Mục tiêu: - Giáo dục tài nguyên, môi trường biển hải đảo trong môn đạo đức nhằm giúp HS bước đầu nhận thức vai trò, ý nghĩa to lớn của tài nguyên, môi trường biển, hải đảo đối với công c[r]
Trang 1NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC
MÔN ĐẠO ĐỨC.
A Mục tiêu – Hình thức – Phương pháp và Mức độ tích hợp:
1 Mục tiêu:
- Giáo dục tài nguyên, môi trường biển hải đảo trong môn đạo đức nhằm giúp HS bước đầu nhận thức vai trò,
ý nghĩa to lớn của tài nguyên, môi trường biển, hải đảo đối với công cuộc phát triển quê hương đất nước và cuộcsống con người;
- Hình thành và phát triển các em thái độ, hành vi và tình yêu biển đảo của quê hương, đất nước;
- Biết quan tâm tới môi trường xung quanh, sống hòa hợp với thiên nhiên;
- Tích cực tham gia các hoạt động tài nguyên, môi trường biển, hải đảo ở lớp, trường và địa phương phù hợpvới lứa tuổi
2 Phương pháp và hình thức giáo dục tài nguyên, môi trường biển, hải đảo qua môn Đạo đức:
- Dạy học tích hợp GDTNMTBĐ qua môn Đạo đức cần theo hướng tiếp cận giáo dục quyền trẻ em và giáo dục
- Giáo dục cho các em tự hào là người Việt Nam; yêu tổ quốc, yêu biển, hải đảo Việt Nam
- Giáo dục cho các em lòng yêu quý, gần gũi với thiên nhiên biển, hải đảo, ý thức bảo vệ tài nguyên môitrường biển đảo qua các hành vi, thái độ ứng xử với môi trường và bảo vệ các loài cây và hoa
Cụ thể:
Mức độ tích hợp Địa phương có
biển, đảo
Địa phương không có biển, đảo Bài 6: Nghiêm trang khi
chào cờ
- Tự hào là người Việt Nam;
- Yêu tổ quốc, biển, hải đảo Việt Nam
phương
có biển, đảo
Địa phương không
có biển, đảo Bài 14: Bảo vệ loài
vật có ích
- Bảo vệ các loài vật có ích, quý hiếm trên các vùng biển,đảo Việt Nam (Cát Bà, Cô Tô, Côn Đảo…) là giữ gìnbảo vệ tài nguyên, môi trường biển, đảo
- Thực hiện bảo vệ các loài vật có ích, quý hiếm trên cácvùng biển, đảo
Toàn phần Liên hệ
Trang 2NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC MÔN ĐẠO ĐỨC.
A Mục tiêu – Hình thức – Phương pháp và Mức độ tích hợp:
4 Mục tiêu:
- Giáo dục tài nguyên, môi trường biển hải đảo trong môn đạo đức nhằm giúp HS bước đầu nhận thức vai trò,
ý nghĩa to lớn của tài nguyên, môi trường biển, hải đảo đối với công cuộc phát triển quê hương đất nước và cuộcsống con người;
- Hình thành và phát triển các em thái độ, hành vi và tình yêu biển đảo của quê hương, đất nước;
- Biết quan tâm tới môi trường xung quanh, sống hòa hợp với thiên nhiên;
- Tích cực tham gia các hoạt động tài nguyên, môi trường biển, hải đảo ở lớp, trường và địa phương phù hợpvới lứa tuổi
5 Phương pháp và hình thức giáo dục tài nguyên, môi trường biển, hải đảo qua môn Đạo đức:
- Dạy học tích hợp GDTNMTBĐ qua môn Đạo đức cần theo hướng tiếp cận giáo dục quyền trẻ em và giáo dục
- Giáo dục HS biết và hiểu nước và cây trồng đặc biệt quan trọng đối với các hải đảo Vì vậy, tham gia bảo
vệ, chăm sóc cây trồng là góp phần giữ gìn, bảo vệ tài nguyên, môi trường biển đảo
Cụ thể:
Mức độ tích hợp Địa phương có
biển, đảo
Địa phương không có
biển, đảo Bài 6: Tích cực tham gia
việc lớp, việc trường
Tham gia các hoạt động giáo dục tàinguyên, môi trường biển, đảo phù hợpvới lứa tuổi ở lớp, ở trường
- Tuyên truyền mọi người giữ gìn, tiếtkiệm và bảo vệ nguồn nước vùng biển,đảo
- Giữ gìn, chăm sóc cây trồng, vật nuôi
là góp phần giữ gìn, bảo vệ tài nguyên,môi trường biển, đảo
Trang 3NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC MÔN ĐẠO ĐỨC.
