Ví dө QKѭNKyDOXұn vӟLÿӅ WjL³;k\Gӵng Rubrics kiӇPWUDÿiQKJLiQăQJOӵc hӑc tұp cӫa hӑFVLQKFKRFKѭѫQJ³'zQJÿLӋQWURQJFiFP{LWUѭӡQJ´Vұt lí 1kQJFDR´Fӫa Trҫn Thӏ Kim Anh sinh viên lӟS69/ÿӅ WjL³6ӱ dөQ
Trang 1I
ĈҤI HӐ&Ĉ¬1 ҸNG 75Ѭ Ӡ1*Ĉ ҤI HӐ&6Ѭ3+ ҤM
Trang 2II
ĈҤI HӐ&Ĉ¬1 ҸNG 75Ѭ Ӡ1*Ĉ ҤI HӐ&6Ѭ3+ ҤM
KHOA VҰT LÝ
PHҤM THӎ THU TRANG
THIӂT Kӂ NӜI DUNG GIҦNG DҤY VÀ
KIӆ075$ĈÈ1+*,È CHO CÁC BÀI THÍ NGHIӊM
Trang 3I
LӠI CҦ0Ѫ1
Trong thӡi gian thӵc hiӋn khóa luұn tӕt nghiӋSHPÿmQKұn ÿѭӧc nhiӅu sӵ giúp
ÿӥÿyQJJySêNLӃn và chӍ bҧo nhiӋt tình cӫa thҫ\F{JLDÿuQKYjEҥn bè
7UѭӟF KӃW em xin JӣL WӟL các WKҫ\ cô trong khoa 9ұW lí WUѭӡQJ ĈҥL KӑF 6ѭ SKҥP
Ĉj 1ҹQJ OӡL chào trân WUӑQJ OӡL chúc VӭF NKӓH và OӡL FҧP ѫQ sâu VҳF 9ӟL Vӵ quan
tâm, Gҥ\ Gӛ FKӍ EҧR WұQ tình chu ÿiR FӫD WKҫ\ cô, ÿӃQ nay em ÿm có WKӇ hoàn thành
OXұQ YăQ YӟL ÿӅ WjL³ Thi͇ t k͇ n͡ i dung gi̫ ng d̩ y và ki͋ PWUDÿiQKJLiFKRFiFEjLWKt nghi͏ m ph̯ n Quang và Nhi͏ t´
ĈһF ELӋW em xin JӱL OӡL FҧP ѫQ chân thành nhҩW WӟL WKҫ\ 1JX\ӉQ Quý 7XҩQ
QJѭӡL ÿm WұQ tâm KѭӟQJ GүQ FKӍ EҧR em trong VXӕW quá trình làm khóa OXұQ
Em xin bày Wӓ lòng ELӃW ѫQ ÿӃQ lãnh ÿҥR 7UѭӡQJ ĈҥL KӑF 6ѭ SKҥP Ĉj 1ҹQJ
các Khoa Phòng ban FKӭF QăQJ ÿm WUӵF WLӃS và gián WLӃS giúp ÿӥ em trong VXӕW quá
trình KӑF WұS và nghiên FӭX ÿӅ tài
Tuy nhiên vì NLӃQ WKӭF chuyên môn còn KҥQ FKӃ nên QӝL dung FӫD bài báo cáo
không tránh QKӳQJ WKLӃX xót, em UҩW mong QKұQ ÿѭӧF Vӵ góp ý FӫD các WKҫ\ cô cùng
các EҥQ sinh viên ÿӇ OXұQ YăQ này ÿѭӧF hoàn WKLӋQ KѫQ
&XӕL cùng, em xin chân thành FҧP ѫQ gia ÿuQK và EҥQ bè, ÿm luôn WҥR ÿLӅX NLӋQ
quan tâm, giúp ÿӥ ÿӝQJ viên em trong VXӕW quá trình KӑF WұS và hoàn thành khoá OXұQ
WӕW QJKLӋS
(P[LQFKkQWKjQKFҧPѫQ
Sinh viên
3KҥP7KӏThu Trang
Trang 4II
MӨC LӨC
PHҪN I MӢ ĈҪU 1
1 Lý do chӑQÿӅ tài: 1
2 Tәng quan vӅ ÿӅ tài nghiên cӭu 2
3 Mөc tiêu nghiên cӭu 2
4 ĈӕLWѭӧng và phҥm vi nghiên cӭu 2
4.1 ĈӕLWѭӧng nghiên cӭu 2
4.2 Phҥm vi nghiên cӭu 3
5 NhiӋm vө nghiên cӭu 3
6 3KѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu 3
PHҪN II NӜI DUNG 4
&+ѬѪ1*,&Ѫ6 Ӣ LÝ LUҰN Vӄ 3+ѬѪ1*3+È3*, ҦNG DҤY VÀ KIӆM TRA ĈÈ1+*,È 4
1.1 Dҥy hӑFÿӏnh Kѭӟng phát triӇn QăQJ lӵc 4
1.2 &iFSKѭѫQJSKiSJLҧng dҥy và kiӇPWUDÿiQKJLiWURQJthí nghiӋm 8
1.3 Vai trò cӫa thӵc hành, thí nghiӋm Vұt lí 17
&+ѬѪ1*,,7+, ӂT Kӂ NӜI DUNG GIҦNG DҤY VÀ KIӆ075$ĈÈ1+*,È 21
2.1 Giӟi thiӋu các bài thí nghiӋm phҫn Quang và NhiӋt 21
2.2 ThiӃt kӃ nӝi dung dҥy và hӑc 23
2.3 ThiӃt kӃ tiӃn trình hӑc tұp 51
2.4 7KLӃWNӃKѭӟQJGүQKӑFWұSWUӵFWX\ӃQ 54
&+ѬѪ1*,,,7+, ӂT Kӂ NӜ,'81*9¬3+ѬѪ1*3+È3., ӆ075$ĈÈ1+*,È 55
3.1 ĈiQKJLiTXiWUuQK 55
3.2 ĈiQKJLiFXӕi kì 63
PHҪN III: KӂT LUҰN 69
PHӨ LӨC PL1
NGHIӊM PL35
Trang 61
PHҪN I: MӢ ĈҪU
1 Lý do chӑ Qÿ Ӆ tài
Ĉҥi hӝLĈҧng lҫn thӭ ;,,ÿӅ UDSKѭѫQJKѭӟng: Giáo dөc là quӕFViFKKjQJÿҫu
Phát triӇQ *' Ĉ7 QKҵP QkQJ FDR GkQ WUt ÿjR Wҥo nhân lӵc, bӗL Gѭӥng nhân tài
ChuyӇn mҥnh quá trình giáo dөc tӯ chӫ yӃu trang bӏ kiӃn thӭc sang phát triӇn toàn
diӋQQăQJOӵc và phҭm chҩWQJѭӡi hӑc; phát triӇQ*' Ĉ7SKҧi gҳn vӟi nhu cҫu phát
triӇn KT - XH, xây dӵng và bҧo vӋ Tә quӕc, vӟi tiӃn bӝ khoa hӑc, công nghӋ; phҩn
ÿҩu trong nhӳQJQăPWӟi, tҥo chuyӇn biӃQFăQEҧn, mҥnh mӁ vӅ chҩWOѭӧng, hiӋu quҧ
*' Ĉ7SKҩQÿҩXÿӃQQăPQӅn giáo dөc ViӋW1DPÿҥWWUuQKÿӝ tiên tiӃn trong
Trang 72
GӵQJQӝLGXQJYjKuQKWKӭFNLӇPWUDWKLÿiQKJLiWKHRFKXҭQQăQJOӵFÿiQKJLiÿѭӧFVӵWLӃQEӝFӫD QJѭӡL KӑF ĈәL PӟL YLӋF UD ÿӅ WKLSKѭѫQJSKiS [ӱOêNӃWTXҧYj Vӱ
GөQJNӃWTXҧNK{QJFKӍWұSWUXQJYjRYLӋF[HPKӑFVLQKKӑF FiLJuPjTXDQWUӑQJKѫQ
OjNLӇPWUDKӑFVLQKÿyKӑFQKѭWKӃQjRFyELӃWYұQGөQJNK{QJÿӅEjLVӁ\rXFҫXYұQGөQJWәQJKӧSNLӃQWKӭFYjNӻQăQJFӫDQKLӅXOƭQKYӵFP{QKӑFÿӇJLҧLTX\ӃWPӝW
YҩQÿӅFKXQJOLrQTXDQQKLӅXÿӃQWKӵFWLӉQ´
Dӵa vào các lý do trên, tôi lӵa chӑn ÿ ͉ WjL³7KL ͇ t k͇ n͡ i dung gi̫ ng d̩ y và
ki͋ P WUD ÿiQK JLi cho các bài thí nghi͏ m ph̯ n Quang và Nhi͏ t´ làm khóa luұn tӕt
nghiӋp
2 Tә ng quan vӅ ÿӅ tài nghiên cӭu
Trong nhӳQJ QăP JҫQ ÿk\ ÿm Fy QKLӅu khóa luұn viӃt vӅ thiӃt kӃ nӝi dung,
SKѭѫQJ SKiS JLҧng dҥy và kiӇP WUD ÿiQK JLi Qӝi dung cӫa mӝt sӕ hӑc phҫn Ví dө
QKѭNKyDOXұn vӟLÿӅ WjL³;k\Gӵng Rubrics kiӇPWUDÿiQKJLiQăQJOӵc hӑc tұp cӫa
hӑFVLQKFKRFKѭѫQJ³'zQJÿLӋQWURQJFiFP{LWUѭӡQJ´Vұt lí 1kQJFDR´Fӫa Trҫn
Thӏ Kim Anh sinh viên lӟS69/ÿӅ WjL³6ӱ dөQJFiFSKѭѫQJSKiSGҥy hӑc tích cӵc
ÿӇ xây dӵng tiӃn trình dҥy hӑFFKѭѫQJ³&ҧm ӭQJÿLӋn tӯ´Vұt lí lӟS1kQJ&DR´
