Hoàn thiện kế toán xác định kết quả kinh doanh & phân phối lợi nhuận tại C.ty Than nội địa

Hoàn thiện kế toán xác định kết quả kinh doanh & phân phối lợi nhuận tại C.ty Than nội địa

Lời nói đầu

Trong nền kinh tế thị trờng hiện nay, trớc xu hớng hoà nhập và pháttriển, Việt Nam đã mở rộng quan hệ Thơng mại, hợp tác kinh tế với nhiều nớctrong khu vực trên thế giới Để tồn tại và phát triển trên thị trờng đòi hỏi cácdoanh nghiệp nhà nớc phải có sự chuyển mình, phải nâng cao tính tự chủ,năng động để tìm ra phơng thức để kinh doanh có hiệu quả, đem lại lợi nhuậncao đủ sức để cạnh tranh với các doanh nghiệp khác

Đứng trên góc độ quản lý, để hạ giá thành sản phẩm, những nhà quản lýdoanh nghiệp phải tìm hiểu nguồn gốc và nội dung cấu thành giá thành sảnphẩm, phân tích đợc những ảnh hởng của các nhân tố cụ thể tới sự tăng giảmcủa giá thành, từ đó có các biện pháp điều chỉnh Thu nhập và lợi nhuận là chỉtiêu chất lợng tổng hợp phản ánh đích thực tình hình SXKD của doanhnghiệp Khi lợi nhuận đợc xác định đúng đắn và chính xác sẽ giúp cho lãnh

đạo doanh nghiệp đánh giá theo dõi đợc hiệu quả SXKD Từ đó đa ra nhữngbiện pháp hữu hiệu nhằm giúp cho doanh nghiệp nâng cao đợc lợi nhuận.Cùng với việc tổ chức hạch toán thu nhập, việc phân phối thu nhập cũng

có ý nghĩa vô cung quan trọng đối với doanh nghiệp Việc phân phối sử dụng

đúng đắn, hợp lý thu nhập và lợi nhuận sẽ đảm bảo cho hoạt động kinh doanhcủa doanh nghiệp phát triển, đảm bảo yêu cầu quản lý vốn, phát triển SXKD,

đảm bảo lợi ích kinh tế của nhà nớc, của doanh nghiệp và ngời lao động.Tuy nhiên trong thực tế hiện nay việc tổ chức hạch toán thu nhập vàphân phối lợi nhuận cũng còn nhiều bất hợp lý gây lên các hiện tơng “lãi giả

lỗ thật” hoặc “lỗ giả lãi thật” Việc sử dung các quỹ vốn còn tuỳ tiện cha theo

đúng mục đích Do đó để khắc phục những mặt tồn tại nêu trên yêu cầu kếtoán đóng vai trò là công cụ quản lí kinh tế Đồng thời phải có công tác hạchtoán đúng đắn nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Xuất phát từ những thực tế trên, qua quá trình thực tập tại Công ty cơ khí

Z179 Tổng cục công nghiệp quốc phòng tôi chọn đề tài “Kế toán tài sản cố

định và đầu t dài hạn”.

Trong quá trình thực tập tôi đã nhận đợc sự giúp đỡ nhiệt tình của công

ty và đặc biệt là phòng kế toán Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ đầyhiệu quả của các cán bộ phòng tổ chức, và các cán bộ kế toán của công tyZ179

Kết cấu của đề tài gồm 3phần

Phần I: Lý luận chung về kế toán TSCĐ và đầu t dài hạn

Phần II: Phân tích thực trạng tổ chức kế toán tại công ty Z179

Phần III: Một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kếtoán và liên hệ bản thân

Phần I Đặc điểm và tình hình chung của nhà máy Z179

1.Quá trình hình thành và phát triển của nhà máy Z179.

Nằm ở phía nam thành phố, cách trung tâm Hà Nội 12km, bên cạnhquốc lộ 1A là nhà máy Z179 thuộc tổng cục công nghiệp quốc phòng và kinh

tế Nhà máy Z179 ra đời trong khi cả nớc đang ra sc hoàn thành nhiệm vụchống Mỹ cứu nớc Tiền thân từ những trạm sửa chữa đợc thành lập với cáitên là Q179 và đợc giao nhiệm vụ khá nặng lề, với đội ngũ cán bộ công nhânviên lành nghề và tập hợp đợc trang thiết bị để chế thử mặt hàng: đúc gang

Chiến tranh vẫn nổ ra gay go và ác liệt, vì vậy nhiệm vụ của ngành xequân đội cũng nặng nề đòi hỏi trình độ kĩ thuật cao, phơng thức tổ chức sảnxuất tiên tiến nhằm đáp ứng kịp thời và đầy đủ cho chiến trờng

Trớc tình hình đó cục quản lý xe ra quyết định chính thức thành lập nhàmáy Z179.Quân số lúc này là 650 ngời

Đáp ứng nhiệm vụ mới ngày 19/6 xác nhập 3 nhà A thành nhà máyZ179 Nhà máy đợc đổi tên và thành lập chính thức vào ngày 15/3/1971.Quân số của nhà máy lúc này lên tới 1134 ngời Biên chế trong 12 bộ phậncủa các phòng ban phân xởng với nhiệm vụ chính là sản xuất Bánh răng vàphụ tùng cho xe ô tô cùng các phụ tùng thay thế khác (Trang thiết bị, máymóc quy trình công nghệ, đào tạo bồi dỡng đều do bộ quốc phòng cung cấp)

2

Đất nớc đổi mới nền kinh tế Việt Nam chuyển từ cơ chế kế hoạch hoátập chung sang cơ chế thị trờng, nhà máy không còn đợc hởng chế độ bao cấptoàn bộ nh trớc mà phải tự trang trải hạch toán kinh doanh.

