TRỢ CẤP XUẤT KHẨU VÀ CHỐNG TRỢ CẤP XUẤT KHẨU CỦA VIỆT NAM ĐỐI VỚ MẶT HÀNG THÉP HÌNH CHỮ H NHẬP KHẨU TỪ TRUNG QUỐC

LOGISTICS Quốc Tê... Trở thành thành viên của WTO là bước phát triển kinh tế được nhiều nước trên thếgiới quan tâm... Hiệp định trên áp dụng với các mặt hàngcông ng

LOGISTICS Quốc Tê

TP Hồ Chí Minh, tháng 5 năm 2020

NHẬN XÉT (Của hội đồng)

Giảng viên 1:

Giảng viên 2:

Mục lục

NHẬN XÉT (Của hội đồng) 2

Lời nói đầu 4

Chương 1: Khái niệm các loại Trợ cấp và biện pháp đối kháng 5

1.1 Khái niệm Trợ cấp 5

1.1.1 Trợ cấp là gì ? 5

1.1.2 Phân loại trợ cấp và cơ chế áp dụng đối với từng loại 6

1.2 Các biện pháp chống trợ cấp và biện pháp đối kháng 7

1.2.1 Biện pháp tạm thời 8

1.2.2 Cam kết giữa các nước 9

1.2.3 Áp dụng và thu thuế đối kháng 9

1.2.4 thời hạn áp dụng, rà soát thuế đối kháng và cam kết 9

1.2.5 Quy trình kiện chống trợ cấp ở Việt Nam 10

Chương 2: Việt Nam chống trợ cấp xuất khẩu đối với mặt hàng thép hình chữ H nhập khẩu từ Trung Quốc 11

2.1 Thực trạng xuất nhập khẩu tại Việt Nam giai đoạn 2016-2020 11

2.2 Thông tin Việt Nam kiện chống bán phá giá sản phẩm thép hình chữ H nhập khẩu từ Trung Quốc 12

2.2.1 Ngày khởi xướng điều tra 12

2.2.2 Mặt hàng 12

2.2.3 Giai đoạn điều tra 12

2.2.4 Nguyên đơn 13

2.3 Chi tiết Việt Nam kiện chống bán phá giá sản phẩm thép hình chữ H nhập khẩu từ Trung Quốc 13

2.3.1 Khởi xướng điều tra 14

2.3.3 Gia hạn thời gian ra kết luận sơ bộ 15

2.3.4 Báo cáo điều tra sơ bộ áp dụng biện pháp chống bán phá giá tạm thời 15

2.3.5 Chấm dứt áp dụng biện pháp chống bán phá giá: 02/08/2017 18

2.3.6 Áp dụng biện pháp chống bán phá giá chính thức 18

2.3.7 Đính chính quyết định áp dụng thuế chống bán phá giá: 24/08/2017 19

2.3.8 Sửa đổi bổ sung quyết định 19

2.3.9 Ban hành quyết định rà soát 27/12/2019 20

Chương 3: Giải pháp cho doanh nghiệp Việt Nam giải quyết vấn đề bán phá giá của hàng nhập khẩu từ Trung Quốc 20

3.1 Đề xuất giải pháp phòng vệ thương mại 20

3.1.1 Đối với Doanh nghiệp trong nước 20

3.1.2 Đối với hiệp hội chuyên ngành 20

3.1.3 Cơ sở pháp lý phòng vệ thương mại đối với cơ quan quản lý nhà nước 20

Lời nói đầu

Việt Nam hiện là một quốc gia thuộc nhóm đang trên đà phát triển và hội nhập về kinhtế và khoa học công nghệ Đi cùng với sự tiến bộ đó, không chỉ riêng Việt Nam màcác nước trên thế giới đều muốn mang sản phẩm của mình đến một thị trường tìmnăng và phát triển, nhằm phát triển kinh tế đất nước từ lợi nhuận thu về

Trở thành thành viên của WTO là bước phát triển kinh tế được nhiều nước trên thếgiới quan tâm Hiện tại tổ chức này đã có 150 quốc gia trở thành thành viên Việt Namđã nhanh chống trở thành thành viên của WTO vào ngày11 tháng 01 năm 2007

Mặc tích cực của việc gia nhập WTO nhằm giải quyết các vấn đề mâu thuẫn liên quanđến nền kinh tế của các nước thành viên và xung đột về quyền lợi giữa các nước thànhviên Một trong những tranh càng ngày gia tăng giữa các nước là trợ cấp đối với hàngnhập khẩu tại các nước nhập khẩu Cụ thể là mặt hàng thép hình chữ H được ViệtNam nhập khẩu từ Trung Quốc.

