bai 31 Lich su 10

GV: hướng dẫn học sinh tìm hiểu về các đại diện của trào lưu triết học ánh sáng sử dụng đồ dùng trực quan treo tường thông qua các câu hỏi gợi mở kích thích trí tò mò hiểu biết của các e[r]

Trang 1

BÀI 31: CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP CUỐI THẾ KỶ XVIII

(Tiết 1)

A Mục tiêu bài học

1 Về kiến thức

_ Giúp học sinh hiểu được Cách mạng tư sản Pháp là cuộc cách mạng điển hình nhất, triệt để nhất của thời Cận đại

_Làm học sinh nhận thức được quần chúng là lực lượng chính thúc đẩy cách mạng Pháp phát triển đi lên

_ Giúp học sinh thấy được tiến trình của Cách mạng Pháp là một cuộc cách mạng phát triển theo chiều hướng đi lên từ thấp đến cao

2 Về tư tưởng

_ Qua bài học giáo viên giúp học sinh nhận thức được vai trò to lớn của quần chúng cách mạng Từ đó hình thành tư tưởng tin yêu quần chúng, đoàn kết với nhân dân

_Giúp học sinh nhận thức được các giá trị tiến bộ của trào lưu triết học Ánh sáng, và vai trò của trào lưu này đối với cách mạng Pháp nói chung, nhân loại nói riêng

3 Về kĩ năng

_Rèn cho học sinh kỹ năng phân tích, tổng hợp sự kiện, kỹ năng lập niên biểu, tiếp tục củng cố kỹ năng sử dụng biểu đồ, lược đồ, bản đồ

B Thiết bị tài liệu

_ Bản đồ nước Pháp cuối thế kỷ XVIII

_ Bức tranh tình cảnh người nông dân trước cách mạng

_ Bức tranhh “ Tấn công ngục Baxti”

_ Sơ đồ ba đẳng cấp ở nước Pháp trước cách mạng…

_ Các thiết bị tài liệu khác

C Tiến trình bài học

1.Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

3 Giới thiệu bài mới

Ở các bài học trước các em đã được nghiên cứu về các cuộc cách mạng

Tư sản như: cach mạng Nedeclan, cách mạng Anh, cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ Hôm nay chúng ta tiếp tục nghiên cứu một cuộc cách mạng nữa, nổ ra ở trung tâm châu Âu, bên bờ Địa Trung Hải Khi Lê Nin nhận xét về cuộc cách mạng này, Người nói đây là “một cuộc Đại cách mạng Tư sản” Vậy tại sao lại nói cách mạng Tư sản Pháp là cuộc đại cách mạng tư sản? Thầy trò chúng ta sẽ cùng nghiên cứu trong bài ngày hôm nay

4 Dạy học bài mới

Trang 2

Kiến thức cơ bản Hoạt động của thầy và trò

I Nước Pháp trước cách

mạng

1 Tình hình kinh tế, xã hội

a Kinh tế

_Cuối thế kỷ XVIII, Pháp

vẫn là một nước nông

nghiệp lạc hậu

+ Công cụ lao đông thì thô

sơ

+ Phương thức sản xuất thì

lạc hậu

+ Dân cư chủ yếu sống

bằng nghề nông

+ Nông dân phải lĩnh canh

ruộng đất và nộp địa tô hết

sức nặng nề

Đời sống nhân dân vô

cùng khổ cực

_ Công, thương nghiệp thời

kì này đã phát triển

+ Máy mọc được sử dụng

nhiều trong công nghiệp

dệt, khai khoáng

+ Nhiều xí nghiệp tập trung

đông công nhân

_Ngoại thương có bước

tiến mới, các công ti

thương mại Pháp buôn bán

với nhiều nước châu Âu và

phương Đông

b Chính trị, xã hội

_Cuối thế kỷ XVIII, Pháp

là nước Quân chủ chuyên

chế

_Xã hội Pháp chia làm ba

đẳng cấp:

+ Đẳng cấp tăng lữ

+ Đẳng cấp quý tộc

+ Đẳng cấp thứ ba

_Hai đẳng cấp đầu được

hưởng mọi đặc quyền, đặc

GV: Có một nhận định cho rằng cuối thế kỷ XVIII Pháp là một nước nông nghiệp lạc hậu, dựa vào sách giáo khoa chúng minh nhận định này ?

