Lời mở đầu Cuộc đời của con người có ít nhất 2/3 thời gian ở nội thất, những đồ đạc này do con người, gia đình và toàn xã hội cấu thành có tác dụng không thể thay thế.Cùng với sự phát t
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lời mở đầu
Cuộc đời của con người có ít nhất 2/3 thời gian ở nội thất, những đồ đạc này do con người, gia đình và toàn xã hội cấu thành có tác dụng không thể thay thế.Cùng với sự phát triển của xã hội thì nhu cầu về nhà ở ngày càng tăng, và không ngừng tìm đến sự hoàn mỹ trong thiết kế.Có thể nói “kiến trúc
là mẹ đẻ của nghệ thuật trong đó có trang trí nội thất”.Loài người từ thủa sơ khai đã biết dùng các hình vẽ để trang trí cho hang đá của mình, loài chim biết trang trí tổ ấm bằng ống thảo mộc đủ màu sắc Đặc biệt, khi con người mới bắt đầu sơ chế gỗ thì sản phẩm mộc là vật phẩm nội thất được ưa chuộng nhất
và cùng với sự phát triển của xã hội thì sản phẩm mộc cũng được hoàn thiện hơn, ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng cuộc sống con người, phản ánh đời sống văn hoá tinh thần cũng như trình độ và cơ
sở vật chất của toàn xã hội
Theo đà phát triển của xã hội, nhu cầu đời sống của gia đình cũng có chuyển biến, thì nhà ở về hình thức và nội dung cũng được phát triển toàn diện hơn, các chức năng của từng bộ phận, từng không gian trong ngôi nhà
được thể hiện một cách rõ nét qua đặc điểm cũng như công dụng của nó
Phòng ăn là một trong các không gian quan trọng trong nhà ở Phòng
ăn không chỉ đáp ứng nhu cầu là nơi ăn uống, mà hiện nay nó phải thoả mãn thêm các tiêu chuẩn của căn phòng ăn thời hiên đại, tạo cảm giác thoải mái cho con người sau một ngày lao động mệt nhọc, để lấy lại cân bằng tự nhiên cho chúng ta Tạo cho con người sống trong không gian đó thấy được sự an toàn, tiện nghi của sự bố trí sắp xếp đồ vật, có cảm giác không khí gần gũi,
ấm cúng là điều mà các kỹ sư thiết kế nội thất cần giải quyết, để tạo cho cuộc
sống con người ngày càng hoàn thiện về các nhu cầu vật chất và tinh thần
2 Lý do chọn đề tài
Một trong những nhu cầu quan trọng và thiết thực nhất của con người
là nhu cầu ăn uống Chính vì thế, từ rất xa xưa cho tới ngày nay, không gian phòng ăn vẫn rất được quan tâm và chú trọng, bởi phòng ăn chính là một góc kiến trúc trong nhà, là một nơi mà các thành viên trong gia đình sum họp để cũng thưởng thức bữa ăn hàng ngày Xã hội ngày càng phát triển, ngày một
Trang 2ngày càng được nâng cao, nhu cầu “ăn no mặc ấm” giờ đã chuyển sang “ ăn ngon mặc đẹp” Con người cần có những không gian ấm áp, thoải mái, tiện nghi, văn minh hơn
Mỗi mục đích khác nhau sẽ có những yêu cầu khác nhau về đồ dùng, chẳng hạn như bộ bàn ghế, tùy mục đích sử dụng : Tiếp khách, làm việc, nghỉ ngơi…thì nó phải có kiểu dáng, kết cấu khác nhau Trong cuộc sồng hàng ngày của con người, ngoài các nhiệm vụ chính phục vụ cho công việc thì việc nghỉ ngơi, giải trí, thư giãn là những hoạt động, nhu cầu không thể thiếu Nó phục vụ, bổ trợ cho các hoạt động chính Những hoạt động mà gây cho con người cảm giác mệt mỏi, căng thẳng cần được một khoảng thời gian nhất định
để nghỉ ngơi, thư giản, giải trí để phục hồi sức khỏe Không gian thư giản, nghỉ ngơi, giả trí cần được bố trí sao cho người sử dụng có được cảm giác tận hưởng tối đa sự thoải mái, dễ chịu Trong không gian này, một bộ bàn ghế là
đồ dùng không thể thiếu và nó có ảnh hưởng trực tiếp đến mục đích sử dụng của không gian Hoạt động của không gian phòng ăn là hoạt động rất phổ biến, bàn ghế ngồi là đồ dùng không thể thiếu của không gian phòng ăn
Theo xu hướng hiện nay, nghiên cứu và thiết kế phòng ăn là một hướng
đi sát với thực tế Do vậy để tạo ra được một không gian phòng ăn đáp ứng đầy đủ các nhu cầu về tính tiện dụng cũng như tính kinh tế và thẩm mỹ thì vấn đề đặt ra là làm sao ta có thể thiết kế ra được một bộ sản phẩm bàn ghế phù hợp với cách bày đặt bố trí của tất cả các vật dụng trong phòng nhằm tạo
ra một khoảng không gian nội thất phòng ăn hoàn hảo và có thể sử dụng rộng rãi
Chính vì lý do trên, mà tôi thấy rằng thiết kế nội thất cho không gian phòng ăn là rất cần thiết Được sự đồng ý của khoa Chế biến lâm sản, bộ môn công nghệ xẻ - mộc, cùng với sự hướng dẫn của GS.HS Lê Thanh tôi tiến