cӫa HuǤnh Thӏ Hoa sinh viên lӟS69/7X\QKLrQFKѭDWKҩ\ÿӅ cұSÿӃn sӵ liên kӃt
giӳa chuҭQ ÿҫu ra, nӝi dung giҧng dҥy và kiӇPWUD ÿiQKJLiFӫa các bài thí nghiӋm
phҫn Quang và NhiӋt
3 Mөc tiêu nghiên cӭu
- ĈӅ xuҩt chuҭQÿҫu ra cho các bài thí nghiӋm phҫn Quang và NhiӋt phù hӧp
vӟi chuҭQÿҫu ra cӫDFKѭѫQJWUuQKVѭSKҥm Vұt lí
- ThiӃt kӃ nӝi dung giҧng dҥy phù hӧp vӟi chuҭQÿҫu ra
- ThiӃt kӃ nӝi dung kiӇPWUD ÿiQKJLiSKKӧp vӟi chuҭQÿҫu ra và nӝi dung
Trang 83
4.2 Phҥ m vi nghiên cӭu
- Khóa luұn chӍ tұp trung nghiên cӭu các bài thí nghiӋm phҫn Quang và NhiӋt
FKRVLQKYLrQQJjQK6ѭSKҥm Vұt lí
5 NhiӋ m vө nghiên cӭu
- Nghiên cӭXFiFSKѭѫQJSKiSNƭWKXұt dҥy hӑc tích cӵc và SKѭѫQJSKiSNLӇm WUDÿiQKJLiQăQJOӵFQJѭӡi hӑc
- ĈӅ xuҩt chuҭQÿҫu ra cӫa các bài thí nghiӋm phҫn Quang và NhiӋt phù hӧp
Nghiên cӭu lý thuyӃt:
- Nghiên cӭu các công trình khoa hӑF ÿӅ cұSÿӃQSKѭѫQJSKiS Gҥy hӑc theo
ÿӏQKKѭӟng phát triӇQQăQJOӵFQJѭӡi hӑc
- Nghiên cӭu lí luұn, pháp lý OLrQTXDQÿӃQÿӅ WjLÿӇ KuQKWKjQKFѫVӣ lí thuyӃt FKRÿӅ tài
ĈRÿҥc thӵc nghiӋm
Trang 94
PHҪN II: NӜI DUNG
&+ѬѪ1*,&Ѫ6 Ӣ LÝ LUҰN Vӄ 3+ѬѪ1*3+È3*, ҦNG DҤY VÀ KIӆM
75$ĈÈ1+*,È 1.1 Dҥ y hӑ Fÿ ӏ nh Kѭ ӟng phát triӇ n QăQJ lӵc [1]
1.1.1 Dҥ y hӑ FWKHRÿ ӏ QKKѭ ӟng phát triӇ QQăQJO ӵc
- V͉ mͭ c tiêu d̩ y h͕ c: Mөc tiêu kiӃn thӭc: ngoài các yêu cҫu vӅ mӭFÿӝ QKѭ
nhұn biӃt, tái hiӋn kiӃn thӭc cҫn có nhӳng mӭFÿӝ FDRKѫQQKѭYұn dөng kiӃn thӭc
trong các tình huӕng, các nhiӋm vө gҳn vӟi thӵc tӃ Vӟi các mөc tiêu vӅ NƭQăQJFҫn
yêu cҫX+6ÿҥWÿѭӧc ӣ mӭFÿӝ phát triӇQNƭQăQJWKӵc hiӋn các hoҥWÿӝQJÿDGҥng
Các mөFWLrXQj\ÿҥWÿѭӧc thông qua các hoҥWÿӝQJWURQJYjQJRjLQKjWUѭӡng
- V͉ SK˱˯QJSKiSG ̩y h͕c: Ngoài cách dҥy hӑc thuyӃt trình cung cҩp kiӃn thӭc cҫn tә
chӭc hoҥWÿӝng dҥy hӑc thông qua trҧi nghiӋm, giҧi quyӃt nhӳng nhiӋm vө thӵc tiӉQ1KѭYұy
WK{QJWKѭӡng, qua mӝt hoҥWÿӝng hӑc tұp, HS sӁ ÿѭӧc hình thành và phát triӇn không phҧi
mӝt loҥLQăQJOӵFPjOjÿѭӧFKuQKWKjQKÿӗng thӡi nhiӅXQăQJOӵc hoһc nhiӅXQăQJOӵc thành
tӕ mà ta không cҫQYjFNJQJNK{QJWKӇ) tách biӋt tӯng thành tӕ trong quá trình dҥy hӑc
- V͉ n͡ i dung d̩ y h͕ c: Cҫn xây dӵng các hoҥWÿӝng, chӫ ÿӅ, nhiӋm vө ÿDGҥng
gҳn vӟi thӵc tiӉn
- V͉ ki͋ PWUDÿiQKJLi: VӅ bҧn chҩWÿiQKJLiQăQJOӵFFNJQJSKҧLWK{QJTXDÿiQKJLikhҧ QăQJYұn dөng kiӃn thӭFYjNƭQăQJWKӵc hiӋn nhiӋm vө cӫa HS trong các loҥi tình huӕng
phӭc tҥp kKiFQKDX7UrQFѫVӣ này, các nhà nghiên cӭu ӣ nhiӅu quӕFJLDNKiFQKDXÿӅ ra các
chuҭQQăQJOӵc trong giáo dөc tuy có khác nhau vӅ hình thӭFQKѭQJNKiWѭѫQJÿӗng vӅ nӝi
hàm Trong chuҭQQăQJOӵFÿӅu có nhӳQJQKyPQăQJOӵFFKXQJ1KyPQăQJOӵc chung này
ÿѭӧc xây dӵng dӵa trên yêu cҫu cӫa nӅn kinh tӃ xã hӝi ӣ mӛLQѭӟF7UrQFѫVӣ QăQJOӵc
chung, các nhà lí luұn dҥy hӑc bӝ môn cө thӇ hóa thành nhӳQJQăQJOӵc chuyên biӋt Tuy
nhiên không dӯng ӣ FiFQăQJOӵc chuyên biӋt, các tác giҧ ÿӅu cө thӇ KyDWKjQKFiFQăQg lӵc
thành phҫn, nhӳQJQăQJOӵc thành phҫQQj\ÿѭӧc cө thӇ hóa thành các thành tӕ OLrQTXDQÿӃn
kiӃn thӭFNƭQăQJ«ÿӇ ÿӏQKKѭӟng quá trình dҥy hӑc, kiӇPWUDÿiQKJLiFӫa GV
Khác vӟi viӋc tә chӭc hoҥWÿӝng dҥy hӑc, các công cө ÿiQKJLiFҫn chӍ rõ thành
tӕ cӫDQăQJOӵc cҫQÿiQKJLiYj[k\GӵQJÿѭӧc các công cө ÿiQKJLiWӯng thành tӕ cӫa
FiFQăQJOӵc thành phҫn Sӵ liên hӋ giӳa mөc tiêu, hoҥWÿӝng dҥy hӑc và công cө ÿiQK
JLiÿѭӧc thӇ hiӋQQKѭWURQJKuQK
Trang 105
h͕ Fÿ ͓ QKK˱ ͣng phát tri͋ QQăQJ l c
1.1.2 &iFQăQJO ӵc chuyên biӋ t trong bӝ môn Vұ t lí
Có nhiӅX TXDQ ÿLӇm xây dӵng chuҭQ FiF QăQJ Oӵc chuyên biӋt trong dҥy hӑc tӯng
môn Chúng tôi giӟi thiӋXTXDQÿLӇm xây dӵQJWX\OjNKiFQKDXQKѭQJÿHPOҥi kӃt quҧ NKiWѭѫQJÿӗng
a) Xây dӵQJFiFQăQJO ӵc chuyên biӋ t bҵ ng cách cө thӇ KyDFiFQăQJO ӵc
chung
B̫ ng 1: B̫ QJQăQJO c chuyên bi͏ t môn V̵ WOtÿ˱ ͫc cͭ th͋ hóa tͳ QăQJO c
chung
1 1ăQJOӵc tӵ hӑc - LұS ÿѭӧc kӃ hoҥch tӵ hӑF Yj ÿLӅu chӍnh, thӵc hiӋn kӃ hoҥch có
hiӋu quҧ
- Tìm kiӃm thông tin vӅ nguyên tҳc cҩu tҥo, hoҥWÿӝng cӫa các ӭng
dөQJNƭWKXұt
- ĈiQKJLiÿѭӧc mӭFÿӝ chính xác nguӗn thông tin
- ĈһWÿѭӧc câu hӓi vӅ hiӋQWѭӧng sӵ vұt quanh ta
- Tóm tҳWÿѭӧc nӝi dung vұt lí trӑng tâm cӫDYăQEҧn
- Tóm tҳt thông tin bҵQJVѫÿӗ WѭGX\EҧQÿӗ khái niӋm, bҧng biӇu, Vѫÿӗ khӕi
- Tӵ ÿһt câu hӓi và thiӃt kӃ, tiӃQKjQKÿѭӧFSKѭѫQJiQWKtQJKLӋPÿӇtrҧ lӡi cho các câu hӓLÿy
2 1ăQJ Oӵc giҧi - Ĉһc biӋt quan trӑQJOjQăQJOӵc thӵc nghiӋm
Trang 11cө có nguyên tҳc cҩu tҥo và hoҥWÿӝQJQKѭWKӃ nào?
