ViӋc nghiên cӭu tӓi ӣ Qѭӟc ta mӟi chӍ Oj EѭӟFÿҫXFKѭDÿLVkXYjR[iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc cӫa nó và hoҥt tính sinh hӑc cӫa các hoҥt chҩt.. Vӟi thӵc tӃ trên, cùng vӟi niӅPÿDPPrQJKLrQFӭu khoa
Trang 1ĈҤI HӐ&Ĉ¬1 ҸNG
KHOA HÓA ZZ - -YY
Vlj THӎ HӖNG NHUNG
ĈӅ tài:
NGHIÊN CӬU CHIӂ77È&+9¬;È&Ĉ ӎ NH THÀNH PHҪN HÓA HӐC TRONG TINH DҪU
TӒI Ӣ HÒA LIÊN ± HÒA VANG ± Ĉ¬1 ҸNG
KHÓA LUҰN TӔT NGHIӊP
CӰ NHÂN HÓA HӐC
Ĉj1 ̽ng, tháng 5/ 2013
Trang 2ĈҤI HӐ&Ĉ¬1 ҸNG
KHOA HÓA ZZ - -YY
NGHIÊN CӬU CHIӂ77È&+9¬;È&Ĉ ӎ NH THÀNH PHҪN HÓA HӐC TRONG TINH DҪU
TӒI Ӣ HÒA LIÊN ± HÒA VANG ± Ĉ¬1 ҸNG
KHÓA LUҰN TӔT NGHIӊP
Trang 3TRѬӠNG ĈҤI HӐC SѬ P HҤM CӜNG HOÀ XÃ HӜI CHӪ 1*+Ƭ$ 9, ӊT NAM
1 7rQ ÿ Ӆ WjL ³Nghiên cӭu chiӃW WiFK Yj [iF ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong
tinh dҫu tӓi ӣ Hòa Liên ± Hòa Vang ± Ĉj 1ҹQJ´
2 Nguyên liӋ u, hóa chҩ t, dө ng cө và thiӃ t bӏ chính:
- Nguyên liӋu: Cӫ tӓi thu mua tҥi Hòa Liên - Hòa Vang - Ĉj1ҹng
- Hóa chҩt: Các dung môi hӳX Fѫ HWDQRO 0, Acetol Hoá chҩW Y{ Fѫ 1D2SO4 rҳn,
Phenolphtalein, Dd HCl 0,5N
- Dөng cө và thiӃt bӏ chính: HӋ thӕng FKѭQJFҩt lôi cuӕQKѫLQѭӟFPi\ÿRFKӍ sӕ khúc
xҥ Pi\ ÿR Vҳc kí khí kӃt hӧp vӟi khӕi phә GC-06 FkQ SKkQ WtFK FKtQK [iF EuQK ÿR
tӹ trӑng (picnomet), bӃS ÿLӋn, bӃp cách thuӹ, cӕc thuӹ tinh, bình tam giác, ӕng
nghiӋm, các loҥLSLSHWEuQKÿӏnh mӭc, giҩy lӑF«
3 Nӝ i dung nghiên cӭu:
- Nghiên cӭu chiӃt tách tinh dҫu tӓi bҵQJ SKѭѫQJ SKiS FKѭQJFҩt lôi cuӕQKѫLQѭӟc
- Khҧo sát các yӃu tӕ ҧQK KѭӣQJ ÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi
- ;iFÿӏnh các chӍ sӕ hóa - lý cӫa tinh dҫu tӓi
- ;iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi
4 *LiRYLrQKѭ ӟng dүn: ThS Võ Kim Thành
5 1Jj\ JLDRÿ Ӆ tài: 1/11/2012
6 Ngày hoàn thành: 30/4/2013
*LiRYLrQKѭ ӟng dүn Sinh viên
(Ký và ghi rõ hӑ tên) (Ký và ghi rõ hӑ tên)
6LQKYLrQÿmKRjQWKjQK Yj nӝSEiRFiRFKR.KRDQJj\ WKiQJ QăP
Trang 4Em xin chân thành cҧP ѫQ Vӵ JL~S ÿӥ nhiӋt tình cӫa các thҫy cô giáo ӣ các
phòng thí nghiӋP +yD'ѭӧc, Hóa Phân Tích, Hóa Lí và sӵ JL~Sÿӥ cӫa bҥn bè
Em xin chân thành cҧPѫQ
Ĉj1ҹng QJj\ WKiQJ QăP
Sinh viên 9NJ 7Kӏ Hӗng Nhung
Trang 5MӨC LӨC
1.Lý do chӑQÿӅ tài 9
2.NhiӋm vө cӫDÿӅ tài 9
3.ĈӕLWѭӧng và phҥm vi nghiên cӭu 10
4.&iFSKѭѫQJSKiSQJKLrQFӭu 10
5.éQJKƭDWKӵc tiӉn và khoa hӑc cӫDÿӅ tài 10
6.Bӕ cөc cӫDÿӅ tài 10
&+ѬѪ1*7ӘNG QUAN 11
1.1 Giӟi thiӋu vӅ cây tӓi [1], [5], [6], [8], [14], [16], [19] 11
1.1.1 6˯O˱ ͫc v͉ ngu͛n g͙c cͯa cây t͗i 11
1.1.2 Ĉ̿FÿL ͋m thc v̵t [1], [5] 11
1.1.3 Phân b͙ [13] 12
1.1.4 Tr͛ ng hái và thu ho̩ ch 13
1.2 Mӝt sӕ nghiên cӭu vӅ thành phҫn hóa hӑc cӫa tӓi [4], [8], [12], [13], [19] 13
1.2.1 Thành ph̯ n hóa h͕ c chung cͯ a cây t͗ i 13
1.2.2 Thành ph̯ QGLQKG˱ ͩng [13] 14
1.3 Tìm hiӇu chung vӅ tinh dҫu 14
1.3.1 Phân b͙ trong thiên nhiên [4] 14
1.3.2 Tính ch̭ t v̵ t lý [2], [4], [9] 15
1.3.3 Tính ch̭ t hóa h͕ c [4] 15
1.3.4 Tác dͭ ng sinh h͕ c và ͱ ng dͭ ng cͯ a tinh d̯ u [2], [4] 15
1.3.5 S̫ n xṷ t tinh d̯ u tͳ thiên nhiên [6], [11] 16
1.3.6 ĈiQKJLiFK ̭WO˱ ͫng tinh d̯u b̹QJSK˱˯QJSKiSKyD -lý [2], [5], [6] 18
1.4 Tìm hiӇu chung vӅ tinh dҫu tӓi [1] 22
1.4.1 Tính ch̭ t hóa lý 22
1.4.2 Thành ph̯ n hóa h͕ c trong tinh d̯ u t͗ i 22
1.4.3 Công dͭ ng cͯ a t͗ LWURQJÿ ͥi s͙ng 24
&+ѬѪ1* NGUYÊN LIӊU VÀ NGHIÊN CӬU THӴC NGHIӊM 27
2.1 ThiӃt bӏ, dөng cө và hóa chҩt 27
2.1.1 Thi͇ t b͓ - dͭ ng cͭ 27
2.1.2 Hóa ch̭ t 27
2.2 Nguyên liӋu 27
2.2.1 Thu gom nguyên li͏ u 27
Trang 62.2.1 X͵ lý nguyên li͏ u 28
2.3 Nghiên cӭu thӵc nghiӋm 28
2.3.1 Nghiên cͱ u lý thuy͇ t 28
2.3.1 Quy trình chi͇ t tách tinh d̯ u t͗ i 29
2.3.2 Kh̫ o sát các y͇ u t͙ ̫ QKK˱ ͧQJÿ ͇QKjPO˱ ͫng tinh d̯u trong quá trình FK˱QJF ̭t [2], [6] 30
