sở hữu tu liệu sản xuất
- Các hình thức sở hữu:
+ Sở hữu nhà nước + Sở hữu tập thể + Sở hữu tư nhân
- Tính tất yếu khách quan của sự tồn tại nền kinh tế nhiều thành ở nước ta.
+ Về mặt lí luận: trong thời kì quá độ đi lên
CNXH của bất cứ nước nào cũng tồn tại nền kinh
tế hàng hoá nhiều thành phần
+ Về mặt thực tiễn: số lượng thành phần kinh tế
tuỳ từng nước, từng thời kì
b Các thành phần kinh tế ở nước ta.
- Thành phần kinh tế nhà nước.
+ Khái niệm: Sở hữu nhà nước về TLSX + Vai trò: chủ đạo trong nền kinh tế + Hình thức: TNTN, ngân sách, NH NN, quỹ dự
trữ, DN NN…
- Thành phần kinh tế tập thể.
+ Khái niệm: Sở hữu tập thể về TLSX
+ Vai trò: nền tảng trong nền kinh tế
+ Hình thức: HTX là nòng cốt dựa trên nguyên
tắc tự nguyện cùng có lợi
- Thành phần kinh tế tư nhân.
+ Khái niệm: Sở hữu tư nhân về TLSX và sử dụng
lao động làm thuê
+ Vai trò: phát huy nhanh và có hiệu quả sức lao
động, tay nghề, thời gian lao động…
+ Hình thức: Kinh tế hộ gia đình, kinh tế trang
trại, doanh nghiệp tư nhân…
- Thành phần kinh tế tư bản nhà nước.
+ Khái niệm: Sở hữu hỗn hợp về vốn giữa kinh tế
NN với TBTN trong và ngoài nước
+ Vai trò: thu hút vốn, công nghệ, kinh nghiệm tổ
chức quản lí, sản xuất kinh doanh…
+ Hình thức: liên doanh giữa nhà nước với tư bản
trong và ngoài nước…
- Thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
+ Khái niệm: Sở hữu 100% vốn nước ngoài + Vai trò: thu hút vốn, công nghệ, kinh nghiệm tổ
chức quản lí, sản xuất kinh doanh…
+ Hình thức: công ty, doanh nghiệp có 100% vốn
của nước ngoài SX-KD ở Việt Nam…
c Trách nhiệm của công dân đối với việc thực hiện nền KT nhiều thành phần.
- Tin tưởng, chấp hành đường lối phát triển nềnkinh tế nhiều thành phần
- Tham gia lao động sản xuất ở gia đình
Trang 30Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước
ngoài có vai trò như thế nào?
? Thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước
Về nhà làm các bài tập còn lại ở cuối bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp
Giáo án số: 15 Ngày soạn: 16 - 11 - 2012 Tuần thứ: 15
Ngày dạy
Sĩ số PHẦN II: CÔNG DÂN VỚI CÁC VẤN ĐỀ CHÍNH TRỊ-XÃ HỘI
Bài 8: CHỦ NGHĨA XÃ HỘI
- SGK CNXH KH, sơ đồ, câu hỏi tình huống
- Những thông tin có liên quan đến bài học
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Em hãy trình bày các thành phần kinh tế ở nước ta hiện nay?
3 Học bài mới
Chủ nghĩa xã hội là mục tiêu cách mạng mà Đảng và nhân dân ta đang ra sức xâydựng Vậy chủ nghĩa xã hội là gì? Chủ nghĩa xã hội có gì khác với các chế độ xã hội trướcđây? đó là nội dung nghiên cứu của bài hôm nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Cho học sinh đọc phần “b” và cùng
nhau bàn luận về các đặc trưng đó sau đó
giáo viên nêu câu hỏi gợi ý cho cả lớp
thảo luận các câu hỏi
? Theo em mục tiêu xây dựng đất
nước của Đảng và nhân dân ta là gì?
? XH XHCN mà nhân dân ta đang
xây dựng do ai làm chủ? Tại sao?
? XH XHCN mà nhân dân ta đang
1 Chủ nghĩa xã hội và những đặc trưng cơ bản của chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.
a Chủ nghĩa xã hội là giai đoạn đầu của xã
hội cộng sản chủ nghĩa (Giảm tải – đọc thêm)
b Những đặc trưng cơ bản của chủ nghĩa hội
ở Việt Nam
- Dân giầu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân
Trang 31Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
xây dựng có nề kinh tế như thế nào?