HS: Nghe câu hỏi, suy nghĩ, tìm trong sách giáo khoa

+ Trả lời

GV: Nghe học sinh trả lời, hướng các em đi đứng vấn đề

+ Bổ sung kiến thức

GV hướng dẫn học sinh khai thác hình ảnh

“Tình cảnh người nông dân Pháp trước cách mạng”

Trước hết giáo viên miêu tả về bức tranh (Sử dụng phụ lục 1)

Tại sao người nông dân già nua ốm yếu lại phải cõng trên lưng hai người to béo kia?

Với gánh nặng đè trên lưng như vậy nguyện vọng của họ là gì?

GV: bổ sung thêm kiến thức về gánh nặng thuế

má của người nông dân (Phụ lục 2)

+ Chốt kiến thức

GV: Tại sao nói công, thương nghịêp Pháp lúc này đã phát triển?

HS: nghe câu hỏi, suy nghĩ, căn cứ vào sách giáo khoa để trả lời câu hỏi

+ Trả lời

GV: nghe học sinh trả lời câu hỏi, hướng các

em đi đúng hướng

+ Bổ sung kiến thức: công thương nghiệp phát triển nhưng lại bị nhà nước thi hành nhiều chính sách cấm đoán khắt khe như thuế nặng

sự kiểm soát chặt chẽ, sản xuất theo khuân mẫu

có sẵn…

Mâu thuẫn gay gắt về kinh tế giữa tư sản với nhà nước phong kiến

b Chính trị xã hội

Em hiểu thế nào là chế độ quân chủ chuyên chế?

?

Trang 3

đặc lợi, không phải nộp

thuế

_Đẳng cấp ba, không có

quyền lợi chính trị, phải

đóng mọi thứ thuế

Mâu thuẫn xã hội gay

gắt

2 Cuộc đấu tranh trên lĩnh

vực tư tưởng

_Trào lưu triết học ánh

sáng xuất hiện

_Nguồn gốc:

+ Những thành tựu mới của

khoa học

+ Sự phát triển của mầm

mống kinh tế tư bản chủ

nghĩa

_Nội dung:

+ Phê phán kịch liệt sự thối

nát của chế độ phong kiến,

và nhà thờ Ki-tô giáo

+ Đưa ra lý thuyết về việc

xây dựng nhà nước mới

_ Đại diện: Mông-te-xki-ơ,

Vôn-te, Rút-xô

_Vai trò: dọn đường cho

cách mạng bùng nổ

HS: lắng nghe câu hỏi, suy nghĩ, dựa vào hiểu biết của mình để trả lời

+ Trả lời

GV: nghe câu trả lời của học sinh

+ Nhận xét

GV: Minh họa mâu thuẫn xã hội nước Pháp trướ cách mạng bằng sơ đồ ba đẳng cấp (Phụ lục 3)

GV: dựa vào sách giáo khoa một em hãy cho thầy biết trào lưu triết học ánh sáng ra đời trên

cơ sở nào?

HS: nghe câu hỏi, dựa vào sách giáo khoa trả lời câu hỏi

+ Trả lời

GV: nghe câu trả lời của học sinh, hướng các

em đi đúng vấn đề

+ nhận xét

Nội dung chủ yếu của trào lưu triết học này là gì?

+ Trả lời

+ nhận xét

GV: hướng dẫn học sinh tìm hiểu về các đại diện của trào lưu triết học ánh sáng (sử dụng

đồ dùng trực quan treo tường) thông qua các câu hỏi gợi mở kích thích trí tò mò hiểu biết của các em : em có biết gì về các đại diện của tào lưu triết học ánh sáng?; em có biết câu nói nổi tiếng nào về các nhân vật này?

+ Giới thiệu cho học sinh về các đại diện của trào lưu triết học ánh sáng

Vai trò của trào lưu triết học ánh sáng là gì?

?