2.3.3 ĈiQKJLiFK ̭t O˱ ͫng tinh d̯u b̹QJSK˱˯QJSKiSKyD - lý [2], [7] 32
2.3.4 ;iFÿ ͓ nh thành ph̯ n hóa h͕ c 36
&+ѬѪ1*KӂT QUҦ THҦO LUҰN 37
3.1 Khҧo sát các yӃu tӕ ҧQKKѭӣQJÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi 37
3.1.1 Kh̫ RViWNtFKWK˱ ͣc nguyên li͏ u 37
3.1.2 Kh̫ o sát thͥ LJLDQSK˯LF ͯa nguyên li͏u 38
3.1.3 Kh̫ o sát thͥ LJLDQFK˱QJF ̭t 39
3.2 ĈiQKJLiFKҩWOѭӧng cӫa tinh dҫu bҵQJSKѭѫQJSKiSKyD± lý 40
3.2.1 C̫ m quan 40
3.2.2 ;iFÿ ͓ QKKjPO˱ ͫng tinh d̯u t͗i 40
3.2.1 ;iFÿ ͓ nh tͽ tr͕ ng cͯ a tinh d̯ u t͗ i 40
3.2.2 Ch͑ s͙ khúc x̩ cͯ a tinh d̯ u t͗ i 40
3.2.3 Ch͑ s͙ acid cͯ a tinh d̯ u t͗ i 41
3.2.4 Ch͑ s͙ este cͯ a tinh d̯ u t͗ i 41
3.2.5 Ch͑ s͙ xà phòng cͯ a tinh d̯ u t͗ i 42
3.3 ;iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi 42
KӂT LUҰN VÀ KIӂN NGHӎ 45
KӃt luұn 45
KiӃn nghӏ 45
TÀI LIӊU THAM KHҦO 46
Trang 7DANH MӨC BҦNG
Bҧng 7RS Qѭӟc sҧn xuҩt tӓi tURQJQăP 12
Bҧng 1.2: Thành phҫn hóa hӑc cӫa cây tӓLNKLWѭѫL 13
Bҧng 1.3: Thành phҫQ GLQK Gѭӥng trong 100g tӓLWѭѫL 14
Bҧng 1.4: Thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi 22
Bҧng 3.1: Sӵ WKD\ ÿәi cӫDKjPOѭӧng tinh dҫu tӓLWKHRNtFKWKѭӟc nguyên liӋu 37
Bҧng 3.2: Sӵ WKD\ ÿәi cӫDKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi theo thӡLJLDQSKѫLQJX\rQ OLӋu 38
Bҧng 3.3: Sӵ WKD\ ÿәi cӫDKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi theo thӡLJLDQFKѭQJFҩt 39
BҧQJ +jPOѭӧng tinh dҫu tӓi 40
Bҧng 3.5: Tӹ trӑng cӫa tinh dҫu tӓi 40
Bҧng 3.6: ChӍ sӕ khúc xҥ cӫa tinh dҫu tӓi 41
Bҧng 3.7: ChӍ sӕ acid cӫa tinh dҫu tӓi 41
Bҧng 3.8: ChӍ sӕ este cӫa tinh dҫu tӓi 41
Bҧng 3.9: ChӍ sӕ xà phòng cӫa tinh dҫu tӓi 42
Bҧng 3.10: Thành phҫn hóa hӑc cӫa tinh dҫu tӓi 44
Trang 8DANH MӨC HÌNH ҦNH Hình Trang
Hình 1.1: Cây tӓi 11
Hình 1.2: Cӫ tӓi 12
+uQK6ѫÿӗ chuyӇn hóa alliin thành allicin 23
Hình 2.1: Mӝt sӕ hình ҧnh vӅ cây tӓi 27
Hình 2.2: Cӫ tӓi khi mӟi mua vӅ 28
Hình 2.3: Tӓi sau khi bóc vӓ làm sҥch 28
Hình 2.4: Quy trình chiӃt tách tinh dҫu tӓi 29
Hình 2.5: Dөng cө chiӃt tinh dҫu 29
Hình 2.6: Tinh dҫu thô 30
Hình 2.7: Tinh dҫu 30
Hình 2.8: Nguyên liӋXÿѭӧc cҳt 31
Hình 2.9: Nguyên liӋXÿѭӧc xay 31
Hình 2.10: Nguyên liӋXSKѫLWURQJK 31
Hình 2.11: Nguyên liӋXSKѫLWURQJ 3h 31
Hình 2.12: Nguyên liӋXSKѫLWURQJK 32
Hình 2.13 : Nguyên liӋXSKѫLWURQJK 32
+uQK%uQKÿRWӹ trӑng 33
+uQK0i\ÿRFKӍ sӕ khúc xҥ 34
Hình 3.1: BiӇXÿӗ ҧQKKѭӣng cӫDNtFKWKѭӟc nguyên liӋXÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu 37
Hình 3.2: BiӇXÿӗ ҧQKKѭӣng cӫa thӡLJLDQSKѫLQJX\rQ OLӋXÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫ 38
Hình 3.3: BiӇXÿӗ ҧQKKѭӣng cӫa thӡLJLDQFKѭQJ FҩWÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu 39
Hình 3.4: sҳFNtÿӗ biӇu thӏ thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi 43
Trang 9MӢ ĈҪU
1 Lý do chӑ Qÿ Ӆ tài
Tӓi không chӍ là thӭc ăn mà còn là mӝt trong sӕ các loҥLGѭӧc liӋu có công dөng
chӳa bӋnh rҩt tӕt
Y hӑc dân gian và cә truyӅn cӫa các dân tӝFFNJQJFyQKLӅu kinh nghiӋm dùng tӓi
ÿӇ chӳa bӋQK Ĉm Fy QKLӅu công trình nghiên cӭu vӅ tác dөng chӳa bӋnh tӯ các chӃ
phҭm làm thuӕc tӯ cӫ tӓi và hiӋn nay công dөng cӫa nó vүQ ÿѭӧc các nhà khoa hӑc
quan tâm nghiên cӭu
Trong nӅQ YăQ KyD KjQJ QJjQ QăP WӓL ÿm ÿѭӧc sӱ dөng trong cҧ KDL OƭQK YӵFÿy
là: thӵc phҭm và y hӑF 9jR ÿҫu thӃ kӹ thӭ XVIII ӣ 3KiS QJѭӡL ÿjR Pӝ QJѭӡi
WKѭӡng xuyên tiӃp xúc vӟi xác chӃW ÿmXӕng tӓLQJkPWURQJUѭӧu vang và tin rҵng nó
sӁ bҧo vӋ hӑ khӓi các bӋnh dӏch hҥFK ÿm JLӃt chӃt nhiӅX QJѭӡi ӣ Châu Âu Trong cҧ
hai cuӝc chiӃn tranh thӃ giӟi thӭ I và thӭ ,, FiF ELQK Vƭ ÿm Vӱ dөng tӓLÿӇ QJăQQJӯa
hoҥi tӱ Vì vұy mà tӓL ÿѭӧc biӃW ÿӃn vӟi công dөQJÿLӅu trӏ chӕng vi khuҭn và chӕng