- ĈѭDUDÿѭӧc cách thӭc tìm ra câu trҧ lӡi cho các câu hӓLÿmÿһt ra
- TiӃn hành thӵc hiӋn các cách thӭc tìm câu trҧ lӡi bҵng suy luұn lí thuyӃt hoһc khҧo sát thӵc nghiӋm
- Khái quát hóa rút ra kӃt luұn tӯ kӃt quҧ WKXÿѭӧc
- ĈiQKJLiÿӝ tin cұy và kӃt quҧ WKXÿѭӧc
- Sӱ dөQJÿѭӧc ngôn ngӳ vұWOtÿӇ mô tҧ hiӋQWѭӧng
- LұSÿѭӧc bҧng và mô tҧ bҧng sӕ liӋu thӵc nghiӋm
- TiӃn hành thí nghiӋm theo nhóm
- TiӃn hành thí nghiӋm theo các khu vӵc khác nhau
QăQJOӵc ӣ trên)
7 1ăQJ Oӵc sӱ dөng
công nghӋ thông tin
và truyӅn thông (ICT)
- Sӱ dөng ngôn ngӳ khoa hӑFÿӇ diӉn tҧ quy luұt vұt lí
- Sӱ dөng bҧng biӇXÿӗ thӏ ÿӇ diӉn tҧ quy luұt vұt lí
- Ĉӑc hiӇXÿѭӧFÿӗ thӏ, bҧng biӇu
9 1ăQJOӵc tính toán - Mô hình hóa quy luұt vұt lí bҵng các công thӭc toán hӑc
- Sӱ dөng toán hӑFÿӇ suy luұn tӯ kiӃn thӭFÿmELӃt ra hӋ quҧhoһc ra kiӃn thӭc mӟi
b) Xây dQJFiFQăQJO c chuyên bi͏ t dDWUrQÿ ̿c thù môn h͕c
Vӟi cách tiӃp cұQQj\QJѭӡi ta sӁ dӵDWUrQÿһc thù nӝLGXQJSKѭѫQJSKiSQKұn thӭc và vai trò cӫa môn hӑFÿӕi vӟi thӵc tiӉQÿӇ ÿѭDUDKӋ thӕQJQăQJOӵc, có nhiӅu
Qѭӟc trên thӃ giӟi tiӃp cұn theo FiFKQj\GѭӟLÿk\[LQÿӅ xuҩt hӋ thӕQJQăQJOӵFÿѭӧc
phát triӇn theo chuҭQQăQJOӵc chuyên biӋt môn VұWOtÿӕi vӟi HS 15 tuәi cӫa Cӝng
hòa Liên bang Ĉӭc
Trang 127
KiӃ n thӭ c + KiӃ n thӭ c vұ WOtOLrQTXDQÿ Ӄ n quá trình cҫ n khҧ o sát
+ KiӃ n thӭ c vӅ thiӃ t bӏ , vӅ an toàn + KiӃ n thӭ c vӅ xӱ lí sӕ liӋ u, kiӃ n thӭ c vӅ sai sӕ
+ KiӃ n thӭ c vӅ biӇ u diӉ n sӕ liӋ XGѭ ӟi
Môn VұWOtJL~SKuQKWKjQKFiFQăQJOӵc sau:
- 1ăQJ Oӵc giҧi quyӃt
Tuy nhiên viӋc hình thành, phát triӇQ Yj ÿiQK JLi FiF QăQJ OӵF Qj\ QKѭ Pӝt
chӍnh thӇ là viӋc làm hӃt sӭFNKyNKăQYjÿzLKӓi cҫn có thӡi giDQ'RÿyWDFҫn tiӃp
tөc chia nhӓ FiFQăQJOӵFWUrQWKjQKFiFQăQJOӵc thành phҫn
Nói tóm l̩ i khi muӕQÿiQKJLiPӝWQăQJOӵc, ta cҫn làm rõ nӝLKjPQăQJOӵFÿy
bҵng cách chӍ ra nhͷ ng ki͇ n thͱ FNƭQăQJYjWKiLÿ ͡ cҫn có làm nӅn tҧng cho viӋc thӇ
hiӋn, phát triӇQQăQJOӵFÿyVDXÿy[k\Gӵng các công cө ÿRNLӃn thӭFNƭQăQJWKiL
Trang 138
7X\FiFQăQJOӵc hoһFQăQJOӵc thành phҫn có thӇ NKiFQKDXQKѭQJNKLSKkQWtFKchúng thành các thành tӕ QăQJOӵc cө thӇ thì ta sӁ WKXÿѭӧc các thành tӕ QăQJOӵc vӅ Fѫ
bҧn là giӕng nhau
1.2 Các SKѭѫQJSKiSJL ҧng dҥy và kiӇPWUDÿiQKJLiWURQJWKtQJKL Ӌm
1.2.1 &iFSKѭѫQJSKiSYjNƭWKX ұt dҥy hӑc thí nghiӋm, thӵc hành
&iFSKѭѫQJSKiSG ҥy hӑc thí nghiӋm, thӵc hành [2] , [3], [4]
³3KѭѫQJ SKiS Gҥy hӑc là nhӳng hình thӭc và cách thӭc hoҥW ÿӝng cӫa giáo
viên và hӑc sinh trong nhӳQJP{LWUѭӡng dҥy hӑFÿѭӧc tә chӭc, nhҵPOƭQKKӝi tri thӭc,
NƭQăQJWKiLÿӝ, phát triӇQQăQJOӵc và phҭm chҩt´ [3]
Có nhiӅu pKѭѫQJpháp dҥy hӑFQKѭQJWURQJhӑc phҫn thí nghiӋm ta có thӇ áp
dөng mӝt sӕ SKѭѫQJSKiSsau:
3KѭѫQJSKiSWKX\ Ӄ t trình
¾ Khái niӋm: ThuyӃWWUuQKOjSKѭѫQJSKiSGҥy hӑFÿһFWUѭQJEӣi sӵ phӕi hӧp giӳa
truyӅQÿҥt tri thӭc mang tính thông báo cӫa giáo viên và viӋc tiӃp thu mang tính
tiӃp nhұn thө ÿӝng cӫDQJѭӡi hӑFWK{QJTXDÿyQJѭӡi hӑc tiӃp nhұn thông tin, xӱ
QKѭ TXi WUuQK WKHR WUuQK Wӵ thӡL JLDQ FNJQJ
QKѭWK{QJEiRFiFQӝi dung thӡi sӵ
7UuQKEj\ÿѭӧc nhҩn mҥnh vӅ mһt cҧm xúc bao gӗPFiFWKiLÿӝ YjÿiQKJLiFӫDQJѭӡi trình bày
Gi̫ i thích/ gi̫ ng gi̫ i Giͣ i thi͏ u/ làm m̳ u
Trình bày khách quan vӅ FiFÿӕLWѭӧng hay
quá trình trong các mӕi quan hӋ YjÿһFÿLӇm
FѫEҧn
Giӟi thiӋu các nguyên mүu, mô hình, tài liӋu
và nhӳng giҧi thích cӫDFK~QJFNJQJQKѭJLӟi thiӋu phim, ҧnh chiӃX«
TiӃn trình bài thuyӃt trình:
Nhұ Sÿ Ӆ - ĈiQKWKӭc hӭQJWK~YjNtFKWKtFKÿӝQJFѫ
- Làm rõ mөc tiêu thuyӃt trình
thuyӃt trình: Báo cáo/thông tin; mô tҧ/kӇ; giҧi thích/giҧng giҧi; giӟi thiӋu/làm mүu
Trang 149
- Minh hӑa nӝi dung qua các ví dө
- TruyӅQÿҥt viӉn cҧnh cӫa chӫ ÿӅ
3KѭѫQJSKiSG ҥy hӑc theo nhóm:
¾ Khái niӋm:
Trong dҥy hӑc nhóm, hӑc sinh cӫa mӝt lӟp hӑFÿѭӧc chia thành các nhóm nhӓ
trong khoҧng thӡi gian giӟi hҥn, mӛi nhóm tӵ lӵc hoàn thành các nhiӋm vө hӑc tұp
WUrQFѫVӣ phân công và hӧp tác làm viӋc KӃt quҧ làm viӋc cӫa QKyP VDX ÿy ÿѭӧc WUuQKEj\YjÿiQKJLiWUѭӟc toàn lӟp
¾ TiӃn trình dҥy hӑc nhóm:
- NhұSÿӅ: + Giӟi thiӋu chӫ ÿӅ
;iFÿӏnh nhiӋm vө các nhóm
+ Thành lұp các nhóm
- Làm viӋc nhóm: + Chuҭn bӏ chӛ làm viӋc
+ Lұp kӃ hoҥch làm viӋc, thӓa thuұn quy tҳc làm viӋc + TiӃn hành giҧi quyӃt nhiӋm vө, chuҭn bӏ báo cáo kӃt quҧ
