Phát triển bền vững du lịch tỉnh bắc ninh TT

* Về mặt nội dung: Luận án tập trung nghiên cứu những nội dung chính của phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh như: Nguồn nhân lực, tài nguyên, quy mô, cơ cấu, hiệu quả kinh tế xã hộ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

Hướng dẫn khoa học: 1 PGS TS Đặng Thị Phương Hoa

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng đánh giá luận án cấp trường

họp tại: TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH

DOANH - ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

Vào hồi giờ ngày tháng năm 2021

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Trung tâm học liệu - Đại học Thái Nguyên

- Thư viện trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh

- Thư viện quốc gia

LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

1 Lê Thanh Tùng (2015), "Bắc Ninh phát triển du lịch dựa vào lợi thế địa phương", Tạp chí Nghiên cứu kinh tế - Viện kinh tế Việt Nam - Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam, tháng 3,

3 Lê Thanh Tùng (2020), "Phát triển ngành "công nghiệp

không khói" tại Bắc Ninh", Tạp chí tài chính, tháng 11, năm

2020, (Tập 741), Kỳ 2 tháng 11, trang 146-148

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Bắc Ninh là một tỉnh thuộc đồng bằng sông Hồng, nằm trong Vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ, là tỉnh có điều kiện, tiềm năng phát triển du lịch: có 1.589 điểm di tích, trong đó 1.398 di tích lịch sử, 131 di tích kiến trúc, 2 di tích khảo cổ học và 58 di tích hỗn hợp; Đặc biệt trong đó 577 điểm di tích đã được xếp hạng, có 4 di tích cấp quốc gia đặc biệt, 180 di tích cấp Quốc gia, 393 di tích cấp tỉnh Tỉnh có khoảng

41 lễ hội truyền thống được duy trì thường xuyên, cùng nhiều làng nghề truyền thống đã tồn tại và phát triển hàng trăm năm Đặc biệt, dân ca Quan họ Bắc Ninh đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại… Thực tế du lịch tỉnh Bắc Ninh đã có đóng góp tích cực vào tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế, góp phần xóa đói giảm nghèo và tạo thêm việc làm cho người lao động của tỉnh Tuy vậy, nếu so với tài nguyên và tiềm năng du lịch thì tỷ lệ đóng góp của du lịch vào GDP của tỉnh còn rất thấp so với bình quân chung

cả nước, chỉ chiếm 0,59% so với bình quân chung cả nước là 8,3% UBND tỉnh Bắc Ninh đã xác định mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 đưa Bắc Ninh trở thành một trong những trung tâm du lịch văn hóa lớn của vùng Đồng bằng sông Hồng; nâng thu nhập về du lịch năm 2020 đạt 3.300 tỷ đồng, đến năm 2030 đạt khoảng 20.000 tỷ đồng; nhưng như vậy tỷ trọng đóng góp của du lịch vào GDP của tỉnh cũng chỉ đạt trên 4% Bên cạnh đó du lịch ở Bắc Ninh vẫn còn nhiều tồn tại, vào mùa lễ hội, du khách các nơi đổ về quá đông gây quá tải điểm đến, nhiều hoạt động gây mất trật tự trị an (Đền Bà Chùa Kho) hay mất thuần phong mỹ tục (Hội Lim)… (Hà Phạm, 2019)

Phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh nhằm phát huy được thế mạnh, tăng đóng góp vào GDP của tỉnh, giữ gìn bản sắc dân tộc nét đẹp của người Quan họ, đảm bảo vệ sinh môi trường, đang là yêu cầu cấp thiết và tất yếu khách quan Để phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh, cần có sự nghiên cứu toàn diện, tổng thể đưa ra những giải pháp,

khoa học và khả thi Đề tài: Phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh

là yêu cầu đặt ra mang tính cấp thiết của thực tiễn

2 Mục tiêu nghiên cứu

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề lý luận, thực tiễn và các nhân tố, các hoạt động liên quan đến phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh

3.2 Phạm vi nghiên cứu

* Về mặt không gian: Luận án nghiên cứu phát triển bền vững du lịch trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh

* Về mặt thời gian: Luận án sử dụng những tài liệu chủ yếu công

bố từ 2010 đến 2020; luận án nghiên cứu đề xuất đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030

* Về mặt nội dung: Luận án tập trung nghiên cứu những nội dung chính của phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh như: Nguồn nhân lực, tài nguyên, quy mô, cơ cấu, hiệu quả kinh tế xã hội, những nhân tố ảnh hưởng, những yếu tố cản trở sự phát triển, tính bền vững đối với du lịch tỉnh Bắc Ninh.Luận án cũng quan tâm nghiên cứu về vấn đề quản

lý bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh

4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài luận án

- Đề tài luận án đã làm rõ khoảng trống cấp thiết nghiên cứu, những vấn đề lý luận và thực tiễn về phát triển bền vững du lịch (hay còn gọi là phát triển bền vững du lịch)

- Đề tài luận án đã đưa ra cách vận dụng sáng tạo các phương pháp truyền thống để nghiên cứu phát triển bền vững du lịch ở một địa phương cấp tỉnh

- Luận án đã thu thập thông tin cả thứ cấp và sơ cấp một cách công phu để phân tích, đánh giá toàn diện các măt, các khía cạnh về thực trạng phát triển bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh

- Luận án đã đưa ra một số giải pháp có căn cứ khoa học và có tính khả thi nhằm phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn mới, ở thời kỳ Việt Nam hội nhập sâu rộng và cuộc cách mạng 4.0

- Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị cho các nhà quản lý kinh

tế nhà nước về du lịch, các nhà lãnh đạo quản lý tỉnh Bắc Ninh

5 Những đóng góp mới của luận án

- Luận án đã đưa ra một số khái niệm theo chủ kiến về phát triển bền vững du lịch; những bài học kinh nghiệm để áp dụng vào nghiên cứu du lịch ở tỉnh Bắc Ninh; lựa chọn sáng tạo các phương pháp nghiên cứu, trong đó có phương pháp phản diện như nghiên cứu các yếu tố làm cản trở

sự phát triển

- Về thực trạng phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh: luận án

đã đánh giá, phân tích vấn đề toàn diện ở nhiều mặt, nhiều khía cạnh để tạo bức tranh toàn cảnh về phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh mà

từ trước đến nay chưa có nghiên cứu nào đánh giá đầy đủ như vậy

- Phân tích những nhân tố ảnh hưởng đến phát triển bền vững du lịchtỉnh Bắc Ninh: luận án đã phân tích 8 tiêu chí với 35 biến đo lường cho từng vùng, thể hiện chi tiết các khía cạnh ảnh hưởng, tác động đến phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh mà từ trước tới nay chưa có nghiên cứu nào phân tích đầy đủ và chi tiết như vậy

- Về giải pháp: Luận án đã đề xuất các nhóm giải pháp cho tổng thể, cho từng vùng có tính khoa học và tính khả thi nhằm phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh, trong đó đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam hội nhập sâu rộng và cuộc cách mạng công nghẹ 4.0 cũng là những vấn

đề chưa có kết luận đầy đủ của nghiên cứu nào trước đây

6 Kết cấu của luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, phụ lục, danh mục và tài liệu tham khảo, luận án kết cấu gồm 5 chương:

Chương 1 TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU VỀ PHÁT TRIỂN

BỀN VỮNG DU LỊCH 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu về phát triển du lịch

Tổng quan kết quả các công trình nghiên cứu về phát triển bền vững

du lịch trên thế giới và ở Việt Nam đã công bố, bao gồm nhiều khía cạnh khác nhau và có thể đan xen nhau Tổng hợp theo nội dung phát triển bền vững du lịch và tiếp cận của chuyên ngành quản lý kinh tế, có thể hệ thống các công trình nghiên cứu theo những nội dung sau đây:

1.1.1 Kết quả nghiên cứu về khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên

Trên thế giới và ở Việt Nam đã có nhiều nghiên cứu về phát triển bền vững du lịch Trong đó với các nội dung: khai thác tài nguyên bền vững du lịch; phát triển địa phương bền vững du lịch; phát triển khách bền vững du lịch; phát triển kinh doanh bền vững du lịch; và quản lý về phát triển bền vững du lịch

Mặc dù nghiên cứu về phát triển bền vững du lịch được nhiều nhà khoa học quan tâm, tuy vậy vẫn còn một số hạn chế như sau: Chủ yếu nghiên cứu tổng thể đến cấp vùng, nhưng nghiên cứu đến địa phương cấp tỉnh còn rất hạn chế, đặc biệt Vùng Đồng bằng sông Hồng và Duyên hải Đông Bắc chưa có một nghiên cứu đầy đủ và toàn diện nào

về phát triển bền vững du lịch cho một địa phương cấp tỉnh, mà tác giả đang hướng đến là tỉnh Bắc Ninh Trong khi đó vai trò của du lịch tham gia vào phát triển kinh tế xã hội chủ yếu được phát huy và cập nhật ở cấp tỉnh Nghiên cứu về phát triển bền vững du lịch chưa bắt kịp với hội nhập quốc tế khi việt nam tham gia vào nhiều hiệp định thế hệ mới và cuộc cách mạng công nghệ 4.0 Việc hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn và phương pháp nghiên cứu về bền vững du lịch chưa được thường xuyên liên tục

1.2 Xác định khoảng trống trong nghiên cứu

1.2.1 Khoảng trống về mặt nội dung trong nghiên cứu phát triển du lịch

Đã có một số kết quả nghiên cứu về phát triển du lịch như đã hệ thống phần trên, nhưng chưa đề cập hoặc đã đề cập nhưng chưa đầy đủ cần phải tiếp tục nghiên cứu trong một số nội dung sau đây:

* Một là, tiếp tục hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn

về phát triển bền vững du lịch trong bối cảnh mới

* Hai là, nghiên cứu phát triển bền vững du lịch ở từng địa phương cấp tỉnh

Ba là, nghiên cứu phát triển du lịch thông minh bền vững trong thời kỳ cuộc cách mạng 4.0

1.2.2 Khoảng trống về phương pháp trong nghiên cứu phát triển du lịch

Đối với nghiên cứu phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh, các phương pháp nghiên cứu phải đảm bảo làm rõ tất cả các khía cạnh của thực trạng, các nhân tố để phát triển, các yếu tố làm kìm hãm sự phát triển và mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố, đến phát triển bền vững du lịch ở một địa phương cấp tỉnh rất đặc thù, nơi có di sản phi vật thể của nhân loại là dân ca Quan họ và là nơi có rất nhiều di tích văn hóa, di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

Chương 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN

BỀN VỮNG DU LỊCH 2.1 Cơ sở lý luận về phát triển bền vững du lịch

2.1.1 Các khái niệm liên quan đến đề tài

2.1.1.1 Khái niệm về du lịch

Du lịch là các hoạt động tổ chức, quản lý và thực hiện của 4 nhóm đối tượng bao gồm: du khách, nhà cung ứng dịch vụ đáp ứng nhu cầu du khách, dân cư nơi du khách đến và chính quyền nơi đón du khách Trong đó du khách là những người thực hiện chuyến đi ngoài nơi cư trú thường xuyên nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ dưỡng, giải trí… hoặc kết hợp với mục đích hợp pháp khác

2.1.1.2 Du lịch bền vững

Du lịch bền vững là thực hiện các hoạt động du lịch, đáp ứng được nhu cầu hiện tại của các bên liên quan đến du lịch mà không làm tổn hại đến khả năng đáp ứng nhu cầu về phát triển du lịch của tương lai

2.1.1.3 Phát triển du lịch bền vững

Phát triển bền vững du lịch là sự phát triển du lịch, đồng thời đáp ứng các yêu cầu về kinh tế, xã hội, văn hóa và môi trường, bảo đảm lợi ích của các bên tham gia hoạt động du lịch ở hiện tại, mà không làm tổn hại đến khả năng phát triển về du lịch trong tương lai