lây nhiӉm Cái lӧi nhҩt cӫD Gѭӧc thҧo tӵ QKLrQ QKѭ Wӓi là nó không tҩn công vi khuҭn
bӯD EmL Qy NtFK WKtFK FiF Fѫ FKӃ phòng vӋ tӵ nhiên cӫD Fѫ WKӇ mà không làm hҥi
nhӳng vi khuҭn có ích
Ӣ Qѭӟc ta, tӯ [ѭD {QJ Ej WD ÿm ELӃt sӱ dөng tӓL ÿӇ chӳa các bӋQK WK{QJ WKѭӡng
QKѭ FҧP F~Pÿҫy bөng khó tiêu, ho, viêm hӑng, tiӇXÿѭӡQJ«Eҵng cách giã hoһc cҳt
nhӓ pha vӟL QѭӟF ÿӇ uӕng Hay dùng tӓi ngâm vӟLUѭӧXÿӇ chӳa các bӋnh thҩp khӟp,
ÿDX QKӭF [ѭѫQJKX\ӃWiSFDR« Ngày nay, tӓLFzQÿѭӧFGQJÿӇ làm thuӕc chӕQJ[ѫ
vӳD ÿӝng mҥch, làm hҥ cholesterol và lipit máu, thuӕc chӕng nhiӉP WUQJ ÿѭӡng hô
hҩSYj ÿѭӡng ruӝWWUƭÿiLWKiRÿѭӡng, chӕQJXQJ WKѭJLҧm huyӃWiS«
Tuy nhiên tiӅP QăQJ Fӫa loҥi thҧR Gѭӧc quý này vүQ FKѭD ÿѭӧc khai thác và sӱ
dөQJ ÿ~QJ Pӭc ViӋc nghiên cӭu tӓi ӣ Qѭӟc ta mӟi chӍ Oj EѭӟFÿҫXFKѭDÿLVkXYjR[iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc cӫa nó và hoҥt tính sinh hӑc cӫa các hoҥt chҩt
Vӟi thӵc tӃ trên, cùng vӟi niӅPÿDPPrQJKLrQFӭu khoa hӑFW{LÿmFKӑQÿӅ tài:
³1JKLrQcӭu chiӃt tách và xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi ӣ Hòa Liên ±
Hòa Vang ± Ĉj Nҹng ´ nhҵm ÿyQJ góp thêm vào nguӗn tài liӋu vӅ tӓi, phөc vө cho
nghiên cӭu sau này
2 NhiӋ m vө cӫ Dÿ Ӆ tài
Nghiên cӭu chiӃt tách tinh dҫu tӓi bҵQJ SKѭѫQJ SKiS FKѭQJ Fҩt lôi cuӕQ KѫL
Qѭӟc
Trang 10Khҧo sát các yӃu tӕ ҧQKKѭӣQJ ÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi
;iFÿӏnh các chӍ sӕ hóa - lý cӫa tinh dҫu tӓi
;iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi
3 Ĉӕ LWѭ ӧng và phҥm vi nghiên cӭu
ĈӕLWѭӧng nghiên cӭu: Cӫ tӓi
Phҥm vi nghiên cӭu: Cӫ tӓL ÿѭӧc thu mua tҥi xã Hòa Liên, huyӋn Hòa Vang,
Thành phӕ Ĉj 1ҹng
4 Các pKѭѫQJ SKiS QJKLrQF ӭu
Nghiên cͱu lý thuy͇ t: 3KѭѫQJ SKiS QJKLrQ Fӭu các hӧp chҩt tӵ nhiên, tәng
quan các tài liӋu vӅ ÿһF ÿLӇm hình thái thӵc vұt, thành phҫn hoá hӑc, ӭng dөng cӫa
tinh dҫu tӓi
&iFSK˱˯QJSKiSQJKLrQF ͱu thc nghi͏m:
3KѭѫQJSKiSlҩy mүu: Cӫ tӓLÿѭӧc mua vӅ, bóc vӓ, rӱa sҥch bҵQJQѭӟFÿӇ ráo
ChiӃt tách tinh dҫu tӓi bҵQJ SKѭѫQJ SKiS FKѭQJ Fҩt lôi cuӕQKѫLQѭӟc
3KѭѫQJ SKiS WUӑQJOѭӧQJÿӇ [iFÿӏQKKjPOѭӧng và tӹ trӑng
'QJ SKѭѫQJ SKiS SKkQ WtFK WK{QJ WKѭӡQJ ÿӇ [iF ÿӏnh các chӍ sӕ vұt lý, hóa
hӑc
3KѭѫQJ SKiS Vҳc ký khí - khӕi phә (GC ± 06 ÿӇ xác ÿӏnh mӝt sӕ thành phҫn
chính trong tinh dҫu tӓi
5 é QJKƭDWK ӵc tiӉn và khoa hӑc cӫDÿ Ӆ tài
é QJKƭD WK c ti͍n: Giҧi thích mӝt cách khoa hӑc các kinh nghiӋm dân gian,
thuұn tiӋn cho viӋc ӭng dөng
éQJKƭDNKRDK ͕c: Cung cҩp thêm thông tin vӅ tinh dҫu tӓi QKѭ các yӃu tӕ ҧnh
Kѭӣng ÿӃn hàm Oѭӧng tinh dҫu, mӝt sӕ chӍ tiêu hóa - Oê [iF ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc
và cҩu tҥo cӫa mӝt sӕ hӧp chҩt chính có trong tinh dҫu tӓi
6 Bӕ cө c cӫ a ÿ Ӆ tài
ĈӅ tài gӗm WUDQJWURQJÿyFy hình và 14 bҧng Phҫn mӣ ÿҫu (3 trang), kӃt
luұn và kiӃn nghӏ (1 trang), tài liӋu tham khҧo (1 trang) và phҫn phө lөc Nӝi dung cӫa
ÿӅ WjLFKLDOjPFKѭѫQJ
&KѭѫQJ - Tәng quan (20 trang )
&KѭѫQJ - Nguyên liӋu và nghiên cӭu thӵc nghiӋm (10 trang)
&KѭѫQJ - KӃt quҧ và bàn luұn (10 trang)
Trang 11&+ѬѪ1* : TӘNG QUAN
1.1 Giӟ i thiӋ u vӅ cây tӓ i [1], [5], [6], [8], [14], [16], [19]
1.1.1 6˯O˱ ͫc v͉ ngu͛n g͙c cͯa cây t͗i
Tӓi có nguӗn gӕc tӯ Trung Á, nó ÿm ÿѭӧc sӱ dөQJÿӇ chӳa bӋnh tӯ 4000 ± 5000
QăP YӅ WUѭӟc tҥi Trung Quӕc, Nhұt Bҧn, La Mã, Ai CұS« 1ăP 3DVWHXU ÿm
chӭQJ PLQK ÿѭӧc tính kháng khuҭn (antibacterial) cӫa tӓi Trong thӃ chiӃn thӭ nhҩt,
QJѭӡL WD GQJ E{QJ JzQ QK~QJ YjR Qѭӟc tӓL Yj ÿҳp lên các vӃW WKѭѫQJ ÿӇ ngӯa nó
NK{QJOjPÿӝc, sinh hoҥLWKѭ4XkQÿӝL1JDFNJQJÿmWӯng sӱ dөnJQѭӟc tӓLÿӇ chӳa trӏ
các vӃW WKѭѫQJ WURQJ WKӃ chiӃn thӭ hai SDXÿytӓi ÿѭӧc trӗng phә biӃn cҧ Châu Á và
Châu Âu [14] Tҥi ViӋt Nam, tӯ lâu tӓLÿѭӧc xem là mӝt vӏ thuӕFYѭӡn rҩt hӳXtFKÿӇ