Quân số hiện nay của nhà máy chỉ còn 256 ngời Sản phẩm chính hiệnnay của nhà máy là các mặt hàng cơ khí, trục xe ô tô, trục khuỷu, bánh răng

và các mặt hàng phục vụ cho nền kinh tế quốc dân

Nhiệm vụ sản xuất của nhà máy Z179

Nhà máy chuyên sản xuất các mặt hàng cơ khí: Bằng sự kết hợp sản xuấttheo yêu cầu phục vụ cho nền kinh tế quốc dân nh dây điện, bánh răng

2.Đặc điểm về tổ chức SXKD và tổ chức quản lý SXKD.

a.Cơ cấu bộ máy tổ chức quản lý ở nhà máy Z179.

Nhà máy Z179 tổ chức quản lý theo chế độ một cấp Đứng đầu là Bangiám đốc, tiếp đến là các phòng ban và phân xởng

Ban giám đốc gồm 3 ngời:

-Phó giám đốc kỹ thuật: Là ngời phụ trách kỹ thuật điều hành khâu sảnxuất

-Phòng hành chính: Thực hiện chức năng văn phòng, văn th, tiếp khách,bảo vệ và duy trì kỷ luật lao động của nhà nớc nhà máy, bảo đảm thông tinliên lạc và phụ trách nhà trẻ mẫu giáo

-Phòng lao động: Theo dõi quản lý lao động trong toàn nhà máy, đảmbảo chế độ chính sách cho cán bộ công nhân viên Ban hành các định mức lao

động, lơng thởng và tổ chức công tác cho công nhân

-Phòng kế toán: Điều hoà, phân phối tổ chức sử dụng vốn và nguồn vốnsản xuất kinh doanh Theo dõi và quản lý toàn bộ hoạt động sản xuất kinhdoanh dới hình thức vốn tiền tệ, tính toán và phân phối kết quả hoạt động sảnxuất kinh doanh của nhà máy

-Phòng kế hoạch vật t: Quản lý tổng hợp một số hoạt động, xây dựng kếhoạch sản xuất, theo dõi bán hàng các hợp đồng tiêu thụ sản phẩm, đảm bảovật t cho sản xuất

-Phòng kỹ thuật-cơ điện-KCS: Đảm bảo thiết kế, chế thử sản phẩm, quytrình công nghệ, định mức tiêu hao vật t điện, nớc, thay thế sửa chữa máymóc thiết bị, kiểm tra chất lợng sản phẩm

b.Cơ cấu tổ chức sản xuất tại nhà máy Z179.

Do đặc điểm nhiệm vụ của nhà máy Z179 là chuyên sản xuất các mặthàng cơ khí, bánh răng trục ty sứ để phục vụ cho giao thông vận tải, đờng

điện và quốc phòng

Tổ chức sản xuất của nhà máy theo quy trình sản xuất liên tục, mỗi mộtphân xởng đảm nhiệm một quy trìnhkhác nhau Sản phẩm của nhà máy đadạng phong phú và nguyên liệu chủ yếu là sắt, thép

Nhằm phù hợp với đặc điểm nhiệm vụ của bộ máy tổ chức sản xuất củanhà máy đợc kết cấu quản lý nh sau:

PX cơ khí 3

Phòng

kỹ thuật cơ điện

và KCS

Phòng lao

động

Phòng

kế hoạch vật t

Phòng

kế toán

Sơ đồ bộ máy quản lý của nhà máy Z179

3.Tình hình chung về công tác kế toán tại nhà máy Z179.

Từ đặc điểm chung của nhà máy là tổ chức bộ máy quản lý với mô hìnhhoạt động sản xuất kinh doanh theo cơ cấu quản lý tập chung Bộ máy kế toáncủa nhà máy Z179 đợc tổ chức theo kiểu “trực tuyến” Phòng kế toán của nhàmáy là bộ phận duy nhất thực hiện tất cả các giai đoạn, từ khâu nhận, ghi sổ

đến khâu sử lý thông tin trên hệ thống báo cáo tổng hợp

Phòng kế toán của nhà máy gồm 5 ngời

-Trởng phòng kiêm kế toán tổng hợp

-Kế toán phần nguyên vật liệu kiêm thủ quỹ

-Kế toán phần vốn bằng tiền kiêm TSCĐ và xây dựng cơ bản

-Kế toán phần chi phí, giá thành, tiền lơng, bảo hiểm xã hội, thanh toánvới ngân sách

*Nhiệm vụ của từng bộ phận kế toán trong nhà máy.

a.Trởng phòng kiêm kế toán tổng hợp

Là ngời đảm nhận chức năng bao quát toàn diện, giám sát toàn bộ hoạt

động của bộ máy kế toán, chịu trách nhiệm về nghiệp vụ chuyên môn tàichính-kế toán của nhà máy Thay mặt kiểm tra việc thực hiện chế độ, thể lệquy định của nhà mảytong lĩnh vực kế toán tài chính

b Kế toán phần vốn bằng tiền kiêm TSCĐ và xây dựng cơ bản

-Kế toán vốn bằng tiền: Theo dõi các khoản thu, chi bằng tiền mặt trênTk111(bảng kê số 1 và nhật ký chứng từ số 1) ghi sổ quỹ lập báo cáo quỹKết hợp phụ trách kế toán ngân hàng về báo nợ, báo cáo trên TK112(bảng kê số 2 và nhật ký chứng từ số 2)

-Kế toán TSCĐ và xây dựng cơ bản: Theo dõi trên sổ chi tiết thay cho sổchi tiết số 5 về TSCĐ Cuốitháng lập bảng tính, phân bổ khấu hao TSCĐ ghivào sổ nhật ký chứng từ số 9cho các TK 211, 212, 213, 214 Chi phí xây dựngcơ bản đợc tập hơp trên bảng kê số 5cho TK 241

c Kế toán phần nguyên vật liệu kiêm thủ quỹ

Nhà máy áp dụng phơng pháp thẻ song song THủ kho theo dõi nhậpxuất nguyên vật liệu trên thẻ kho theo từng danh điểm vật liệu Kế toán theodõi trên trên sổ chi tiết vật liệu Cuối tháng kế toán tập hợp phân bổ cho đối t-ợng sử dụng Sau đó lên phiếu định khoản, bảng phân bổ và bảng kê số 3

d.Kế toán phần chi phí giá thành, tiền lơng, bảo hiểm xã hội, thanh toán với ngân sách.