Nhằm giải quyết công bằng cũng như hạn chế những tranh chấp này, WTO đã banhành văn bản áp dụng chung cho thành viên tham gia WTO Ngoài các Hiệp ướcchung về thuế quan và mậu dịch áp dụng cho hàng hóa (GATT 1994) và đối với dịchvụ (GATS), Hiệp định về Trợ cấp xuất khẩu và các biện pháp đối kháng (Hiệp địnhSCM) cũng được ban hành song song cùng quá trình phát triển của nền kinh tế

Hiệp định chỉ ra các quy định chung về việc áp dụng các biện pháp trợ cấp và các quyđịnh hoạt động của các nước thành viên WTO có thể áp dụng để chống

lại ảnh hưởng của các biện pháp trợ cấp Hiệp định trên áp dụng với các mặt hàngcông nghiệp, riêng nông nghiệp có văn bản quy định riêng Nhìn tổng thể, vấn đề trợcấp ở các quốc gia phát triển và quốc gia đang phát triển là nguyên nhân của xung độtchính trị và là một thách thức lớn trong hầu hết các buổi đàm phán chính sách với đốitác ở các quốc gia phát triển, đặt biệt là những quốc gia còn chưa phát triển Vìvậy,vấn đề trợ cấp cần được quan tâm và nghiên cứu khi tham gia vào các hoạt độngthương mại quốc tế của các nước nói chung và của Việt Nam nói riêng

Chương 1: Khái niệm các loại Trợ cấp xuất khẩu và một số biện pháp đối kháng 1.1 Khái niệm

1.1.1 Khái niệm Trợ cấp là gì ?

- Theo điều 1 của Hiệp định trợ cấp xuất khẩu và các biện pháp đối kháng (Hiệpđịnh SCM), Trợ cấp xuất khẩu trong tiếng Anh là Export Subsidies Trợ cấpđược hiểu là bất kỳ hỗ trợ tài chính nào của Chính phủ hoặc một tổ chức công(trung ương hoặc địa phương) dưới một trong các hình thức sau mang lại lợiích cho doanh nghiệp - Ngành sản xuất như:

(a) Chính phủ chuyển trực tiếp các khoản vốn (Vd: cấp phát, cho vay, góp cổphần).

(b) Chính phủ cung cấp dịch vụ hàng hóa

(c) Chính phủ góp tiền cho một tổ chức tài trợ hoặc ủy quyền cho một tổ chức

tư nhân thực hiện các hoạt động ở mục (a), (b), (c)

Các khoản hỗ trợ mang lại lợi ích cho thành viên được hưởng hỗ trợ nếu nóđược thực hiện theo cách, một ngân hàng thương mại, một nhà đầu tư tư nhân bình thường sẽ không khi nào làm như vậy (vì đi ngược lại những tính toánthông thường)

1.1.2 Phân loại trợ cấp xuất khẩu và cơ chế áp dụng đối với từng loại

Theo hiệp định trợ cấp và các biện pháp đối kháng (viết tắt SCM) trợ cấp được chiathành 3 loại:

a) Trợ cấp bị cấm

- Dựa theo điều 3 - 4 phần hai của hiệp định trợ cấp và các biện pháp đối khángtrợ cấp bị cấm hay còn gọi là trợ cấp đèn đỏ bao gồm những khoảng sau: + Trợ cấp ưu tiên sử dụng hàng nội địa hơn hàng nhập khẩu

+ Trợ cấp xuất khẩu thường là thưởng xuất khẩu

+ Trợ cấp nguyên liệu đầu vào để xuất khẩu

+ Ưu đãi bảo hiểm, tín dụng xuất khẩu

- Trợ cấp đèn đỏ là mục tiêu của cá vụ kiện tranh chấp Các cơ quan có thẩmquyền giải quyết tranh chấp giải quyết nhanh chóng Khi cơ quan này đủ thôngtin chứng minh được khoản trợ cấp bất kì thuộc khoản trợ cấp bị cấm sẽ cóquyết định thu hồi lệnh trợ cấp ngay lập tức

- Đây là khoản trợ cấp bị cấm đối với tất cả các quốc gia khi tham gia hiệp hộiWTO

b) Trợ cấp đèn xanh (trợ cấp có thể đối kháng)

- Trợ cấp đèn xanh quy định các nước thành viên WTO không được lạm dụng trợcấp để trục lợi và nhầm làm ảnh hưởng đến quyền lợi của các nước thành viênvà nước nhập khẩu Như gây ảnh hưởng tiêu cực đến ngành sản xuất nội địacủa Nước nhập khẩu, bên cạnh đó còn làm phương hại hoặc vô hiệu một số

quyền lợi mà thành viên khác được hưởng từ hiệp định GATT 1994 (Quyền lợi

ưu đãi thuế quan có ràng buộc)

- Một số loại trợ cấp:

+ Trợ cấp các hoạt động nghiên cứu do các công ty, tổ chức nghiên cứu thụchiện

+ Trợ cấp để hỗ trợ điều chỉnh các điều kiện sản xuất cho phù hợp với môitrường kinh doanh mới

+ Trợ cấp cho các khu vực khó khăn

- Trong hiệp định SCM nêu cụ thể không được áp dụng những trợ cấp được ápdụng cho các ngành hàng khác lên nông sản

- Tổn hại trầm trọng tồn tại khi tổng giá trị trợ cấp theo trị giá cho một sản phẩmvượt quá 5% Trong tình huống này quốc gia hưởng trợ cấp (Nước xuất khẩu)cần phải nổ lực chứng minh khoản trợ cấp được hưởng không gây tổn hại đốivới nước khiếu kiện (Nước nhập khẩu) Nếu kết quả của cuộc điều tra cho thấybên hưởng trợ cấp có tác động tiêu cực và điều cáo buộc của bên khiếu nại làcó căn cứ thì bắt buộc quốc gia trợ cấp phải thu hồi lại khoản trợ cấp

- Các quốc gia thành viên có thể sử dụng các trợ cấp này với diều kiện khôngđược gây thiệt hại cho thành viên khác hay ngành hàng của nước nhập khẩu,nếu vi phạm có thể bị kiện ra tổ chức kinh tế thế giới WTO

C) Trợ cấp đèn vàng (Trợ cấp) không thể đối kháng

- Trợ cấp cuối cùng là trợ cấp đèn vàng Đây là trợ cấp không mang tính chất riêng biệt hoặc mang tính chất riêng biệt bao gồm:

+ Hoạt động phát triển công nghiệp mới và hoạt động hát triển tiền cạnh tranh.+ Giúp đỡ khu vực khó khăn

+ Hỗ trợ năng cấp phương tiện hạ tầng

- Khi một thành viên cho rằng trợ cấp đèn vàng khác có thể dẫn đến những ảnhhưởng xấu đến ngành công nghiệp nội địa Thành viên đó có thể khiếu nại vàyêu cầu cơ quan thẩm quyền đưa ra phán quyết về vấn đề này Các quốc gia

thành viên có thể áp dụng hình thức này mà không bị thành viên khác khởikiện.

1.2 Các biện pháp chống trợ cấp và biện pháp đối kháng

- Biện pháp đối kháng là một phần của hiệp định SCM đối với mặt hàng nhập từnước ngoài được hưởng trợ cấp Hiệp định nêu ra những quy tắt về việc khởi tốđối kháng được các cơ quan tổ chức có thẩm quyền cấp quốc gia điều tra vànhững quy định về chứng cứ do các nước liên quan cung cấp để bảo vệ vàchứng minh quan điểm cả mình

- Việc điều tra được dừng lại khi kết quả điều tra mức trợ cấp nằm trong mức tốithiểu (Nhỏ hơn 1% theo trị giá) hoặc số lượng hàng hóa nhập khẩu được hưởngtrợ cấp thực tế gây thiệt hại không đáng kể

- Một số vụ điều tra đặt biệt thủ tục điều tra có thời hạn 1 năm Thuế đối khángkết thúc trong 5 năm áp dụng kể từ ngày điều tra trừ khi cơ quan điều tra thôngqua rà soát lần 2 phát hiện ngừng áp thuế sẽ tiếp dẫn trợ cấp và thiệt hại

1.2.1 Một số biện pháp giải quyết tạm thời

- Đây là biện pháp đựơc áp dụng với sản phẩm nhập khẩu đang được điều tratrước khi có kết quả cuối cùng

- Điều kiện áp dụng:

+ Tiến hành việc điều tra thích hợp với các quy định, đã được công bố công khai.Các quốc gia thành viên và các bên liên quan được tạo điều kiện cung cấp thôngtin bảo vệ quan điểm của mình một cách công bằng như nhau

+ Kết quả sơ bộ cho thấy khoản trợ cấp và hàng hóa nhập khẩu gây hại đến mặthàng hoặc ngành hàng nội địa

+ Cơ quan điều tra nghĩ rằng đây là giải pháp cần thiết để ngăn chặn tổn hại phátsinh trong suôt thời gian diễn ra điều tra

- Xác định thiệt hại là bước quan trọng trong vụ kiện chống trợ cấp Các biệnpháp chống trợ cấp được xem xét để áp dụng khi kết luận điều tra khẳng định

có thiệt hại vượt mức cho phép và gây ảnh hưởng xấu cho ngành sản xuất nộiđịa.

