Vấn đề tôn giáo và giải quyết vấn đề tôn giáo trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Hầu hết các tôn giáo vẫn mang rất nhiều giá trị quan trọng thu hút một bộ phận đông đảo quần chúng tham gia. Đây là tình hình chung không chỉ Việt Nam mà trên toàn thế giới. Các tôn giáo chỉ còn mang giá trị văn hoá chứ không tham gia vào chính trị.

MỤC LỤC

LỜI NÓI ĐẦU 1

NỘI DUNG 2

I Lịch sử hình thành tôn giáo 2

1 Bản chất và nguồn gốc của tôn giáo 2

2 Chức năng xã hội của tôn giáo 4

3.Thời kì đầu hình thành và phát triển dưới tư tưởng của chủ nghĩa duy tâm 4

4 Thời kì đã hình thành xã hội loài người có giai cấp 5

II Tôn giáo và những mặt trái của nó 6

1 Sai lầm trong nhận thức 6

2 Những ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của xã hội 6

III Vấn đề tôn giáo ở Việt Nam 8

1 Quan điểm của Đảng ta về tôn giáo 8

2 Đặc điểm tôn giáo ở nước Việt Nam 11

3 Những cơ sở khoa học trong việc giải quyết vấn đề tôn giáo ở Việt Nam 14

IV Giải pháp giải quyết vấn đề tôn giáo 15

1.Tập trung nâng cao nhận thức, thống nhất quan điểm, trách nhiệm của hệ thống chính trị và toàn xã hội về vấn đề tôn giáo 15

2 Tăng cường quản lý nhà nước về tôn giáo 17

3 Tăng cường công tác tổ chức, cán bộ làm công tác tôn giáo 18

4 Phân biệt rõ ràng hai mặt chính trị và tư tưởng trong việc giải quyết vấn đề tôn giáo 18

KẾT LUẬN 19

TÀI LIỆU THAM KHẢO 21

LỜI NÓI ĐẦU

Trong quá trình tồn tại và phát triển con người ngày càng có nhiều nhu cầucần được đáp ứng trong đó có nhu cầu về tín ngưỡng tôn giáo vẫn là một nhu cầutinh thần của một bộ phận lớn các tầng lớp nhân dân Cùng với sự thay đổi của loàingười mà tôn giáo cũng có những sự biến đổi dù là về nội dung hay chỉ là về hìnhthức

Ngày nay trước sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kĩ thuật trên thế giới,tôn giáo vẫn có sự phát triển đa dạng về hình thức và rộng lớn về quy mô Vì vậydường như không thể giải quyết vấn đề tôn giáo một cách đơn thuần về mặt nhậnthức xã hội Mặt khác, vai trò của tôn giáo trong đời sống ngày càng thể hiện rõnét, tôn giáo tham gia vào rất nhiều lĩnh vực của đời sống tinh thần, các tôn giáolớn thường không chỉ ảnh hưởng sâu sắc trong phạm vi một quốc gia riêng lẻ màtầm ảnh hưởng còn mang tính quốc tế

Trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta vấn đề tôn giáo hiệnnay đã được Đảng và Nhà nước ta xem xét, đánh giá lại trên quan điểm khách quanhơn, nhìn nhận trên quan điểm phát huy những mặt tích cực, gạt bỏ những mặt tiêucực trong các tôn giáo Các tổ chức cá nhân tôn giáo cũng được tạo điều kiện thuậnlợi để giao lưu quốc tế, được đi đào tạo ở nước ngoài Đã có rất nhiều các tổ chứctôn giáo quốc tế vào Việt Nam mà không bị ngăn cấm

Tuy nhiên lợi dụng chính sách tôn giáo của nhà nước ta, nhiều tổ chức phảnđộng với vỏ bọc là các tổ chức tôn giáo xuyên tạc các chủ trương của đảng kíchđộng quần chúng nhân dân có hành động chống phá nhà nước Vì vậy, chũng ta cầnnắm vững những chính sách của đảng để không vô tình tiếp tay cho các tổ chứcphản động cũng như tuyên truyền cho những người xung quanh nhận thức rõ chínhsách của đảng và nhà nước