- ĈiQKJLi + Các nhóm trình bày kӃt quҧ
ĈiQKJLiNӃt quҧ
¾ ѬXÿL ӇPYjQKѭ ӧFÿL Ӈ m cӫa dҥ y hӑ c nhóm
ѬXÿL Ӈm:
+ Thông qua cӝng tác làm viӋc trong mӝt nhiӋm vө hӑc tұp có thӇ phát triӇn
tính tӵ lӵc, sáng tҥRFNJQJQKѭQăQJOӵc xã hӝLÿһc biӋt là khҧ QăQJFӝng tác làm
viӋFWKiLÿӝ ÿRjQNӃt cӫa hӑc sinh
Kӻ thuұt dҥy hӑc là nhӳng biӋn pháp, cách thӭc hành ÿӝng cӫa cӫa giáo
viên và hӑc sinh trong các tình huӕng hành ÿӝng nhӓ nhҵm thӵc hiӋn và ÿLӅu
Trang 15- Kích thích, thúc ÿҭy sӵ tham gia tích cӵc cӫa HS
- 7ăQJ cѭӡng tính ÿӝc lұp, trách nhiӋm cӫa cá nhân HS
- Phát triӇn mô hình có sӵ tѭѫQJ tác giӳa HS vӟi HS
- 6ѫ ÿӗ phiӃu hӑc tұp ÿѭӧc thӇ hiӋn qua hình 2.2
Hình 2.2 Cҩ u trúc mӝ t phiӃ u hӑ c tұ p cӫa kƭ thuұ t kKăQ trҧ i bàn
%˱ ͣc 2: Làm vi͏c cá nhân
- Mӛi cá nhân làm viӋc ÿӝc lұp trong khoҧng vài phút, ghi câu trҧ lӡi vào phҫn giҩy cӫa mình trên phiӃu hӑc tұp
%˱ ͣc 3: Th̫o lu̵n, th͙ng nh̭t ý ki͇ n chung
- Trên Fѫ sӣ ý kiӃn cá nhân, các thành viên chia sҿ, thҧo luұn, thӕng nhҩt ý kiӃn và viӃt vào phҫn chính giӳa cӫa phiӃu hӑc
Trang 1611
¾ Mӝt sӕ OѭX ý
- Câu hӓi thҧo luұn là câu hӓi mӣ
- NӃu nhóm quá ÿông có thӇ phát cho hӑc sinh nhӳng mҧnh ghép nhӓ ÿӇ
hӑc sinh ghi ý kiӃn cá nhân, sau ÿy ÿtnh vào phҫn xung quanh NKăQ trҧi bàn
- Trong quá trình thҧo luұn thӕng nhҩt ý kiӃn, ÿtQK nhӳng ý kiӃn thӕng nhҩt vào phҫn giӳa ³NKăn trҧi bàQ´ Các ý kiӃn trùng nhau có thӇ ÿính chӗng lên nhau
Kӻ thuұt Mҧnh ghép
¾ Khái niӋm
Là Nƭ thuұt tә chӭc hoҥt ÿӝng hӑc tұp hӧp tác kӃt hӧp giӳa hoҥt ÿӝng cá nhân, nhóm và liên kӃt giӳa các nhóm thông qua giҧi quyӃt mӝt nhiӋm vө phӭc hӧp (nhiӅu vҩn ÿӅ nhӓ)
ƒ Hoҥt ÿӝng theo nhóm 3 ÿӃn 8 ngѭӡi [sӕ nhóm ÿѭӧc chia = sӕ chӫ ÿӅ x n (n =
Trang 17ƒ Các câu trҧ lӡi và thông tin cӫa vòng 1 ÿѭӧc các thành viên trong nhóm mӟi
chia sҿ ÿҫy ÿӫ vӟi nhau
ƒ Khi mӑi thành viên trong nhóm mӟi ÿӅu hiӇu ÿѭӧc tҩt cҧ nӝi dung ӣ vòng 1 thì
nhiӋm vө mӟi sӁ ÿѭӧc giao cho các nhóm ÿӇ giҧi quyӃt
ƒ Các nhóm mӟi thӵc hiӋn nhiӋm vө, trình bày và chia sҿ kӃt quҧ
Kӻ thuұt ÿһt câu hӓi
Trong dҥy hӑc theo phѭѫQJ SKiS cùng tham gia, GV thѭӡng phҧi sӱ dөng
câu hӓi ÿӇ gӧi mӣ, dүn dҳt HS tìm hiӇu, khám phá thông tin, kiӃn thӭc, Nƭ QăQJ mӟi,
ÿӇ ÿiQK giá kӃt quҧ hӑc tұp cӫa HS; HS cNJng phҧi sӱ dөng câu hӓi ÿӇ hӓi lҥi, hӓi
thêm GV và các HS khác vӅ nhӳng nӝi dung bài hӑc chѭa sáng tӓ
Sӱ dөng câu hӓi có hiӋu quҧ ÿHm lҥi sӵ hiӇu biӃt lүn nhau giӳa HS - GV và HS -
H6.ƭ QăQJ ÿһt câu hӓi càng tӕt thì mӭc ÿӝ tham gia cӫa HS càng nhiӅu; HS sӁ
hӑc tұp tích cӵc KѫQ
¾ Mөc ÿtFK sӱ dөng câu hӓ i trong dҥ y hӑ c
x Kích thích, dүn dҳt HS suy nghƭ, khám phá tri thӭc mӟi, tҥo ÿLӅu kiӋn cho
HS tham gia vào quá trình dҥy hӑc
x KiӇm tra, ÿiQK giá KT, KN cӫa HS và sӵ quan tâm, hӭng thú cӫa các em
ÿӕi vӟi nӝi dung hӑc tұp
x Thu thұp, mӣ rӝng thông tin, kiӃn thӭc
1.2.2 &ѫV ӣ lý luұn và công cө kiӇPWUDÿiQKJLiWURQJJLiRG өc [6], [7] 1.2.2.&ѫV ӣ lý luұn vӅ kiӇ PWUDÿiQKJLi
Vai trò cӫa kiӇ PWUDÿiQKJLiWURQJJLiRG өc
- KiӇPWUDÿiQKJLiOjPӝt bӝ phұn không thӇ tách rӡi cӫa quá trình dҥy hӑc
- KiӇPWUDÿiQKJLiOjF{QJFө hành nghӅ quan trӑng cӫa giáo viên
- KiӇPWUDÿiQKJLiOjPӝt bӝ phұn quan trӑng cӫa quҧn lý giáo dөc, quҧn lý chҩt
Oѭӧng dҥy và hӑc
MөFÿtFKP өc tiêu cӫa kiӃPWUDÿiQKJLi
MөFÿtFK
Trang 1813
- ;iFÿӏnh mӭc ÿӝ PjQJѭӡi hӑFÿҥWÿѭӧc các mөc tiêu hӑc tұp, xác nhұn, công
khai hóa nhӳng thành quҧ ÿҥWÿѭӧc cӫDQJѭӡi hӑc
- Cung cҩSFKRQJѭӡi hӑc nhӳQJWK{QJWLQÿӇ tӵ ÿLӅu chӍnh viӋc hӑc tұp, giúp hӑ
hӑc tұp tiӃn bӝ KѫQ
- Hӛ trӧ cho viӋc nâng cao chҩWOѭӧng hiӋu quҧ dҥy hӑc, giúp giáo viên tìm ra
ÿLӇm mҥQK ÿLӇm yӃu cӫa quá trình dҥy và hӑc, tìm nguyên nhân, tӯ ÿy ÿLӅu
chӍnh hoҥt ÿӝng dҥy và hӑc
- Giúp cho các cҩp quҧQOtFyFѫVӣ ÿLÿӃn nhӳng quyӃWÿӏnh phù hӧp (vӅ QJѭӡi
hӑc, vӅ FKѭѫQJWUuQKYӅ bӗLGѭӥng giáo YLrQ«
&iFPөFWLrXKӑFWұSFөWKӇ
- Các mөc tiêu vӅ nhұn thӭc
Nhóm mөc tiêu cө thӇ Qj\ OLrQ TXDQ ÿӃn yêu cҫu nҳm vӳng kiӃn thӭc Nҳm
vӳng kiӃn thӭc khác vӟi ghi nhӟ, nҳm vӳQJFyQJKƭDOjSKҧi thông hiӇu các kiӃn thӭc
chӭ không chӍ ÿѫQWKXҫn là nhӟ lҥi Các mөc tiêu cө thӇ vӅ nhұn thӭc này có thӇ bao