-Kế toán chi phí giá thành sản phẩm:Căn cứ vào phiếu xuất kho vật t,bảng phân bổ vật liệu, bảng thanh toán hợp đồng sản xuất, biên bản giao nhậnhoàn thành, các lệnh sản xuất , định mức vật t giao khoán, các phiếu nhập khothành phẩm, kế toán tiến hành tính toán và phân bổ chi phí chung tính giáthành công xởng Tập hợp và phân bổ các chi phí bán hàng(TK641), quản lýdoanh nghiệp (TK642)

Tập hợp từ nhật ký chứng từ số 1,2,5,10 và bảng kê số 1,2,5,6 kế toánvào sổ rồi sau đó lên nhật ký chứng từ số 7

-Kế toán tiền lơng và bảo hiểm xã hội: Căn cứ vào định mức tiền lơng,các bảng thanh toán lơng và bảng thanh toán baot hiểm xã hội để tính ra cáckhoản tiền lơng, bảo hiểm phải trả công nhân viên Các khoản thu nộp kháccăn cứ vào tổng quỹ lơng để trích bảo hiểm xã hội, y tế, kinh phí công đoànvào giá thành sản phẩm Cuối tháng lập bảngphân bổ

e.Kế toán bán hàng, tiêu thụ và xác định kết quả.

-Kế toán bán hàng (TK 641, 131, 331, 138 … Thay thế phục hồi các loại xẻ cơ giới trong tổng cục.) theo dõi các khoản phảithu (131) phải trả (331), theo dõi trên sổ thu chi (TK 111, 112) Nhật kýchứng từ số 1, 2, sau đó lên bảng kê số 11 và nhật ký chứng từ số 5.

-Kế toán tiêu thụ và xác định kết quả: Theo dõi trên TK155 “thànhphẩm” lên bảng kê số 8

Từ đó tính thuế, các khoản phải nộp, các chi phí liên quan để từ đó tínhlãi lỗ Cuối tháng lên nhật ký chứng từ số 8

Sơ đồ bộ máy kế toán của nhà máy Z179

Hệ thống sổ sách đang đợc áp dụng tại nhà máy

1-Chứng từ gốc

2-Sổ theo dõi thu chi tiền mặt hàng ngày

3-Sổ kế toán chi tiết

9-Báo cáo kế toán

Tài khoản sử dụng từ loại 1 đến loại 9

Hệ thống sổ sách theo qui định hiện hành

Hiện nay nhà máy đang áp dụng hình thức ghi sổ theo hình thức “nhật

ký chứng từ” Quy trình hạch toán thông qua sơ đồ sau

6

Tr ởng phòng kiêm kế toán tổng hợp

Kế toán NVL thủ quỹ

Kế toán bán hàng (xác định kết quả

Kế toán chi phí sx (t/l ơng, BHXH

Kế toán vốn bằng tiền(TSCĐ, XDCB

Sổ theo dõi thu chi

bổ

NKCT

Sổ tổng hợp chi tiết

Sổ cái

Báo cáo kế toán

11

11

Nhà máy còn áp dụng 5 chỉ tiêu

-Chỉ tiêu lao động, tiền lơng theo chứng từ 01-LĐTL, 02-LĐTL, LĐTL, “04,05,06,07,08,09”-LĐTL

03 Chỉ tiêu hàng tồn kho: 01-VT, 02-VT, “03,04,05”-VT

-Chỉ tiêu bán hàng: 02-BH

-Chỉ tiêu TSCĐ: 01- TSCĐ, 03- TSCĐ, “04,05”- TSCĐ

Phần II Thực trạng tổ chức kế toán tại nhà máy Z179

A.Thực trạng chung về công tác kế toán tại nhà máy Z179

1.Kế toán vốn bằng tiền, đầu t ngắn hạn, các khoản phải thu, ứng và trả trớc

1.1.Kế toán vốn bằng tiền: (Tiền mặt tại quỹ, tiền gửi ngân hàng và tiền

đang chuyển)

Trong nền kinh tế hiện nay mọi hoạt đọng sản xuất kinh doanh đều dớihình thức tiền tệ Vốn bằng tiền là tài sản tồn tại trực tiếp dới hình thức giá trịhiện có Vốn bằng tiền phản ánh mức độ sử lí từ khâu mua sắm, bán hoặc thuhồi các khoản nợ, khả năng thanh ngay của doanh nghiệp Dới hình thức tiềnmặt hiện có đòi hỏi phải đợc kiểm tra chặt chẽ, vì trong quá trùnh hạch toánvốn bằng tiền dễ bị tham ô, mất mát

Vốn bằng tiền tại nhà máy đợc kiểm tra so sánh, đối chiếu hàng ngày,thu chi không vợt mức tồn quỹ của nhà máy Luôn phản ánh tình hình thu chitiền và tồn quỹ thực tế với sổ sách, phát hiện sử lí kịp thời các sai sót Hạchtoán rõ ràng đầy đủ các khoản sau đó ghi vào sổ quỹ, lập báo cáo quỹ rồi từchứng từ gốc kế toán ghi vào bảng kê số 1 (ghi nợ TK11) và nhật ký chứng từ

số 1 (ghi có TK111)

Tiền gửi ngân hàng đợc hạch toán theo giấy nợ, báo có các bản sao,bảng đối chiếu, từ đó tập hợp số liệu trên nhật ký chứng từ số 2 (ghi nợTK112) song song nhật ký đến bảng kê số 2 9(ghi nợ TK112)

1.3Kế toán các khoản phải thu.

Trong quá trình tiêu thụ và bán sản phẩm hàng hoá cung cấp lao vụ dịch

vụ thì phải thu lạicủa khách hàng số tiền mà nhà máy đã bán

Kế toán bán hàng cũng thờng xảy ra các khoản nợ không đòi hoặc cókhả năng không đòi đợc thì dựa trên chứng từ công nợ để cuối niên độ kế toánnhà máy lập dự phòng cho nợ phải thu khó đòi theo quy định

1.4Kế toán các khoản ứng trớc, trả trớc.

