Công tác chủ nhiệm có vai trò rất quan trọng trọng việc nâng cao chất lượnggiảng dạy và giáo dục trong nhà trường phổ thông và giáo viên chủ nhiệm là ngườiđược hiệu trưởng bổ nhiệm trong
Trang 13 Phạm vi của sáng kiến(đối tượng, không gian, thời gian) 4
II – CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ THỰC TIỄN
2.2 Các giải pháp đã thực hiện ở những năm học trước 6
III – NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến 7
1.4 Giáo dục đạo đức/ giá trị sống, rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh 101.5.Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh 11
Trang 3Công tác chủ nhiệm có vai trò rất quan trọng trọng việc nâng cao chất lượnggiảng dạy và giáo dục trong nhà trường phổ thông và giáo viên chủ nhiệm là ngườiđược hiệu trưởng bổ nhiệm trong số những giáo viên có kinh nghiệm và có uy tín.
Là người tổ chức các hoạt động giáo dục trong lớp, các hoạt động tập thể và chịutrách nhiệm trước hiệu trưởng về công tác giáo dục đạo đức, lối sống và chuẩn
kiến thức kĩ năng cần đạt của lớp mình Sáng kiến “Một số biện pháp góp phần làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớp 4 trường PTDTBT Tiểu học 2 xã Thiện Tân năm học 2019 - 2020” tôi đưa ra thực trạng và nguyên nhân học sinh còn hạn chế
về các nề nếp trong khi đi học, việc thực hiện nhiệm vụ của người học sinh, phẩmchất đạo đức chuẩn mực và các kĩ năng sống của lớp tôi làm công tác chủ nhiệm.Trong sáng kiến này, để nâng cao chất lượng giáo dục học sinh trong công tác chủnhiệm lớp, tôi cũng đề xuất một số biện pháp về làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớptôi phụ trách để giúp các em học sinh trở thành một người có năng lực, có phẩmchất đạo đức, lối sống chuẩn mực, nhân cách tốt trong xã hội Một số biện pháp cụthể là:
+ Xây dựng bộ máy tự quản của lớp - Bầu Ban cán sự tự quản học sinh.
+ Xây dựng giờ học thân thiện.
+ Xây dựng lớp học yêu thương.
+ Giáo dục đạo đức/ giá trị sống, rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh.
+ Tổ chức các hoạt động vui chơi lành mạnh.
Sáng kiến kinh nghiệm, với đề tài: “Một số biện pháp góp phần làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớp 4 trường PTDTBT Tiểu học 2 xã Thiện Tân năm học
2019 - 2020 ” giới thiệu cùng với bạn bè đồng nghiệp, góp một phần nhỏ vào công
tác chủ nhiệm học sinh Tiểu học nói chung và chủ nhiệm lớp 4 nói riêng, nhằm đưa ra một số biện pháp tốt nhất để giáo dục học sinh nói chung và mỗi học sinh mình chủ nhiệm nói riêng một cách hoàn thiện nhất
I PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn sáng kiến
Trang 4Giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học có một vị trí vô cùng quan trọng trongviệc hình thành cho học sinh những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn vàlâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng sống cơ bản để họcsinh hoàn thiện ở Tiểu học và tiếp tục học Trung học cơ sở.