gӗm 2 cҩSÿӝ ÿҫu cӫa thang nhұn thӭc Bloom (nhұn biӃt, thông hiӇu)
- Các mөc tiêu vӅ suy luұn
Nhóm mөc tiêu này liên quan vӟi yêu cҫu biӃt suy luұQÿӇ giҧi quyӃt vҩQÿӅ
Các loҥi thao tác suy luұn cҫn thiӃt có thӇ là: phân loҥi, so sánh, quy nҥp, diӉn dӏch, hӛ
trӧ ÿӇ cҩu trúc tri thӭc, trӯXWѭӧng hóa Hoһc: phân tích lí lӁSKiQ[pWÿӝ tin cұy cӫa
nguӗQWK{QJWLQ[iFÿӏnh sӵ chҩp nhұn, quyӃWÿӏQKKjQKÿӝng Các mөc tiêu cө thӇ vӅ
suy luұn có thӇ bao gӗm 4 cҩp ÿӝ sau cӫa thang nhұn thӭc Bloom (áp dөng, phân tích,
tәng hӧSÿiQKJLi
- Các mөc tiêu vӅ NƭQăQJ
Nhóm mөc tiêu này yêu cҫXQJѭӡi hӑFFyQăQJOӵc thӇ hiӋn mӝt loҥi hành vi
QjRÿy0XӕQÿiQKJLiÿѭӧFNƭQăQJFҫn tҥRFѫKӝLFKRQJѭӡi hӑc thӇ hiӋQNƭQăQJÿӇQJѭӡi dҥ\ TXDQ ViW Yj ÿiQK JLi ĈӇ ÿҥW ÿѭӧF Nƭ QăQJ WKѭӡng cҫQ ÿLӅu kiӋn: (1)
1Jѭӡi hӑc cҫn nҳm vӳQJ TX\ WUuQK 1Jѭӡi hӑc cҫQ Fy QăQJ Oӵc suy luұn và sӱ
dөng kiӃn thӭc thích hӧSÿӇ thӇ hiӋn hành vi Tuy nhiên hai mөFWLrXÿLӅu kiӋQÿyFKӍ
là nӅn tҧng cӫDNƭQăQJĈӕi vӟLNƭQăQJFzQFyPӭFÿӝ thành thҥo
- Các mөc tiêu vӅ QăQJOӵc tҥo sҧn phҭm
Nhóm các mөFWLrXQj\WKѭӡng thӇ hiӋn thông qua viӋc tҥo ra các thӵc thӇ hӳu
hình Muӕn tҥR QrQ ÿѭӧc các sҧn phҭm cҫn có kiӃn thӭF Nƭ QăQJ WuQK FҧP QKѭQJchӭng cӭ vӅ kӃt quҧ cuӕi cùng nҵm ӣ sҧn phҭm cө thӇ: các bài viӃWFiFÿӗ vұW«'R
Trang 1914
ÿyFiFPөc tiêu cө thӇ vӅ sҧn phҭm có thӇ ÿѭӧc bao gӗm cҧ WURQJFiFOƭQKYӵc nhұn
thӭFNƭQăQJYjFyWKӇ cҧ WURQJOƭQKYӵc tình cҧm- WKiLÿӝ
- Các mөc tiêu vӅ tình cҧm- thái ÿӝ
Ĉk\OjFiFPөc tiêu rӝng và phӭc tҥp nhҩWÿyOjWuQKFҧPWKiLÿӝ, sӵ quan tâm
WKtFKWK~ÿӝQJFѫ«1KӳQJÿLӅu nói trên cҫQÿѭӧF[iFÿӏQKTXDFiFÿӕLWѭӧng cө
thӇWKHRKѭӟng tích cӵc hay tiêu cӵFFyFѭӡQJÿӝ mҥnh hay yӃu Các tình cҧm này
WKѭӡng biӇu hiӋn tӯ khía cҥQKQjRÿyFӫa cuӝc sӕng, ҧQKKѭӣng trӵc tiӃSOrQÿӕLWѭӧng
QjRÿy.KL[iFÿӏnh tình cҧPYjWKiLÿӝ cҫn phҧi biӃt chiӅXKѭӟQJYjFѭӡQJÿӝ cӫa
chúng Do vұ\ÿӇ ÿiQKJLiYӅ tình cҧm ± WKiLÿӝQJѭӡLÿiQKJLiFҫn hiӇu biӃt sâu vӅ
tâm lí, hiӇu vӅ ÿӕLWѭӧQJÿiQKJLiNKLOӵa chӑQSKѭѫQJSKiSWKLӃt kӃ công cө ÿiQK
giá
- MөFWLrXQăQJOӵc
1ăQJO c QjRÿyFӫa mӝWFRQQJѭӡLWKѭӡng là tәng hòa cӫa ki͇ n thͱ FNƭQăQJ
tình c̫ m ± WKiL ÿ ͡ ÿѭӧc thӇ hiӋn bҵQJKjQKÿӝng hiӋu quҧ nhҵPÿҥt mөFÿtFKPөc
tiêu trong bӕi cҧQKFyêQJKƭD
ĈiQKJLiWURQJJLiRGөFWKѭӡng có mӝt sӕ loҥi hình chính sau:
- ĈiQK JLi Wәng kӃt (Summative Assessment) Yj ÿiQK JLi TXi WUuQK )RUPDWLYH
- ĈiQKJLiGӵa theo tiêu chí (Criterion- reIHUHQFHGDVVHVVPHQW YjÿiQKJLi dӵa
theo chuҭn mӵc (Norm- referenced assessment)
- ĈiQK JLi WUrQ Oӟp hӑF&ODVVURRP $VVHVVPHQW ÿiQK JLiGӵD YjR QKj WUѭӡng
(school- EDVHGDVVHVVPHQW YjÿiQKJLiWUrQGLӋn rӝng (broad assessment)
- ĈiQKJLi[iFWKӵc (Authentic Assessment)
- ĈiQKJLiQăQJOӵc sáng tҥo (Alternative Assessment)
Trang 2015
1.2.2.3 Các công cө kiӇ PWUDÿiQKJLi
1.2.2.3&iFSKѭѫQJSKiSNL ӇPWUDÿiQKJLi
Trong dҥy hӑFQJѭӡi ta có thӇ sӱ dөng nhiӅXSKѭѫQJSKiSWKX WK{QJWLQÿӇ ÿiQK
giá thành quҧ hӑc tұp cӫa hӑc sinh trên lӟp Phҫn này sӁ tұp trung vào mӝt sӕ SKѭѫQJ
pháp chӫ yӃXQKѭNLӇm tra viӃt, quan sát, vҩQÿiSKӗ VѫKӑc tұp, tӵ ÿiQKJLiYjÿiQKJLiÿӗQJÿҷng
a 1KyPSKѭѫQJSKiSNL Ӈ m tra viӃ t
KiӇm tra viӃt là pKѭѫQJSKiSNLӇPWUDÿiQKJLiPjWURQJÿyKӑc sinh viӃt câu trҧ
lӡi cho các câu hӓi hoһc vҩQÿӅ vào giҩy Có hai dҥng kiӇm tra viӃWFѫEҧn (tӵ luұn và
trҳc nghiӋm):
KiӇm tra viӃt dҥng tӵ luұQWKѭӡQJÿѭӧc sӱ dөng sau khi hӑc xong mӝt phҫn
cӫDFKѭѫQJPӝt chѭѫQJKD\QKLӅXFKѭѫQJKRһc sau khi hӑc xong toàn bӝ giáo
trình, nhҵm kiӇm tra tӯ mӝt vҩQÿӅ nhӓ ÿӃn mӝt vҩQÿӅ lӟn có tính chҩt tәng
hӧp, kiӇm tra toàn lӟp trong mӝt thӡi gian nhҩWÿӏnh, giúp hӑc sinh rèn luyӋn
QăQJOӵc biӇXÿҥt bҵng ngôn ngӳ viӃt
KiӇm tra viӃt dҥng trҳc nghiӋm khách quan
E1KyPSKѭѫQJSKiSTXDQViW
4XDQViWÿӅ cұSÿӃn viӋc theo dõi hoһc lҳng nghe hӑc sinh thӵc hiӋn các hoҥWÿӝng
hoһc nhұn xét mӝt sҧn phҭm do hӑc sinh làm ra Trong thӡi gian quan sát, giáo viên
phҧLTXDQWkPÿӃn nhӳng hành vi cӫa hӑc sinh
7K{QJWKѭӡng trong quan sát, giáo viên có thӇ sӱ dөng 3 loҥi công cө ÿӇ thu thұp
WK{QJWLQĈyOj: Ghi chép các s ki͏ QWK˱ ͥng nh̵WWKDQJÿRSKL ͇ u quan sát và b̫ ng
ki͋ m tra (b̫ QJÿL ͋m)
- Ghi chép các s ki͏ QWK˱ ͥng nh̵t: Ghi chép nhӳng sӵ kiӋQWKѭӡng nhұt là viӋc mô tҧ
