Tính cấp thiết của đề tài
Trong những năm qua, nền kinh tế Việt Nam đã có sự tăng trưởng mạnh mẽ, thể hiện qua đời sống người dân được cải thiện, cơ sở vật chất văn hóa - xã hội và trình độ dân trí nâng cao rõ rệt Phúc lợi xã hội được chú trọng và hạ tầng ngày càng hoàn thiện Những thành tựu này có sự đóng góp quan trọng từ ngành xây dựng.
Trong những năm gần đây, nguồn vốn Nhà nước cho xây dựng cơ bản bị hạn chế, khiến nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực xây dựng gặp khó khăn, dẫn đến việc giải thể hoặc phải cầm cự tồn tại Do đó, các doanh nghiệp xây dựng, lớn và nhỏ, cần tìm kiếm phương pháp quản lý hiệu quả để phát triển Sự sống còn của doanh nghiệp phụ thuộc vào khả năng bù đắp chi phí trong quá trình thi công, đòi hỏi phải tính toán hợp lý chi phí và thực hiện đúng kế hoạch Chi phí sản xuất là chỉ tiêu quan trọng phản ánh hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, và việc tiết kiệm chi phí không chỉ là mục tiêu của từng doanh nghiệp mà còn là vấn đề xã hội Khi xây dựng chiến lược sản xuất, doanh nghiệp cần xem xét cách quản lý và sử dụng chi phí để đảm bảo hiệu quả và lợi nhuận Do đó, công tác quản lý chi phí sản xuất là yếu tố then chốt trong việc cung cấp thông tin chính xác về hoạt động sản xuất, hỗ trợ quyết định quản lý và góp phần vào sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp cũng như nền kinh tế.
Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573, thuộc Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 5, hoạt động trong lĩnh vực xây dựng Việc tiết kiệm và sử dụng vốn hợp lý là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến sự tồn tại và phát triển của công ty.
Đề tài “Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp quản lý chi phí trong quá trình thi công nhằm giảm giá thành công trình tại Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573” được chọn nhằm đánh giá hiệu quả và hạn chế trong công tác quản lý chi phí xây dựng Nghiên cứu này sẽ đưa ra các giải pháp nhằm cải thiện quản lý chi phí sản xuất, từ đó giúp giảm giá thành công trình tại Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 5.
Mục đích của đề tài
Dựa trên các cơ sở lý luận về quản lý chi phí xây dựng, bài viết tổng hợp thực tiễn hoạt động đầu tư và xây dựng của Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm soát chi phí trong quá trình thực hiện dự án Việc áp dụng các phương pháp quản lý chi phí hiệu quả sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả đầu tư Công ty đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm trong việc quản lý chi phí, từ đó rút ra bài học quý giá cho các dự án tương lai.
573, tác giả nghiên cứu đề xuất một số giải pháp quản lý chi phí xây dựng trong giai đoạn thi công nhằm giảm giá thành xây dựng.
Phương pháp nghiên cứu
Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, tác giả luận văn đã áp dụng lý thuyết khoa học quản lý thi công xây dựng và các quy định pháp luật hiện hành Đồng thời, luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu phù hợp với đối tượng và nội dung nghiên cứu trong bối cảnh Việt Nam hiện nay.
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế;
- Phương pháp phân tích, so sánh;
Và một số phương pháp kết hợp khác.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
a Ý nghĩa khoa học của đề tài
Luận văn này hệ thống hóa các lý luận cơ bản về chi phí và quản lý chi phí trong thi công xây dựng, đồng thời phân tích những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng quản lý Nghiên cứu chuyên sâu về quản lý chi phí trong thi công sẽ cung cấp tài liệu quý giá, góp phần hoàn thiện lý luận về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình.
Phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp nhằm tăng cường quản lý chi phí trong thi công xây dựng là những gợi ý thiết thực cho việc quản lý dự án tại Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573.
Kết quả dự kiến đạt được
Để đạt được mục đích nghiên cứu đặt ra, luận văn cần phải giải quyết được những kết quả sau đây:
Hệ thống cơ sở lý luận về thi công xây dựng công trình và quản lý chi phí là rất quan trọng trong quá trình thực hiện dự án Những kinh nghiệm quý báu trong quản lý chi phí xây dựng ở nước ta trong thời gian qua đã giúp nâng cao hiệu quả và giảm thiểu rủi ro trong các dự án xây dựng Việc áp dụng các phương pháp quản lý chi phí hiệu quả sẽ góp phần đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình.
Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573 đang đối mặt với nhiều thách thức trong công tác quản lý thi công xây dựng công trình, đặc biệt là trong việc quản lý chi phí Việc phân tích thực trạng hiện tại cho thấy cần cải thiện quy trình quản lý để tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả thi công Để đạt được điều này, công ty cần áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại và tăng cường đào tạo nhân viên nhằm nâng cao năng lực quản lý chi phí trong các dự án xây dựng.
Nghiên cứu và đề xuất giải pháp quản lý chi phí hiệu quả trong thi công xây dựng tại Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573 là cần thiết để giảm giá thành công trình Việc áp dụng các chiến lược quản lý chi phí sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực, nâng cao hiệu quả thi công và đảm bảo chất lượng công trình.
Nội dung của luận văn
- Tổng quan chung về thi công xây dựng công trình, quản lý chi phí thi công xây dựng công trình.
Công ty Cổ phần đầu tư & xây dựng 573 đang đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý thi công xây dựng công trình Bài viết sẽ phân tích thực trạng quản lý chi phí thi công, đánh giá những kết quả tích cực đã đạt được, đồng thời chỉ ra những hạn chế còn tồn tại trong công tác này Việc cải thiện quản lý chi phí là cần thiết để nâng cao hiệu quả thi công và đảm bảo chất lượng công trình.
Cổ phần Đầu tư & Xây dựng 573.
Nghiên cứu và đề xuất các giải pháp quản lý chi phí hiệu quả trong quá trình thi công là cần thiết để giảm giá thành xây dựng công trình tại Công ty Cổ phần Đầu tư & Xây dựng Việc áp dụng các phương pháp quản lý chi phí sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực, nâng cao hiệu suất thi công và đảm bảo chất lượng công trình, từ đó góp phần tăng cường tính cạnh tranh của công ty trên thị trường.
TỔNG QUAN VỀ THI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH VÀ QUẢN LÝ CHÍ PHÍ THI CÔNG XÂY DỰ NG CÔNG TRÌNH
TỔNG QUAN VỀ THI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH VÀ QUẢN LÝ THI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH
1.1.1 Tổng quan về thi công xây dựng công trình
Công trình xây dựng là sản phẩm kết hợp giữa sức lao động của con người, máy móc và vật liệu xây dựng, được lắp đặt và định vị với đất Nó bao gồm các phần trên mặt đất, dưới mặt đất, dưới nước và trên nước, tất cả đều được xây dựng theo thiết kế cụ thể.
- Công trình xây dựng bao gồm: Công trình xây dựng công cộng, nhà ở, công trình công nghiệp, giao thông, thủy lợi, năng lượng và các công trình khác.
1.1.1.2 Quy trình xây dựng tổng quát:
Để hoàn thiện một công trình xây dựng và đưa vào sử dụng, cần trải qua nhiều bước công việc xây dựng được quy định cơ bản.
- Bước 1: Thu thập thông tin về nhu cầu xây dựng
Bước 2 trong quy trình là khảo sát và đánh giá năng lực của công ty xây dựng Các giám đốc và phòng kế hoạch dự án cần xác định xem công ty có đủ khả năng đáp ứng yêu cầu của chủ đầu tư hay không Nếu năng lực được xác nhận, công ty sẽ tiến hành bước tiếp theo trong quy trình.
- Bước 3: Lập hồ sơ dự thầu Các phòng ban chức năng có trách nhiệm lập hồ sơ dự thầu để tham gia đấu thầu.
- Bước 4: Tham gia đấu thầu, nhà thầu sẽ gửi hồ sơ dự thầu đến chủ đầu tư.
- Bước 5: Thương thảo, ký hợp đồng với chủ đầu tư.
Sau khi ký hợp đồng, giám đốc công ty sẽ phân công công trình cho các đội xí nghiệp hoặc đội xây dựng trong công ty để thực hiện thi công Nhà thầu có quyền thuê thầu phụ để đảm nhận một số hạng mục của công trình.