trӏ các bӋQKWK{QJWKѭӡQJQKѭFҧm cúm, ho hen, nghҽWPNJLKD\Vә PNJLÿDXEөng tiêu
chҧ\«HiӋn nay, tӓLÿѭӧc trӗng ӣ khҳp mӑi miӅQWUrQÿҩWQѭӟFWDQKѭQJWұp trung phә
biӃn nhҩt là ӣ huyӋQ ÿҧR /ê 6ѫQ± Quҧng Ngãi, Kim Môn ± HҧL'ѭѫQJ*LD/kP±
Hà NӝL1LQK3Kѭӟc ± Khánh Hòa, Bҳc Ninh, Vƭnh Phúc«
1.1.2 Ĉ̿ FÿL ͋m thc v̵t [1], [5]
Tӓi có tên khoa hӑc là Allium Saltivum L, thuӝc hӑ hành tӓi (Alliaceae) Trên thӃ
giӟLFyKѫQORҥi tӓi khác nhau bӣLÿӝ lӟn, màu sҳc cӫa cӫ, mùi vӏ sӕ Oѭӧng tép tӓi
trong mӝt cӫ, vӏ KăQJ FD\ F{QJGөng cӫa tӯng loҥi tӓi khác nhau
Tên gӑi khác: Garlic (Anh-Mӻ)
Aglio (Italian)
/¶DLO 3KiS
Tӓi là cây thân thҧo FăQKjQK, sӕng nhiӅXQăP
+ Thân: Thân thӵc hình trө SKtD Gѭӟi mang
nhiӅu rӉ phө, phía trên mang nhiӅu lá
+ Lá: lá cӭng, hình dҧi, thҷng dài tӯ 15 ± 50
cm, rӝng tӯ 1 ± 2,5cm Fy UmQK NKtD PpS Oi KѫL UiS
Ӣ mӛi nách lá phía gӕc có mӝt chӗi nhӓ sau này phát
triӇn thành mӝt tép tӓi Các tép tӓi này nҵm chung trong mӝt cái bao (do các bҽ lá
WUѭӟc tҥo ra) thành mӝt cӫ tӓi
+ Hoa: Hoa xӃp thành tán ӣ ngӑn thân trên mӝt FiQ KRD GjL FP KD\ KѫQ %DRhoa trҳng hay hӗng bao bӣi mӝt cái mo dӉ rөng tұQFQJWKjQK PNJLQKӑn dài
Hình 1.1: Cây t͗ i
Trang 12biӇu bì màu trҳng hӗng dӉ tách khӓi phҫn rҳn bên
trong Các tép tӓi xӃp thành lӟp quanh mӝt sӧi dài
ÿѭӡng kính 1 ± 3 mm mӑc tӯ giӳDÿӃ Phҫn rҳn bên
trong cӫa các tép chӭa nhiӅXQѭӟFPLWKѫPYӏ KăQJ
1.1.3 3KkQ E͙ [13]
Cây tӓi ÿѭӧc trӗng trên toàn cҫu nhѭng Trung Quӕc là nhà sҧn xuҩt tӓi lӟn nhҩt
trên thӃ giӟi vӟi khoҧng 10,5 triӋu tҩn cӫ tӓi hàng năm, chiӃm hѫn 77% sҧn Oѭӧng tӓi
trên thӃ giӟi Các Qѭӟc trӗng nhiӅu tӓi khác là ҨQĈӝ (4,1%), Hàn Quӕc (2%), Ai Cұp
và Nga (1,6%), Hoa Kì «
B̫ ng1.1 7RSQ˱ ͣc s̫n xṷt t͗i trong QăP
Quӕ c gia Sҧ QOѭ ӧng (tҩn)
Nguӗn: Tә chӭc Liên Hӧp Quӕc vӅ Thӵc Phҭm và Nông NghiӋp (FAO)
Ӣ Qѭӟc ta, tӓi ÿѭӧc trӗng trên khҳp mӑi miӅn ÿҩt Qѭӟc QKѭQJWұp trung phә biӃn
nhҩt là ӣ huyӋQ ÿҧR /ê 6ѫQ± Quҧng Ngãi, Kim Môn ± HҧL 'ѭѫQJ *LD /kP± Hà
Hình 1.2: Cͯ t͗ i
Trang 13NӝL1LQK3Kѭӟc ± Khánh Hòa, Vƭnh Phúc, Bҳc Ninh« Yӟi tӓi ӣ huyӋQÿҧR/ê6ѫQ± Quҧng Ngãi rҩt nәi tiӃng vӟi chҩt Oѭӧng cao
1.1.4 7U͛QJ KiLYjWKXKR̩FK
Tӓi thích hӧp vӟi ÿiӅu kiӋn cӫa vùng khí hұu ôn hòa TӓL ѭD QKLӋWÿӝ mát và là
cây chӏu lҥnh NhiӋWÿӝ cҫn thiӃWÿӇ Fk\VLQKWUѭӣng và phát triӇn là 180C ± 200&ĈӇ
tҥo cӫ cҫn nhiӋWÿӝ 200C ± 220C pH thích hӧp là: 6 ± Ĉҩt thích hӧSOjÿҩt thӏt nhҽ,
WѫLxӕp, giàu mùn Tӓi ÿѭӧc trӗng bҵng cӫ vӟi sӵ lӵa chӑn giӕng kƭ càng
Thӡi gian gieo trӗng tӓi là vào khoҧng tháng 9 ± 10, vào thӡi gian này hay có
mѭa làm cho tӓi phát triӇn rҩt nhanh Thu hoҥch tӓi vào khoҧng tháng 1 ± 2
1.2 M͡ t s͙ nghiên cͱu v͉ thành ph̯ n hóa h͕ c cͯ a t͗ i [4], [8], [12], [13], [19]
ViӋc dùng tӓi trong y hӑFÿmFyWӯ rҩWOkXÿӡi nên viӋF[iFÿӏnh thành phҫn hóa
hӑc trong tӓL ÿӇ phát hiӋn ra nhӳng hӧp chҩt có hoҥt tính sinh hӑF Oj ÿLӅu rҩt quan
trӑng và thiӃt thӵc
1.2.1 Thành ph̯ n hóa h͕ c chung cͯ a cây t͗ i
Thành phҫn hóa hӑc chung cӫa cây tӓLÿѭӧc trình bày trong bҧng sau:
Trong tӓi: [12] Cӫ tӓi tѭѫi chӭa 60% ± 68% Qѭӟc, thҩSKѫQVRYӟi các loҥi trái
cây và rau cӫ (80% ± 90%) 2 % chҩW Y{ Fѫ /ѭӧng glucid khá nhiӅu: 10% ± 15%
ÿѭӡng khӱ và saccharose, chӫ yӃu là polysaccharid loҥi fructosan (chӭDÿӃn 75% tính
theo khô) Trong tӓi còn có mӝWOѭӧng nhӓ các vitamin (A, B1, B2, B3 và C)
Trang 141.2.2 Thành ph̯ QGLQKG˱ ͩng [13]
Theo phân tích cӫa bӝ nông nghiӋp Hoa Kì, thành phҫQ GLQK Gѭӥng trong 100g
tӓLWѭѫLÿѭӧc thӇ hiӋn trong bҧng zsau:
1.3 Tìm hiӇ u chung vӅ tinh dҫ u
Tinh dҫu là hӛn hӧp nhӳng hӧp chҩt hӳX Fѫ WDQ Oүn vào nhau Nhӳng hӧp chҩt
này dӉ ED\ KѫL Fy PL ÿһc biӋt, phҫn lӟn có nguӗn gӕc tӯ thӵc vұt mӝt sӕ ít ӣ ÿӝng
vұW Fyÿѭӧc bҵng cách cҩt hoһc chiӃt bҵng dung môi hӳXFѫ>@>@>@