lҥi nhӳng sӵ kiӋn hay nhӳng tình tiӃWÿiQJFK~ê Pj JLiRYLrQQKұn thҩy trong quá trình tiӃp xúc vӟi hӑc sinh Nhӳng sӵ kiӋn cҫQÿѭӧc ghi chép lҥi ngay sau khi nó xҧy
ra
- 7KDQJÿRSKL ͇ u quan sát
c Nhóm SKѭѫQJSKiSÿ һt câu hӓi vҩQÿiS
Khái niӋm: VҩQÿiSOjSKѭѫQJSKiSJLiRYLrQÿһt câu hӓi và hӑc sinh trҧ lӡi câu
hӓi, nhҵm rút ra nhӳng kӃt luұn, nhӳng tri thӭc mӟi mà hӑc sinh cҫn nҳm, hoһc
nhҵm tәng kӃt, cӫng cӕ, kiӇm tra mӣ rӝQJÿjRVkXQKӳng tri thӭc mà hӑFVLQKÿm
hӑc
Trang 2116
Các hình thӭc vҩQÿiS
- V̭ QÿiSJ ͫi mͧ: là hình thӭFJLiRYLrQNKpROpRÿһt nhӳng câu hӓi gӧi mӣ dүn dҳt
hӑc sinh rút ra nhӳng nhұn xét, nhӳng kӃt luұn cҫn thiӃt tӯ nhӳng sӵ kiӋQÿmTXDQViW
ÿѭӧc hoһc nhӳng tài liӋXÿmKӑFÿѭӧFÿѭӧc sӱ dөng khi cung cҩp tri thӭc mӟi
- V̭ QÿiSF ͯng c͙: Ĉѭӧc sӱ dөng sau khi giҧng tri thӭc mӟi, giúp hӑc sinh cӫng cӕ
ÿѭӧc nhӳng tri thӭFFѫEҧn nhҩt và hӋ thӕng hoá chúng: mӣ rӝQJYjÿjRVkXQKӳng tri
thӭFÿmWKXOѭӧPÿѭӧc, khҳc phөc tính thiӃu chính xác cӫa viӋc nҳm tri thӭc
- V̭ QÿiSW ͝ng k͇ t: ÿѭӧc sӱ dөng khi cҫn dүn dҳt hӑc sinh khái quát hoá, hӋ thӕng
hoá nhӳng tri thӭFÿmKӑc sau mӝt vҩQÿӅ, mӝt phҫn, mӝWFKѭѫQJKD\Pӝt môn hӑc
nhҩWÿӏnh
3KѭѫQJ SKiS Qj\ JL~S Kӑc sinh phát triӇQ QăQJ Oӵc khái quát hoá, hӋ thӕng hoá,
tránh nҳm bҳt nhӳQJÿѫQYӏ tri thӭc rӡi rҥc - giúp cho các em phát huy tính mӅm dҿo
- V̭ QÿiSNL ͋ m tra: ÿѭӧc sӱ dөQJWUѭӟc, trong và sau giӡ giҧng hoһc sau mӝt vài
bài hӑc giúp giáo viên kiӇm tra tri thӭc hӑc sinh mӝt cách nhanh gӑn kӏp thӡLÿӇ có thӇ
bә sung cӫng cӕ tri thӭc ngay nӃu cҫn thiӃW1yFNJQJJL~SKӑc sinh tӵ kiӇm tra tri thӭc
cӫa mình
1.2.2.3.2 Mӝ t sӕ công cө kiӇ PWUDÿiQKJLi
Các công cө ÿiQK JLi WKѭӡQJÿѭӧFÿӅ cұp nhiӅu nhҩt trong các tài liӋu viӃt vӅ
ÿiQKJLigiáo dөc (Leen Pil, 2012):
x Ghi chép ngҳ n: Mӝt hình thӭFÿiQKJLiWKѭӡng xuyên thông qua viӋc quan sát
QJѭӡi hӑc trong lӟp hӑc Nhӳng ghi chép không chính thӭc này cung cҩp cho
giáo viên thông tin vӅ mӭFÿӝ QJѭӡi hӑc xӱ lí thông tin, phӕi hӧp vӟi nhóm bҥn
hӑFFNJQJQKѭQKӳng quan sát tәng hӧp vӅ cách hӑFWKiLÿӝ và hành vi hӑc tұp
x &QJÿiQKJLi Sӵ kӃt hӧp giӳa tӵ ÿiQKJLiYjÿiQKJLiQJѭӡi khác (ӣ ÿyFy
sӵ kӃt hӧp giӳa giáo viên và các bҥn hӑFFQJWKDPJLDÿiQKJLi« Ĉk\OjVӵ ÿӕi thoҥi giӳDQJѭӡi hӑFYjJLiRYLrQQKѭQJVӵ ÿiQKJLiFXӕi cùng vүn là cӫa
giáo viên
x Bҧ Qÿ ӗ WѭGX\ Công cө giúp tә chӭFFiFVX\QJKƭFӫDQJѭӡi hӑFWKHRKѭӟng
ÿӗ hӑD Vѫÿӗ«JL~S KӑF VLQKÿӝng não, thӇ hiӋQFiF êWѭӣng/khái niӋm/giҧi
SKiS«ÿӇ WăQJFѭӡng hiӋu quҧ cӫDTXiWUuQKVX\QJKƭJKLQKӟWѭӣQJWѭӧQJ«
x Trình bày miӋ ng 1Jѭӡi hӑF ÿѭӧc phép chia sҿ kiӃn thӭF TXD WUDR ÿәi thҧo
luұn Mӝt sӕ QJѭӡi hӑc có thӇ chӑn cách trình bài miӋng bҵng viӋc sӱ dөng
truyӅQWK{QJÿDSKѭѫQJWLӋn
Trang 2217
x ĈiQKJLiÿ ӗQJÿ ҷng: ViӋFÿiQKJLiWURQJÿyPӝWQJѭӡi hӑc, mӝWQKyPQJѭӡi
hӑc hoһc cҧ lӟp cung cҩp thông tin phҧn hӗi bҵng cách viӃt ra hoһc nói lҥi cho
mӝWQJѭӡi hӑc khác Hӑc sinh có thӇ sӱ dөng các bҧng kiӃm, phiӃXÿiQKJLiÿӕi
vӟi sҧn phҭm cӫa mӝt bҥn khác
x PhiӃ XKѭ ӟng dүQÿiQKJLiWKHRWLrXFKtMôt tұp hӧSFiFPRQJÿӧi cӫa giáo
YLrQÿӇ ÿinh giá mӭFÿӝ hiӇu biӃt cӫDQJѭӡi hӑc theo nhӳQJWLrXFKtQjRÿyYj
tҥRÿLӅu kiӋQFKRQJѭӡi hӑc biӃWÿѭӧc nhӳQJPRQJÿӧi và nhӳng viӋc các em
cҫn thӵc hiӋQÿӇ hӑc tұSÿҥt kӃt quҧ cao
x Tӵ ÿiQK JLi Ĉk\ Oj ÿLӅXFѫEҧQÿӕi vӟi tҩt cҧ FiF OƭQK Yӵc hӑc tұp, bӣi vì,
QJѭӡi hӑc tӵ ÿѭDUDFiFTX\ӃWÿӏQKÿӕi vӟi viӋc hӑc cӫa bҧn thân Nó khuyӃn
khích viӋc hӑc ӣ cҩSÿӝ VkXÿӗng thӡi khích lӋ QJѭӡi hӑc trӣ QrQÿӝc lұp và có
thӇ nâng cao hӭQJWK~ÿӝng lӵc hӑc tұp cӫa mình
x ĈiQKJLi[iFWK ӵFÿiQKJLiWK ӵc tiӉ n: Là tұp hӧp nhӳng thách thӭc thӵc tӃ
YjKѭӟng dӵDWUrQFѫVӣ QăQJOӵc thӵc hiӋQ1Jѭӡi hӑFFNJQJÿѭӧc yêu cҫu áp
dөng/chӭng minh kiӃn thӭFNƭQăQJKRһFQăQJOӵc theo bҩt kì cách nào mà các
em thҩy phù hӧp
1.3 Vai trò cӫa thӵc hành, thí nghiӋ m Vұ t lí
1.3.1 Thí nghiӋ m Vұ t ltFiFÿ һFÿL Ӈm cӫa thí nghiӋ m Vұ t lí [5]
Thí nghiӋm Vұt lí là sӵ WiFÿӝng có chӫ ÿӏnh, có hӋ thӕng cӫDFRQQJѭӡLYjRÿӕi
Wѭӧng cӫa hiӋn thӵc khách quan Thông qua sӵ SKkQWtFKFiFÿLӅu kiӋQPjWURQJÿyÿm
diӉn ra sӵ WiF ÿӝng và các kӃt quҧ cӫa sӵ WiF ÿӝng, ta có thӇ thu nhұQÿѭӧc tri thӭc
mӟi
b Mӝ t sӕ ÿһ FÿL Ӈm cӫa thí nghiӋm Vұt lí:
&iFÿLӅu kiӋn cӫa thí nghiӋm phҧLÿѭӧc lӵa chӑQYjÿѭӧc thiӃt lұp có chӫ ÿӏnh
sao cho thông qua thí nghiӋm, có thӇ trҧ lӡLÿѭӧc câu hӓLÿһt ra, có thӇ kiӇPWUDÿѭӧc