Chính vì lẽ đó, Đảng và Nhà nước ta đã xác định sự nghiệp trồng ngườikhông chỉ là sự nghiệp của toàn nhân loại nói chung mà còn của toàn Đảng, toàndân ta nói riêng Đối với nước ta, giáo dục được xác định là “Quốc sách hàng đầu”,
là vô cùng quan trọng và cấp thiết bởi sự thành đạt của một con người, sự pháttriển của một thế hệ, sự hưng thịnh của đất nước đều phụ thuộc vào kết quả củahoạt động giáo dục “Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồngngười” Hơn thế, trong một thời đại hội nhập kinh tế, thời đại công nghệ thông tinphát triển như vũ bão hiện nay thì giáo dục lại vô cùng cần thiết Làm thế nào đểnhững người chủ tương lai của đất nước có đủ đức lẫn tài? Làm thế nào để sựnghiệp giáo dục mang lại hiệu quả tốt? Đây chính là trách nhiệm chung của toàn
xã hội, của tất cả những người làm công tác giáo dục, đặc biệt là của người giáoviên chủ nhiệm lớp – Người trực tiếp và thường xuyên nhất tiếp xúc với các emhọc sinh Bởi vậy, người gần gũi nhiều nhất với các em học sinh, người luôn ở bêncạnh giải đáp mọi khó khăn thắc mắc của các em, người mà các em kính trọng vàyêu quí nhất, người mà được các em xem như là cha là mẹ không ai khác chính làngười giáo viên chủ nhiệm lớp
Là một giáo viên chủ nhiệm, tôi rất mong muốn học trò của mình là nhữngcon ngoan, trò giỏi để sau này lớn lên các em tự tin, năng động, bản lĩnh bước vàođời, trở thành những người công dân có ích cho xã hội Và đây cũng là lí do để tôi
chọn sáng kiến cải tiến kĩ thuật mang tên: “Một số biện pháp góp phần làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớp 4 trường PTDTBT Tiểu học 2 xã Thiện Tân năm học
2019 - 2020”
2 Mục tiêu của sáng kiến
Nghiên cứu, vận dụng đề tài, rút ra bài học kinh nghiệm trong quá trìnhchủ nhiệm lớp góp phần nâng cao chất lượng trong công tác giảng dạy và giáo dụctoàn diện học sinh tại lớp 4 trường PTDTBT Tiểu học 2 xã Thiện Tân năm học
2019 – 2020
3 Phạm vi của sáng kiến
- Đối tượng: Học sinh lớp 4
- Không gian: Trường PTDTBT Tiểu học 2 xã Thiện Tân
- Thời gian: từ tháng 4/ 2019 đến tháng 4/2020
II CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ THỰC TIỄN
1 Cơ sở lí luận
Trong lịch sử nhân loại, giáo dục đã không ngừng phát triển và là động lực
để phát triển kinh tế xã hội; giáo dục đã phục vụ đắc lực cho xã hội, kịp thời điềuchỉnh qui mô, thích ứng nhanh với những yêu cầu biến đổi nguồn nhân lực Ngượclại, sự phát triển nhanh của kinh tế xã hội, của khoa học kỹ thuật cũng đã tác độngtrở lại để phát triển giáo dục Hiện nay các nước phát triển, cũng như các nướcđang phát triển đều quan tâm cải cách giáo dục nhằm đáp ứng yêu cầu hội nhập
Trang 5hóa, quốc tế hóa Đây là thời cơ và cũng là thách thức đối với quốc gia đang pháttriển (trong đó có Việt Nam) Một mặt nó tạo ra cơ hội cho giáo dục phát triển donhu cầu về nguồn nhân lực có trí tuệ ngày càng tăng Mặt khác, kinh tế đòi hỏigiáo dục đáp ứng nhu cầu trước mắt và đón đầu, định hướng đúng cho tương lai.Một ngôi nhà vững chắc thì cần có một nền móng vững chắc Bởi thế ngay từtrường Tiểu học, học sinh phải được học đầy đủ các môn học để phát triển toàndiện Ngoài việc lĩnh hội các kiến thức môn học, các em còn cần được trang bị chomình nhiều kĩ năng khác như: giao tiếp, kĩ năng sống, xử lý tình huống, biết phânbiệt đúng sai,…thì mới tạo tiền đề cho các em bước tiếp lên các cấp học cao hơn,tiến đến hoàn thiện nhân cách cho các em sau này.
Là người giáo viên dạy Tiểu học, hầu như chịu hoàn toàn trách nhiệm về lớpmình phụ trách, trực tiếp giảng dạy các môn học, đồng thời tổ chức, hướng dẫn tất
cả các hoạt động giáo dục Trong những giờ tới trường giáo viên chủ nhiệm lúcnào cũng ở cạnh các em, là người “mẹ thứ hai” của các em, luôn gần gũi, dõi theomọi hành động, hành vi của từng em trong lớp Học sinh tiểu học còn chưa biếthành động độc lập, giáo viên phải là người tổ chức các hoạt động, làm sao chotừng em học sinh có được công việc thích hợp và bộc lộ được khả năng của mình
Mở rộng và khơi sâu trí thức, rèn luyện kĩ năng, giáo dục ý thức tự giác và ứng xử,thỏa mãn nhu cầu, kích thích sự hứng thú, phát triển năng lực của học sinh Trongmắt các em, giáo viên chủ nhiệm là “Thần tượng”, là người mà các em tin tưởngtuyệt đối nhất, cô giáo nói gì các em cũng nghe, vâng lời cô giáo là cái duy nhất có
ở tất cả các em học sinh Chính vì thế mà người giáo viên chủ nhiệm phải chútrọng từng lời nói, hành động, việc làm chuẩn mực nhất trước học sinh, là tấmgương sáng để các em noi theo Qua công tác chủ nhiệm, người giáo viên tiểu họcgóp phần to lớn trong việc hình thành và phát triển toàn diện cho các em, giúp các
em trở thành người có ích cho xã hội, gia đình và bản thân, để các em trưởngthành, lớn lên, vững vàng bước vào đời
2 Cơ sở thực tiễn
Năm học 2019- 2020 tôi được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 4
+ Tổng số học sinh: 38 Nam: 29 Nữ: 9 Khuyết tật: 1
+ Lực học của học sinh khá đồng đều Hầu hết các phụ huynh học sinh đềuquan tâm đến việc học của các em Cơ sở vật chất dạy và học của trường tương đốikhang trang, đầy đủ các phòng học, phòng học thoáng mát, sân tập TDTT, nhà vệsinh sạch sẽ
* Khó khăn:
- Gia đình em của các em chủ yếu là thuần nông, thời gian bố mẹ đi làm
Trang 6nhiều, ít có thời gian dành cho sự dạy dỗ, chỉ bảo cho con cái.
