Bài giảng Thị trường chứng khoán sơ cấp - TS. Phạm Nguyễn Hoàng

Bài giảng Thị trường chứng khoán sơ cấp cung cấp cho người học những kiến thức như: Các vấn đề cơ bản về Thị trường chứng khoán sơ cấp; Các hình thức chào bán CK trên Thị trường chứng khoán sơ cấp; Phát hành lần đầu ra công chúng (IPO); Bảo lãnh phát hành CK; Thị trường chứng khoán sơ cấp tại VN.

THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN SƠ CẤP

Ts Phạm Nguyễn Hoàng email: hoang.pham@srtc.org.vn

ỦY BAN CHỨNG KHOÁN NHÀ NƯỚC

TRUNG TÂM NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

VÀ ĐÀO TẠO CHỨNG KHOÁN

2016/6/16 3

Vị trí của TTCK sơ cấp

THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN

Thị trường

sơ cấp

Trực tiếp hoặc trung gian

Phát hành và phân phối CK

Thị trường thứ cấp

Sở giao dịch chứng khoán

Niêm yết và khớp lệnh

Thị trường phi tập trung (OTC)

Báo giá và thoả thuận

3

Khái niệm

• TTCK sơ cấp (thị trường cấp một): là thị trường mua bán lần đầu các chứng khoán mới phát hành

Đối tượng tham gia chính

Thứ cấp

Nhà đầu tư

Nhà đầu tư

Hàng hóa chính chào bán trên TTCK sơ cấp

Chứng chỉ quỹ Trái phiếu

Cổ phiếu

Các chủ thể chào bán CK trên TTCK sơ cấp

nghiệp

Quỹ đầu tư

Chức năng của TTCK sơ cấp

Huy động, phân bổ vốn cho nền kinh tế

(tăng trưởng kinh tế)

Giúp Chính phủ thực hiện chính sách KTVM (tiền tệ, tài khóa, cấu trúc nền kt)

Tài trợ và cấu trúc vốn cho DN (huy động qua TTCK hay vay ngân hàng?)

Tạo môi trường đầu tư cho công chúng

Các hình thức chào bán CK

Chào bán

CK Quy mô

• Nhằm huy động vốn hoặc tăng vốn điều lệ

• Thuận lợi: Có giá tham chiếu cho CK chào bán

Chào bán thêm

• Khả năng thành công cao

Chào bán qua trung gian

So sánh các hình thức chào bán CK (tiếp)

• Thực hiện thủ công, cần địa điểm tập trung

• Đấu thầu (đấu giá) cạnh tranh: Theo giá cao xuống thấp (lãi suất thấp

đến cao đối với TP)

• Đấu thầu (đấu giá) không cạnh tranh: Theo giá BQGQ của đấu thầu

(đấu giá) cạnh tranh

Chào bán thủ công

• Thực hiện tự động, không đòi hỏi tập trung

• Nguyên lý xác định giá đấu thành công tương tự

• Hệ thống điện tử kết nối các thành viên đấu thầu (đấu giá)

• Tốc độ xử lý cao, cho phép phát hành thêm tại chỗ

Chào bán điện tử

Chào bán lần đầu ra công chúng (IPO)

• Khái niệm: Đợt chào bán cổ phiếu thường lần đầu tiên của một doanh nghiệp cho các nhà đầu tư, qua đó có thể chuyển đổi doanh nghiệp thành công ty đại chúng

• Các bên tham gia: Tổ chức chào bán (DN), tổ chức tư vấn (Cty CK, NHTM, NHĐT), tổ chức BLPH

Quy trình thông thường của IPO

1) Tổ chức phát hành chọn tổ chức tư vấn và ký kết

hợp đồng giữa hai bên

2) Tổ chức tư vấn đưa ra ý kiến tư vấn về nhu cầu,

điều kiện, thời điểm IPO và các vấn đề khác

3) Bản cáo bạch cho IPO được xây dựng và nộp cho cơ

quan quản lý

4) Tổ chức tư vấn có thể chuẩn bị thủ tục BLPH

5) Tiến hành công bố thông tin và quảng bá về IPO

6) Thực hiện IPO

Bản cáo bạch (Prospectus)