giҧ thuyӃt hoһc hӋ quҧ suy ra tӯ giҧ thuyӃt Mӛi thí nghiӋm có ba yӃu tӕ cҩu thành cҫn
ÿѭӧF[iFÿӏQKU}ÿӕLWѭӧng cҫn nghiên cӭXSKѭѫQJWLӋQJk\WiFÿӝQJOrQÿӕLWѭӧng
cҫn nghiên cӭXYj SKѭѫQJWLӋQTXDQ ViWÿRÿҥF ÿӇ thu nhұn các kӃt quҧ cӫa sӵ tác
ÿӝng
&iFÿLӅu kiӋn cӫa thí nghiӋm có thӇ làm biӃQÿәLÿѭӧFÿӇ ta có thӇ nghiên cӭu
sӵ phө thuӝc giӳDKDLÿҥLOѭӧQJWURQJNKLFiFÿҥLOѭӧQJNKiFÿѭӧc giӳ NK{QJÿәi
&iFÿLӅu kiӋn cӫa thí nghiӋm phҧLÿѭӧc khӕng chӃ, kiӇPVRiWÿ~QJQKѭGӵ ÿӏnh
nhӡ sӱ dөng các thiӃt bӏ thí nghiӋPFyÿӝ chính xác ӣ mӭFÿӝ cҫn thiӃt, nhӡ sӵ phân
Trang 2318
WtFK WKѭӡng xuyên các yӃu tӕ cӫD ÿӕL Wѭӧng cҫn nghiên cӭu, làm giҧm tӕL ÿDҧnh
Kѭӣng cӫa các nhiӉXQJKƭDOjORҥi bӓ tӕLÿDPӝt sӕ ÿLӅu kiӋQÿӇ không làm xuҩt hiӋn
các tính chҩt, các mӕi quan hӋ NK{QJÿѭӧc quan tâm)
ĈһFÿLӇm quan trӑng nhҩt cӫa thí nghiӋm là tính có thӇ TXDQViWÿѭӧc các biӃn
ÿәi cӫDÿҥLOѭӧQJQjRÿyGRVӵ biӃQÿәi cӫDFiFÿҥLOѭӧQJNKiFĈLӅXQj\ÿҥWÿѭӧc
nhӡ các giác quan cӫDFRQQJѭӡi và sӵ hӛ trӧ cӫDFiFSKѭѫQJWLӋQTXDQViWÿRÿҥc
5 Có thӇ lһp lҥLÿѭӧc thí nghiӋPĈLӅXQj\FyQJKƭDOjYӟi các thiӃt bӏ thí nghiӋm,
FiF ÿLӅu kiӋn thí nghiӋP QKѭ QKDX WKu NKL Eӕ trí lҥi hӋ thí nghiӋm, tiӃn hành lҥi thí
nghiӋm, hiӋQWѭӧng, quá trình Vұt lí phҧi diӉn ra trong thí nghiӋm giӕQJQKѭӣ các lҫn
thí nghiӋPWUѭӟc
1.3.2 ChӭFQăQJF ӫa thí nghiӋm trong dҥy hӑc vұt lí
1.3.2.1 ChӭFQăQJF ӫa thí nghiӋPWKHRTXDQÿL Ӈm lí luұn nhұn thӭc
- Thí nghiӋm OjSKѭѫQJWLӋn thu nhұn tri thӭc
- Thí nghiӋP Oj SKѭѫQJ WLӋn kiӇP WUD WtQK ÿ~QJ ÿҳn cӫa nhӳng tri thӭF ÿm WKX
nhұn
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋQÿӇ vұn dөng tri thӭc vào thӵc tiӉn
- Thí nghiӋm là mӝt bӝ phұn cӫDFiFSKѭѫQJSKiSQKұn thӭc
1.3.2.2 ChӭFQăQJF ӫa thí nghiӋPWKHRTXDQÿL Ӈm lí luұn dҥy hӑc
- Thí nghiӋm có thӇ ÿѭӧc sӱ dөng trong tҩt cҧ FiFJLDLÿRҥn khác nhau cӫa tiӃn
trình dҥy hӑc
- Thí nghiӋm góp phҫn vào viӋc phát triӇn toàn diӋn hӑc sinh
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn góp phҫn quan trӑng vào viӋc giáo dөFNƭWKXұt tәng
hӧp cho hӑc sinh
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn kích thích hӭng thú hӑc tұp cӫa hӑc sinh
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn tә chӭc các hình thӭc hoҥWÿӝng cӫa hӑc sinh
- Thí nghiӋm vұt lí góp phҫQOjPÿѫQJLҧn hoá các hiӋQWѭӧng và quá trình vұt lí
1.3.3 Nӝ i dung, hình thӭc tә chӭFKѭ ӟng dүn thí nghiӋm thӵc hành
1.3.3.1 Phân loҥ i thí nghiӋ m Vұ t lí
1.3.3.1.1 Thí nghiӋ m biӇ u diӉ n cӫa giáo viên
a Khái niӋ m
7KtQJKLӋPELӇXGLӉQOjWKtQJKLӋPGR*9WLӃQKjQKWUrQOӟp, trong các giӡ hӑc nghiên cӭu kiӃn thӭc mӟi và các giӡ ôn tұSFNJQJFӕ&zQ+6FKӍWKDPJLDYӟLPӭFÿӝ
KҥQFKӃ
Trang 24- 9uYұ\PһFGFzQPӝWVӕKҥQFKӃGRKӑFVLQKFKѭDÿѭӧFWUӵFWLӃSOjPWKt
QJKLӋPQKѭQJWKtQJKLӋPELӇXGLӉQYүQÿѭӧF[HPWUӑQJYjÿѭӧFiSGөQJ
UӝQJUmLӣWUѭӡQJ37
c Phân loҥ i
Tùy theo mөFÿtFKVӱ dөng thí nghiӋm biӉu diӉQWKHRFiFEѭӟc khác nhau cӫa
tiӃn trình dҥy hӑc, các thí nghiӋm biӇu diӉn có thӇ phân thành ba loҥi : thí nghiӋm mӣ
ÿҫu, thí nghiӋm nghiên cӭu hiӋQWѭӧng và thí nghiӋm cӫng cӕ
- Thí nghiӋ m biӇ u diӉ n mӣ ÿҫ u
Thí nghiӋm mӣ ÿҫu là nhӳng thí nghiӋPÿѭӧc dùng nhҵm mөFÿtFKÿӅ xuҩt vҩn
ÿӅ nghiên cӭXWKѭӡQJOjWKtQJKLӋPQKӓGR*9WLӃQKjQKÿӇÿһWYҩQÿӅFKREjLKӑF
PӟLQKҵPNtFKWKtFKKӑFVLQKFyKӭQJWK~WuPKLӇXYҩQÿӅPӟLÿy
- Thí nghiӋ m nghiên cӭu hiӋ QWѭ ӧng mӟi
Thí nghiӋm nghiên cӭu hiӋQWѭӧng là nhӳng thí nghiӋm nhҵm xây dӵng, chӭng
minh kiӃn thӭc mӟi, bao gӗm :
x Thí nghiӋm khҧo sát xây dӵng kiӃn thӭc : thí nghiӋm nhҵm khҧo sát sӵ kiӋn,
WKXOѭӧm dӳ liӋu thӵc nghiӋPÿӇ tӯ ÿyU~WUDNӃt luұn khái quát, là kiӃn thӭc
mӟi cҫn xây dӵng
x Thí nghiӋm kiӇm chӭng kiӃn thӭc : thí nghiӋm nhҵm kiӇPWUDÿӇ xác nhұn
trên thӵc tӃ ÿLӅu kӃt luұQÿmÿѭӧc nêu ra, là kiӃn thӭc mӟi cҫn dҥy
- Thí nghiӋ m cӫng cӕ
Thí nghiӋm cӫng cӕ là nhӳng thí nghiӋPJLiRYLrQGQJWURQJNKkXFNJQJFӕ bài
hӑc nhҵm giúp cho hӑc sinh vұn dөng kiӃn thӭF ÿm KӑFÿӇ giҧi thích, dӵ ÿRiQ KLӋn
Wѭӧng, qua ÿyQҳm vӳQJÿѭӧc kiӃn thӭFÿmKӑc
Trang 2520
1.3.3.1.2 Thí nghiӋ m hӑ c sinh
a Khái niӋ m
Là thí nghiӋm do giáo viên tә chӭc cho hӑc sinh thӵc hành các thí nghiӋm trên
lӟp, trong phòng thí nghiӋm, thӵc nghiӋP QJRjL YѭӡQ WUѭӡng, nhҵm khҧo sát hoһc