NỘI DUNG

I Lịch sử hình thành tôn giáo

1 Bản chất và nguồn gốc của tôn giáo

Bản chất của tôn giáo

Dựa trên cơ sở của quan niệm duy vật về lịch sử, cũng như những quan niệmcủa C.Mác về tôn giáo, Ph.Ăngghen đã đưa ra định nghĩa về tôn giáo từ góc độ triếthọc như sau: “Tất cả mọi tôn giáo chẳng qua chỉ là sự phản ảnh hư ảo – vào đầu óccon người – của những lực lượng bên ngoài chi phối cuộc sống hàng ngày của họ;chỉ là sự phản ánh trong đó những lực lượng ở trần thế đã mang hình thức nhữnglực lượng siêu trần thế” Định nghĩa này không những đã chỉ ra được bản chất củatôn giáo mà còn chỉ ra con đường hình thành ý thức hay niềm tin tôn giáo Ở địnhnghĩa trên chúng ta thấy rằng, Ph.Ăngghen đã tiếp tục luận điểm cho rằng conngười sáng tạo ra tôn giáo Sự sáng tạo ra tôn giáo của con người được thực hiệnthông qua con đường nhận thức Chủ thể tạo ra tôn giáo là con người, đối tượngcủa sự phản ánh mà con người sáng tạo ra tôn giáo là sức mạnh ở bên ngoài thốngtrị cuộc sống hàng ngày của con người, còn phương thức nhận thức để chủ thể tạo

ra tôn giáo là phương thức hư ảo Với chủ thể, đối tượng và phương thức của nhậnthức như trên thì kết quả là con người tạo ra cái siêu nhiên thần thánh trong đầu óccủa mình thuộc lĩnh vực ý thức, niềm tin

Định nghĩa của Ph.Ăngghen về tôn giáo là định nghĩa có tính chất bao quát

về hiện tượng tôn giáo, là định nghĩa rộng cũng như đã chỉ rõ cái đặc trưng, các bảnchất của tôn giáo đó là niềm tin hay thế giới quan hoang đường hư ảo của conngười Sự ra đời hiện tượng tôn giáo với bản chất như trên là tất yếu khách quan vìkhi con người bất lực trước sức mạnh của thế giới bên ngoài thì con người cần đếntôn giáo nhằm bù đắp cho sự bất lực ấy Điều đó cũng có nghĩa là bản chất của tôngiáo được thể hiện rõ nhất thông qua chức năng đền bù hư ảo của nó

Nguồn gốc của tôn giáo

VI.Lênin đã gọi toàn bộ những nguyên nhân và điều kiện tất yếu làm nảysinh niềm tin tôn giáo là những nguồn gốc của tôn giáo Nguồn gốc đó bao gồm :Nguồn gốc xã hội, nguồn gốc nhận thức, nguồn gốc tâm lý

Nguồn gốc xã hội của tôn giáo là toàn bộ những nguyên nhân và điều kiệnkhách quan của đời sống xã hội tất yếu làm nảy sinh và tái hiện những niềm tin tôngiáo Trong đó có một số nguyên nhân và điều kiện gắn với mối quan hệ giữa conngười với con người Chúng ta thấy rằng, sự thống trị của tự nhiên đối với conngười không phải được quyết định bởi những thuộc tính và quy luật của bản thângiới tự nhiên mà được quyết định bởi tính chất mối quan hệ của con người với tựnhiên, nghĩa là bởi sự phát triển kém của của lực lượng sản xuất xã hội mà trướchết là công cụ lao động Như vậy không phải bản thân giới tự nhiên sinh ra tôn giáo

mà là mối quan hệ đặc thù của con người với tự nhiên, do trình độ sản xuất quyếtđịnh

Nguồn gốc nhận thức của tôn giáo cũng như mọi ý thức sai lầm chính là sựtuyệt đối hóa, sự cường điệu mặt chủ thể của nhận thức con người hay hình thứckhách quan của nó, biến nó thành cái không còn nội dung khách quan, không còn

cơ sở “thế gian”, nghĩa là thành cái siêu nhiên thần thánh Nguồn gốc tâm lý củatôn giáo theo Phoiobac không chỉ bao gồm những tình cảm tiêu cực (sự lệ thuộc sợhãi, không thỏa mãn, đau khổ, cô đơn ) mà cả những tình cảm tích cực (niềm vui,

sự thỏa mãn, tình yêu, sự kính trọng ) không chỉ những tình cảm, mà cả nhữngđiều mong muốn, ước vọng, nhu cầu khắc phục những tình cảm tiêu cực muốnđược đền bù hư ảo