- Lớp có 15 em thuộc nghèo và một số em gia đình kinh tế còn khó khăn nênảnh hưởng đến cuộc sống của các em, sự chăm lo về mọi mặt không được đầy đủ, chu đáo Có 33 em nhà ở xa trường, việc đi lại tốn nhiều thời gian, đi suốt đoạn đường xa, mệt mỏi nên ảnh hưởng tới sức khỏe khi các em đến lớp
- Một số em ham chơi, không chăm học, không tích cực, không biết, không hiểu là các em càng không chịu học, không để ý gì đến những lời giảng giải phân tích của cô
- Một số em tâm trạng không được tốt, vốn giao tiếp và năng lực hạn chế, sức khỏe không đảm bảo, thể trạng gầy, nhỏ so với các bạn đồng trang lứa
- Gia đình các em đa số đi làm xa để con ở với ộng, bà, một số phụ huynh không biết chữ và khi đi làm về là nghỉ ngơi rồi đi ngủ, không còn thời gian bảo ban các em học, xem ti vi, đọc báo, đọc sách,…để mở rộng tầm hiểu biết, tầm nhìn
2.2 Các giải pháp đã thực hiện ở những năm học trước:
Năm học trước khi làm công tác chủ nhiệm lớp 4B trường PTDTBT Tiểuhọc 2 xã Thiện Tân Vào đầu năm, tôi tiến hành nghiên cứu tìm hiểu về quá trìnhtiếp thu bài, học bài và những hành vi ứng xử, giao tiếp, kĩ năng sống, sự nắm bắtkiến thức của học sinh Sau hai tuần đầu năm học, qua trao đổi, tìm hiểu, tôi hướngtới một vài số liệu có nội dung chủ yếu sau:
Tổng số
HS
38 1 Học sinh chưa tự giác học bài cũ 22/38 58%
38 2 Học sinh viết chữ sai lỗi nhiều, chưa đẹp 20/38 52,6%
38 3 Học sinh học chưa chú ý, tiếp thu chậm 17/38 45%
38 4 Học sinh nói trống không, chưa lễ phép 25/38 65,8%
Trang 7huống chưa kịp thời, học sinh phạm lỗi thì cho qua, chưa có sự bảo ban tỉ mỉ Thực
tế những biện pháp tôi đã vận dụng trong công tác chủ nhiệm lớp chưa thực sựmang lại hiệu quả, sử dụng phương pháp giáo dục thiếu linh hoạt, chưa chú ý đếncác phong trào thi đua của nhà trường đề ra Giáo viên chưa chú ý đến việc tìmhiểu nguyên nhân tại sao mỗi khi học sinh mắc lỗi để giải quyết triệt để vấn đề nảysinh, mà chỉ toàn khẳng định, áp đặt cái sai mà học sinh đã gây ra Vì vậy, nhữnggiải pháp mới trong công tác chủ nhiệm đối với lớp 4 thực sự cần thiết
III NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến
Nhận thức được tầm quan trọng và qua quá trình làm công tác chủ nhiệm vớinhững giải pháp đã áp dụng và đem lại hiệu quả thiết thực Tôi đưa ra những giảipháp cơ bản nhằm làm tốt công tác chủ nhiệm lớp tại trường PTDTBT TH 2 xãThiện Tân Đó là:
1.1 Xây dựng bộ máy tự quản của lớp
Ngay từ đầu năm, sau khi được Ban giám hiệu nhà trường phân công chủnhiệm lớp 4, tôi bắt tay vào việc ổn định tổ chức lớp Ở lứa tuổi này, các em có khảnăng tự quản, phát huy tốt trách nhiệm của bản thân trong mọi công việc trên tinhthần dân chủ, luôn tôn trọng tin tưởng và giáo dục cho các em ý thức tự giác, tíchcực phê bình và tự phê bình Kích thích tính tự trọng và tình đoàn kết, giúp đỡ lẫnnhau cùng tiến bộ ở mỗi học sinh Tôi xây dựng ban cán sự của lớp nhằm thúc đẩy