Kế toán các khoản ứng trớc

Ngời nhận tạm ứng phải là công nhân viên chức, ngời lao động trong nhàmáy và phải đợc giám đốc nhà máy chỉ định bằng văn bản Lập giấy đề nghịtạm ứng (theo mẫu) sau khi đợc quản đốc phê duyệt làm căn cứ để kế toán lậpphiếu thu chi và thủ quỹ xuất tiền

+Kế toán các khoản ứng trớc đợc theo dõi trên TK141

Có TK 111, 112… Thay thế phục hồi các loại xẻ cơ giới trong tổng cục

-Định kỳ tính vào sổ chi phí sản xuất

Kế toán ghi: Nợ TK 641, 642

Có TK 142 (1421)

2.Kế toán vật liệu, công cụ dụng cụ.

2.1.Phơng pháp kế toán chi tiết vật liệu.

Kế toán chi tiết vật liệu, công cụ dụng cụ tại nhà máy đợc áp dụng

ph-ơng pháp thẻ song song đối chiếu giữa thủ kho và kế toán đảm nhiệm từ hoá

đơn, kế toán kiểm tra số liệu, tổng hợp trên sổ chi tiết (TK152), sau đó lập

8

căn cứ lập phiếu xuất kho, nhập kho, kết hợp lập phiếu định khoản Từ phiếu

định khoả tổng hợp phiếu nhập vào bảng kê số 3và từ đó lập bảng phân bổ.Trình tự chi tiết

2.2.Kế toán tổng hợp vật liệu, công cụ dụng cụ

Kế toán tổng hợp tại nhà máy dới hình thức kê khai thờng xuyên để hạchtoán Theo phơng pháp này kế toán phản ánh thờng xuyên liên tục các loại vậtliệ, công cụ, thành phẩm hàng hoá để từ đó xác nhận giá trị nhập xuất nguyênvật liệu công cụ, dụng cụcho từng đối tợng

Sơ đồ tổng hợp vật liệu-Công Cụ Dụng Cụ theo phơng pháp

Xuất ccdc loại phân bỏ nhiều lần

Phân bổ hết một lần Nhập kho mua ngoài

Sổ kế toán chi tiết

VÝ dô:

-Ngµy 8/6/2000 nhµ m¸y nhËp vËt t trÞ gi¸ 43.952.400

KÕ to¸n lËp phiÕu kho mÉu sè 01-VT

Q§: sè 1141TCQ§-C§KT

Ngµy 1/11/1995Cña bé tµi chÝnh ban hµnh

ThùcnhËp

10VËt liÖu tù chÕ, thuª ngoµi

Thành tiền (viết bằng chữ): Bốn mơi ba triệu chín trăm năm mơi hainghìn bốn trăm đồng.

Ngày 10/6/2000nhà máy xuất vật t cho phân xởng gia công nóng trị giá9.160.000

Kế toán lập phiếu xuất kho (mẫu số 02-VT)

QĐ: số 1141TCQĐ-CĐKT

Ngày 1/11/1995Của bộ tài chính ban hành

Phiếu xuất kho

Ngày 11/6/2000

Nợ TK 621

Có TK 1521

Họ tên ngời nhận hàng: Anh Minh-Phân xởng gia công nóng

Lý do xuất kho: Sản xuất bánh răng còn xoắn

Xuất tại kho 1521

Thựcnhập1

*Kế toán tổng hợp tăng vật liệu, công cụ dụng cụ

Do mua ngoài kế toán ghi

-Nếu hàng và hoá đơn cùng về

Nợ TK 152, 153

Nợ TK 133: Thuế VAT đầu vào

Có TK 111, 112, 141, 331, 311, … Thay thế phục hồi các loại xẻ cơ giới trong tổng cục

-Nếu hoá đơn về nhng hàng cha về

Kế toán ghi: Nợ TK 152, 153

Có TK 412+Tăng do phát hiện thừa

-Cha rõ nguyên nhân còn chờ giải quyết

Kế toán ghi: Nợ TK 152, 153

Có TK 338 (3381)-Khi rõ nguyên nhân

Kế toán ghi: Nợ TK 3381

Có TK 621, 641, 642, 627, 721,241

*Kế toán giảm vật liệu

-Xuất kho vật liệu dùng trực tiếp cho sản xuất

+Do tự chế thuê ngoài gia công chế biến

Nợ TK 642

Nợ TK 641

-Xuất vật liệu thuê ngoài chế biến

Kế toán ghi: Nợ TK 412

Có TK 152-Do thiếu hụt vật t thì phải xác định nguyên nhân

Kế toán ghi: Nợ TK 138(1381)

Nợ TK 642

Có TK 138(1381)

*Kế toán trởng tổng hợp xuất dùng công cụ dụng cụ

xuất dùng phân bổ từng =

-Kế toán tổng hợp xuất dùngcông cụ dụng cụ sử dụng tài khoản 142

Có TK 153(chi tiết)-Khi tính toán phân bổ lần đầu, xác định đối tợng sử dụng

Có TK 142(1421)

3 Kế toán tiền lơng và các khoản trích theo lơng.

3.1.Hình thức tiền lơng, quỹ lơng, quỹ BHXH, quỹ BHYT, KPCĐ

Tiền lơng là phần thù lao động để tái sản xuất sức lao động bù đắp haophí lao động của công nhân viên đã bỏ ra trong quá trình sản xuất kinh doanh.Tiền lơng có đặc điểm gắn với thời gian, kết quả và chất lợng của lao

động mà công nhân viên đã tham gia thực hiện trong quá trình sản xuất kinhdoanh

Bảo hiểm xã hội là khoản trợ cấp trả cho ngời lao động trong thời giannghỉ việc vì ốm đau, thai sản, tai nạn lao động… Thay thế phục hồi các loại xẻ cơ giới trong tổng cục

Do đó nhiệm vụ của kế toán tiền lơng và BHXH phải phản ánh đầy đủchính xác thời gian và kết quả lao động của công nhân viên, tính đúng vàthanh toán đầy đủ kịp thời tiền lơng và các khoản liên quan cho công nhân.Nhà máy Z179 áp dụng hai hình thức trả lơng cho công nhân viên, đó làtiền lơng theo tời gian và tiền lơng theo sản phẩm.