2 Chức năng xã hội của tôn giáo

Chủ nghĩa Mác cho rằng tôn giáo là một hiện tượng xã hội, nguồn gốc của

nó là ở trong những điều kiện tồn tại vật chất của xã hội trong những giai đoạn pháttriển xã hội nhất định, nghĩa là ở các mối quan hệ hạn chế của con người trướcnhững sức mạnh tự nhiên và đối với nhau Sự bất lực của con người trước nhữngsức mạnh tự nhiên và xã hội đã nảy sinh ra nhu cầu đền bù sự hạn chế của các mốiquan hệ hiện thực Vì thế có thể gọi chức năng đền bù hư ảo là chức năng chủ yếu

và đặc thù của tôn giáo

Luận điểm nổi tiếng của C.Mác: “Tôn giáo là thuốc phiện của nhân dân” đãlàm nổi bật chức năng đền bù hư ảo Giống như thuốc phiện, tôn giáo đã tạo ra cái

vẻ bề ngoài của “sự làm nhẹ” tạm thời nỗi đau của con người, an ủi cho những mấtmát, những thiếu hụt hiện thực của đời sống con người, đồng thời gây ra những tácđộng có hại đối với con người khi tạo ra họ ở nhu cầu thường xuyên tách khỏi hiệnthực, tiêm nhiễm cho họ những quan niệm phản khoa học

Trong những điều kiện lịch sử cụ thể, tôn giáo thậm chí có thể là chỗ dựatinh thần cho những ước muốn chân chính của quần chúng bị áp bức, phục vụ cholợi ích của họ Ví dụ nó đã từng làm vỏ bọc tư tưởng của các phong trào xã hội tiến

bộ Nhưng ở đây nó vẫn không mất chức năng đền bù hư ảo, vì hạt nhân cơ bản củacác tôn giáo – niềm tin vào cái siêu nhiên – luôn luôn gây tác động kìm hãm đốivới tính tích cực của quần chúng, chuyển hướng niềm tin và sự lỗ lực của họ vàocon đường hư ảo

3.Thời kì đầu hình thành và phát triển dưới tư tưởng của chủ nghĩa duy tâm

Có thể nói ngay từ khi xuất hiện loài người trên trái đất này thì tôn giáo cũngxuất hiện theo Như Lênin đã viết: Sự sợ hãi đã tạo ra thần linh, con người từ thuởđầu sơ khai vô cùng nhỏ bé yếu ớt, họ cảm thấy kinh sợ trước sức mạnh của tựnhiên Trong thế giới quan của họ thiên nhiên được cai quản bởi các vị thần: thần

sấm, thần mưa, thần gió được phác họa trong các cuốn Kinh thánh hay các cuốnsách như: Thần thoại Hi lạp hay các sách kinh của các đạo Hinđu (đạo người Ấn),

ví dụ đạo Hinđu là một hệ thống tôn giáo – tín ngưỡng – triết học, tôn giáo nàyquan niệm các vị thần cai quản thế giới như indra (Thần sấm), Surya (Thần mặttrời), Varu (Thần gió), Agni (Thần lửa) Con người không hề có sự tác động gì đốivới thế giới họ đang sống do đó chỉ có cúng tế kêu cầu thì con người mới đượcThần linh phù hộ trong mọi công việc

Chính vì vậy mà trên quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng thì: Sựbất lực của con người trước những sức mạnh tự nhiên là nguyên nhân làm nảy sinh

và tái hiện tôn giáo Tôn giáo khi đó là một phần trong đời sống con người bởi nó

đã bao gồm những sức mạnh nằm bên ngoài con người và được phản ánh vào trongthế giới quan của con người