sự phát triển về đạo đức, tình cảm và ý thức xã hội của học sinh thông qua nhữngkinh nghiệm hoạt động thực tế của các em trong mối quan hệ của các em vớinhững người xung quanh; đảm bảo cho các em tham gia một cách dân chủ và tíchcực vào cuộc sống học đường; tạo cơ hội cho các em tham gia toàn diện vào cáchoạt động của nhà trường và phát triển tính tự chủ, sự tôn trọng, bình đẳng, tinhthần hợp tác và đoàn kết của học sinh; giúp các em phát triển kĩ năng ra quyếtđịnh, kĩ năng hợp tác và kĩ năng lãnh đạo, đồng thời cũng chuẩn bị cho các em ýthức trách nhiệm khi thực hiện những quyền và bổn phận của mình
Trước khi thành lập Ban cán sự lớp, tôi thường mời các giáo viên bộ môn thamgia giảng dạy ở lớp của mình cũng như phụ huynh học sinh của lớp cùng họp bàn
về việc thành lập Ban cán sự lớp Việc tham gia của phụ huynh học sinh sẽ gópphần làm tăng thêm sự quan tâm của họ đối với việc học tập của con em mình cũngnhư giúp họ hiểu biết thêm về tình hình lớp góp phần phối hợp chặt chẽ giữa giáoviên và cộng đồng trong việc giáo dục học sinh
Ban cán sự của lớp gồm Lớp trưởng, Lớp phó, Tổ trưởng, Tổ phó Quy trìnhbầu được tôi tiến hành như sau:
- Cho học sinh nắm được vai trò, nhiệm vụ và quyền lợi của Ban cán sự lớp: + Lớp trưởng: Quán xuyến chung công việc của cả lớp, thay mặt giáo viênkiểm tra, đôn đốc việc thực hiện những qui định của lớp, của trường: đôn đốc cácbạn thực hiện truy bài, kiểm tra đồng phục, việc xếp hàng ra vào lớp, xếp hàng khithể dục, sinh hoạt tập thể Hàng tuần, hàng tháng, học kì, năm học và có báo cáocho giáo viên chủ nhiệm
Trang 8+ Lớp phó phụ trách học tập: Kiểm tra việc làm bài và chuẩn bị bài, đồ dùnghọc tập ở nhà của các bạn và giúp đỡ các bạn khi các bạn chưa hiểu bài… và báocáo cho lớp trưởng kết quả học tập của lớp hàng tuần, hàng tháng.
+ Lớp phó phụ trách văn thể: Thường xuyên giữ nề nếp hát đầu giờ, giờ ra
chơi vào, sinh hoạt văn nghệ cuối tuần, trong các đợt thi do trường, lớp tổ chức
+ Lớp phó phụ trách lao động: Quán xuyến cả lớp khi làm vệ sinh lớp, khi lớp
lao động, vệ sinh cá nhân
+ Các tổ trưởng: Theo dõi các hoạt động của nhóm, nắm kết quả học tập của
từng tổ viên, xếp loại đánh giá tổ viên và báo cáo cho lớp trưởng tổng hợp
- Khuyến khích học sinh ứng cử vào Ban cán sự lớp, nhóm đề cử
- Gợi ý cho các học sinh xây dựng kế hoạch tranh cử, viết bài thuyết trình (có
tư vấn của giáo viên, bạn bè, )
- Thuyết trình của các ứng viên
- Bầu cử, công bố kết quả và Ban cán sự lớp mới ra mắt
- Thành lập các Ban, bầu trưởng ban, thư kí cũng được tiến hành như sau:Căn cứ vào hoạt động của lớp trong năm học, Ban cán sự lớp họp có sự thamgia tư vấn của giáo viên chủ nhiệm để dự kiến thành lập các ban cán sự của lớp vàthường phải thông qua ý kiến của tập thể lớp Thông thường tôi thường định hướngcho học sinh thành lập các ban như Ban học tập, Ban thư viện, Ban văn nghệ, thểdục-thể thao, Ban vệ sinh, Ban đại diện lớp
Việc bầu và thành lập các ban ,tôi thường gợi ý cho học sinh giới thiệu chứcnăng, nhiệm vụ của các ban; quyền lợi của người tham gia, suy nghĩ của bạn có thểlàm gì tốt nhất,