? XH XHCN mà nhân dân ta đang
xây dung có nền văn hoá như thế nào?
? Xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân
dân ta đang xây dựng thì con người được
giải phóng như thế nào?
? Mâu thuẫn dân tộc, sắc tộc trong
nước ta có xẩy ra không? Tại sao?
? Nhà nước xã hội chủ nghĩa Việt
Nam là nhà nước của ai? Vì sao?
? Nước ta thực hiện mối quan hệ với
các nước theo nguyên tắc nào?
? Có quan điểm: nước ta vừa có chủ
nghĩa xã hội vừa chưa có chủ nghĩa xã
hội theo em đúng hay sai? Vì sao?
Bàn về chủ nghĩa xã hội, Mac-Lênin
khẳng định “tất cả các dân tộc sẽ đi lên
chủ nghĩa xã hội Đó là điều không thể
tránh khỏi và đều phải trải qua thời kì
quá độ lên chủ nghĩa xã hội
Giáo viên tổ chức cho học sinh cả
lớp thảo luận về tính tất yếu khách quan
lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam
? Tại sao quá độ đi lên chủ nghĩa xã
hội ở VN lại là một tất yếu khách quan
? Ngay sau khi hoàn thành cuộc cách
mạng dân tộc dân chủ nhân dân, nước ta
xây dựng theo chế độ nào? vì sao?
? Theo em, theo chủ nghĩa Mác-Lênin
có mấy hình thức quá độ? Nước ta đi lên
CNXH theo hình thức nào? phân tích bỏ
qua cái gì và không bỏ qua cái gì?
? Trong thời kì quá độ ở Việt Nam có
còn tồn tại cái cũ và cái lạc hậu không?
cho ví dụ?
chủ, văn minh
- Do nhân dân lao động làm chủ
- Có nền kinh tế phát triển cao, lực lượng sảnxuất hiện đại, công hữu về tư liệu sản xuất
- Có nền văn hoá tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc
- Con người được g.phóng khỏi áp bức bóc lột
- Các dân tộc trong nước đoàn kết, bình đẳng
- Nhà nước của dân, do dân, vì dân
- Có quan hệ hữu nghị, hợp tác với tất cả cácnước trên thế giới
Như vậy: nước ta vừa có chủ nghĩa xã hội vừachưa có chủ nghĩa xã hội
2 Quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.
a Tính tất yếu khách quan đi lên CNXH ở Việt Nam
- Tính tất yếu:
+ Là việc làm đúng, phù hợp với điều kiện lịch sử+ Phù hợp với nguyện vọng của nhân dân
+ Phù hợp với xu thế của thời đại
- Nước ta lựa chọn con đường XHCN vì:
+ Đất nước mới có độc lập thực sự+ Xoá bỏ được áp bức, bóc lột+ Nhân dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc, cóđiều kiện phát triển
- Có hai hình thức quá độ:
+ Quá độ trực tiếp+ Quá độ gián tiếp (bỏ qua CNTB-VN)
- Nước ta đi lên chue nghĩa xã hội bỏ qua giai đoạn phát triển tu bản chủ nghĩa.
+ Bỏ qua: sự thống trị của quan hệ sản xuất và
kiến trúc thượng tầng tu bản chủ nghĩa
+ Không bỏ qua: tiếp thu, kế thừa khoa học côngnghệ, văn hoá tiên tiến…
4 Củng cố.
- Hệ thống lại kiến thức trọng tâm của tiết
- Cho học sinh trả lời các câu hỏi
+ Theo em trong 8 đ.trưng, đặc nào được thể hiện rõ nhất trong c.sống hiện nay ở nước ta?
(Đó là đặc trưng: 1, 2, 4, 5, 6, 7, 8)
- Cho học sinh thảo luận: Em hãy chỉ ra mặt tích cực và hạn chế ở xã hội nước ta hiện nay
+ Tích cực: có Đảng cộng sản lãnh đạo, nhà nước của dân, do dân, vì dân,có truyền
thống tốt đẹp, tài nguyên thiên nhiên phong phú, chính trị ổn định, quan hệ rộng mở…
+ Hạn chế: Chiến tranh tàn phá, các thế lực thù địch chống phá, điểm xuất phát thấp,TNXH, tham ô, tham nhũng, hàng giả…
Trang 32- Cho học tìm hiểu đặc điểm thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.