A Mục tiêu – Hình thức – Phương pháp và Mức độ tích hợp:
7 Mục tiêu:
- Giáo dục tài nguyên, môi trường biển hải đảo trong môn đạo đức nhằm giúp HS bước đầu nhận thức vai trò,
ý nghĩa to lớn của tài nguyên, môi trường biển, hải đảo đối với công cuộc phát triển quê hương đất nước và cuộcsống con người;
- Hình thành và phát triển các em thái độ, hành vi và tình yêu biển đảo của quê hương, đất nước;
- Biết quan tâm tới môi trường xung quanh, sống hòa hợp với thiên nhiên;
- Tích cực tham gia các hoạt động tài nguyên, môi trường biển, hải đảo ở lớp, trường và địa phương phù hợpvới lứa tuổi
8 Phương pháp và hình thức giáo dục tài nguyên, môi trường biển, hải đảo qua môn Đạo đức:
- Dạy học tích hợp GDTNMTBĐ qua môn Đạo đức cần theo hướng tiếp cận giáo dục quyền trẻ em và giáo dục
- Giáo dục HS có ý thức bảo vệ tài nguyên thiên nhiên của biển đảo
- Giáo dục học sinh biết bảo vệ các di sản văn hóa phi vật thể và vật thể của biển quê hương, tổ quốc ViệtNam
Cụ thể:
Mức độ tích hợp Địa phương có
biển, đảo
Địa phương không có
biển, đảo Bài 3: Biết bày tỏ ý kiến - Biết bày tỏ, chia sẻ với mọi người xung
quanh về giữ gìn, bảo vệ tài nguyên, môitrường, biển đảo Việt Nam
- Vận động mọi người biết quan tâm giữgìn bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, đảoViệt Nam
vệ tài nguyên, môi trường biển đảo
- Thực hiện chăm sóc, bảo vệ các di sảnvăn hóa phi vật thể và vật thể của biển đảoquê hương phù hợp với lứa tuổi
Bài 14: Bảo vệ môi trường - Bảo vệ môi trường, sống thân thiện với
môi trường biển, hải đảo
- Đồng tình, ủng hộ những hành vi bảo vệmôi trường vùng biển, hải đảo
Toàn phần Liên hệ
Trang 4NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC
MÔN ĐẠO ĐỨC
A Mục tiêu – Hình thức – Phương pháp và Mức độ tích hợp:
10 Mục tiêu:
- Giáo dục tài nguyên, môi trường biển hải đảo trong môn đạo đức nhằm giúp HS bước đầu nhận thức vai trò,
ý nghĩa to lớn của tài nguyên, môi trường biển, hải đảo đối với công cuộc phát triển quê hương đất nước và cuộc
sống con người;
- Hình thành và phát triển các em thái độ, hành vi và tình yêu biển đảo của quê hương, đất nước;
- Biết quan tâm tới môi trường xung quanh, sống hòa hợp với thiên nhiên;
- Tích cực tham gia các hoạt động tài nguyên, môi trường biển, hải đảo ở lớp, trường và địa phương phù hợp
với lứa tuổi
11 Phương pháp và hình thức giáo dục tài nguyên, môi trường biển, hải đảo qua môn Đạo đức:
- Dạy học tích hợp GDTNMTBĐ qua môn Đạo đức cần theo hướng tiếp cận giáo dục quyền trẻ em và giáo dục
kỹ năng sống;
- Cần phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của HS qua các phương pháp và hình thức dạy học phù hợp như
trò chơi, thảo luận nhóm, đóng vai…chú trọng tổ chức dạy học gắn với thực tiễn cuộc sống hàng ngày của các em
12 Mức độ tích hợp giáo dục TN,MTBĐ qua môn Đạo đức:
- Giáo dục HS về lòng tự hào quê hương biển đảo giàu đẹp của tổ quốc
- Biết giữ gìn bảo vệ tài nguyên, môi trường biển đảo quê hương
- Tích cực tham gia các hoạt động giáo dục tài nguyên, môi trường của quê hương biển đảo phù hợp với khả
có biển, đảo
Địa phương không
có biển, đảo Bài 1: Em là học sinh lớp 5 Tích cực tham gia các hoạt động giáo dục tài nguyên,