- Bước 7: Lập phương án biện pháp thi công.
- Bước 8: Nhập vật tư, thiết bị, nhân lực.
- Bước 9: Thực hiện xây lắp.
1.1.2 Tổng quan về quản lý thi công xây dựng công trình
1.1.2.1 Khái niệm về quản lý thi công xây dựng công trình
Quản lý thi công xây dựng công trình bao gồm các yếu tố quan trọng như quản lý tiến độ, khối lượng và chất lượng thi công, đồng thời kiểm soát chi phí và đảm bảo an toàn trong quá trình thi công.
Quản lý thi công xây dựng công trình giao thông bao gồm giám sát, chỉ đạo, điều phối và tổ chức các giai đoạn của dự án Mục đích chính là đảm bảo thực hiện hiệu quả các mục tiêu về giá thành, thời gian và chất lượng Do đó, việc thực hiện tốt công tác quản lý là vô cùng quan trọng để đạt được thành công cho dự án.
Chu trình quản lý dự án xây dựng công trình giao thông bao gồm ba nội dung chính: lập kế hoạch, tổ chức phối hợp thực hiện và giám sát Lập kế hoạch giúp xác định các mục tiêu cụ thể, trong khi tổ chức phối hợp thực hiện tập trung vào việc quản lý tiến độ thời gian và chi phí Cuối cùng, giám sát các công việc dự án là cần thiết để đảm bảo đạt được các mục tiêu đã đề ra.
Chi tiết hơn của quản lý dự án xây dựng công trình giao thông gồm những nội dung sau:
Quản lý phạm vi dự án xây dựng công trình giao thông là quá trình kiểm soát nội dung công việc nhằm đạt được mục tiêu của dự án Việc này đảm bảo rằng tất cả các yếu tố cần thiết được thực hiện đúng đắn và hiệu quả, từ đó góp phần vào sự thành công của dự án xây dựng công trình giao thông.
Quản lý thời gian dự án xây dựng công trình giao thông là quá trình hệ thống nhằm đảm bảo hoàn thành dự án đúng thời hạn Quá trình này bao gồm việc xác định các hoạt động cụ thể, sắp xếp thứ tự thực hiện, bố trí thời gian và kiểm soát tiến độ dự án.
Quản lý chi phí dự án xây dựng công trình giao thông là quá trình kiểm soát và điều phối chi phí, nhằm đảm bảo dự án hoàn thành trong giới hạn ngân sách đã được phê duyệt Quá trình này bao gồm việc phân bổ nguồn lực hợp lý, ước tính giá thành chính xác và kiểm soát chi phí hiệu quả.
Quản lý chất lượng dự án xây dựng công trình giao thông là quá trình hệ thống nhằm đảm bảo các yêu cầu chất lượng của khách hàng Quá trình này bao gồm việc quy hoạch, khống chế và đảm bảo chất lượng trong suốt thực hiện dự án.
Quản lý nguồn nhân lực trong dự án xây dựng công trình giao thông là một phương pháp hệ thống nhằm tối ưu hóa năng lực và sự sáng tạo của từng cá nhân Quá trình này bao gồm quy hoạch tổ chức, phát triển đội ngũ, tuyển chọn nhân viên, và thiết lập các ban quản lý dự án, nhằm đảm bảo hiệu quả cao nhất trong việc thực hiện các công trình giao thông.
Quản lý thông tin trong dự án xây dựng công trình giao thông là một biện pháp hệ thống quan trọng, giúp đảm bảo việc truyền đạt và thu thập thông tin cần thiết một cách hợp lý Điều này không chỉ hỗ trợ trong việc thực hiện dự án mà còn giúp báo cáo tiến độ một cách hiệu quả.
Quản lý rủi ro trong dự án xây dựng công trình giao thông là quá trình cần thiết để đối phó với những yếu tố rủi ro không lường trước Biện pháp này mang tính hệ thống, nhằm tối ưu hóa các yếu tố tích cực và giảm thiểu những yếu tố tiêu cực Quản lý rủi ro bao gồm các bước như nhận diện, phân loại, đánh giá và tính toán rủi ro, cũng như xây dựng các đối sách và biện pháp khống chế rủi ro hiệu quả cho dự án.
