Chủ đề sinh học 12 chủ đề 4 ÚNG DỤNG DI TRUYỀN

Tạo giống bằng công nghệ gen Bước 1: Tạo AND tái tổ hợp Bước 2: Chuyển AND Bước 3: Phân lập dòng tuyển chọn... CHỌN GIỐNG DỰA TRÊN NGUỒN NGUỒN BIẾN DỊ TỔ HỢP... Tạo giống bằng phương ph

ÔN THI THPT QUỐC GIA

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG DI TRUYỀN VÀO CHỌN GIỐNG

CÁC PHƯƠNG PHÁP CHỌN ,TẠO GIỐNG

Phương

pháp

1 Chọn giống dựa trên nguồn BDTH

Tạo giống thuần

Tạo giống ưu thế lai

2 Tạo giống bằng phương pháp gây ĐB

3 Tạo giống bằng công nghệ tế bào

CNTB thực vật

Nuôi cấy hạt

phấn (Hạt phấn n ->

Cây 2n)

Nuôi cấy mô tế

bào (TB 2n -> Cây

2n)

Dung hợp TB trần (lai TB) (TB 2nA x 2nB -

> Cây 4nAB)

CNTB động vật

Cấy truyền phôi ( ĐV con có KG giống phôi)

Nhân bản vô

tính (Tạo ĐV có KG giống mẹ)

4 Tạo giống bằng công nghệ gen

Bước 1: Tạo AND tái tổ hợp Bước 2: Chuyển AND

Bước 3: Phân lập dòng (tuyển chọn)

CHỌN GIỐNG DỰA TRÊN NGUỒN NGUỒN

BIẾN DỊ TỔ HỢP

KHÁI QUÁT VỀ BIẾN DỊ TỔ HỢP

• Biến dị tổ hợp: Là loại biến dị được tạo ra do sự tổ hợp vật chất di truyền của bố và mẹ thông qua quá trình giao phối.

• Nguyên nhân:

-Trong giảm phân:

+ Có sự phân ly độc lập và tổ hợp tự do của các NST

+ Có hiện tượng hoán vị gen ở kỳ đầu của giảm phân 1

-Trong thụ tinh: Sự tổ hợp tự do của các giao tử tạo nên các hợp tử khác nhau.

Ví dụ

Vàng, trơn

Vàng, trơn

Vàng, trơn

Vàng, trơn

F1:

Vàng, trơn

Vàng, trơn

F2: Vàng, 9/16

trơn

9/16 Vàng, trơn

3/16 vàng, nhăn

3/16 xanh, trơn

1/16 Xanh, nhăn

Phương pháp

1 Chọn giống dựa trên nguồn BDTH

1.1 Tạo giống thuần

Câu hỏi: Giống có kiểu gen nào dưới đây là giống thuần?(1) AAbb

(2) Aabb

(3) aaBb

(4) aaBB

(5) aabb

aaBb

Aabb X

BƯỚC 2 (Lai các dòng thuần chủng với nhau )

BƯỚC 3 (Tự thụ phấn)

AABB AAbb aaBB aabb

1 TẠO GIỐNG THUẦN

Phương

pháp

1 Chọn giống dựa trên nguồn

BDTH

1.2 Tạo giống

ưu thế lai

KHÁI QUÁT VỀ ƯU THẾ LAI

Mẹ: Lợn Ỉ Việt Nam Bố: Lợn Lanđrat

F1: Lợn Ỉ lai

Mẹ: Bò vàng Thanh Hóa Bố: Bò Hônseten Hà Lan

F1: Cho nhiều sữa, thích nghi khí hậu Việt Nam

KHÁI QUÁT VỀ ƯU THẾ LAI

CƠ SỞ CỦA ƯU THẾ LAI

AABBDD aa BBDD AABBDD aabb DD AABBDD aabbdd

A a BBDD A a B b DD A a B b D d

P: AABBDD X aabbdd

F1: A a B b D d

- Ưu thế lai: AABBDD < A a B b D d > aabbdd

- Giả thuyết siêu trội Ở trạng thái dị hợp biểu hiện

kiểu hình ưu việt hơn trạng thái đồng hợp

I Quy trình:

(1) Tạo ra các dòng thuần chủng khác nhau

(2) Lai các dòng thuần chủng với nhau để tìm

ra các tổ hợp lai cho ưu thế lai

II Mục đích:

Tạo giống có ưu thế lai (con lai có năng suất

Phương pháp 2 Tạo giống bằng phương pháp

gây đột biến

TẠO GIỐNG BẰNG GÂY ĐỘT BIẾN

I Quy trình:

(1) Xử lí mẫu vật bằng tác nhân đột biến

(2) Chọn lọc các cá thể đột biến có kiểu hình mong muốn(3) Tạo dòng thuần chủng

II Mục đích:

Tạo giống cây có nguồn vật chất di truyền bị đột biến gen hoặc NST

THÀNH TỰ CỦA PHƯƠNG PHÁP TẠO GIỐNG

BẰNG GÂY ĐỘT BIẾN

THÀNH TỰ CỦA PHƯƠNG PHÁP TẠO GIỐNG BẰNG GÂY

ĐỘT BIẾN

THÀNH TỰ CỦA PHƯƠNG PHÁP TẠO GIỐNG BẰNG

GÂY ĐỘT BIẾN

THÀNH TỰ CỦA PHƯƠNG PHÁP TẠO GIỐNG BẰNG GÂY

ĐỘT BIẾN

- Năm 1980, các nhà khoa học thuộc Đại học

Main và Đại học Washington (Mỹ) đã thử nghiệm

tạo ra giống hàu tam bội bằng công nghệ xử lý

hóa học, sốc nhiệt và áp suất

- Năm 1993, công nghệ hàu tứ bội để sản xuất

hàu tam bội mới ra đời, do phát minh của các

nhà khoa học trường Đại học Rutgers Mỹ

THÀNH TỰ CỦA PHƯƠNG PHÁP TẠO GIỐNG BẰNG

GÂY ĐỘT BIẾN

Phương pháp 3 Tạo giống bằng công nghệ tế bào

1 PHƯƠNG PHÁP NUÔI CẤY HẠT PHẤN

2 Nuôi cấy mô TB thực vật

3 Lai tế bào sinh dưỡng (dung hợp tế bào trần)

2n B

2n B

4nAB

Cà chua 2n = 24

4 Cấy truyền phôi

I Quy trình:

Phôi cá thể cái (X) 2n → Tách thành nhiều phôi

→ Tử cung các cá thể cái (Y) → Mỗi phôi sẽ

phát triển thành một cơ thể mới 2n.

II Mục đích

Tạo ra nhiều con vật có kiểu gen giống nhau.

Cừu cái A (lấy TB trứng) Cừu cái B (lấy TB tuyến vú)

A

A

A B

Cừu cái C (Cấy phôi)

Cừu cái DOLLY

5 NHÂN BẢN VÔ TÍNH

Company Logo www.themegallery.com

Phương pháp 4 Tạo giống bằng công nghệ gen

QUY TRÌNH CHUYỂN GEN VÀO VI

KHUẨN

www.themegallery.com Company Logo

Plasmit

ADN tái tổ hợp

Chuyển không thành công

Nhân đôi

CÔNG NGHỆ GEN

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

Tạo ra dòng vi khuẩn mang gen của loài khác như gen insulin của người Vi khuẩn nhanh chóng sản sinh ra một lượng insulin làm thuốc chữa bệnh tiểu đường

Tạo ra dòng vi khuẩn E

Coli sản xuất hoóc môn

somatostatin

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

chế HM tăng trưởng

- Được tiết ra để ức chế

sự giải phóng HM insulin và glucagon.

- Sômatôstatin giúp

giảm suất huyết dạ dày, tá tràng và thực quản…

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

www.themegallery.com Company Logo

Biến đổi gen của một loài vi sinh vật thuộc họ vi khuẩn Cyanobacteria tiêu thụ CO2 để sản xuất nhiên liệu (xăng sinh học)

Ngoài ra còn tạo được giống nấm men mang gen tổng hợp chất

Artemisinin từ cây Thanh hao hoa vàng nhằm để chữa bệnh sốt rét ở người, đã làm giảm giá thành thuốc xuống 10% so với trước đây

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

- Chuyển gen kéo dài thời gian chin của quả

- Cà chua chuyển gen kháng virut vào cây cà chua)

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

Chuyển gen vào lúa tạo gạo có khả

năng tổng hợp được  -carotene

THÀNH TỰU CỦA CÔNG

NGHỆ GEN

Thành

tựu CNG

Tạo giống VSV

Tạo chủng VK có khả năng tổng hợp Insulin

Cà chua có gen biến đổi có khả năg làm chậm tốc độ chín

Cà chua có gen kháng virut

lúa tạo gạo có khả năng tổng hợp được Bêta carôten.

Tạo giống vật nuôi

Mèo phát quang

Lợn môi trường (trong phân có chứa phytale thấp -> không gây ô nhiễm môi trường

Cá hồi lớn nhanh