môi trường biển, hải đảo do lớp, trường, địa phương
tổ chức
Liên hệ Liên hệ
Bài 8: Hợp tác với những
người xung quanh
- Hợp tác với những người xung quanh trong các hoạtđộng giáo dục tài nguyên, môi trường biển, hải đảo
- Tích cực tham gia các hoạt động tuyên truyền vềbảo vệ tài nguyên, môi trường biển, hải đảo ở trường,lớp và địa phương
Liên hệ Liên hệ
Bài 9: Em yêu quê hương - Bảo vệ, giữ gìn tài nguyên, môi trường biển đảo là
thể hiện lòng yêu quê hương biển, đảo
- Bảo vệ, giữ gìn tài nguyên, môi trường biển đảo làgóp phần xây dựng, bảo vệ quê hương biển, đảo
Toàn phần Liên hệ
Bài 11: Em yêu tổ quốc
Việt Nam
- Yêu vùng biển, hải đảo của tổ quốc
- Bảo vệ, giữ gìn tài nguyên môi trường biển đảo làthể hiện lòng yêu nước, yêu Tổ quốc Việt Nam
- Tài nguyên thiên nhiên, trong đó có tài nguyên môitrường biển, hải đảo đang dần bị cạn kiệt, cần phảibảo vệ sử dụng và khai thác hợp lý
Toàn phần Liên hệ
Trang 5NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC
MÔN TỰ NHIÊN VÀ XÃ HỘI.
I Mục tiêu - Phương thức tích hợp
1 Mục tiêu:
Giáo dục, bảo vệ TNMTBĐ qua môn TNXH ở cấp Tiểu học nhằm giúp HS:
- Một số kiến thức cơ bản ban đầu về:
+ Môi trường, tài nguyên, biển, hải đảo và biết cách bảo vệ môi trường, tài nguyên biển, hải đảo;
+ Biết một số tài nguyên thiên nhiên, trong đó có tài nguyên biển, hải đảo, quan hệ khai thác, sử dụng vàmôi trường;
+ Liệt kê được một số hoạt động của con người làm môi trường bị ô nhiễm
- Yêu quý thiên nhiên, mong muốn bảo vệ môi trường nói chung, môi trường biển hải đảo nói riêng;
- Hình thành và phát triển một số kỹ năng bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, hải đảo;
- Tham gia một số hoạt động bảo vệTNMTBĐ phù hợp với lứa tuổi
2 Các mức độ tích hợp nội dung giáo dục BVTNMTBĐ
- Mức độ toàn phần
- Mức độ bộ phận
- Mức độ liên hệ
II Nội dung, địa chỉ, mức độ tích hợp giáo dục BVTNMTBĐ:
Có thể liên hệ môi trường sống gắn bó với biển đảo của
HS tại những vùng biển, đảo
Liên hệ Bộ phận
Bài 25: Con cá Liên hệ giới thiệu các loài cá biển (và sinh vật biển) đối
với HS vùng biển, đảo
Khai thác hình ảnh trong SGK về công nghiệp dầu khí:
giới thiệu cho học sinh biết một nguồn tài nguyên hết sứcquan trọng của biển
Trang 6trường quê hương
Bài 37-38: Vệ
sinh môi trường
Liên hệ với môi trường vùng biển (đối với HS vùng biển) Liên hệ Bộ phận
Bài 49: Động vật Liên hệ một số loài động vật biển, giá trị của chúng, tầm
quan trọng phải bảo vệ chúng
Liên hệ Liên hệ
Bài 51: Tôm, cua Liên hệ với các loài tôm, cua và các sinh vật biển khác
(HS hiểu thêm về tài nguyên hải sản biển)
Liên hệ Toàn phần
Bài 52: Cá Một số loài cá biển (Cá chim, ngừ, cá đuối, mập ), giá trị
của chúng, tầm quan trọng phải bảo vệ chúng
Bộ phận Toàn phần
Bài 56-57: Đi
thăm thiên nhiên Liên hệ cảnh quan vùng biển, đảo (đặc biệt đối với họcsinh vùng biển) Bộ phận Toàn phần
Bài 58: Mặt trời HS biết một nguồn tài nguyên quý giá của biển: muối biển Bộ phận Bộ phận
Bài 66: Bề mặt
trái đất; Bài 67:
Bề mặt lục địa
HS có thêm kiến thức về đại dương, biển Liên hệ Liên hệ
NỘI DUNG DẠY TÍCH HỢP