4 Thời kì đã hình thành xã hội loài người có giai cấp

Cho đến khi con người thoát khỏi kì sơ khai, và đã có sự hình hành một xãhội loài người rõ rệt thì con người lại trở lên bất lực trước chính những vấn đề của

xã hội đó gây ra cho họ Họ tin vào những con người có sức mạnh toàn năng có thểche chở cho họ và đem lại cho họ cuộc sống hạnh phúc và họ tôn sùng những conngười đó một cách tuyệt đối như Chúa Giê-su (đạo Thiên chúa), Thánh Allah (đạoHồi) hay Đức Phật Thích ca (đạo Phật), khi đó tôn giáo bắt đầu được hình thànhmột cách rõ rệt Điều đó có thể cho là tất nhiên: yếu thì cần phải được che trở,nhưng xét trên quan điểm duy vật biện chứng thì đó lại là một sai lầm: đó là sựtuyệt đối hóa, sự cường điệu một mặt nào đó của năng lực nhận thức, làm cho nhậnthức của con người xa rời thế giới hiện thực dẫn đến sự phản ánh sai lầm, hư ảo thếgiới đó

Xét về mặt nhận thức và xét trên cặp phạm trù tất nhiên – ngẫu nhiên ta cũng

có thể hiểu một phần nào về sự hình thành tôn giáo: đó là khi xã hội chưa phát triển

con người vẫn còn nghèo đói và nhận thức của con người về tự nhiên vẫn còn hạnhẹp thì sự ra đời của tôn giáo như một sự tất nhiên bởi mỗi tôn giáo đều có những

tư tưởng riêng về giới tự nhiên cũng như con người Con người là một trong “vạnvật” nhưng đồng thời chính nó lại là quý giá nhất trong toàn bộ thế giới “vạn vật”.Nếu nói sự ra đời của tôn giáo là một hiện tượng thì bản chất của nó cũng chỉ phảnánh sự yếu ớt của con người trước những vấn đề của tự nhiên và xã hội, bởi hầu hếtcác tôn giáo đều quan niệm đều coi bản thân con người là thực sự yếu ớt, nhỏ bé vàluôn có một sức mạnh siêu nhiên nào đó để họ cầu cứu

II Tôn giáo và những mặt trái của nó

1 Sai lầm trong nhận thức

Thường tôn giáo có ảnh hưởng khá tiêu cực đối với sự phát triển hoàn chỉnhcủa hình thái kinh tế xã hội Xét về mặt triết học trên quan điểm của chủ nghĩa duyvật biện chứng thì con người luôn sử dụng nhận thức của mình để cải tạo xã hộingày càng trở nên tốt đẹp hơn thì trong thế giới quan tôn giáo thì con người lạichẳng có tác dụng gì trong việc cải biến thế giới: đạo Phật quan niệm đời là bể khổnên chủ trương lánh đời để tự tu thân mong giải thoát khỏi cõi khổ đau để đạt tớicõi Niết bàn là tượng trưng cho sự siêu thoát, con đường đi tu nhằm mục đích vượt

ra khỏi những tồn tại nhơ bẩn để trở thành giọt nước trong không vương vấn, đạothiên Chúa quan niệm Chúa đã tạo nên tất cả và con người phải nghe theo lời Chúadạy, tất cả đã được ghi trong Kinh thánh, con người của tôn giáo là con người nhỏ

bé và họ luôn phải tìm kiếm sức mạnh ở bên ngoài họ

2 Những ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của xã hội

Trong đề mục này em chỉ muốn nhấn mạnh vào những ảnh hưởng tiêu cựcxuất phát từ những nhận thức sai lầm của thế giới quan tôn giáo

Những ảnh hưởng do chính bản thân gây ra

Như ở trên đã nói thì con người trong thế giới quan tôn giáo là vô cùng nhỏ

bé chính vì vậy con người không hề có tác dụng trong việc cải biến xã hội Nếu chỉcon người chỉ nhận thức thế giới dưới thế giới quan tôn giáo thì chắc chắn cuộcsống của chúng ta sẽ không bao giờ được như ngày nay mà chúng ta sẽ mãi mãi chỉ

là những sinh vật nhỏ bé và chịu ảnh hưởng hoàn toàn của các sức mạnh tự nhiên

Ở phương Tây đã có một thời Thiên chúa giáo chi phối hoàn toàn nhận thứccủa con người Khi đó những ai đi ngược lại những suy nghĩ của đạo Thiên chúađều phải nhận lấy những hình phạt nặng nề, như Galile chứng minh được rằng Tráiđất quay xung quanh mặt trời nhưng nhà thờ lại quan niệm rằng trái đất là trungtâm và mặt trời phải quay quanh trái đất và kết cục là Galile đã phải lĩnh án hoảthiêu