Quản lý mua bán trong dự án xây dựng công trình giao thông là một biện pháp hệ thống nhằm tối ưu hóa việc sử dụng hàng hóa, vật liệu và thiết bị từ bên ngoài Quy trình này bao gồm lập kế hoạch thu mua, lựa chọn nhà cung cấp và kiểm soát nguồn vật liệu để đảm bảo hiệu quả và chất lượng trong quá trình thực hiện dự án.
CHI PHÍ VÀ QUẢN LÝ CHI PHÍ THI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH
1.2.1 Chi phí thi công xây dựng công trình
1.2.1.1 Khái niệm về chi phí sản xuất:
Chi phí là một thuật ngữ có nhiều ý nghĩa tùy thuộc vào từng tình huống và mục đích sử dụng khác nhau Nó được hiểu là nguồn lực bị hy sinh hoặc mất mát để đạt được một mục tiêu cụ thể.
Chi phí sản xuất là tổng hợp các hao phí về lao động sống và lao động vật hóa, được tính bằng tiền trong quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Thông thường, chi phí này được hoạch toán theo chu kỳ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm Để sản xuất, doanh nghiệp cần chi cho lao động, đối tượng lao động và tư liệu lao động, ba yếu tố này kết hợp tạo nên chi phí sản xuất Do đó, các chi phí này là cần thiết để hình thành giá trị sản phẩm.
1.2.1.2 Nội dung chi phí thi công xây dựng công trình a) Chi phí trực tiếp thi công xây dựng công trình
Chi phí trực tiếp thi công xây dựng công trình bao gồm toàn bộ chi phí cần thiết để hoàn thành công trình, các hạng mục, bộ phận, và công tác liên quan Điều này cũng bao gồm chi phí cho các công trình phụ trợ, công trình tạm phục vụ thi công, cũng như nhà tạm để ở và điều hành thi công.
Chi phí thi công trực tiếp bao gồm các khoản chi phí như vật liệu, nhân công và máy thi công, cũng như các chi phí trực tiếp khác, chi phí phục vụ công nhân và chi phí phục vụ thi công tại công trường Ngoài ra, cần tính đến chi phí thiết bị lắp đặt vào công trình.
Chi phí thiết bị cho công trình bao gồm nhiều yếu tố, từ việc mua sắm thiết bị công nghệ đến chi phí đào tạo, lắp đặt, thí nghiệm và hiệu chỉnh thiết bị Cụ thể, chi phí mua sắm bao gồm giá thiết bị, chi phí thiết kế và giám sát chế tạo, cùng với chi phí vận chuyển, lưu kho, bảo quản và bảo dưỡng thiết bị Ngoài ra, các khoản thuế và phí bảo hiểm cũng cần được tính đến trong tổng chi phí quản lý cho công trình.
Chi phí quản lý bao gồm chi phí quản lý doanh nghiệp và chi phí điều hành sản xuất tại công trường Các khoản chi này gồm lương nhân viên bộ phận quản lý, bảo hiểm xã hội và y tế, kinh phí công đoàn, chi phí vật liệu văn phòng, công cụ lao động, khấu hao tài sản cố định, tiền thuê đất, thuế môn bài, dự phòng phải thu khó đòi, và dịch vụ mua ngoài như điện, nước, điện thoại, bảo hiểm tài sản Ngoài ra, chi phí bằng tiền khác như tiếp khách và hội nghị khách hàng cũng được tính vào chi phí quản lý.
Trong thị trường hiện nay, xây dựng thương hiệu đóng vai trò quan trọng trong sản xuất kinh doanh, giúp nhà thầu tăng khả năng thắng thầu Do đó, marketing trở thành yếu tố thiết yếu Chi phí cho hoạt động marketing bao gồm nghiên cứu thị trường, thiết kế tổ chức thi công, xây dựng giá thầu, lập hồ sơ thầu và tham gia đấu thầu.
Chi phí tài chính là các khoản phí mà người vay phải thanh toán khi vay tiền từ ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng, bao gồm lãi suất, phí giao dịch, phí hoa hồng, phí thanh toán chậm, và các khoản phí hàng năm như phí thẻ tín dụng và phí bảo hiểm tín dụng Trong báo cáo kết quả kinh doanh, chi phí tài chính được ghi nhận là tổng chi phí, trong đó chi phí lãi vay là phần quan trọng nhất.