2.1.1.4 Đo lường và đánh giá phát triển bền vững du lịch

Ở đây, ta cần phải lưu ý rằng, khi đo lường và đánh giá phát triển bền vững du lịch, ta cần phải sử dụng, phối hợp đồng thời tất cả các chỉ tiêu, mỗi chỉ tiêu đánh giá một khía cạnh, vấn đề Việc sử dụng đơn lẻ từng chỉ tiêu có thể dẫn tới việc đánh giá, đo lường thiếu chính xác, toàn diện

2.1.2 Vai trò của phát triển bền vững du lịch ở một địa phương nhìn

2.1.3 Nội dung phát triển bền vững du lịch tại địa phương: Khai thác,

sử dụng bền vững tài nguyên du lịch; Phát triển địa phương bền vững

du lịch; Phát triển bền vững khách du lịch; Phát triển kinh doanh bền

vững du lịch; Quản lý phát triển bền vững du lịch tại địa phương

2.1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển bền vững du lịch

- Yếu tố khách quan: Chính trị ổn định và đất nước hoà bình; Xã

hội an ninh và an toàn; Đất nước có vị thế trên trường Quốc tế; Luật pháp và cơ chế, chính sách của Nhà nước; Cơ sở hạ tầng; Nguồn tài nguyên du lịch

- Yếu tố chủ quan trong ngành du lịch: Nguồn nhân lực phục vụ

du lịch; Cơ sở vật chất phục vụ du lịch; Sản phẩm du lịch; Khai thác lợi thế về du lịch; Bảo tồn về văn hóa và bảo vệ môi trường sinh thái du

lịch; Hoạt động xúc tiến du lịch; Công tác quản lý du lịch

2.2 Cơ sở thực tiễn về phát triển bền vững du lịch

2.2.1 Kinh nghiệm phát triển bền vững du lịch của một số nước trên thế giới: Kinh nghiệm của Singapo; Kinh nghiệm của Thái Lan; Kinh

nghiệm của Trung Quốc; Kinh nghiệm của Hàn Quốc

2.2.2 Kinh nghiệm phát triển bền vững du lịch của một số địa phương ở Việt Nam: Kinh nghiệm của Hà Nội; Kinh nghiệm của Thừa Thiên Huế:

Kinh nghiệm của Quảng Nam

2.3 Bài học vận dụng cho phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh

2.3.1 Bài học từ kinh nghiệm phát triển bền vững du lịch trên thế giới

Từ kinh nghiệm phát triển du lịch và bền vững du lịch của một số nước có điều kiện gần với Việt Nam, có thể rút ra một số bài học kinh nghiệm về phát triển bền vững du lịch ở Việt Nam nói chung và ở tỉnh Bắc Ninh nói riêng

2.3.2 Bài học từ kinh nghiệm phát triển du lịch ở một số địa phương của Việt Nam

Qua hệ thống một số kinh nghiệm về phát triển du lịch ở một số địa phương có thể rút ra những bài học có thể áp dụng vào các địa

phương khác nói chung và tỉnh Bắc Ninh nói riêng:

Bài học về kinh nghiệm xúc tiến du lịch: để phát triển du lịch địa phương cần huy động các phương tiện thông tin đại chúng thực hiện chương trình giới thiệu du lịch, tuyên truyền hướng dẫn cộng đồng dân

cư giữ gìn phong tục truyền thống Xây dựng các phóng sự chuyên đề

Du lịch, thường xuyên cập nhập thông tin, phát hành sách Hướng dẫn

Du lịch

Thiết lập quan hệ và mở rộng hợp tác với nhiều tổ chức, doanh nghiệp du lịch trong và ngoài nước, tham gia các diễn đàn và chương trình hợp tác các tiểu vùng, khu vực, vùng lãnh thổ nhằm giới thiệu, quảng bá hình ảnh du lịch