Chính vì thế giới quan tôn giáo có sự sai lệch như vậy nên sự sai lầm trongnhận thức của những người theo đạo là một điều tất nhiên Tuy đã bước sang thế kỉ

XX thế kỉ của văn minh, nhưng chúng ta đang sống một thời gian ngắn thôi đã cónhững quan niệm hết sức sai lầm: tiêu biểu nhất là quan niệm về ngày tận thế khiếncho rất nhiều người phải chết oan bởi những vụ tự sát tập thể vì một viễn cảnh đượccứu rỗi, được đến với Chúa khi bước sang thế giới bên kia

Cũng chính bởi nhận thức sai lệch mà trong một số giáo phái xuất hiệnnhững tư tưởng rất cực đoan: như vụ đầu độc bằng khí độc tại ga tàu điện ngầm củagiáo phái Aum mấy năm trước tại Nhật Bản hoặc những vụ khủng bố của nhữngphần tử Hồi giáo cực đoan như vụ khủng bố tại trung tâm thương mại Thế Giới Mỹvừa rồi của những phần tử này mà cầm đầu là Bin Laden

Những ảnh hưởng xấu do tôn giáo bị lợi dụng bởi các thế lực khác

Cũng chính bởi tôn giáo là một bộ phận cấu thành xã hội nên nó là phươngtiện để người ta sử dụng nó cho các mục đích khác Có những vụ xây chùa giả ởchùa Hương để nhằm mục đich bòn rút những đồng tiền thành tâm của các tín đồ

Rồi những trò nhảm nhí như lên đồng, gọi hồn, xem bói, giải hạn tất cả chỉ là lợidụng tôn giáo để kiếm tiền bất chính.

Ở nước ta tự do tín ngưỡng và không tín ngưỡng là quyền của mỗi công dân,nhưng có một số kẻ xấu đã sử dụng chiêu bài tôn giáo để phá hoại nước ta Nhưnhững vụ truyền bá tư tưởng phản động của đạo Hồi cực đoan vào các tỉnh miềnnam nước ta, hay lợi dụng tôn giáo để các thế lực thù địch thúc đẩy sự nổi dậy củanhân dân các tỉnh Tây nguyên nhằm các mục tiêu chính trị của những kẻ phản độngvới sự chuẩn bị ra đời của nhà nước mới

III Vấn đề tôn giáo ở Việt Nam

1 Quan điểm của Đảng ta về tôn giáo

Hơn ba thập kỷ vừa qua, cùng với những thành quả to lớn, có ý nghĩa lịch sửcủa sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước, chúng ta không thể không kể đến nhữngthành quả đạt được trên lĩnh vực công tác tôn giáo của Đảng, Nhà nước ta Để cóđược thành quả trên lĩnh vực quan trọng này, Đảng ta đã trải qua một quá trình đổimới nhận thức tương đối lâu dài, đồng thời Nhà nước cũng đã không ngừng củng

cố và hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật về tôn giáo

Trong thời kỳ đổi mới đất nước, để phát huy sức mạnh toàn dân, phấn đấu vìmục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh”, Bộ Chínhtrị đã yêu cầu các cấp chính quyền, đoàn thể động viên đồng bào các tôn giáo nhiệttình tham gia sự nghiệp đổi mới, làm tốt nghĩa vụ công dân, thực hiện đầy đủ cácchính sách của Đảng và Nhà nước về tôn giáo Theo đó, nhận thức mới về vấn đềtôn giáo trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội tập trung ở những nội dung chủyếu sau:

Một là, tín ngưỡng, tôn giáo là nhu cầu tinh thần của một bộ phận Nhân dân,đang và sẽ tồn tại cùng dân tộc trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước

ta Tín ngưỡng tôn giáo hiện đang là nhu cầu tinh thần của một bộ phận đông đảo

nhân dân, sẽ tồn tại lâu dài cùng dân tộc và cùng với chế độ xã hội chủ nghĩa ởnước ta Tuy nhiên, tín ngưỡng tôn giáo đang có những biến đổi mạnh mẽ trướcbiến động của thế giới, của xu thế toàn cầu và sự phát triển đi lên của đất nước Vìvậy, quán triệt quan điểm này cần khắc phục các biểu hiện: Chủ quan, duy ý chí,phiến diện trong nhận thức và giải quyết vấn đề tôn giáo.