Trang 7GIÁO DỤC TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN, HẢI ĐẢO
TRONG MỘT SỐ MÔN HỌC Ở TIỂU HỌC
MÔN KHOA HỌC
A Mục tiêu – Phương thức tích hợp
1 Mục tiêu:
- Cung cấp cho học sinh những hiểu biết ban đầu về:
+ Môi trường, tài nguyên, biển, hải đảo, bảo vệ tài nguyên môi trường biển, hải đảo
+ Biết một số tài nguyên thiên nhiên, trong đó có tài nguyên biển, hải đảo, quan hệ khai thác, sử dụng và môitrường
+ Việc khai thác không hợp lí của con người là nguyên nhân chính dẫn đến sự cạn kiệt tài nguyên và ô nhiễmmôi trường biển
- Biết sự cần thiết phải khai thác, bảo vệ môi trường biển đảo
- Yêu quý thiên nhiên, mong muốn bảo vệ môi trường nói chung, môi trường biển, hải đảo nói riêng
- Hình thành và phát triển một số kỹ năng bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, hải đảo
- Tham gia một số hoạt động bảo vệ TNMTBĐ phù hợp với lứa tuổi
2 Các mức độ tích hợp nội dung giáo dục TNMTBĐ:
- Mức độ toàn phần
- Mức độ bộ phận
- Mức độ liên hệ
B Nội dung, địa chỉ, mức độ tích hợp giáo dục TNMTBĐ
5 Bài 26: Đá vôi - Hầu hết đảo và quần đảo của Việt Nam đều là những
đảo đá vôi
- Giới thiệu cảnh quan Vịnh Hạ Long
- Giáo dục tình yêu đối với biển, đảo
Trang 8Liên hệ các nguồn tài nguyên biển; giáo dục ý thức bảo
vệ môi trường, tài nguyên biển
Bộ phận Bộ phận
Bài 64: Vai trò
của môi trường tự
nhiên đối với đời
Nguyên nhân dẫn đến ô nhiễm môi trường biển chủ yếu
sử dụng hợp lí các nguồn tài nguyên thiên nhiên
Trang 9MÔN TIẾNG VIỆT
I Mục tiêu – Hình thức và Phương pháp tích hợp
1 Mục tiêu: Giáo dục TNMTBĐ qua mônTiếng Việt nhằm giúp HS:
- Hiểu biết một số cảnh quan thiên nhiên, môi trường biển, hải đảo gần gũi với HS qua ngữ liệu dùng để dạycác kỹ năng đọc (Học vần, Tập đọc), viết (Chính tả, Tập viết, Tập làm văn), nghe-nói (Kể chuyện);
- Hình thành thói quen, thái độ ứng xử đúng đắn và thân thiện với môi trường, tài nguyên biển hải đảo;
- Giáo dục lòng yêu quý, ý thức bảo vệ môi trường, tài nguyên biển hải đảo, tham gia ở mức độ phù hợptrong việc bảo vệ tài nguyên môi trường biển hải, đảo
Đối với các bài học không trực tiếp đề cập tới vấn đề tài nguyên, môi trường biển, hải đảo nhưng nội dung
có yếu tố gần gũi, có thể liên hệ với giáo dục TNMTBĐ nhằm nâng cao ý thức cho HS Khi soạn giáo án, GV cần
có ý thức “tích hợp” bằng cách gợi mở vấn đề liên quan đến TNMTBĐ Phương thức này đòi hỏi GV phải nắmvững những kiến thức về giáo dục TNMTBĐ, có ý thức tìm tòi sáng tạo để có cách liên hệ sáng tạo thích hợp GVcũng cần xác định rõ đây là yêu cầu “tích hợp”theo hướng mở rộng, do vậy, việc tích hợp phải thật tự nhiên, tránhkhuynh hướng lan man, sa đà hoặc gượng ép, khiên cưỡng
II Nội dung, địa chỉ, mức độ tích hợp giáo dục TNMT BĐ trong môn TV
Mức độ tích hợp
HS đại trà
HS vùng có biển đảo
Khai thác đoạn thơ và bức tranh cảnh kéo lưới đánh
cá, qua đó giúp học sinh hiểu về phong cảnh biển(sóng, gió), về hoạt động khai thác tài nguyên biển(đánh cá)
HS trả lời câu hỏi SGK và kết hợp luyện nói, traođổi về cá heo theo nội dung của bài: Cá heo sống ởbiển hay ở hồ? Cá heo đẻ trứng hay đẻ con? Cá heothông minh như thế nào? Cá heo trong bài học đãcứu sống được ai?