Trang 4

II Tiến trình của cách

mạng

1 Cách mạng bùng nổ Nền

quân chủ lập hiến

_ Ngày 5/5/1789, Lui XVI

triệu tập hội nghị ba đẳng

cấp

_Ngày 14/7/1789, quần

chúng nhân dân tự vũ trang

tấn công các sở, chiếm

ngục Bax-ti Cách mạng

bùng nổ

_ Sau sự kiện 14/7 phong

trào lan rộng ra cả nước,

chính quyền cách mạng

được thành lập nằm trong

tay đại tư sản tài chính gọi

là phái Lập hiến

_Tháng 8/1789, Tuyên

ngôn Nhân quyền và Dân

quyền được thông qua

_ Các chính sách của phái

Lập hiến:

+ bãi bỏ quy chế phường

hội, cho phép tự do buôn

bán

+Tổ chức hành chính theo

quy chế mới

_Tháng 9/1791, Hiến pháp

được thông qua, xác lập

quyền thống trị của giai cấp

tư sản dưới hình thức quân

chủ lập hiến

_ Tháng 4/ 1792, chiến

tranh giữa Pháp và liên

quân phong kiến Áo-Phổ

+ Trả lời

+ nhận xét

+ chốt kiến thức

Tại sao vua Lui XVI lại triệu tập hội nghị

ba đẳng cấp, ông ta có đạt được mục đích của mình hay không, tại sao?

+ Trả lời

+ nhận xét

+ bổ sung kiến thức (phụ lục 4)

GV: hướng dẫn học sinh khai thác kiến thức trong bức tranh “Tấn công ngục Ba-xti”

+ xây dựng một bài miêu tả về cuộc tấn công ngục Ba-xti (phụ lục 5)

GV: giải thích cho học sinh khái niệm “quân chủ lập hiến”

+ hướng dẫn học sinh khai thác kiến thức trong hình về “Phong trào nhân dân Pháp năm 1789” bằng cách: giải thích về các kí hiệu trên hình, sao đó yêu cầu học sinh nhận xét về quy mô phong trào

Em có biết bản tuyên ngôn Nhân quyền Dân quyền có bao nhiêu điều, nội dung chủ yếu của nó là gì?

+ Trả lời

+ nhận xét

+ bổ sung kiến thức: liên hệ với Tuyên ngôn Độc lập của Việt Nam

GV: chính sách của phái Lập hiến có những ưu điểm và hạn chế nào?

?

Trang 5

bùng nổ.

_Ngày 11/7/1792, Quốc hội

tuyên bố “Tổ quốc lâm

nguy” và ra sắc lệnh tổng

động viên quân tình

nguyện

+ Trả lời

+ nhận xét

+ bổ sung kiến thức

GV: hướng dẫn học sinh so sánh hình thức nhà nước quân chủ lập hiến-quân chủ chuyên chế GV: dẫn dắt kết thúc bài học để tìm hiểu liệu nước Pháp cách mạng có đứng vững trước cuộc chiến tranh xâm lược của liên quân phong kiến Áo-Phổ? Hành động phản quốc của Lui XVI và hoàng hậu Mari Ăngtoanet sẽ phải trả giá ra sao chúng ta sẽ tiếp tục tìm hiểu ở tiết học sau

5 Củng cố

Giáo viên đưa ra các câu hỏi vừa giúp học sinh tái hiện lại kiến thức đã học vừa nâng cao sự hiểu biết của các em

Nguyên nhân sâu sa nào dẫn đến bùng nổ cuộc cách mạng tư sản Pháp? Tác dụng của các chính sách của phái Lập hiến đối với nước Pháp?