Tiền lơng theo thời gain là hình thức tính theo thời gian làm việc cấp bậc

kỹ thuật và thang lơng của ngời lao động để tính tiền lơng phải trả cho côngnhân viên thì phải theo dõi ghi chép đầy đủ thời gian làm việc và phải có đơngiá tiền lơng tời gian cụ thể

Hình thức tiền lơng theo sản phẩm là hình thức tiền lơng tính theo số ợng sản phẩm, công việc đã hoàn thành, đảm bảo yêu cầu chất lợng Lơng sảnphẩm đợc tính theo đơn giá lơng của một sản phẩm, hàng tháng thống kêphân xởng báo cáo sản lợng sản phẩm của phân xởng mình để tính lơng chocông nhân

l-3.2.Hach toán lao động tính lơng và trợ cấp BHXH phải trả

-Tính lơng và BHXH

Xác định tổng quỹ lơng của lao động trên khối cơ quan nh sau: Lờy thunhập bình quân một lao động trực tiếp toàn nhà máy nhân với tổng số lao

động trên cơ quan

+Đối với bộ phận gắn với trực tiếp sản xuất

Bộ phân KCS: Lờy thu nhập bình quân một lao động trực tiếp +5% tráchnhiệm

Bộ phận bảo vệ: Thờng thu nhập cố định, những ngời ở bộ phận này đềuphải ký hợp đồng trách nhiệm

-Phơng oháp kế toán tiền lơng và BHXH

Căn cứ vào bảng tổng hợp thanh toán tiền lơng, tiên lơng công nhân trựctiếp sản xuất và các khoản phụ cấp

* Kế toán bảo hiểm xã hội

Hàng tháng căn cứ vào giấy chứng nhận ốm đau, thai sản, tai nạn lao

động (đợc quân y chứng nhận) kế toán tiến hành trích BHXH, căn cứ vào chế

độ chính sách nhà nớc đã ban hành về thời gian tham gia công tác để hởng trợcấp BHXH

-Trích BHXH nộp ngân sách

Nợ TK 338

Có TK 333-Phân bổ BHXH

Nợ TK 338

Có Tk 111Trên cơ sở văn bản đợc quy định về tỉ lệ trich BHXH và giá thành sảnphẩm

Nộp ngân sách nhà nớc: 10%

Ngời lao động phải nộp: 1%

20

Xác định số tiền để lại doanh nghiệp thì kế toán tiến hành trích trảBHXH.

4Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

4.1.Đối tợng tập hợp chi phí sản xuất.

Tuỳ theo cơ cấu tổ chức sản xuất yêu cầu và trình độ quản lý sản xuấtkinh doanh mà kế toán ở nhà máy tập hợp đợc đối tợng sử dụng có tác dụngphuch vụ tốt cho việc quản lý chi phí sản xuất

-Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Giá trị nguyên vật liệu sử dụng trongkỳ

-Chi phí nhân công: Toàn bộ tiền lơng, tiền công bảo hiểm của côngnhân nếu phải trả trong kỳ

-Chi phí về khấu hao TSCĐ

-Chi phí dich vụ mua ngoài

-Chi phí khác bằng tiền

-Chi phí sản xuất chung

chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: là chi phí sử dụng trực tiếp cho việc sửdụng chế tạo sản phẩm

Chi phí NVL trực tiếp đợc tập hợp và phân bổ cho từng đối tợng chịu phíChi phí thực tế giá trị NVL xuất giá trị NVL trị giá

trong kỳCông thức phân bổ:

T:là tổng đại lợng của tiêu chuẩn dùng để phân bổ

Ti: Là đại lợng của tiêu chuẩn phân bổ của đói tợng i

-Khi xuất kho NVL xuất dùng trực tiếp vào sản xuất sản phẩm trị giá:5.852.000

Kế toán ghi: Nợ TK 621 : 5.852.000

Có TK 152 (1521): 5.852.000-Vật liệu sử dụng không hết nhập lại kho trị giá: 1.050.000

Kế toán ghi: Nợ TK 152 (chi tiết): 1.050.000

Có TK 621 : 1.050.000-Từ các phiếu xuất nhập tổng hợp chi tiết vật liệu và tập hợp chi phíNVL trực tiếp

Kết chuyển sang TK 154 để tính giá thành

*Chi phí nhân công trực tiếp: Là khoản tiền phải trả phải thanh toán cho

công nhân viên trực tiếp sản xuất sản phẩm và các khoản lơng phụ cấp, bảohiểm của công nhân viên trực tiếp sản xuất

Kế toán sử dụng TK 622: chi phí nhân công trực tiếp để hạch toán

Nợ TK 622: 349.500

Có TK 335: 349.500-Tính tiền trả bảo hiểm là 665.000

Nợ TK 622: 665.000

Có TK 338: 665.000-Cuối kỳ tập hợp kết chuyển giá trị chi phí nhân công trực tiếplà4.514.500

Nợ TK 154: 4.514.500

Có TK 622: 4.514.500

*Chi phí xuất dùng đợc mở chi tiết tập hợp tại từng phân xởng của nhà máy Để tiến hành tổng hợp và phân bổ kế toán sử dụng TK 627

Tài khoản này có 6 tài khoản cấp II

TK 6271: Theo dõi chi phí nhân viên phân xởng

TK 6272: Theo dõi chi phí NVL

TK 6273: Theo dõi chi phí công cụ dụng cụ

TK 6274: Theo dõi khấu hao TSCĐ

TK 6277: Theo dõi chi phí dịch vụ mua ngoài

TK 6278: Theo dõi chi phí khác bằng tiền

-Căn cứ bảng lơng để xác định số phải trả cho nhân viên quản lý phân ởng là: 42.000.000

x-Kế toán ghi: Nợ TK 627 (6271) : 42.000.000

Có TK 334 : 42.000.000-Tính bảo hiểm

Kế toán ghi: Nợ TK 627 (6271)