1.2 Xây dựng giờ học thân thiện:
Đối với một giờ học thân thiện tôi luôn thực hiện các bước sau:
Trước khi vào bài mới, tôi thường kể cho học sinh một câu chuyện hay đọcmột bài báo để gửi thông điệp bổ ích nào đó tới các em Trong quá trình dạy, ngoàikiến thức sách giáo khoa, tôi thường dành một ít thời gian trao đổi với các em vềbài học thiết thực trong cuộc sống để các em nói lên suy nghĩ của mình và dạy các
em những điều bổ ích về bài học làm người Tôi luôn cố gắng để xây dựng giờ họcthực sự thân thiện khi đứng trước các em học sinh Ngoài vai trò là người cô giáo,tôi còn là người chị và cũng là người bạn của các em nữa Có như thế tôi mới gầngũi học sinh, hiểu tâm lí các em hơn Trong quá trình học sinh xây dựng bài, tôiluôn gợi mở, tạo sự hứng thú cho các em, dù các em trả lời đúng hay sai Như vậy,tôi đã tạo động lực để các em xây dựng bài, hứng thú và tự tin khi phát biểu Chính
vì sự cởi mở, thân thiện của người thầy mà HS tự tin hơn Giờ học thân thiện vớitôi chỉ đơn giản là vậy Một lời nói mộc mạc, một cử chỉ chân thành, một nụ cườithân thiện, một ánh mắt trìu mến, sự ứng xử khéo léo của người thầy sẽ tạo tínhtích cực cho giờ học thân thiện
Ngoài việc giáo dục đạo đức cho các em thì tôi thường tâm sự với học sinhtrong những giờ giải lao để nắm bắt tâm tư, tình cảm của các em Tôi thường tìmhiểu xem các em có thích cách làm của bạn Bình, bạn Quân đó hay chưa, vì sao?Bạn nào trong lớp là hiếu động nhất, bạn nào hiền nhất, khuyên các em khôngđược đối xử không công bằng với các bạn trong lớp, nhất là đối với những bạn học
Trang 9sinh có hoàn cảnh khó khăn thì chúng ta nên giúp đỡ vì bạn không có đủ điều kiệnnhư mình thì mình phải thương yêu và giúp đỡ bạn nhiều hơn Từ những buổi tâm
sự đó, tôi đã tạo nên mối quan hệ gần gũi với học sinh hơn, biết được học sinh cần
gì và không thích gì Học sinh thì mạnh dạn hơn trong việc nêu ý nghĩ của mìnhvới cô giáo và qua đó cũng biết cùng nhau giúp đỡ các bạn trong lớp
1.3 Xây dựng lớp học yêu thương:
Lớp 4 tổng số có 38 em, tôi chia lớp thành 8 nhóm học tập, các em tự đặttên cho nhóm của mình gắn liền với mô hình Vườn hoa Đất Việt: Nhóm mai vạnphúc; Vàng anh lá mít; Hoa hồng, hoa Cẩm tú cầu, Mắt nai, chuỗi ngọc, hoa Xácpháo, hoa đồng tiền Trong lớp trang trí bằng những cây yêu thương với nhữngkhẩu hiệu gần gũi, thân thương với các em; cây nội quy; góc sinh nhật, hòm thư bèbạn do chính bàn tay các em tự làm; thành lập Ban cán sự tự quản (do học sinh tựbầu) Tạo cho các em hứng thú học tập hơn, yêu trường yêu lớp hơn đúng với khẩu
hiệu: “ Mỗi ngày đến trường là một ngày vui” Bản thân các em thêm yêu trường
yêu lớp, gắn bó với ngôi nhà chung đó Việc trang trí lớp học thân thiện là một sựsáng tạo phù hợp với đặc điểm tâm lý học sinh nó tạo cho các em nhận thức về cáiđẹp và có ý thức gìn giữ trường lớp của mình sạch đẹp, góp thêm cho lớp học mộtluồng không khí thân thiện, thoải mái, sinh động, hăng say trong giờ học, rèn luyện