Kinh nghiệm về quy hoạch phát triển du lịch: Địa phương phải có quy hoạch, định hướng dài hạn chi tiết các đề án, dự án du lịch, với định hướng phát triển bền vững, có trọng tâm, trọng điểm

Kinh nghiệm phát triển du lịch phố cổ, phố đi bộ: Đối với khu vực trung tâm, có nhiều di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh nổi tiếng, tập trung nhiều du khách ở nhiều nơi trên thế giới đến thì có thể tổ chức phố đi bộ, cung cấp dịch vụ, mua sắm hàng hóa, hàng lưu niệm, thăm quan và thưởng thức ẩm thực Để phát triển loại hình này phải xây dựng nét văn hóa ứng xử của người dân với du khách, các tiêu chí: tuân thủ pháp luật, có trách nhiệm, nhiệt tình, giao tiếp, ứng xử có văn hóa, giữ nền nếp, gia phong, kính trên nhường dưới, giữ gìn trật tự, vệ sinh môi trường, trang phục lịch sự, kinh doanh cởi mở…

Kinh nghiệm về đa dạng sản phẩm du lịch: trong đó bao gồm du lịch văn hóa, du lịch sinh thái, du lịch ở các làng bản, cộng đồng dân tộc, du lịch nghỉ dưỡng, du lịch vui chơi giải trí, tổ chức du lịch Festival

… với tinh thần tất cả vì du khách, tạo chuyển biến đột phá trong phát triển du lịch trở thành điểm đến An toàn - thân thiện - chất lượng - hấp dẫn Phát huy lợi thế, tiềm năng phát triển du lịch: di sản văn hóa, cảnh quan thiên nhiên đẹp, công trình di tích văn hóa, lịch sử, loại hình nghệ thuật, sinh hoạt dân gian

Kinh nghiệm về liên kết phát triển du lịch: để phát triển du lịch, các tỉnh có các điều kiện du lịch, có địa bàn phù hợp cần bàn bạc ký kết các hợp tác liên kết đẩy mạnh khai thác tuyến du lịch

Kinh nghiệm phát huy vai trò của cộng đồng, trước hết là cơ chế chính sách của chính quyền tỉnh, sự sáng tạo của cấp địa phương Đặt lợi ích mà họ nhận được từ việc phát huy giá trị di sản được bảo tồn thông qua phát triển du lịch Cộng đồng dân cư là đối tượng hưởng lợi lớn từ du lịch cả về vật chất lẫn tinh thần

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 Chương 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

3.1 Câu hỏi nghiên cứu

Câu hỏi nghiên cứu đối với đề tài luận án phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh đặt ra cần phải giải quyết là:

- Phát triển bền vững du lịch dựa trên cơ sở khoa học nào?

- Thực trạng phát triển bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh những năm vừa qua như thế nào?

- Những yếu tố nào ảnh hưởng và mức độ ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh?

- Những giải pháp nhằm phát triển bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh trong thời gian tới?

3.2 Mô hình nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển du lịch tại tỉnh Bắc Ninh

Hình 3.1 Mô hình nghiên cứu

(Nguồn: Tác giả đề xuất)

3.3 Phương pháp tiếp cận nghiên cứu và khung phân tích

3.3.1 Phương pháp tiếp cận nghiên cứu

3.3.2 Khung phân tích

Khung phân tích được hiểu là một đề cương dàn ý, trong đó xác định những vấn đề chủ yếu liên quan đến việc phân tích, mục tiêu phân tích và công cụ phân tích Việc xây dựng khung phân tích nhằm tạo ra một kết cấu hợp lý, bảo đảm sự toàn diện và cân đối cho bản phân tích

Để xây dựng khung phân tích chi tiết trước hết thiết kế khung lý thuyết chung, trên cơ sở khung lý thuyết chung sẽ xây dựng khung phân tích chi tiết

Đối với đề tài luận án: Phát triển bền vững du lịch tỉnh Bắc Ninh khung lý thuyết được thiết kế theo hình 3.2