kiӇm chӭng mӝt hiӋQWѭӧng, mӝWÿӏnh luұt, mӝt công thӭF«
b Phân loҥ i
Thí nghiӋm trӵc diӋQÿ ӗng loҥt cӫa hӑc sinh
- Thí nghiӋm do hӑc sinh trӵc tiӃp tiӃQKjQKÿӗng loҥt cҫn thiӃWÿӇ WtFKONJ\FiFVӵ
kiӋn nhҵm khái quát hóa lý thuyӃt và chӫ yӃXOjÿӇ kiӇPWUDWtQKÿ~QJÿҳn cӫa các hӋ
quҧ lý thuyӃt Chúng giúp hӑc sinh cө thӇ hóa hoàn thiӋn và phát triӇn nhӳng kiӃn thӭc
ÿmKӑc, nghiên cӭu các hiӋQWѭӧng vӅ mһWÿӏQKOѭӧng, rèn luyӋQNƭQăQJYjWKyLTXHQEDQÿҫu sӵ dөng các dөng cө
Thí nghiӋm thӵc hành Vұt lí
- Thí nghiӋm thӵc hành là nhӳng thí nghiӋP ÿѭӧc tiӃn hành trong phòng thí
nghiӋP VDX NKL ÿm QJKLrQ Fӭu xong mӝt phҫn hay mӝW FKѭѫQJ QjR ÿy Fӫa FKѭѫQJ
trình, nhҵP[iF ÿӏnh mӝWÿҥLOѭӧng, mӝt hҵng sӕ hay kiӇm chӭng mӝt quy tҳc, mӝt
ÿӏnh luұt Vұt lí QjRÿy
Trang 2621
&+ѬѪ1*,,7+, ӂT Kӂ NӜI DUNG GIҦNG DҤY VÀ KIӆ075$ĈÈ1+*,È 2.1 Giӟi thiӋ u các bài thí nghiӋ m phҫ n Quang và NhiӋ t
- 7URQJFKѭѫQJWUuQKVѭSKҥm vұt lí, giҧng dҥy trong hӑc phҫn gӗm có các bài thí
nghiӋm cӫng cӕ nhӳng hiӇu biӃt vӅ các khái niӋPÿӏQKOêÿӏnh luұt trong NhiӋt
hӑc và Quang hӑc
Bài 1: Làm quen vӟi các dөng cө ÿRSKҫn Quang và NhiӋt
Bài 2: Khҧo sát vân tròn Newton
Bài 3: ĈRFKLӃt suҩt thӫy tinh sӱ dөng kính hiӇn vi
Bài 4: Giao thoa và nhiӉu xҥ ánh sáng
Bài 5: ĈRKӋ sӕ FăQJPһt ngoài cӫa mӝt sӕ chҩt lӓng
Bài 6: ĈRKӋ sӕ nӣ dài cӫa mӝt sӕ vұt rҳn
- ChuҭQÿҫu ra cӫa hӑc phҫn :
&7Ĉ7
1 Sӱ dөng thành thҥo các thiӃt bӏ thí nghiӋm trong NhiӋt hӑc và Quang hӑc 5
2 ThiӃt kӃ, triӇn khai, vұQKjQKÿѭӧc các bài thí nghiӋm 1KLӋWKӑFYj4XDQJKӑFÿ~QJTX\WUuQKNӻ thuұt, hiӋu quҧ và an toàn 5
3 Phân tích và giҧLWKtFKÿѭӧc các kӃt quҧ thí nghiӋm 5
4 Phát triӇQWѭGX\SKkQWtFKYjSKҧn biӋn 9
5 &yWKiLÿӝ hӑc tұp tích cӵc, chӫ ÿӝng, và có trách nhiӋm 9
6 Phát triӇQNƭQăQJ làm viӋc và quҧn lý nhóm 8
7 7UuQKEj\ÿѭӧc kӃt quҧ thí nghiӋm thông qua bài báo cáo viӃt và thuyӃt
8 Sӱ dөQJÿѭӧc mӝt sӕ thuұt ngӳ tiӃQJ$QKWURQJOƭQKYӵc 1KLӋWKӑFYj
- ĈӇ hoàn thành các bài thí nghiӋm thì sinh viên cҫn thӵc hiӋn các nhiӋm vө:
x Ĉӑc kӻ tài liӋXKѭӟng dүn thí nghiӋPWUѭӟFNKLÿӃn phòng thí nghiӋm
x Phҧi thiӃt kӃ ÿѭӧc quy trình thí nghiӋm khi vào phòng thí nghiӋm
x 7KDPJLDÿҫ\ÿӫ 100% giӡ thӵc hành và có báo cáo kӃt quҧ
Trang 2722
x Tham dӵ thi kӃt thúc hӑc phҫn
x Chӫ ÿӝng tә chӭc thӵc hiӋn giӡ tӵ hӑc
- KӃt quҧ ÿiQKJLiKӑc phҫn dӵDWUrQÿiQKJLiFiFKRҥWÿӝng cӫa sinh viên trong
suӕt quá trình hӑc, kiӇm tra giӳa kǤ và thi kӃt thúc hӑc phҫn thӇ hiӋn thông qua
EjLÿiQKJLiFKXҭQÿҫu ra hӑc phҫQÿѭӧFÿiQKJLiWLrXFKtWLrXFKXҭn và trӑng
10 40%
Trang 28- Sӱ dөng thành thҥo kính hiӇn vi, lӵc kӃ xoҳn
- BiӃWFiFKÿӑc giá trӏ trên áp kӃ và lӵc kӃ xoҳn
Trang 2924
C MÔ TҦ 6Ѫ/Ѭ ӦC CÁC DӨNG CӨ
C1 .Ë1++,ӆ19,
.tQKKLӇQYLOjPӝWGөQJFөTXDQJKӑFGQJÿӇTXDQViWҧQKSKyQJÿҥLFӫDQKӳQJYұWFyNtFKWKѭӟFNKiQKӓFӥWӯPLOLPHWWUӣ[XӕQJ
- Thӏ kính L1 : là 1 bӝ phұn cӫa kính hiӇQYLPjQJѭӡLWDÿӇ mҳWYjÿӇ soi kính,
có 2 loҥi ӕQJÿ{LYjӕQJÿѫQ%ҧn chҩt là mӝt thҩu kính hӝi tө có tiêu cӵ rҩt
ngҳQGQJÿӇ tҥo ra ҧnh thұt cӫa vұt cҫn quan sát)
- Vұt kính L2 : là 1 bӝ phұn cӫa kính hiӇn vi quay vӅ phía có vұW PjQJѭӡi ta
muӕQTXDQViWFyÿӝ SKyQJÿҥi chính cӫa vұt kính: x10, x40, x100 (Bҧn chҩt
là mӝt thҩu kính hӝi tө có tiêu cӵ ngҳQÿyQJYDLWUzQKѭNtQKO~SÿӇ quan sát
ҧnh thұt) Kính hiӇn vi ӣ phòng thí nghiӋm chӍ sӱ dөng 1 vұWNtQKFyÿӝ phóng
L2
(4) (6) (9) (5) (10) (7)
Trang 3025
- Tө TXDQJ GQJÿӇ tұp trung nhӳQJWLDiQKViQJYjKѭӟng luӗng ánh sáng
vào tiêu bҧn cҫn quan sát Vӏ trí cӫa tө quang nҵm ӣ giӳDJѭѫQJYjEjQ ÿӇ tiêu
bҧn Di chuyӇn tө quang lên xuӕQJÿӇ ÿLӅu chӍQKÿӝ chiӃu sáng
HӋ thӕQJÿL Ӆ u chӍ nh:
- +DLYtW ... - giúp cho em phát huy tính mӅm dҿo
- V̭ QÿiSNL ͋ m tra: ÿѭӧc sӱ dөQJWUѭӟc, sau giӡ giҧng hoһc sau mӝt vài
bài hӑc giúp giáo viên kiӇm tra tri thӭc hӑc sinh mӝt cách nhanh... nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn góp phҫn quan trӑng vào viӋc giáo dөFNƭWKXұt tәng
hӧp cho hӑc sinh
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn kích thích hӭng thú hӑc tұp cӫa hӑc sinh
- Thí nghiӋPOjSKѭѫQJWLӋn... Eӕ trí lҥi hӋ thí nghiӋm, tiӃn hành lҥi thí
nghiӋm, hiӋQWѭӧng, q trình Vұt lí phҧi diӉn thí nghiӋm giӕQJQKѭӣ lҫn
thí nghiӋPWUѭӟc
1.3.2 ChӭFQăQJF ӫa thí nghiӋm dҥy