kĩ năng sống cho học sinh Vì vậy, tôi đã kết hợp với phụ huynh và học sinh để tổchức trang trí lớp học lựa chọn những công cụ phù hợp nhất với điều kiện của lớpmình Những công cụ mà theo tôi chúng đã được chứng minh là hữu ích cho công
tác quản lí hoạt động ở lớp, ở trường bao gồm: Hộp thư ”Điều em muốn nói”, Góc sáng tạo, Góc sinh nhật, Nội quy lớp, Góc Tiếng Việt, Góc Toán, là nơi
tạo không khí vui tươi trong lớp giúp các em biết quan tâm đến bạn bè, tạo điềukiện để các em biết cách tổ chức các buổi kỉ niệm nho nhỏ, tạo sự gắn kết giữa cácthành viên trong lớp
Từ những công cụ trong lớp, tôi có thể hướng dẫn các em hiểu ý nghĩa củaviệc xây dựng các công cụ cũng như việc sử dụng chúng để tham gia vào các hoạtđộng học tập.Thông qua đó tôi có thể phát hiện và nuôi dưỡng các tiềm năng; giảiđáp những băn khoăn, lo lắng; giúp các em phát triển niềm đam mê, sự sáng tạo vàhình thành nhân cách cùng các kĩ năng sống khác
Việc giáo dục học sinh bảo vệ xây dựng trường lớp xanh, sạch, đẹp và antoàn trong lớp, trong quá trình giáo dục tôi dạy lồng ghép vào các tiết dạy học hàngngày và các hoạt động ngoại khóa, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bằngnhững việc làm cụ thể như: Chăm sóc, trồng mới bồn hoa măng non, cuối tuần các
em được tham gia tổng vệ sinh trường, lớp
Tuyên truyền, vận động cha mẹ học sinh đưa đón các em đi và về trong nhữngngày mưa to, gió lớn để đảm bảo an toàn cho các em
Phối hợp với Ban chi hội phụ huynh của lớp hàng tháng vào thứ sáu của tuần
4 tổ chức sơ kết về việc thực hiện phong trào để khen thưởng đối với từng cá nhân
và nhóm học tập đạt kết quả tốt, đồng thời đôn đốc nhắc nhở những học sinh,nhóm thực hiện chưa tốt để các em cố gắng thực hiện tốt phong trào
Trang 10Cuối mỗi học kỳ đều có biên bản tổng hợp về việc thục hiện phong trào Qua
đó đúc rút kinh nghiệm về những mặt đã làm được để phát huy và những mặt còntồn tại để tiếp tục khắc phục
1.4 Giáo dục đạo đức/ giá trị sống, rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh.
Để vừa giáo dục kỹ năng sống, vừa tổ chức các hoạt động vui tươi lành mạnh
như nội dung thứ ba và thứ tư của phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” Tôi thường tổ chức các cuộc thi nhân các ngày lễ lớn như “Đố vui để học”, “Khám phá khoa học” Thông qua các cuộc thi tôi đã rèn
luyện cho các em được nhiều kỹ năng như: kỹ năng giao tiếp, ứng xử, kỹ năng giảiquyết vấn đề, kỹ năng hợp tác, chia sẻ…
Sau đây là một số tình huống mà tôi đã đưa ra trong cuộc thi “Xử lý tìnhhuống cuộc sống”
+ Một học sinh bị thầy giáo phạt quỳ và đánh vào mông ngay trước các bạn trong lớp vì không thuộc bài cũ, nếu là học sinh đó, em sẽ nói gì?
+ Một người nhờ em chuyển một gói hàng đến tận tay ông A cách đó 3 cây
số và trả tiền công cho em đến hai trăm nghìn đồng Em cảm thấy gói hàng đó có
gì không minh bạch không? Em sẽ làm gì?
+ Một người lớn tuổi hơn, rủ cùng xem phim đồi truỵ trên điện thoại di động Bạn sẽ làm gì?.