Khung phân tích về nghiên cứu phát triển bền vững du lịch ở tỉnh Bắc Ninh được thể hiện ở hình 3.3

3.4 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu, chọn mẫu điều tra

3.5 Phương pháp thu thập thông tin

3.5 Phương pháp xử lý và phân tích thông tin

3.6 Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu

3.6.1 Nhóm chỉ tiêu sử dụng để nghiên cứu sự hài lòng của du khách 3.6.2 Nhóm chỉ tiêu đánh giá sự tăng trưởng và cơ cấu du lịch 3.6.3 Nhóm chỉ tiêu đánh giá về hiệu quả kinh doanh

Hướng dẫn viên du lịch

Giá cả dịch vụ

Chương 4 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG DU LỊCH

TỈNH BẮC NINH 4.1 Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội tỉnh Bắc Ninh

4.2 Thực trạng phát triển du lịch tỉnh Bắc Ninh

4.2.1 Quá trình hình thành và phát triển du lịch tỉnh Bắc Ninh 4.2.2 Kinh tế du lịch trong cơ cấu kinh tế tỉnh Bắc Ninh

4.2.2.1 Cơ cấu kinh tế tỉnh Bắc Ninh

Qua bảng 4.3 cho thấy: Ngành công nghiệp và xây dựng tỉnh Bắc Ninh phát triển mạnh, xu hướng tăng liên tục trong những năm qua, kể cả GTSX và cơ cấu trong nền kinh tế, năm 2014 đạt 80.907,9 tỷ đồng đến năm 2019 đạt 124.363,2 tỷ đồng; về cơ cấu năm 2014 chiếm 74,39% đến năm 2019 là 75,09% Đối với ngành nông lâm thủy sản cơ cấu giảm theo hướng tích cực năm 2014 là 5,77% năm 2019 là 4,65% Đối với ngành dịch vụ mặc dù có tổng giá trị sản xuất tăng liên tục qua các năm 2014 đạt 21.576,8 tỷ đồng, đến năm 2019 đạt 33.558,8 tỷ đồng; nhưng cơ cấu trong nền kinh tế 3 năm trở lại đây có xu hướng giảm nhẹ năm 2016 đạt 20,65%, năm 2017 đạt 20,34%, năm 2018 là 20,30% đến năm 2019 chỉ còn là 20,26% Số liệu trên cho thấy tỉnh Bắc Ninh là tỉnh công nghiệp phát triển Đối với ngành dịch vụ mặc dù có nhiều tiềm năng, có sự phát triển, nhưng

cơ cấu trong nền kinh tế có xu hướng giảm, cần có giải pháp phát triển hơn nữa xứng với tiềm năng của tỉnh Bắc Ninh

4.2.2.2 Cơ cấu kinh tế du lịch trong ngành dịch vụ tỉnh Bắc Ninh

Bảng 4.4 cho thấy: mặc dù tiềm năng du lịch tỉnh Bắc Ninh khá cao, nhưng GTSX kinh doanh du lịch còn rất thấp, năm 2014 đạt 320,1

tỷ đồng, chiếm 1,5% trong ngành dịch vụ, đến năm 2019 đạt: 1100,2 tỷ đồng chiếm tỷ trọng 3,2% trong cơ cấu ngành dịch vụ Đáng chú ý là GTSX tăng qua các năm, đồng thời tỷ trọng du lịch trong cơ cấu ngành dịch vụ cũng tăng mạnh và liên tục qua các năm, năm 2014 là: 1,5%, đến năm 2019 là: 3,2% Mặc dù tăng qua các năm nhưng qua số liệu trên cho thấy ngành du lịch có cơ cấu kinh tế chiếm tỷ trọng nhỏ trong ngành dịch vụ và như vậy chiếm tỷ trọng rất nhỏ trong cơ cấu kinh tế của tỉnh Bắc Ninh, tuy có xu hướng đang phát triển mạnh, nhưng chưa xứng đáng với tiềm năng của tỉnh Vì vậy cần có giải pháp thúc đẩy mạnh tạo bước đột phá nhảy vọt