+ Chính trị: Vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản, nhà nước của dân, do dân, vì dân + Kinh tế: LLSX phát triển ở trình độ thấp, nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần + Văn hoá: Tồn tại nhiều loại, nhiều khuynh hướng, còn tồn tại tư tưởng lạc hậu
+Xã hội: có nhiều giai cấp, tầng lớp, đời sống giữa các vùng chưa đều, TNXH…
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà làm các bài tập cuối bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi
Giáo án số: 16 Ngày soạn: 25 - 11 - 2012 Tuần thứ: 16
Ngày dạy
Sĩ số THỰC HÀNH: NHỮNG NỘI DUNG ĐÃ HỌC
-SGK tình huống, bài tập trắc nghiệm GDCD
- Các SGK và kiến thức có liên quan đến chưng trình lớp 11
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Nội dung thực hành
- Nhắc lại một cách khái quát nội dung chương trình học kì I và nêu cách vận dụng vào thực tế
- Định hướng cho học sinh nêu ra những câu hỏi thắc mắc có liên quan đến nội dung bài học-Cho học sinh làm một số bài tập tình huống trong sách bài tập tình huống Giáo dục côngdân mà giáo viên đã lựa chọn
Trang 33- Giáo viên nhắc những kiến thức trọng tâm của chương trình và cách vận dụng vào thực tế
4 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà học bài cũ, tiết sau ôn tập học kì I
Giáo án số: 17 Ngày soạn: 30 - 11 - 2012 Tuần thứ: 17
- Củng cố lại kiến thức cho học sinh từ đó giúp học sinh hệ thống lại những kiến thức đã học
- Hướng dẫn học sinh ôn tập, học bài và vận dụng kiến thức một cách có hệ thống và cóhiệu quả
- Học sinh định hướng được việc ôn tập cũng như cách làm bài của học sinh
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 11
- Bài tập tình huống, SGK KTCT, CNXHKH
- Những tình huống học sinh có thể hỏi
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Nội dung ôn tập
- Hệ thống hoá kiến thức trọng tâm, cơ bản của học kì I
- Cho học sinh trao đổi những nội dung, những vấn đề đã học
- Giáo viên trả lời những câu hỏi thắc mắc của học sinh
- Đặt ra một số câu hỏi ở dạng kiểm tra
- Định hướng cách làm bài kiểm tra cho học sinh
3 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà ôn tập và tiết sau kiểm tra học kì I
Trang 34Giáo án số: 18 Ngày soạn: 05 - 12 - 2012 Tuần thứ: 18
Ngày dạy
Sĩ số
KIỂM TRA HỌC KÌ I
I Mục tiêu kiểm tra.
- Đánh giá được chất lượng học tập bộ môn của học sinh và thái độ của học sinh đối với bộ môn
- Đánh giá được kĩ năng, kĩ sảo làm bài của học sinh và kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực
biết Nhận biết Thông hiểu Vận dụng
Câu 1: Em hãy trình bày
nội dung cơ bản của
CNH-HĐH ở nước ta hiện nay
Nêu được các nội dung của CNH-HĐH
50% tổng số điểm
Câu 2: Theo em, có những
yếu tố nào tác động đến số
lượng cung hàng hóa? tại
sao giá cả và số lượng
cung tỉ lệ thuận với nhau
Chỉ ra các yếu tố tác động đến cung và chứng minh được
30% tổng số điểm
Câu 1: (5 điểm) Em hãy trình bày nội dung cơ bản của CNH-HĐH ở nước ta hiện nay?
Trang 35a Phát triển mạnh mẽ lực lượng sản xuất.
LLSX gồm: Người lao động và tư liệu sản xuất
TLSX gồm: tư liệu lao động và đối tượng lao động
+ Chuyển từ nền kinh tế dựa trên kĩ thuật thủ công sang kĩ thuật cơ khí
+ Áp dụng thành tựu khoa học công nghệ vào các ngành kinh tế quốc dân
+ Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
b Xây dựng một cơ cấu kinh tế hợp lý, hiện đại và có hiệu quả.