Trong thực tế không ít lần các em đã gặp phải những tình huống tương tự nhưvậy, nhưng không biết xử lý thế nào, có em sẽ làm thinh bỏ đi, không quan tâm, có
em lại oà khóc, có em xông lên làm ầm ĩ, có bạn giữ kín trong lòng, âm thầm chịuđựng… đó là những biểu hiện của việc thiếu kỹ năng sống Nhưng qua cuộc thi,điều làm cho giáo viên chủ nhiệm phải bất ngờ vì các em đưa ra nhiều cách xử lýtrong đó có những cách xử lý hay
Việc giáo dục hành vi đạo đức cho học sinh không chỉ dành riêng cho cácbuổi học, các giờ lên lớp mà phải luôn được quan tâm mọi lúc mọi nơi Việc làmnày đòi hỏi người giáo viên phải có tâm huyết, yêu thương học sinh hết mực dophải mất nhiều thời gian Để thực hiện tốt việc giáo dục hành vi đạo đức cho họcsinh mọi lúc mọi nơi tôi thường xuyên để mắt đến tất cả những sinh họat của họcsinh bên trong nhà trường từ trong học tập, vui chơi, giao tiếp với thầy cô, ngườilớn, bạn bè,…Khi các em có những biểu hiện bất thường về việc vi phạm hành viđạo đức, giáo viên phải kịp thời điều chỉnh cho các em một cách thật tế nhị, mềmdẻo, linh họat, tránh những lời nói xúc phạm như quát, mắng, phạt học sinh Khôngchỉ dừng lại ở khía cạnh giáo dục hành vi đạo đức đối với những học sinh vi phạmmọi lúc mọi nơi, tôi cũng thường xuyên, kịp thời tuyên dương những học sinh cónhững biểu hiện hành vi đạo đức tốt, nhằm gây lan tỏa , nhân rộng hành vi đạo đứctốt trong lớp
Ví dụ: Trong giờ chơi của học sinh, tôi có thể ngồi ở một nơi nào đó để quan
sát học sinh vui chơi, nếu các em có những biểu hiện vi phạm về hành vi đạo đứcnhư nói chuyện với bạn bằng mày-tao thì tôi kịp thời đến điều chỉnh cho các em.Hoặc trong giờ học, nếu có trường hợp viết của 1 học sinh hết mực mà có học sinhkhá cho bạn mượn viết thì phải kịp thời tuyên dương học sinh cho bạn mượnviết…
Trang 11Phân công học sinh có hành vi đạo đức tốt kèm sát một học sinh có hành viứng xử không tốt trong giờ ra chơi, hoặc trên đường đi học, về nhà để kịp thời báocáo cho giáo viên những biểu hiện sai lệch của bạn như không lễ phép với ngườilớn: không chào hỏi người lớn trên đường đi học, về nhà; xưng hô với bạn bè mày,tao Với việc làm này, tôi được học sinh cung cấp thông tin kịp thời nên điềuchỉnh có hiệu quả những hành vi sai lệch của các em.
Ví dụ: Việc phân công một học sinh một học sinh có hành vi đạo đức tốt kèm
một học sinh có hành vi đạo đức chưa tốt tôi thấy có kết quả rõ rệt Hằng ngày tôi
có thói quen lên lớp trước 15 phút Một hôm, có một học sinh chờ tôi sẵn ngay bàn
giáo viên, khi tôi bước vào lớp thì em liền bảo: “Thưa cô trưa hôm qua đi học về bạn Duy gặp người lớn không chào, em nhắc bạn còn chửi em và còn thách em ngày mai vào thưa cô đi” Lúc ấy tôi liền mời Duy đi chỗ khác và tìm cách giáo dục em Tôi nói: : “Em là học sinh mà gặp người lớn không chào hỏi là học sinh không ngoan và không được mọi người yêu mến” Trao đổi với em hồi lâu thì em
hứa với tôi là em sẽ thực hiện những điều tôi chỉ bảo Từ đó về sau tôi được thôngtin là em Duy khi gặp người lớn chào hỏi rất tốt
Bên cạnh đó tôi cũng tổ chức cho học sinh đi trải nghiệm tại nhà bia tưởngniệm các anh hùng liệt sĩ của xã Hoạt động này giúp các em biết đến ý nghĩa củacâu “Uống nước nhớ nguồn” Tổ chức cho các em tham gia tốt các phong trào như:quyên góp, ủng hộ quỹ từ thiện, quỹ vì người nghèo, mua tăm tre ủng hộ người mùthành phố Lạng Sơn, hũ gạo tình thương, với tổng số tiền 1 530 000 đồng
Với việc giáo dục đạo đức cho học sinh mọi lúc mọi nơi, mà hành vi đạo đứchọc sinh lớp tôi ngày được hoàn chỉnh, các em ngày càng ngoan và những hành viứng xử hạn chế của các em đã không còn nữa
1.5.Tổ chức các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh:
Hưởng ứng tham gia các hoạt động văn nghệ chào mừng ngày lễ lớn 20/11;hoặc đêm hội Trăng rằm, tôi hướng các em học sinh đến các loại hình văn nghệdân ca, các bài hát đồng dao, nhảy dân vũ, những bài múa vào dạy, tham gia vănnghệ của lớp, trường Thường xuyên tổ chức cho học sinh tham gia vào các tròchơi dân gian vào các hoạt động tập thể, hoạt động ngoài trời cho học sinh tạitrường, các trò chơi như kéo co, ô ăn quan, bịt mắt bắt dê, chơi chuyền, mèo đuổichuột, cuối tháng cho học sinh thi trò chơi dân gian tại lớp giữa các nhóm Tổ
chức cho học sinh ôn luyện kiến thức bằng các trò chơi như: Đoán nhanh - đoán đúng, Thi tìm hiểu về An toàn giao thông Nội dung thi tôi soạn gây được sự
thích thú, hào hứng cho học sinh mỗi lần tham gia Tổ chức cho học sinh tìm hiểucác sự kiện lịch sử trọng đại của đất nước
Việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt tập thể và các trò chơi cho cả lớp nêncác em trở nên rất tự tin, rất năng động sáng tạo Và điều quan trọng là tôi đã thực
sự xây dựng được một môi trường học tập thân thiện, học sinh tích cực Sĩ số củalớp tôi luôn đảm bảo, chất lượng học tập của học sinh ngày càng nâng cao
Ví dụ:
Trong tiết sinh hoạt tập thể tôi tổ chức cuộc thi Tìm hiểu về An toàn giao thông, với mục đích ôn luyện kiến thức và giáo dục các em về an toàn giao thông.