4.2.3 Thực trạng khai thác, sử dụng tài nguyên du lịch tỉnh Bắc Ninh

4.2.3.1 Một số địa danh du lịch tỉnh Bắc Ninh

du lịch nổi tiếng với 13 địa danh có thể phát triển du lịch, đặc biệt về thăm quan vui chơi, trải nghiệm và lễ hội tâm linh Thị xã Từ Sơn đứng thứ 2, có 9 địa danh chủ yếu là Đền, Chùa và Hội làng cũng là điều kiện tốt để phát triển du lịch thăm quan trải nghiệm, lễ hội tâm linh Huyện Yên Phong đứng thứ 4, có 7 địa danh chính, cũng chủ yếu là các địa điểm lễ hội, tâm linh có thể phát triển du lịch thăm quan, trải nghiệm, tâm linh Huyện Tiên Du đứng thứ 4, có 5 địa danh chính, cũng chủ yếu

là các địa điểm lễ hội, tâm linh có thể phát triển du lịch thăm quan, trải nghiệm, tâm linh Qua đó cho thấy Vùng 1 - Bắc sông Đuống của tỉnh Bắc Ninh, có rất nhiều địa danh có thể thu hút khách du lịch, đây là một tiềm năng rất lớn để phát triển bền vững du lịch

b Vùng 2 - Nam sông Đuống

Bảng 4.6 cho thấy: So với Vùng 1- Bắc sông Đuống thì Vùng 2 - Nam sông Đuống có số địa danh ít hơn nhưng so với các tỉnh khác Vùng

2 vẫn là vùng có nhiều địa danh có thể khai thác phát triển bền vững du lịch Điều tra 3 đơn vị cấp huyện cho thấy: Huyện Thuận Thành có 6 địa danh đang phát triển du lịch thăm quan trải nghiệm, lễ hội tâm linh Huyện Gia Bình có 6 địa danh và Huyện Lương Tài có 6 địa danh Tổng

số 3 huyện điều tra của Vùng 2 - Nam sông Đuống của tỉnh Bắc Ninh có

18 địa danh thu hút khách du lịch Vậy Vùng 2 - Nam sông Đuống, cũng

là vùng có điều kiện để phát triển bền vững du lịch

4.2.3.2 Nguồn nhân lực du lịch tỉnh Bắc Ninh

* Số lượng và cơ cấu nhân lực du lịch tỉnh Bắc Ninh

Qua bảng 4.7 cho thấy số lượng nhân lực du lịch của tỉnh Bắc Ninh tăng liên tục qua 6 năm, năm 2014 tổng số là 1.751 người, đến năm 2019 lên tới 3.449 người Đáng chú ý cả 3 loại hình nhân lực là quản lý nhà nước về du lịch, đào tạo về du lịch và trực tiếp kinh doanh

du lịch đều tăng qua các năm, nhưng mức tăng khác nhau dẫn đến cơ cấu thay đổi theo hướng tích cực Mức tăng mạnh nhất là nhân lực trong các doanh nghiệp kinh doanh du lịch, năm 2014 là 1.522 người đến năm 2019 là 3.180 người

Cơ cấu nhân lực có xu hướng tích cực: năm 2014 tỷ lệ số người

về quản lý nhà nước về du lịch rất cao chiếm 11,3% tổng nhân lực du lịch, đến năm 2019 chỉ còn chiếm 6,6%; Nhân lực trực tiếp làm kinh doanh du lịch năm 2014 chiếm 86,9% đến năm 2019 chiếm 92,2%, điều

đó cho thấy cơ cấu du lịch thay đổi theo hướng tốt Tuy vậy theo số liệu bảng 4.7 số người quản lý nhà nước về du lịch vẫn còn tăng, cần tiếp tục giảm về số lượng và nâng cao chất lượng

* Trình độ nhân lực du lịch tỉnh Bắc Ninh

Bảng 4.8 cho thấy, cơ cấu trình độ cao trong ngành du lịch có chiều hướng tăng mạnh qua các năm cả về số lượng và tỷ trọng trong