Có TK 338 (chi tiết)-Căn cứ phiếu xuất vật liệu cho quản lý phân xởng

Kế toán ghi: Nợ TK 627 (6272, 6273)

Có TK 152, 153, 611-Nếu công cụ dụng cụ thuộc loại phân bổ nhiều lần

Khi phân bổ kế toán ghi: Nợ TK 627 (6273)

Có TK 142Khi xuất dùng kế toán ghi: Nợ TK 1421

Có TK 153-Khấu hao

Nợ TK 627 (6274)

Có TK 214-Dich vụ mua ngoài (điện nớc)

Nợ TK 627 (6277)

Nợ TK 133

Có TK 111, 112, 331, 141-Kết chuyển chi phí sản xuất chung

Nợ TK 154

Có TK 627(chi tiết)

4.2.Kế toán các loại chi phí sản xuất

22

Chi phí sản xuất trong kỳ đợc tập hợp trên cơ sở các chứng từ hợp lệ theoquy định của bộ tài chính Tại nhà máy Z179 từ chứng từ gốc, hoá đơn bánhàng số No 05772 ngày 7/6/2000 mua nguyên vật liệu ngoài trực tiếp cho sảnxuất, tiền vay cha thanh toán.

Nợ TK 621: 17.540.000

Có TK 331: 17.540.000Căn cứ vào bảng tổng hợp thanh toán tiền lơng và BHXH kế toan lập

định khoản

Nợ TK 622 : 2.386.144

Có TK 366 : 2.386.144KPCĐ: 723.952

4.3.Phân phối đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.

Việc đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ căn cứ vào mức độ hoàn thànhtại các công đoạn mà sản phẩm làm dở đó đang tiến hành Mức độ hoàn thànhsản phẩm dở dang đợn thể hiện ngay ở trên bán thành phẩm đó

VD: Bánh răng cha mài

Do vậy, căn cứ vào bảng kê sản phẩm làm dở, kế toán dựa vào định mứcvật t tính cho sản phẩm đó để tính ra những vật t tính cho sản phẩm nằm trongsản phẩm làm dở đó

Thực tế tại nhà máy Z179 sản phẩm làm dở chỉ tính gái trị nguyên vậtliệu, còn các chi phí nh chi phí nhân công, chi phí sản xuất chung không tínhcho sản phẩm làm dở dang mà phân bổ hết cho sản phẩm hoàn thành

Nguyên vật liệu trực tiếp cho sản phẩm làm dởđợc áp dụng theo côngthức

sản phẩm dở cuối kỳ phẩm làm dở chi phí

4.4 Phơng pháp tính giá thành sản phẩm.

Xuất phát từ đặc điểm tổ chức sản xuất, điều kiện quy trình công nghệsản xuất sản phẩm Tại nhà máy Z197 đã áp dụng tính giá theo mức độ bánthành phẩm

Tại phân xởng có bộ phận chỉ làm phần ban đầu của sản phẩm nh khuôn,

Tại phân xởng đó thì việc tạo ra nh vậy đã đợc coi là sản phẩm và tínhgiá thành trong khi đợc chuyển sang phân xởng khác thì sản phẩm dở đó đợccoi làbán thành phẩm và đợc chế biến tiếp để tính giá thành tại phân xởng.Nếu bán thành phẩm hoàn thành nhập kho

Kế toán ghi: Nợ TK 155 ( gđ1)

Có TK 151 (gđ2)

Tính giá thành theo mức độ bán thành phẩm đợc căn cứ vào chi phí sảnxuất đã tập hợp đợc theo từng giai đoạnlần lợt tính giá thành, giát hành đơn vịbán thành phẩm, chuyển sang bớc sau một cách tuần tự để tiếp tục tính tổnggiá thành, giá thành đơn vị của thành phẩm hoàn thành (bán thành phẩm bớcsau) và tính tổng giá thành, giá thanh của đơn vị sản phẩm cuối cùng

Ví dụ

Tại nhà máy Z179 có 3 phân xởng sản xuất Đầu tháng PXCK2 còn 2

đơn đặt hàng đang sản xuất dở dang Trong tháng nhà máy lại đa vào PXCK2thêm đơn đặt hàng số 3

Kế toán tập hợp chi phí theo từng phân xởng và từng đơn dặt hàng sau

H S

Hi: là hệ số quy đổi

5.Kế toán thành phẩm, tiêu thụ, thu nhập, xác định và phân phối kết quả.

5.1.Kế toán thành phẩm

Thành phẩm là những sản phẩm đã đợc gia công chế biến ở bớc côngnghệ cuối cùngcủa giá trị sản xuất sản phẩm đó, đã đợc kiểm tra kỹ thuật, xác

định đúng tiêu chuẩn chất lợng quy định

-Kế toán nhập kho thành phẩm: Kế toán sử dụng TK 155 (thành phẩm)

để tổng hợp xuất thành phẩm Ngoài ra kế toán cón sử dụng một số tài khoảnkhác nh 157, 632

-Kế toán nhập kho thành phẩm: khi nhận đợc các chứng từ nhập khothành phẩm kế toán tổng hợp và phân loại theo từng loại và ghi vào sổ kế toánchi tiết, sổ kế toán tổng hợp

Nếu nhận đơch thành phẩm từ sản xuất chính

Nợ TK 155

Có TK 154Nếu nhập kho thành phẩm do đơn vị khác tham gia liên doanh trả chonhà máy

Nợ TK 155

Có TK 222Nhập kho thành phẩm do mua vật t ngoài

Các nghiệp vụ

chuyển cho ngời mua theo giá hợp đồng

Nợ TK 157

Có TK 155-Xuất kho thành phẩm bán thu hồi tiền ngay hoặc ngời mua chấp nhậnthanh toán

Nợ TK 511 Giá thực tế

28

=

Có TK 155 Giá thực tế

Có TK 511 giá bán-Xuất kho thành phẩm phục vụ chi phí sản xuất của xí nghiệp

Nợ TK 627, 642

Có TK 155

5.2.Kế toán doanh thu bán hàng, thuế tiêu thụ và các khoản làm giảm doanh thu bán hàng.