Cách thức tiến hành:
Trang 12- GVCN chuẩn bị sẵn bộ câu hỏi về chủ đề an toàn giao thông Mỗi câu hỏiđều trên một tờ giấy nhỏ, được gấp lại và gắn trên cây hoa của lớp.
- Học sinh xung phong trả lời: Nếu trả lời đúng sẽ được khen và tặng thưởngmón quà nhỏ (có thể là chiếc bút chì, cây tẩy, tờ giấy màu ) Các em rất sôi nổi,mạnh dạn tự tin khi tham gia
Việc ôn luyện lại kiến thức cho HS bằng cách tổ chức các cuộc thi vừa chơivừa học, các em rút ra được bài học An toàn giao thông là bảo vệ chính mình vàbảo vệ gia đình, cho cả cộng đồng và xã hội
2 Đánh giá kết quả thu được
2.1 Tính mới, tính sáng tạo:
- Tính mới: Sáng kiến đưa ra điểm mới ở việc xây dựng tập thể lớp không theo hình thức Ban cán sự lớp tự quản như năm học trước và các cách thức mới trong công tác chủ nhiệm của giáo viên nhằm giáo dục các em học sinh đạt hiệu
quả tốt hơn.
- Tính sáng tạo:
Các phương pháp, biện pháp được đưa ra trong sáng kiến được vận dụngmột cách linh hoạt, không nhất thiết phải theo thứ tự trước, sau mà sử dụng bất kỳlúc nào, trường hợp nào cảm thấy phù hợp, cùng một lúc có thể sử dụng cả hai biệnpháp, như: việc học tốt ở lớp chưa đủ mà cần phải học tốt ở nhà thì mới có kết quảtốt Học tốt không chưa đủ mà cần phải có đạo đức tốt, nhân cách tốt Cuối cùng
nhằm giúp các em hưởng ứng mạnh mẽ, hứng thú, phấn khởi và cảm thấy “Mỗi ngày đến trường là một niềm vui”.
2.2 Khả năng áp dụng và mang lại lợi ích thiết thực của sáng kiến:
a) Khả năng áp dụng hoặc áp dụng thử, nhân rộng:
Với một số biện pháp thực hiện tốt công tác chủ nhiệm này tôi thấy áp dụng
có hiệu quả, nhân rộng tại đơn vị trường PTDTBT TH2 xã Thiện Tân và có thể là ýkiến trao đổi với các đồng nghiệp ở trường bạn trong các buổi sinh hoạt cụmchuyên môn
b) Khả năng mang lại lợi ích thiết thực
a Hiệu quả kinh tế:
Việc vận dụng các giải pháp mới trong công tác chủ nhiệm ở lớp 4 của tôiphụ trách đã đem lại những hiệu quả thiết thực Đối với các em học sinh: các emhứng thú học tập, các em có nhiều tiến bộ rõ rệt trong học tập cũng như rèn luyệnđạo đức Các em thi đua nhau thực hiện tốt các hoạt động mà giáo viên đưa ra Lớptôi cũng đã đạt được nhiều thành tích trong các mặt học tập và các phong trào donhà trường phát đông:
Ví dụ: Các cuộc trải nghiệm do nhà trường tổ chức, hoặc các hoạt động phong trào của lớp đều được phụ huynh đồng thuận, nhất trí cao Phụ huynh hỗ trợ 115 công lao động, trang trí lớp đầu năm học, hỗ trợ hũ gạo tình thương, 3 xuất quà tết vì người nghèo, tham gia cùng học sinh trưng bày mâm ngũ quả ngày Hội trăng rằm…
Đối với phụ huynh học sinh: tin tưởng, yên tâm đối với việc dạy bảo củagiáo