Giáo dục HS thái độ yêu quý và bảo vệ cá heo- mộtloài động vật có ích
Bộ phận Liên hệ
2 Sông biển Tập đọc: Bé
nhìn biển
HS hiểu thêm về phong cảnh biển Bộ phận Bộ phận
Sông biển Tập làm văn:
Quan sáttranh và trảlời câu hỏi
Qua bài tập làm văn học sinh hiểu thêm về biển, yêuquý biển
Toàn phần
Trang 10ruột thịt trường (liên hệ với môi trường biển, hải đảo)
11
Tập làm văn:
Nói về quêhương
Giáo dục tình cảm yêu quý quê hương Liên hệ Toàn phần
Bắc –
Trung-Nam
Bức tranh vềcảnh biểnPhan Thiết
Giới thiệu bức tranh về cảnh Phan Thiết (nước xanh,cát vàng, gió, nắng ), qua đó giáo dục HS biết được
vẻ đẹp của biển, giáo dục tình yêu đối với biển cả
Hiểu biết về tài nguyên biển, giáo dục tình yêu đốivới sinh vật biển
Liên hệ hình ảnh những con tàu mang cờ đỏ saovàng giữa biển khơi và hình ảnh anh bộ đội đứnggác bảo vệ Tổ quốc Qua đó, giáo dục ý thức chủquyền biển đảo
Liên hệ Bộ phận
Kể chuyệnđược chứngkiến hoặctham giaTập đọc:
Đoàn thuyền đánh cá
Tập làm văn:
Tóm tắt tin tức
- Giáo dục ý thức bảo vệ moi trường nói chung, môitrường, biển và hải đảo nói riêng qua đề bài: Em đãlàm gì để góp phần giữ gìn làng xóm, đướng phố,trường học xanh, sạch, đẹp
- Qua bài thơ, HS thấy được vẻ đẹp của biển, đồngthời thấy được giá trị của biển đối với cuộc sống conngười
- HS tóm tắt bản tin Vịnh Hạ Long được tái côngnhận là di sản thiên nhiên thế giới
- Bồi dưỡng lòng tự hòa về vẻ đẹp, giái trị của biểnquê hương và trách nhiệm giữ gìn, bảo vệ môitrường, tài nguyên, chủ quyền biển, đảo
Bộ phận Bộ phận
27 Chính tả: Thế
giới dướinước
HS hiểu thêm về cảnh quan đấy đại dương, vẻ đẹp
và sự đa dạng của môi trường biển (núi non, đồngbằng, sinh vật dưới đáy biển)
Bộ phận Bộ phận
30 Tập đọc: Hơn
một nghìnngày vòngquanh trái đất
HS hiểu thêm về các đại dương thế giới; biết biển làđường giao thông quan trọng
Bộ phận Bộ phận
Những ngườibạn tốt
Tập làm văn:Vịnh Hạ Long
HS biết thêm về loài cá heo, qua đó giáo dục ý thứcbảo vệ tài nguyên biển
- HS biết vẻ đẹp của Vịnh Hạ Long - di sản thiênnhiên thế giới
- Giáo dục tình yêu biển đảo, ý thức trách nhiệm giữgìn, bảo vệ tài nguyên biển, đảo
Trang 11Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của HS về bảo vệmôi trường nói chung, môi trường biển, đảo nóiriêng
Liên hệ Liên hệ
12
Luyện từ vàcâu: Mở rộngvốn từ: Bảo
vệ môitrườngTập đọc:
Trồng rừng ngập mặn
- Giáo dục lòng yêu quý, ý thức bảo vệ môi trường,
có hành vi đúng đắn với môi trường xung quanh
- Giúp HS biết được nguyên nhân và hậu quả củaviệc phá rừng ngập mặn; ý nghĩa của việc trồngrừng ngập mặn đối với việc bảo vệ môi trường biển
GV hướng dẫn học sinh tìm hiểu bài để thấy đượcviệc lập làng ngoài đảo chính là góp phần giữ gìnmôi trương biển