Ví dө: Tinh dҫu bҥc hà, tinh dҫu hoa hӗng, tinh dҫu khuynh diӋp, tinh dҫu
quӃ là nhӳng tinh dҫXÿѭӧc lҩy tӯ Fk\ WѭѫQJӭng
Cҫn phân biӋt rõ tinh dҫu vӟi dҫu béo (là triglycerides, este cӫa glycerol và mӝt
vài loҥi axit béo) và dҫu mӓ (là nhӳng hӧp chҩt cӫa hydrocarbon)
1.3.1 Phân b͙ trong thiên nhiên [4]
Tinh dҫXÿѭӧc phân bӕ rҩt rӝng ӣ trong hӋ thӵc vұWÿһc biӋt tұp trung nhiӅu ӣ mӝt
sӕ hӑ: Hӑ Hoa tán ± Apiaceae, hӑ Cúc ± Asteraceae, hӑ Hoa môi ± Lamiaceae, hӑ
Trang 15Long não ± Lauraceae, hӑ Sim ± Myrtaceae, hӑ Cam ± Rutaceae, hӑ Gӯng ±
Zingiberaceae
Ngoài ra mӝt sӕ ÿӝng vұWFNJQJFyFKӭa tinh dҫX+ѭѫX[ҥ, cà cuӕng
1.3.2 Tính ch̭ t v̵ t lý [2], [4], [9]
ThӇ chҩt: ĈD Vӕ là chҩt lӓng ӣ nhiӋWÿӝ WKѭӡng, mӝt sӕ ӣ thӇ rҳQQKѭPHQWKROborneol, vanilin
Màu sҳc: Khi mӟi cҩt tinh dҫX WKѭӡng không có màu hoһc màu vàng nhҥt Càng
ÿӇ lâu, do hiӋQWѭӧng oxi hóa, màu có thӇ thүm lҥi Mӝt sӕ Fy PjX ÿһc biӋt: các hӧp
chҩt azulen có màu xanh mӵc
Mùi: &yPLÿһc biӋWÿDVӕ FyPLWKѫPGӉ chӏu, mӝt sӕ có mùi hҳc khó chӏu
Vӏ: Cay (tinh dҫu quӃ), mӝt sӕ có vӏ ngӑt
%D\ KѫL ÿѭӧc ӣ nhiӋW ÿӝ WKѭӡng vì vұy, cҫQ ÿӵng tinh dҫu trong nhӳng chai, lӑ
miӋng nhӓ, có nút kín
Tӹ trӑng: ĈD Vӕ nhӓ KѫQ0ӝt sӕ lӟQKѫQWLQKGҫu quӃ, tinh dҫu tӓi, tinh dҫu
ÿLQKKѭѫQJ
Ĉӝ tan: Không tan hay ít WDQWURQJQѭӟc, tan tӕt trong alcol, ethanol, cloroform,
bezen nên có thӇ GQJ FiF GXQJ P{L Qj\ ÿӇ chiӃt xuҩt mӝt sӕ tinh dҫu tӯ các nguӗn
nguyên liӋu có chӭa tinh dҫu
ChӍ sӕ khúc xҥ: 'DRÿӝng trong khoҧng 1,43 ± 1,61
1.3.3 Tính ch̭ t hóa h͕ c [4]
Hҫu hӃt tinh dҫu rҩt dӉ bӏ oxy hóa, sӵ R[\ KyD WKѭӡng xҧy ra cùng vӟi sӵ trùng
hӧp hóa, tinh dҫu sӁ chuyӇn thành chҩt nhӵa
Mӝt sӕ thành phҫn chính trong tinh dҫu cho các phҧn ӭQJ ÿһc hiӋu cӫa nhóm
chӭc, tҥo thành các sҧn phҭm kӃt tinh hay cho màu, dӵDYjRFiFÿһc ttQK Qj\ ÿӇ ÿӏnh
WtQKYj ÿӏQKOѭӧng các thành phҫn chính trong tinh dҫu
1.3.4 Tác dͭ ng sinh h͕ c và ͱng dͭ ng cͯ a tinh d̯ u [2], [4]
1.3.1.1 Ĉ͙ i vͣ i th c v̵ t
Vӟi mӛi loҥi thӵc vұt khác nhau thì tinh dҫu có mһt ӣ nhӳng bӝ phұn khác nhau
(lá cây, thân cây, hoa, vӓ cây, rӉ cây hoһc nhӳng bӝ phұn khác cӫa thӵc vұt) Nó có
vai trò rҩt quan trӑng ÿӕi vӟi thӵc vұt Tinh dҫu ÿѭӧc biӃt ÿӃn nhѭ là chҩt dүn dө cho
cây (mӝt sӕ loҥi cây có chӭa tinh dҫu có mùi hҩp dүn cӗn trùng, dүn dө côn trùng ÿӃn
hút mұt và nhӡ côn trùng mà có thӇ thө phҩn giúp duy trì nòi giӕng), hay là chҩt bҧo
vӋ cây (ӣ trong nhiӅu loҥi cây, tinh dҫu ÿѭӧc cҩu tҥo bӣi nhӳng chҩt có thӇ [XD ÿXәi
Trang 16côn trùng hoһc ÿӝng vұt ÿӃn ăn cây) Ngoài ra, tinh dҫu còn ÿѭӧc ví nhѭ là nhӵa sӕng
cӫa cây, mang lҥi sӭc sӕng và năQJ Oѭӧng cho cây
1.3.1.2 7URQJ\G˱ ͫc h͕c
Tác dөng cӫa tinh dҫu:
Tác dөng trêQÿѭӡng tiêu hóa: Kích thích tiêu hóa, lӧ mұt, thông mұt
Tác dөng kháng khuҭn và diӋt khuҭn: Tác dөng trêQ ÿѭӡng hô hҩp nhѭ tinh dҫu
bҥch ÿjQ, bҥc hà Tác dөng trên ÿѭӡng tiӃt niӋu nhѭ tinh dҫu hoa cây Barosma
betulina
Mӝt sӕ tác dөng kích thích thҫn kinh trung ѭѫng nhѭ ÿҥi hӗi«
Mӝt sӕ có tác dөng diӋt ký sinh trùng: trӏ giun, trӏ sán, diӋt ký sinh trùng sӕt
rét«
Rҩt nhiӅu tinh dҫu có tác dөng chӕng viêm, làm lành vӃt thѭѫng nêQ ÿѭӧc sӱ
dөng ÿӇ sҧn xuҩt các loҥi thuӕc chӳa bӋnh, thuӕc sát trùng«
1.3.1.3 Ͱng dͭ ng trong các ngành công nghi͏ p khác nhau
7URQJ KѭѫQJ SKҭm, trong thӵc phҭm dùng làm chҩt gia mùi cho kҽo bánh, thuӕc
OiUѭӧXPLQѭӟc giҧLNKiW«
Trong mӻ phҭm: Tinh dҫX ÿyQJ YDL WUz TXDQ WUӑng vì nó có khҧ QăQJ JLӳ mùi,
chӕng oxy hóa, bҧo vӋ da, tҥRKѭѫQJWKѫPGӏu tӵ QKLrQ QrQÿѭӧFGQJÿӇ sҧn xuҩt dҫu
WKѫPQѭӟc hoa, kem, dҫu gӝi
Ngoài ra tinh dҫu còn là nguyên liӋX ÿӇ tách hoһc chuyӇn hóa hoһc tәng hӧp
nhiӅu chҩWWKѫPTXDQ WUӑQJÿѭӧc ӭng dөng rӝng rãi trong công nghiӋp