• Nội dung tối thiểu cần có:

a Thông tin giới thiệu về DN

b Kết quả hoạt động hiện tại và quá khứ (bao gồm tài

chính)

c Đánh giá về các cơ hội lợi nhuận và rủi ro của DN

d Thông tin cơ bản về CK chào bán

 Tham khảo Mẫu BCB (Thông tư BTC)

162/2015/TT-Bảo lãnh phát hành (BLPH)

• Khái niệm: Là việc thực hiện các thủ tục trước chào bán, nhận mua hoặc tư vấn, hỗ trợ phân phối CK chào bán theo các mức độ cam kết khác nhau

• Tổ chức BLPH: Chủ yếu các CTCK, NHTM

• Tổ hợp BLPH: Nhóm các tổ chức tài chính cùng tham gia bảo lãnh và chịu rủi ro

• Lợi ích của BLPH: Phí tư vấn và chênh lệch giá

• Rủi ro: Không chào bán hết (cp), lãi suất biến động (tp)

 Nghị định số 60/2015/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi,

bổ sung một số điều của Nghị định số 58/2012/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Chứng khoán và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán

 Thông tư số 162/2015/TT-BTC của BTC Hướng dẫn

việc chào bán chứng khoán ra công chúng, chào bán

cổ phiếu để hoán đổi, phát hành thêm cổ phiếu, mua lại

cổ phiếu, bán cổ phiếu quỹ và chào mua công khai cổ phiếu

 Nghị định số 59/2011/NĐ-CP của Chính phủ về việc

chuyển doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước thành CTCP

 Thông tư số 196/2011/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng

dẫn bán cổ phần lần đầu và quản lý, sử dụng tiền thu

từ cổ phần hóa của các doanh nghiệp 100% vốn nhà nước thực hiện chuyển đổi thành CTCP

 Nghị định số 189/2013/NĐ-CP của Chính phủ, Nghị

định số 116/2015/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 59/2011/NĐ-CP

 Quyết định 51/2014/QĐ-Thị trường của Thủ tướng Chính phủ hướng dẫn một số nội dung về thoái vốn, bán cổ phần và đăng ký giao dịch, niêm yết trên TTCK của DNNN

đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp và quản

lý, sử dụng vốn, tài sản tại doanh nghiệp

 Quy chế mẫu về bán đấu giá cổ phần tại Sở Giao dịch Chứng khoán ban hành kèm theo Quyết định số 895/QĐ-UBCK ngày 29/10/2012 của Chủ tịch UBCKNN

 Quy chế mẫu về bán đấu giá cổ phần theo lô tại SGDCK ban hành kèm theo Quyết định số 999/QĐ-UBCK ngày 19/11/2015 của UBCKNN

 Các quy định cụ thể khác sẽ được giới thiệu trong chương trình

“Luật áp dụng trong ngành chứng khoán” của SRTC

TTCK sơ cấp tại VN (tiếp)

Quy trình đấu giá cp qua HNX (2 cấp) Thời điểm

Nộp hs ĐKĐG

Họp thống nhất kế hoạch tổ chức đấu giá

Lựa chọn đại lý đấu giá T-22

CBTT về DN đấu giá và cuộc đấu giá T-20

Kết thúc nhận đăng ký, đặt cọc của NĐT T-5

CBTT kết quả đăng ký của NĐT T-3

Kết thúc nhận phiếu tham dự của NĐT T-2

Tổ chức đấu giá và công bố kết quả T

Kết thúc nhận thanh toán tiền mua CP T+10

Chuyển tiền cho DN 5 ngày

DN thanh toán phí đấu giá cho HNX 5 ngày

Nguồn: HNX

Cảm ơn!