Trong ngành xây dựng, thời gian thi công kéo dài dẫn đến chi phí tài chính lớn do ứ đọng vốn Trong giai đoạn thi công, vốn đầu tư không thể sinh lời vì công trình chưa được đưa vào sử dụng.
Các chi phí khác là những thành phần chi phí phát sinh không phải là những chi phí chưa tính vào các thành phần chi phí nêu trên.
1.2.1.3 Phương pháp xác định từng thành phần chi phí thi công theo hạch toán doanh nghiệp a) Chi phí trực tiếp
Chi phí trực tiếp trong xây dựng bao gồm các khoản như chi phí vật liệu (bao gồm cả vật liệu do chủ đầu tư cung cấp), chi phí nhân công, chi phí sử dụng máy thi công, và các chi phí trực tiếp khác liên quan đến quá trình thi công.
* Chi phí vật liệu, nhân công, máy thi công trong chi phí trực tiếp được xác định bằng một trong các phương pháp sau đây:
+ Theo khối lượng và đơn giá xây dựng tổng hợp.
+ Theo khối lượng và đơn giá xây dựng chi tiết.
+ Kết hợp các phương pháp trên.
- Xác định chi phí vật liệu, nhân công, máy thi công theo khối lượng và đơn giá xây dựng tổng hợp.
Khối lượng công tác xây dựng được xác định dựa trên bản vẽ thiết kế kỹ thuật hoặc thiết kế bản vẽ thi công Nó phản ánh nhiệm vụ công việc cần thực hiện cho công trình và các hạng mục liên quan, được tổng hợp từ nhiều công tác xây lắp nhằm tạo thành một đơn vị kết cấu hoặc bộ phận của công trình.
Đơn giá xây dựng tổng hợp cần phải phù hợp với danh mục và nội dung khối lượng công tác xây dựng đã nêu Nó được lập dựa trên đơn giá xây dựng chi tiết và có thể bao gồm chi phí vật liệu, nhân công, máy thi công hoặc tổng hợp đầy đủ các chi phí trực tiếp khác, chi phí chung và thu nhập chịu thuế tính trước.
- Đơn giá xây dựng chi tiết dùng để xác định đơn giá xây dựng tổng hợp được xác định như mục dưới.
- Xác định chi phí vật liệu, nhân công, máy thi công theo khối lượng và đơn giá xây dựng chi tiết
Khối lượng công tác xây dựng được xác định dựa trên bản vẽ thiết kế kỹ thuật hoặc thiết kế bản vẽ thi công, phản ánh nhiệm vụ và yêu cầu của công trình Các hạng mục công trình cần được phù hợp với danh mục và nội dung công tác xây dựng trong đơn giá xây dựng chi tiết.
Đơn giá xây dựng chi tiết được xác định theo hướng dẫn tại Phụ lục số 4 của Thông tư, bao gồm chi phí vật liệu, nhân công và máy thi công Các chi phí này được tính toán dựa trên định mức hao phí cần thiết cùng với giá vật liệu, nhân công và máy thi công tương ứng Đơn giá có thể bao gồm riêng lẻ từng loại chi phí hoặc tổng hợp đầy đủ các chi phí trực tiếp khác, chi phí chung và thu nhập chịu thuế tính trước.
Giá vật liệu xây dựng là mức giá được xác định cho các vật liệu đến công trình, phù hợp với vị trí và yêu cầu của dự án Giá này cần hợp lý và tương thích với mặt bằng giá thị trường địa phương, dựa trên báo giá từ nhà sản xuất, thông tin từ nhà cung cấp, hoặc giá của các công trình tương tự Trong trường hợp vật liệu chưa có trên thị trường hoặc do nhà thầu tự sản xuất, giá phải hợp lý và đáp ứng các tiêu chí về chủng loại, chất lượng, số lượng và tiến độ cung ứng, đồng thời đảm bảo tính cạnh tranh Khi lập đơn giá xây dựng, cần kiểm tra sự phù hợp giữa giá và loại vật liệu theo thiết kế.