D Phụ lục

Phụ lục 1 Quan sát bức tranh các em thấy người ngồi ở trên phía trước, mình mặc áo choàng đen ngực đeo cây thánh giá là đại diện cho tầng lớp Tăng lữ Người ngồi đằng sau mạc quần áo diêm rúa, đầu đội mũ lông chim, bên hông đeo một cây kiếm dài, đại diện cho tầng lớp Quý tộc Trong túi quần túi áo của tăng lữ, quý tộc thò ra những giấy tờ, đó chính là những văn tự, khế ước cho vay nợ và quy định những nghĩa vụ phong kiến mà có lẽ đến hàng nghìn năm sau người nông dân Pháp cũng không trả hết Người đàn ông già nua

ốm yếu đang cõng trên lưng hai đẳng cấp tăng lữ và quý tộc chính là đại diện cho giai cấp nông dân Pháp Dưới chân người nông dân là các loại thú, chim, thỏ do bọn quý tộc thả ra mặc sức phá hoại mùa màng

Phụ lục 2 Với số hoa lợi thu được hàng năm người nông dân phải nộp tô thuế hết sức nặng nề Nông dân thường phải nộp 50% thu hoạch cho nhà nước, 25% thu hoạch nộp cho chủ đất, 10% nộp cho nhà thờ Ngoài ra người nông dân còn phải nộp các khoản thuế phụ thu khác như thuế cầu, thuế đường, thuế lò

?

Trang 6

nướng bánh mì, thuế say xát… Một nghịch lý là khi cầu đã gãy, đường đã hỏng, cối xay không dùng được nữa nhưng người dân vẫn phải nộp thuế

G

Nhà th? Nông dân Nhà nư?c Lãnh chúa

i

áo viên minh họa bảng biểu đồ

Phụ lục 3

Phụ lục 4

50%

10%

25%

15%

Thu nhập của người nông dân Pháp trước cách mạng

Cách mạng bùng nổ

Muốn duy trì chế độ phong kiến.

Tăng lữ

Được hưởng mọi đặc quyền Đặc lợi Đẳng cấp ba

Bình dân

Phải đóng mọi thứ thuế Không có quyền lợi chính trị.

Quý tộc

Trang 7

Trước cách mạng nền quân chủ Pháp bị khủng hoảng trầm trọng Năm

1787-1789, nạn khủng hoảng công thương nghiệp xảy ra, nạn mất mùa đói kém xảy ra vào năm 1788-1789 trong khi đó giai cấp thống trị vẫn ra sức bóc lột tăng thuế cũ, đặt thêm thuế mới

Mặt khác do sử dụng ngân quỹ vào các cuộc ăn chơi, hội hè xa xỉ, xây dựng cung điện cho hoàng gia… Nhà nước đã nợ đến 4,5 tỉ Livrơ không có khả năng tri trả

Về phía Lui XVI ông ta là một con người phì nộn, lười biếng ông ta thường ngủ gật trong khi chủ trì các cuộc họp, nhưng lại là người ăn chơi hết sức xa

xỉ Ông ta có đến 1875 con ngựa và 1400 người giữ ngựa Ở các tỉnh còn dự trữ đến 12.000 con nữa Trong khi sức kéo trong nông nghiệp thì thiếu trầm trọng, ruộng đất phải bỏ hoang

Phụ lục 5 Pháo đài Ba-xti được xây dựng để bảo vệ kinh thành Pari Đây là pháo đài hết sức kiên cố, có hào sâu ngăn cách, có cầu treo và đại bác phòng giữ Pháo đài cao 24m, tường bao quanh dày 3m với 8 tháp canh cao 30m Về sau nhà vua dùng pháo đài để giam giữ và giết hại những người có tư tưởng chống đối Do đó, ngục Ba-xti được coi là biểu tượng của chế độ phong kiến Sáng sớm 14/7/1789, 300.000 quần chúng Pari, cầm vũ khí bao vây, tấn công ngục Ba-xti Đến gần trưa, quần chúng tấn công xô vào cửa lớn pháo đài Nhưng, cây cầu treo-con đường duy nhất vào pháo đài đã bị cắt đứt Nhiều người dũng cảm nối lại cây cầu treo nhưng không được Bỗng nhiên một loạt súng vang lên từ phía pháo đài nhiều người ngã xuống, máu đã chảy Máu chảy càng làm cho tinh thần cách mạng của quần chúng dâng cao, một cuộc tấn công mãnh liệt bắt đầu, đến chiều pháo đài thất thủ, biểu tượng của chế độ quân chủ chuyên chế đã nằm trong tay quần chúng Để kỉ niệm

sự kiện quan trọng này, sau này ngày 14/7 được lấy là ngày quốc khánh Pháp

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	44,3 KB