- Cơ cấu kinh tế
+ Cơ cấu ngành kinh tế
+ Cơ cấu vùng kinh tế
+ Cơ cấu thành phần kinh tê
- Xu hướng chuyển dịch ngành kinh tế từ cơ cấu nông nghiệp sang cơ cấu công nghiệp sang
cơ cấu CN-NN-DV hiện đại
- Tỉ trọng phát triển cơ cấu ngành kinh tế trong GDP
+ Tỉ trọng công nghiệp và dịch vụ ngày càng tăng
+ Tỉ trọng nông nghiệp ngày càng giảm
- Xu hướng chuyển dịch cơ cấu lao động
+ Tỉ trọng lao động nông nghiệp giảm
+ Tỉ trọng lao động công nghiệp và dịch vụ tăng
+ Tỉ trọng lao động chân tay giảm
+ Tỉ trọng lao động trí óc tăng
Câu 2: (2 điểm) Theo em, có những yếu tố nào tác động đến số lượng cung hàng hóa? tại sao giá cả và số lượng cung tỉ lệ thuận với nhau?
- Yếu tố tác động đến cung: Khả năng sản xuất, năng xuất lao động, chi phí sản xuất, giá cả,
các yếu tố sản xuất được sử dụng, sản lượng và chất lượng các nguồn lực…Trong đó giá cả là
yếu tố trọng tâm
- Giá cả và số lượng cung tỉ lệ thuận với nhau vì: giá cả hàng hóa cao thì người sản xuất sẽ đẩy mạnh sản xuất => cung tăng
Câu 3: (3 điểm) Em hãy chỉ ra mặt tích cực và hạn chế ở xã hội nước ta hiện nay
+ Tích cực: có Đảng cộng lãnh đạo; nhà nước của dân, do dân, vì dân; có truyềnthống tốt đẹp; tài nguyên thiên nhiên phong phú; chính trị ổn định; quan hệ rộng mở…
+ Hạn chế: Chiến tranh tàn phá, các thế lực thù địch chống phá, điểm xuất phát thấp,TNXH, tham ô, tham nhũng, hàng giả…
ĐỀ THI SỐ 02
Câu hỏi/Mức độ nhận
biết Nhận biết Thông hiểu Vận dụng
Câu 1: Em hãy nêu và
Câu 2: Theo em, có những
yếu tố nào tác động đến số
lượng cầu hàng hóa? tại
Chỉ ra các yếu tố tác động đến cung và chứng minh được
Trang 36sao giá cả và số lượng cầu tỉ
lệ nghịch với nhau?
20% tổng số điểm
Câu 3: Theo em, chế độ xã
hội chủ nghĩa ưu việt hơn
với các chế độ xã hội trước
đây ở nước ta ở điểm nào?
Vận dụng kiến thức để giải quyết nội dung câu hỏi
30% tổng số điểm
Câu 1: (5 điểm) Em hãy nêu và phân tích các chức năng của thị trường? lấy ví dụ minh họa?
- Chức năng thực hiện (thừa nhận) giá trị sử dụng và giá trị của hàng hoá.
+ Hàng hoá bán được tức là xã hội thừa nhận hàng hóa đó phù hợp nhu cầu của thị trườngthì giá trị của nó được thực hiện
+ Hàng hoá bán được người sản xuất có tiền, có lãi thì lại tiếp tục sản xuất và mở rộng sảnxuất
- Chức năng thông tin.
+ Cung cấp thông tin về những biến động của nhu cầu xã hội
+ Những thông tin thị trường cung cấp: quy mô cung – cầu, giá cả, chất lượng, cơ cấu,chủng loại, điều kiện mua - bán
+ Giúp cho người bán đưa ra quyết định kịp thời và người mua sẽ điều chỉnh việc mua chophù hợp
- Chức năng điều tiết, kích thích hoặc hạn chế sản xuất và tiêu dùng.
+ Sự biến động của cung – cầu trên thị trường điều tiết kích thích các yếu tố sản xuất
+ Đối với người sản xuất: giá cao thì tăng sản xuất và ngược lại
+ Đối với lưu thông: điều tiết hàng hoá và dịch vụ theo giá
+ Đối với người tiêu dùng: giá cao thì giảm mua và ngược lại
Câu 2: (2 điểm) Theo em, có những yếu tố nào tác động đến số lượng cầu hàng hóa? tại sao giá cả và số lượng cầu tỉ lệ nghịch với nhau?
- Yếu tố tác động đến cầu: Thu nhập, giá cả, thị hiếu, lãi suất, sức mua của đồng tiền…trong
đó giá cả là yếu tố quan trọng nhất.
- Giá cả và số lượng cầu tỉ lệ nghịch với nhau vì giáo cả hàng hóa cao thì nhu cầu hàng hóa
giảm
Câu 3: (3 điểm) Theo em, chế độ xã hội chủ nghĩa ưu việt hơn với các chế độ xã hội
trước đây ở nước ta ở điểm nào?