-Kế toán bán hàng: Kế toán sử dụng TK 512-doanh thu bán hàng nội bộ

để phản ánhdoanh thu bán hàng thực tế của đơn vị thực hiện trong kỳ hạchtoán Cho phản ánh vào tài khoản này doanh thu của số lợng sản phẩm hànghoá đã xác định là tiêu thụ trong kỳ bằng các TK 5121, 5122, 5123 Cáckhoản chi phí liên quan đến việc tiêu thúp hàng hoá phản ánh vào TK 641

Đối với các đơn vị, căn cứ vào hoá đơn và các chứng từ liên quan đếnquá trình bán sản phẩm hàng hoá Doanh thu của số sản phẩm hàng hoá đợcxác định là tiêu thụ

Nợ TK 111

Có TK 512Khi khách hàng trả tiền:

Nợ TK 111

Nợ TK 336

Có TK 131Các khoản chiết khấu, giảm giá hàng hoá đợc giám đốc đồng ý

Nợ TK 521

Nợ TK 531

Có TK 111, 131Trờng hợp bán hàng trong kỳ bị trả lại đơn vị phải thanh toán với kháchhàng về số tiền của hàng bán bị trả lại

Nợ TK 531

Có TK 1111

Có TK 131Các chi phí liên quan đến quá trình tiêu thụ sản phẩm phát sinh ở đơn vị

Nợ TK 641

Có TK liên quanCuối tháng kết chuyển các khoản làm giảm doanh thu vào TK 512

Nợ TK 512

Có TK521

Có TK 531

Có TK 532Cuối tháng kết chuyển các khoản làm giảm doanh thu thực tế của đơn vị

Nợ TK 512

Có TK 336Cuối tháng kết chuyển chi phí bán hàng

Nợ TK 336

Có TK 641

Đối với cửa hàng sản phẩm của nhà máy bán trực tiếp ở cửa hàng hạchtoán nh trên

Bán ở đại lý, cuối tháng khi nhận đợc báo cáo bán hàng của các đại lý,

kế toán xác định số lợng hàng đã bán số tiền phải thu ở các đại lý để ghi sổ

Các chi phí cho hội trợ triển lãm, quảng cáo, tiếp thị và các chi phí khácliên quan đến quá trình bán hàng theo yêu cầu nhà máy Căn cứ vào chứng từliên quan để kế toán ghi:

Nợ TK 641

Có TK liên quanCuối tháng kết chuyển chi phí bán hàng thanh toán nhà máy

Nợ TK 336

Có TK 641Các khoản thu nhập bất thờng ở các đơn vị, các cửa hàng, căn cứ voàchứng từ kế toán ghi

Nợ TK liên quan

Có TK 721Cuối kỳ kết chuyển các khoản thu nhập bất thờng

TK 6412 - chi phí vật liệu bao bì

TK 6413 - chi phí dụng cụ, đồ dùng

TK 6414 - chi phí khấu hao TSCĐ

TK 6417 - chi phí dịch vụ mua ngoài

Nợ TK 641 (6411)

Có TK 338 ( chi tiết )Khấu hao tài sản cố định dùng trong tiêu thụ sản phẩm hàng hoá

Nợ TK 641(6411)

Có TK 214Chi phí về mua ngoài

Nợ TK 641 (6417)

Nợ TK 113

Có TK 111,112,331

5.4 Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp

là những chi phí chi cho việc quản lý kinh doanh quản lý hành chính vàphục vụ chung có liên quan đến hoạt động của toàn doanh nghiệp

tài khoản sử dụng là tài khoản 642 ( chi phí quản lý doanh nghiệp)

Tk này có 8 tài khoản cấp II

5.5.Kế toán chi phí và thu nhập của hoạt động khác

a.Chi phí và thu nhập của hoạt động tài chính

Sử dụng TK 711 - thu nhập hoạt động tài chính

TK 811- chi phí hoạt động tài chính

Thu lãi tiền gửi bằng tiền mặt là 7.200.000

b Chi phí và thu nhập bất thờng

sử dụng TK 721 - thu nhập hoạt động bất thờng

TK 821 - chi phí hoạt động bất thờng

Tài sản đem đi thanh lýphản ánh giá trị còn lại

Có TK 721:1.620.000

5.6 Kế toán kết quả kinh doanh và phân phối lợi nhuận

a.Kế toán kết qủa kinh doanh

là biểu hiện bằng kết quả cuối cùng của hoạt động kinh doanh đợc biểuhiện bằng lãi lỗ

doanh thu giá vốn chi phí chi phí

b.Kế toán phân phối lợi nhuận

Từ việc xác định kết quả kế toán hạch toán phần lãi nhằm phân phối lãihay lợi nhuận thực tế tính toán nộp ngân sách nhà nớc

Kế toán ghi

Nợ TK 421

Có TK 333

Phần còn lại trích lập các quỹ của nhà máy

Quỹ phát triển kinh doanh

Phải trả cho ngời bán

Ngời mua trả tiền trớc

Thuế và các khoản phải nộp nhân sách

Nguồn vốn kinh doanh

Quỹ đầu t phát triển

Quỹ khen thởng phúc lợi

Nguồn vốn đầu t xây dụng cơ bản

Nguồn kinh phí

+Yêu cầu quản lý

Do hoạt động của nhà máy là sản xuất mặt hàng cơ khí phục vụ vhoquân đội, thị trờng Kế toán hạch toán kinh doanh dự lập, do vậy nhà máyluôn phải bảo đảm sử dụng hợp lý các nguồn vốn sao cho có hiệu qủa kinh tế