1.3.5 S̫ n xṷ t tinh d̯ u tͳ thiên nhiên [6], [11]
1.3.5.1 &iFSK˱˯QJSKiSV ̫n xṷt tinh d̯u [6]
Có nhiӅXSKѭѫQJSKiSWiFKWLQKGҫu tӯ Gѭӧc liӋu nên khi lӵa chӑQSKѭѫQJSKiS
cҫQOѭXêYjRFiFÿһFÿLӇm sau:
Vӏ trí cӫa tinh dҫX WURQJGѭӧc liӋu: hoa, lá, quҧ, thân, rӉ, cành, lá, hҥW«
Ĉһc tính hóa lý cӫa tinh dҫu: tinh dҫu nһng hay nhҽ KѫQ Qѭӟc, tinh dҫu dӉ bӏ
biӃn mùi khi bӏ WiFÿӝng bӣi nhiӋW«
Vӟi nhӳQJÿһFÿLӇPQKѭWUrQWKuFyPӝt sӕ SKѭѫQJSKiSVҧn xuҩt tinh dҫXQKѭ
sau:
3KѭѫQJ SKiS GQJ GXQJ P{LÿӇ hòa tan
3KѭѫQJ SKiS ѭӟp
Trang 173KѭѫQJ SKiS pS
3KѭѫQJ SKiS FKѭng cҩt lôi cuӕn hѫLQѭӟc
Nhѭng dù tiӃn hành theo bҩt kì phѭѫng pháp nào, quy trình sҧn xuҩt ÿӅu có nhӳng ÿһc ÿiӇm chung sau ÿky:
Quy trình khai thác phҧi phù hӧp vӟi nguyên liӋu:
Tinh dҫu phҧL ÿѭӧc lҩy triӋWÿӇ khӓi nguyên liӋu vӟi chi phí thҩp
Quy trình sҧn xuҩt ÿѫQJLҧn, thuұn tiӋn và nhanh chóng
Tinh dҫXWKXÿѭӧc phҧLFyPLWKѫPWӵ QKLrQQKѭQJX\rQ OLӋu
1.3.5.2 3K˱˯QJSKiSFK˱QJF ̭t lôi cu͙QK˯LQ˱ ͣc
Trong phҥm vi ÿӅ tài này, phѭѫng pháp dùng ÿӇ chiӃt tách tinh dҫu tӓi là phѭѫng
pháp chѭng cҩt lôi cuӕn hѫLQѭӟc
a Nguyên tҳc chung [6]
Phѭѫng pháp này dӵa trên nguyên tҳc: nhiӋt ÿӝ sôi cӫa hӛn hӧp Qѭӟc và tinh dҫu
thҩp hѫn rҩt nhiӅu so vӟi nhiӋt ÿӝ sôi cӫa tinh dҫu, do ÿy có thӇ tách riêng tinh dҫu ra
khӓi nguyên liӋu mà không cҫn ÿҥt ÿӃn nhiӋt ÿӝ sôi cӫa nó1Jѭӡi ta thӵc hiӋn viӋc
này bҵng dөng cө gӑi là thiӃt bӏ cҩt kéo tinh dҫu bҵng hѫLQѭӟc
b Các bӝ phұn cӫa mӝt thiӃt bӏ chѭng cҩt tinh dҫu [4]
Nӗi cҩt
Hình trө, làm bҵng thép không gӍ, tôn mҥ kӁm ÿӗng ĈiӅu kiӋn cҩt thӫ công
có thӇ dùng thùng SKX\ ÿӵng xăng
Vӟi nӗi cҩt công nghiӋp, hѫLQѭӟc ÿѭӧc ÿѭa vào bҵng các ӕng dүn hѫi Ӣ quy
mô thӫ côQJQѭӟc chӭa sҹn trong nӗi và Gѭӧc liӋu ÿѭӧc ÿһt trên mӝt tҩm vӍ, tránh tiӃp xúc vӟi ÿi\ nӗi
Ӕng dүn hѫi
Ӕng dүn hѫi có nhiӋm vө dүn hѫLQѭӟc và hѫi tinh dҫu qua bӝ phұn ngѭng tө
Ngoài UDGѭӟi tác dөng cӫa không khí lҥnh bên ngoài làm ngѭng tө mӝt phҫn hѫi
Qѭӟc và hѫi tinh dҫu thành thӇ lӓng Vì vұy ӕng dүn hѫi nên có ÿӝ dӕc nghiêng vӅ
Trang 18x KiӇu ӕng xoҳn ruӝt gà: DiӋn tích làm lҥnh lӟn nhѭng khó làm vӋ sinh,
Qѭӟc và tinh dҫu hay ÿӑng lҥi ӣ các ÿoҥn gҩp khúc
x KiӇu ӕng chùm: là kiӇu thông dөng nhҩt
x KiӇu hình ÿƭD: là sӵ kӃt hӧp giӳa ӕng chùm và ӕng xoҳn ruӝt gà
Bӝ phұn phân lұp
Bӝ phұn phân lұp có nhiӋm vө hӭng chҩt lӓng là Qѭӟc và tinh dҫu và tách
riêng tinh dҫu ra khӓi Qѭӟc: tinh dҫu nһng hѫQQѭӟc ӣ phía Gѭӟi, tinh dҫu nhҽ hѫn
Qѭӟc ӣ phía trên
c Ѭu ÿiӇm cӫa phѭѫng pháp
ThiӃt bӏ gӑn gàng, dӉ chӃ tҥo, quy trình sҧn xuҩt ÿѫn giҧn
Dung môi sӱ dөng là Qѭӟc nên chi phí rҿ
Có thӇ tiӃn hành chѭng cҩt vӟi các cҩu tӱ tinh dҫu chӏu ÿѭӧc nhiӋt ÿӝ cao
d 1Kѭӧc ÿiӇm cӫa phѭѫng pháp
Tinh dҫu [2] nhұn ÿѭӧc bҵng phѭѫng pháp chѭng cҩt lôi cuӕn hѫL Qѭӟc nghèo
cҩu tӱ hѫn so vӟi tinh dҫu trích ly bҵng dung môi vì khi chѭng cҩt ӣ nhiӋt ÿӝ cao, mӝt
sӕ cҩu tӱ bӏ phұn hӫy hoһc biӃn ÿәi, mһt khác mӝt sӕ cҩu tӱ không bay hѫi vӟi Qѭӟc
(sáp, nhӵa thѫm, chҩt béo) bӏ giӳ lҥi Ngoài ra còn mӝt sӕ cҩu tӱ hòa tan vào Qѭӟc
Nguyên liӋu dӉ bӏ cháy, khét do bӏ thiӃXQѭӟc, bӏ dính vào thiӃt bӏ
1.3.6 ĈiQK JLiFK ̭WO˱ ͫng tinh d̯u b̹QJSK˱˯QJSKiSKyD -lý [2], [5], [6]
1.3.6.1 3KkQWtFKV˯E ͡ [2]
Phân tích sѫ bӝ là ÿiQh giá chҩt Oѭӧng tinh dҫu bҵng cҧm quan Nghƭa là nghiên
cӭu nhӳng dҫu hiӋu bên ngoài nhѭ mùi, vӏ, màu sҳcÿӝ trong suӕt
Qua nghiên cӭu nhӳng dҫu hiӋu bên ngoài này có thӇ phán ÿoán và ÿiQK giá sѫ
bӝ vӅ chҩt Oѭӧng cӫa tinh dҫu và mөc ÿtFK sӱ dөng cӫa chúng
1.3.6.2 Màu s̷ FYjÿ ͡ trong su͙t
Xác ÿӏnh màu sҳc và ÿӝ trong suӕt cӫa tinh dҫu bҵng cách cho tinh dҫu vào mӝt
ӕng thӫy tinh trong suӕt, không màu, dung tích 20ml ThӍnh thoҧng lҳc và quan sát rӗi