1.2.2 Cam kết giữa các nước

- Các nước tự nguyện cam kết khi gia nhập WTO Khi các nước có thể đi đến thỏathuận cuối cùng thì quá trình điều tra có thể chấm dứt mà không phải áp dụng biệnpháp tạm thời

+ Chính phủ giữa nước trợ cấp và nước nhận trợ cấp cấp nhận thỏa thuận xóa bỏhay hạn chế trợ cấp

+ Phía xuất khẩu: Xem xét điều chỉnh lại giá chứng minh với cơ quan có thẩmquyền rằng biện pháp trợ cấp không còn gây thiệt hại

- Trong trường hợp kết quả cho ra không đi đến kết luận như mong muốn của 1trong các bên liên quan thì coq quanđiều tra tiếp tục điều tra thu thập thôngthông tin chứng cứ cho đến khi kết thúc

1.2.3 Áp dụng và thu thuế đối kháng

- Khi thu thập đủ thông tin chứng minh, một thành viên hưởng trợ cấp xuất khẩumột ngành hàng gây tổn hại đối với hàng nội địa Thành viên xuất khẩu bị đánhthuế đối kháng theo hiệp định SCM

- Đây là biện pháp chống trợ cấp nhắm vào các nhà xuất khẩu nước ngoài đượchưởng trợ cấp, chứ không phải nhắm các chính phủ đã thực hiện trợ cấp

1.2.4 Thời hạn áp dụng thu thuế đối kháng, rà soát thuế đối kháng và cam kết không vi phạm

- Rà soát thuế: Khi áp dụng mức thuế lên ngành hàng bị áp thuế sau 1 khoảngthời gian thường tính bằng năm Các cơ quan có thẩm quyền tiến hành rà soátxem xét lại nên tăng, giảm hay hủy bỏ lệnh áp thuế với thành viên nếu có

- Thời gian áp thuế: Thuế chống trợ cấp không được áp dụng kéo dài không quá

5 năm kể từ khi có quyết định từ cơ quan có thẩm quyền

- Hiệu lực áp thuế: Quyết định có hiệu lực với sản phẩm hàng hóa nhập khẩu.Sau thời gian ban hành việc áp thuế chỉ được thực hiện khi gây thiệt hại thựctế cho ngành hàng nội địa.

1.2.5 Quy trình kiện chống trợ cấp ở Việt Nam

Sơ đồ tóm tắt quy trình kiện chống trợ cấp ở Việt Nam

Diễn giải quy trình chống trợ cấp ở Việt Nam

 Bước 1 : Quốc gia nhập khẩu nộp đơn khiếu kiện lên cơ quan (kèm theochứng cứ ban đầu)

 Bước 2 : Cơ quan có thẩm quyền xem xét ra quyết định tiến hành điều tra(hoặc từ chối đơn kiện, không điều tra)

 Bước 3 : Điều tra sơ bộ về trợ cấp và thiệt hại đối với bên khởi kiện (quabảng câu hỏi gửi cho các bên liên quan, thu thập, xác minh thông tin, thôngtin do các bên tự cung cấp).

 Bước 4 : Kết luận sơ bộ (có thể kèm theo quyết định áp dung biện pháptạm thời như buộc đặt cọc, )

 Bước 5 : Tiếp tục tiến hành điều tra về trợ cấp và mức độ gây thiệt hại (baogồm điều tra thực tế tại nước xuất khẩu)

 Bước 6 : Đi đến Kết luận cuối cùng

 Bước 7 : Quyết định áp dụng quy định chống trợ cấp (nếu kết quả cuốicùng khẳng định có việc trợ cấp gây thiệt hại)

 Bước 8 : Rà soát lại biện pháp chống trợ cấp (hàng năm cơ quan điều tra cóthể sẽ điều tra lại biên độ trợ cấp thực tế của từng nhà xuất khẩu và điềuchỉnh mức thuế)

 Bước 9 : Rà soát cuối kỳ (5 năm kể từ ngày có quyết định áp thuế chốngtrợ cấp, cơ quan điều tra sẽ tiến hành điều tra lại để xem xét chấm dứt việcáp thuế)

Chương 2: Việt Nam chống trợ cấp xuất khẩu đối với mặt hàng thép hình chữ H nhập khẩu từ Trung Quốc

2.1 Thực trạng xuất nhập khẩu tại Việt Nam giai đoạn 2016-2020

- Bất kì một quốc gia nào trên thời giới cũng không thể tự sản xuất hết tất cả cácloại hàng hóa để đáp ứng nhu cầu cả thị trường trong nước, đặt bệt trong thời kìhội nhập như hiện nay, nền kinh tế vận hành theo thị trường không còn hoạtđộng theo cơ chế tự cung tự cấp như trước nữa

- Hiện tại chưa có quốc gia nào là có lợi thế về tất cả các sản phẩm, các mặt hàng,sự trao đổi hàng hóa giữa các nước đã dẫn đến hoạt động xuất nhập khẩu diễn

ra phổ biến Những quốc gia phát triển thường xuất khẩu nhiều hơn nhập khẩu