Kế toán nguồn vốn là bớc đầu không thể thiếu cho hạot động sản xuất củanhà máyvì nhà máy có hoạt động đợc hay không, khả năng đầu t cao hay thấp

đều phải đảm bảo tôt kế toánchặt chẽ nguồn vốn

6.2.Kế toán các khoản phải trả

Là khoản nợ phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh mà doanhnghiệp phải thanh toáncho các đơn vị các nhân, các tổ chức kế toán khác.+Nợ dài hạn( là những khoản nợ trên 1 năm)

Ví dụ: vay ngắn hạn: TK 311

vay ngắn hạn 30.000.000 nhập quỹ tiền mặt

Kế toán ghi: Nợ TK 111: 30.000.000

Có TK 311: 30.000.000Vay ngắn hạn mua vật t hàng hoá :20.000.000

-Nợ phải trả cho ngời bán: Là khoản phát sinh trong quá trình thanh toán

có tính chất tạm thời mà cha thanh toán do cha đến hạn đã quy định trong hợp

đồng ký kết

(Khoản nợ này chi tiết cho từng đối tợng sử dụng )

-Các khoản phải nộp khác: TK sử dụng là TK 333

Thuế môn bài, thuế nhà đất, thuế thu hồi vốn

Nợ TK 642

Có TK 333 (3337)

+Thuế doanh thu hoặc thuế VAT

Thuế doanh thu:

+Vay dài hạn để ứng vốn cho việc góp vốn liên doanh

6.3.Kế toán nguồn vốn chủ sở hữu

a.Nguồn vốn kinh doanh(Sử dụng TK 411)

Vốn bổ xung thêm từ kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh

b.Bổ xung từ phần lãi của SXKD.

c.Kế toán các loại quỹ của nhà máy

+Quỹ doanh nghiệp là nguồn vốn đợc hình thành chủ yếu từ kết quả hoạt

động kinh doanh đợc nhà nớc để lại cho doanh nghiệp để hình thành nguồnvốn đảm bảo cho phát triển sản xuất kinh doanh, khen thởng, phúc lợi

+Quỹ đầu t phát triển (sử dụng TK 414)

Ví dụ: Chi dùng để mua TSCĐ hoặc các công trình XDCB hoàn thành đavào sử dụng trị giá: 38.500.000

Thực hiện chuyển nguồn vốn

-Dïng quü chi néi dung phóc lîi

d.KÕ to¸n nguån vèn kinh phÝ sù nghiÖp

§îc h×nh thµnh tõ c¸c kho¶n thu vÒ tõ sù nghiÖp t¹i nhµ m¸y

7 Báo cáo kế toán

Báo cáo kế toán là phơng pháp tổng hợp số liệu từ các sổ kế toán theocác chỉ tiêu kinh tế phản ánh tình hình hiện có về sản nghiệp, tình hình và kếtquả kinh doanh, tình hình biến động của vốn trong thời kỳ nhất định Báo cáo

kế toán gồm một hệ thống số liệu về kế toán tài chinh, đợc tổng hợp và rút ra

từ sổ kế toán chi tiết, sổ tổng hợp và những thuyết minh bằng lời về những sốliệu đó

Theo tổ chức phạm vi đối tợng sử dụng thì báo cáo tài chính là phơngpháp quan trọng nhất đến thông tin kế toán

Báo cáo tài chính cung cấp các thông tin để đánh giá đung thực trạng tàichinh, khả năng thanh toán cũng nh tiềm năng của nhà máy

Báo cáo tài chính tại nhà máy bao gồm

-Bảng cân đối kế toán: Mẫu B01-DN

-Báo cáo về kết quả của nhà máy: Mẫu B02-DN

-Báo cáo lu chuyển tiền tệ: Mẫu B03-DN

-Thuyết minh báo cáo tài chính: Mẫu B04-DN

Ví dụ: Báo cáo tài chính quý I năm 2001 tại nhà máy Z179

I.Tiền 110 109.501.833 109.029.112

6.Dự phòng khoản phải thu khách

đòi

139

186669470503282144342714154466377

1858897705032821413427142324663772.TSCĐ thuê tài chính

-Nguyên giá

-Giá trị hao mòn luỹ kế

2142152163.TSCĐ vô hình

-Nguyên giá

-Giá trị hao mòn luỹ kế

217218219

1.§Çu t chøng kho¸n dµi h¹n 221

38

Các chỉ tiêu ngoài bảng cân đối kế toán

1.Tài sản cho thuê ngoài

2.Vật t hàng hoá nhận gửi hộ, gia công

3.Hàng hoá nhận bán hộ, luỹ giá

1000000 1000000

2851672091

1000000 1000000

6.Lợi nhuận thuần

-Thu nhập hoạt động tài chính

-Chi phí hoạt động tài chính

30 31 32

39058505 469729 17144017

64665495 244970 19835701

685715000 714699 36949718 7.LN thuần h/động TC(31-32)

-Các khoản thu nhập bất thờng

-Chi phí bất thờng

40 41 42

Phần 2:Tình hình thực hiện với Nhà Nớc

số

Số còn phải nộp

đầu kỳ

nộp cuối kỳ

Số phải nộp

Số đã

nộp

Số phải nộp

Số đã

nộp I.Thuế 10 180132890 17958067 33642452 74365382 157968027

Ngời lập phiếu

Thủ trởngGiám đốc nhà máy(ký tên, đóng dấu)Kết quả hoạt động kinh doanh

Quý I năm 2001

1.Số thuế GTGT còn để trích lại đầu kỳ

2.Số thuế GTGT đa khi phát sinh

3.số thuấ GTGT đã đợc hkấu trừ,đã đợc hoàn

lại(12-13+14-15)

Trong đó:

a.Số thuế GTGT đã khấu trừ

b.Số thuế GTGT đã hoàn lại

c.Số thuế GTGT không đợc khấu trừ

4.Số thuế GTGT còn đợc khấu trừ, còn đợc

hoàn lại(10+11-12)

10111213141516

126031456870347277534580

3772037

X100104199108935307

X

40