ghi nhұn xét vӅ tính chҩt Fѭӡng ÿӝ cӫa màu và ÿӝ trong suӕt (ví dө: vàng nhҥt, nâu
Trang 19sүm ), nӃu tinh dҫu còn vҭn ÿөc, không trong suӕt chӭng tӓ trong tinh dҫu còn tҥp
chҩt và Qѭӟc
1.3.6.3 Mùi
Mùi là mӝt trong nhӳng biӇu hiӋn bên ngoài quan trӑng cӫa tinh dҫu Mӛi mӝt
loҥi tinh dҫu có mӝt mùi ÿһc trѭng
ĈӇ xác ÿӏnh mùi, nhӓ mӝt giӑt tinh dҫu lên tӡ giҩy lӑc hoһc bôi mӝt ít vào mu
bàn tay rӗi ngӱi cách chӛ có tinh dҫu 20 ± 30 mm Ghi nhұn xét vӅ mùi cӫa tinh dҫu
Muӕn biӃt phҭm chҩt và ÿӝ tinh khiӃt cӫa tinh dҫu, tӹ trӑng là mӝt chӍ tiêu quan
trӑng Ĉӕi vӟi tӯng loҥi tinh dҫu, tӹ trӑng là mӝt chӍ tiêXÿһc trѭng Có mӝt sӕ tinh dҫu
có tӹ trӑng nhӓ hѫn 1, mӝt sӕ khác lҥi lӟn hѫn 1
Tӹ trӑng cӫa tinh dҫu là tӹ sӕ vӅ trӑng Oѭӧng cӫa tinh dҫu cân ӣ nhiӋt ÿӝ t vӟi
trӑng Oѭӧng cӫa Qѭӟc ÿӗng thӇ tích cNJng cân ӣ nhiӋt ÿӝ t
&iFKÿRW ͽ tr͕ng [5]: 3KѭѫQJSKiSGQJSLFQRPHW Cân chính xác picnomet rӛng,
khô và sҥFK Ĉә vào picnomet mүu thӱ ÿm ÿLӅu chӍnh nhiӋW ÿӝ thҩSKѫQoC, chú ý
NK{QJ ÿӇ có bӑt khí Giӳ picnomet ӣ nhiӋWÿӝ 20oC trong khoҧng 30 phút Dùng mӝt
EăQJ JLҩy lӑF ÿӇ thҩm hӃt chҩt lӓng thӯa trên vҥch mӭc, làm khô mһt ngoài cӫa
picnomet, cân rӗi tính khӕLOѭӧng chҩt lӓng chӭa trong picnomet TiӃSÿyÿә mүu thӱ
ÿL Uӱa sҥch picnomet, làm khô bҵng cách tráng ethanol rӗi tráng aceton, thәi không
khí nén hoһFNK{QJNKtQyQJÿXәi hӃWKѫLDFHWRQVDXÿy[iFÿӏnh khӕLOѭӧQJQѭӟc cҩt chӭa trong picnomet ӣ nhiӋWÿӝ 20o&QKѭOjPYӟi mүu thӱ Tӹ sӕ giӳa khӕLOѭӧng mүu
ChӍ sӕ khúc xҥ là tӹ sӕ giӳa sin cӫa góc tӟi và sin cӫa góc khúc xҥ hoһc tӹ sӕ
giӳa tӕc ÿӝ ánh sáng trong môLWUѭӡng tinh dҫu
Ĉӕi vӟi tinh dҫu chӍ sӕ khúc xҥ GDRÿӝng trong khoҧng 1,43 ± 1,61
Trang 201.3.6.6 ;iFÿ ͓ nh các ch͑ s͙ hóa h͕ c cͯ a tinh d̯ u
a Xác ÿӏnh chӍ sӕ axit
ChӍ sӕ axit biӇu diӉn bҵng Oѭӧng miligam KOH cҫn thiӃt ÿӇ trung hòa axit tӵ do
trong tinh dҫu BiӃt ÿѭӧc chӍ sӕ axit có thӇ xác ÿӏnh ÿѭӧc Oѭӧng axit tӵ do trong tinh
dҫu
ChӍ sӕ axit phө thuӝc vào phѭѫng pháp khai thác và mӭc ÿӝ tѭѫi cӫa tinh dҫu
Khi bҧo quҧn lâu, chӍ sӕ axit cӫa tinh dҫu sӁ tăng lên do bӏ oxi hóa và este trong tinh
dҫu bӏ phân giҧi
Xác ÿӏnh chӍ sӕ axit dӵa vào phҧn ӭng trung hòa:
RCOOH + KOH o RCOOK + H2O
Tӯ Oѭӧng kiӅm dùng ÿӇ trung hòa axit tӵ do, có thӇ tính ÿѭӧc chӍ sӕ axit
&iFK[iFÿ ͓ nh: Cân chính xác mӝt Oѭӧng tinh dҫu, hòa tan bҵng etanol trung tính,
cho vài giӑt phenolphtalein rӗi chuҭn ÿӝ bҵng dung dӏch 2+ 1WURQJUѭӧu ÿӃn
khi xuҩt hiӋ màu hӗng әn ÿӏnh trong 30 giây
ChӍ sӕ axLWÿѭӧc tính bҵng công thӭc:
7URQJ ÿyPOjNKӕLOѭӧng tinh dҫu (g)
V là thӇ tích dung dӏFK.2+1UѭӧXGQJ ÿӇ chuҭQ ÿӝ
5,611: sӕ mg KOH có trong 1ml dung dӏFK.2+1Uѭӧu
b Xác ÿӏnh chӍ sӕ este
ChӍ sӕ este biӇu diӉn bҵng Oѭӧng miligam KOH dùng ÿӇ xà phòng hóa este chӭa
trong 1 gam tinh dҫu
Este rҩt phә biӃn trong tinh dҫu và xác ÿӏnh nó dӵa vào phҧn ӭng:
RCOO5¶ .2+ o RCOO. 5¶2+
Tӯ Oѭӧng kiӅm dùng ÿӇ xà phòng hóa, tính ÿѭӧc chӍ sӕ este
&iFK[iFÿ ͓ nh: ĈӇ WuPÿѭӧc chӍ sӕ HVWHWUѭӟc tiên cҫQ[iFÿӏQKÿѭӧc chӍ sӕ axit
QKѭ WUrQ Lҩy mүXÿm[iFÿӏnh chӍ sӕ acid ӣ trên, chR WKrP PO 2+ 1UѭӧXÿmtrung hòa Cho thêm vài giӑt phenolphtalein TiӃn hành chuҭQÿӝ Oѭӧng kiӅPGѭEҵng
dung dӏFK +&O 1 ÿӃn khi mҩt màu hӗng Cùng lúc tiӃn hành thí nghiӋm kiӇm
chӭng: thay tinh dҫu bҵng mӝWOѭӧQJQѭӟc cҩWWѭѫQJӭng
ChӍ sӕ este ÿѭӧc tính theo công thӭc:
Trang 21
7URQJ ÿyPOjVӕ gam tinh dҫu
V1 là thӇ tích dung dӏFK+&OGQJ ÿӇ chuҭQ ÿӝ mүu thí nghiӋm
V2 là thӇ tích dung dӏFK+&OGQJ ÿӇ chuҭQ ÿӝ mүu kiӇm chӭng
28,05 là sӕ mg KOH có trong 1ml dung dӏFK.2+1Uѭӧu
c ChӍ sӕ xà phòng
ChӍ sӕ xà phòng bҵng tәng cӫa chӍ sӕ axit và chӍ sӕ este
1.3.6.7 3K˱˯QJSKiSY ̵WOê[iFÿ ͓ nh thành ph̯ n hóa h͕ c