Hai là Đảng và Nhà nước thực hiện nhất quán chính sách đại đoàn kết toàndân tộc: Đồng bào các tôn giáo là một bộ phận của khối đại đoàn kết toàn dân

tộc Do vậy, thực hiện quan điểm này, một mặt phải đoàn kết đồng bào theo những

tôn giáo khác nhau, mặt khác phải đoàn kết đồng bào theo tôn giáo và đồng bàokhông theo tôn giáo, giải quyết tốt mối quan hệ người có tín ngưỡng khác nhau vớingười theo chủ nghĩa vô thần Quán triệt quan điểm này cần khắc phục các biểuhiện như phân biệt đối xử, đố kỵ, mặc cảm vì lý do tín ngưỡng tôn giáo và kiênquyết chống âm mưu, thủ đoạn lợi dụng tín ngưỡng tôn giáo, chia rẽ, phá hoại khốiđại đoàn kết dân tộc

Ba là nội dung cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần

chúng Đây là tư tưởng chỉ đạo quan trọng nói lên thực chất của công tác tôn giáo

gắn với mục tiêu là dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Mục tiêutrên chính là cơ sở để phát huy sự tương đồng, khắc phục sự khác biệt của quầnchúng có đạo Đối tượng của công tác vận động quần chúng bao gồm: tín đồ, chứcsắc, nhà tu hành và chức việc trong từng tôn giáo; đồng thời cũng phải vận độngquần chúng không có tôn giáo thực hiện chính sách tôn giáo Công tác vận độngquần chúng trong công tác tôn giáo bao gồm: Công tác giáo dục, tổ chức phongtrào quần chúng, tổ chức các chương trình phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng

hệ thống chính trị ở địa phương, cơ sở Quán triệt quan điểm này cần khắc phục cácbiểu hiện: Hành chính, quan liêu, cửa quyền, xa rời quần chúng hoặc hữu khuynhtheo đuôi quần chúng

Bốn, công tác tôn giáo là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị Công tác tôngiáo liên quan đến mọi lĩnh vực, mọi mặt của đời sống xã hội, mọi ngành mọi cấp

từ Trung ương đến cơ sở Trong công tác tôn giáo, Đảng là nhân tố lãnh đạo toàn

bộ hệ thống chính trị trong quá trình tiến hành công tác; Nhà nước quản lý hoạtđộng tôn giáo đoàn thể nhân dân quán triệt đường lối, chủ trương, chính sách, phápluật của Đảng và công tác tôn giáo theo quy định của Hiến pháp, pháp luật; Mặttrận và các Nhà nước về vận động quần chúng thực hiện tốt chính sách tôn giáo.Quán triệt quan điểm này cần khắc phục các biểu hiện: thiếu cộng tác, phối hợpchặt chẽ đồng bộ để phát huy sức mạnh tổng hợp hoặc buông lỏng quản lý, lấn sânlẫn nhau

Năm là vấn đề theo đạo và truyền đạo Đây cũng là một quan điểm quan

trọng nhằm xác định rõ các hoạt động tôn giáo, bao gồm: hành đạo, quản đạo vàtruyền đạo đều phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật Nhà nước bảo hộ chính đạo,đồng thời chống lại tà đạo Quán triệt quan điểm này cần khắc phục các biểu hiệnnhư can thiệp thô bạo vào công việc nội bộ thuần túy tôn giáo; buông lỏng quản lýtrước các hành vi vi phạm các quy định của Hiến pháp, pháp luật trong hoạt độngtôn giáo

Thực tiễn cho thấy, sự đổi mới tư duy của Đảng về tôn giáo, tín ngưỡng đãtạo nền tảng cho việc tạo lập các chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước,tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt tôn giáo tín ngưỡng của đồng bào có đạo vàtính hiệu quả của quản lý nhà nước trong lĩnh vực này Các luật, nghị định về tínngưỡng tôn giáo mới được ban hành trong năm 2016, 2017 là những bước tiến lớntrong việc luật hóa vấn đề tín ngưỡng, tôn giáo trong tình hình mới Tuy nhiên, vẫncòn nhiều vấn đề bất cập chưa được giải quyết, đòi hỏi việc xây dựng chính sách,pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo cần tiếp tục được bổ sung, hoàn thiện bởi các cấp,các ngành trong thời gian tới