Có nhiӅu phѭѫng pháp vұt lý ÿѭӧc sӱ dөng ÿӇ xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc nhѭng trong phҥm YL ÿӅ tài này, phѭѫng pháS ÿӇ xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc trong tinh dҫu tӓi là phѭѫng pháp sҳc ký - khӕi phә (GC ± MS)
Phѭѫng pháp sҳc ký khí kӃt hӧp vӟi khӕi phә viӃt tҳt là GC ± MS là mӝt phѭѫng pháp mҥnh mӁ vӟi ÿӝ nhҥy FDR ÿѭӧc sӱ dөng trong nghiên cӭu vӅ thành phҫn các chҩt
a Bҧn chҩt cӫa GC ± MS là sӵ kӃt hӧp cӫa:
Sҳc ký khí (Gas Chromatography): phân tách hӛn hӧp hóa chҩt thành mӝt mҥch theo tӯng chҩt tinh khiӃt
Khӕi phә (Mass Spectometry): xác ÿӏnh ÿӏnh tính và ÿӏnh Oѭӧng
1Jѭӥng phát hiӋn cӫa phѭѫng pháp này là 1 picogram
x Dӵa trên khӕi Oѭӧng, bӝ lӑc lӵa chӑn chӍ cho phép các hҥt có khӕi Oѭӧng
nҵm trong mӝt giӟi hҥn nhҩt ÿӏnh ÿi qua
Trang 22x ThiӃt bӏ cҧm biӃn có nhiӋm vө ÿӃm sӕ Oѭӧng các hҥt có cùng khӕi Oѭӧng
Thông tin này sau ÿy ÿѭӧc chuyӇn qua máy tính và xuҩt ra kӃt quҧ gӑi là khӕi phә
x Khӕi phә là mӝt biӇu ÿӗ phҧn ánh sӕ Oѭӧng các ion vӟi các khӕi Oѭӧng
Tinh dҫu tӓL ÿѭӧc chiӃt tách tӯ cӫ tӓi bҵQJSKѭѫQJSKiSFKѭQJFҩt lôi cuӕQKѫL
Qѭӟc Tinh dҫu tӓi là chҩt lӓng, dӉ ED\ KѫLӣ nhiӋWÿӝ WKѭӡng, có màu vàng nhҥt, mùi
hҳc khó chӏu, vӏ FD\ ÿҳng Tӹ trong cӫa tinh dҫu tӓi khoҧng 1,092 nên nһQJKѫQQѭӟc
ChӍ sӕ khúc xҥ khoҧng 1,56
ChҩW Oѭӧng cӫa tinh dҫu phө thuӝc vào nguӗn gӕc, tình trҥng khai thác cӫa
nguyên liӋu Nguyên liӋu ӣ nhӳQJÿӝ tuәLNKiFQKDXWKuFNJQJFKRFKҩWOѭӧng tinh dҫu khác nhau ThӡL ÿLӇP WKX KiL SKѭѫQJ SKiS Vѫ FKӃ và bҧo quҧQ FNJQJҧQK Kѭӣng rҩt
lӟQÿӃn chҩWOѭӧng tinh dҫu Ngoài ra chҩWOѭӧng tinh dҫXFNJng phө thuӝc rҩt nhiӅu vào
giӕng, loҥL ÿҩt trӗQJ ÿӏa lý và khí hұu ChҩW Oѭӧng tinh dҫu có thӇ ÿiQK JLi Vѫ Eӝ thông qua các chӍ sӕ hóa lý Vӟi tinh dҫu tӓi thì tӹ trӑQJYjÿӝ quay cӵc càng lӟn thì
Trang 23Hͫ p ch̭ t allicin cͯ a t͗ i
Theo các công trình nghiên cӭXWUѭӟFÿk\WURQJWpSWӓLWѭѫLFiFKӧp chҩt sulfur
là quan trӑng nhҩt Nó có tӹ lӋ cao nhҩt trong các loҥi rau quҧ (3,2%) khi tép tӓi còn
nguyên Các kháng sinh có hoҥWWtQKGѭӧc lý mҥQKQKѭSHQLFLOLQFiFWKXӕc kháng sinh VXOIRQDPLGH« Fy WiF Gөng làm giҧm cholesterol trong máu, trӏ huyӃW iS FDR«FNJQJchӭa các hӧp chҩt sulfur
Trong sӕ các hӧp chҩW VXOIXU ÿy WKu Kӧp chҩt quan trӑng nhҩt vӅ mһt tác dөng
sinh hӑc trong tӓi phҧi kӇ ÿӃn là allicin
Allicin [18] là hӧp chҩt organosulfur (hӧp chҩt có chӭD OѭXKXǤQK WKXÿѭӧc tӯ
tӓi Nó lҫQ ÿҫX WLrQ ÿѭӧc phân lұp và nghiên cӭu trong phòng thí nghiӋm bӣi Chester
-&DYDOOLWR Yj -RQK+D\VYjRQăP
Công thӭc phân tӱ cӫa allicin: C6H10OS2
7rQWKѭӡng dùng: allicin hoһc diallyl thiosulfinate
Trong tӓi không có ngay chҩt allicin mà có chҩt alliin Bҧn thân chҩt alliin này
không có tác dөng kháng khuҭn nhѭQJ Gѭӟi tác dөng cӫa enzyme alliinase có sҹn
trong tӓi mӟi cho ra chҩt allicin có tác dөng sinh hӑc [1], [20]
D a mi no a cryl i c a ci d pyruvic acid
Hình 1.36˯ÿ ͛ chuy͋n hóa alliin thành allicin
Chҩt allicin tinh khiӃt là mӝt chҩt dҫu không màu, hòa tan trong cӗn, benzen, ete
vào dӏFK Qѭӟc thì không әQ ÿӏnh, dӉ bӏ thӫ\ SKkQ ÿӝ thӫy phân chӯng 2,5%) là chҩt
...³1JKLrQcӭu chiӃt tách xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc tinh dҫu tӓi ӣ Hịa Liên ±
Hịa Vang ± Ĉj Nҹng ´ nhҵm ÿyQJ góp thêm vào nguӗn tài liӋu vӅ tӓi, phөc vө cho
nghiên cӭu sau
2... ̵WOê[iFÿ ͓ nh thành ph̯ n hóa h͕ c
Có nhiӅu phѭѫng pháp vұt lý ÿѭӧc sӱ dөng ÿӇ xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc nhѭng phҥm YL ÿӅ tài này, phѭѫng pháS ÿӇ xác ÿӏnh thành phҫn hóa hӑc tinh dҫu... ÿӃQKjPOѭӧng tinh dҫu tӓi
;iFÿӏnh chӍ sӕ hóa - lý cӫa tinh dҫu tӓi
;iFÿӏnh thành phҫn hóa hӑc tinh dҫu tӓi
3 Ĉӕ LWѭ ӧng phҥm vi nghiên cӭu
ĈӕLWѭӧng nghiên