hành thực hiện đề tài : “ Thiết kế bộ bàn ghế sử dụng trong không gian
phòng ăn gia đình ”
Trang 3CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN 1.1 Mục tiêu của đề tài
1.1.1 Mục tiêu tổng quát
Phòng ăn ngoài là nơi cung cấp lại năng lượng sau những buổi làm việc vất vả còn là nơi gặp gỡ thân mật của các thành viên trong gia đình.Bộ bàn ăn đóng vai trò rất quan trọng cho các phòng ăn.Nếu lựa chọn không phù hợp, chúng ta sẽ làm mất đi style của cả căn nhà và nó sẽ làm giảm chất lượng bữa
ăn vì thiếu sự thoải mái
Chính vì thế, mục tiêu của đề tài là thiết kế một sản phẩm bàn ghế sử dụng rộng rãi trong các không gian phòng ăn gia đình và tạo ra cảm giác thoải mái cho người sử dụng
1.1.2 Mục tiêu cụ thể
- Đưa ra được phương án thiết kế sản phẩm mộc là bộ bàn ghế phòng ăn
- Tổng hợp và phân tích đặc điểm của đối tượng sử dụng
- Tổng hợp và phân tích bàn ghế phòng ăn
- Tổng hợp và phân tích đặc điểm của không gian nội thất phòng ăn
- Đưa ra được mẫu bàn ghế cho phòng ăn sao cho phù hợp với người sử dụng và đảm bảo tính vững chắc, nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả kinh tế cũng như yếu tố thẩm mỹ
- Lập hồ sơ thiết kế cho sản phẩm bàn ghế phòng ăn
1.2 Nội dung nghiên cứu
- Điều tra khảo sát tình hình sử dụng không gian nội thất phòng ăn
- Đánh giá chức năng hoạt động của không gian phòng ăn
- Xây dựng hệ thống các bản vẽ của phương án thiết kế
- Tìm hiểu đặc điểm và khả năng sử dụng bàn ghế của không gian phòng
ăn
- Thiết kế sản phẩm theo mô hình đã chọn
Trang 41.4 Phương pháp nghiên cứu
- Kế thừa các lý thuyết có liên quan
- Điều tra,khảo sát,đánh giá thực tiễn
- Nghiên cứu theo phương pháp nhân trắc, tư duy logic,đồ hoạ máy tính
- Phân tích kế thừa mẫu có sẵn
Hy vọng có bộ sản phẩm tốt để thực hiện sản xuất hàng loạt, phục vụ rộng
rãi…
Trang 5CHƯƠNG 2 : CƠ SỞ LÝ LUẬN
không gian nội thất sẽ có một số mặt sau :
2.1.1 Yêu cầu chung đối với không gian phòng ăn
Khi xây dựng lên một không gian kiến trúc người ta phải đi từ yêu cầu
về chức năng, công dụng sau đó mới đi đến yêu cầu về thẩm mỹ và tính kinh
tế của nó
Phòng ăn là nơi để ta thưởng thức những bữa ăn ngon, chiêu đãi khách khứa, tiến hành các buổi tụ họp giao tiếp xã hội Nó chiếm một phần không gian sinh hoạt rất quan trọng trong mỗi gia đình
Nghi thức ẩm thực là một trong những hoạt động vừa phổ biến và phức tạp do con người sáng tạo ra Qua đó, mọi người có cơ hội quây quần với người thân, nghỉ ngơi sau những giờ làm việc nặng nhọc và tiến hành các hoạt động xã hội Trên thực tế, mọi việc lớn nhỏ phát sinh trong cuộc sống thường nhật đều triển khai quanh bữa ăn, từ bữa ăn đoàn tụ gia đình, đến bữa tiệc chúc mừng, đến bữa tiệc liên hoan sang trọng Các hoạt động ẩm thực phải có bầu không khí thoải mái, vui vẻ tạo cho người tham gia có đuơc cảm giác hưng phấn, ngon miệng Phòng ăn phải là nơi có sức hấp dẫn để mọi người cùng tận hưởng giây phút gia đình, bởi vì bữa ăn là nơi có nhiều người thân tham gia Dùng bữa có thể là quá trình tiếp đãi khách, tiến hành các hoạt động
xã giao như vậy phòng ăn phải thoải mái thuận lợi cho việc giao lưu Các hoạt động này mang tính chất văn hóa đời sống, tạo cho mọi người có cảm nhận thân mật và gần gũi nhau hơn
Nhu cầu giao tiếp với phòng ăn ở các mức độ khác nhau và nó phụ thuộc rất nhiều vào phong tục tập quán của từng vùng, từng dân tộc Đối với
Trang 6Phuơng Tây, người ta thường chú ý tới tính thực dụng nên việc giao lưu trong hoạt động ẩm thực ít được chú ý Còn đối với người Phương Đông nói chung
và người Việt Nam nói riêng, người ta coi đây là một nét quan trọng trong văn hóa giao tiếp, cụ thể là mời người thân tham gia dùng bữa hay những giao tiếp
xã hội, nên việc giao lưu trong ăn uống rất được quan tâm
Không gian phòng ăn là không gian đặc biệt trong mỗi gia đình, là nơi con người thực hiên quá trình ăn uống Không gian phòng ăn thường là một không gian có diện tích không lớn, hoạt động bên trong là hoạt động của một nhóm người mang tính chất gia đình Yêu cầu đối với không gian này là phải đảm bảo vệ sinh, thoáng đãng, việc bố trí vật dụng đòi hỏi phải có tính thẩm
mỹ khoa học, khiến cho con người cảm thấy thư thản, thoải mái, cảm giác hưng phấn ngon miệng khi ăn Cụ thể là chúng ta cần phân định rõ các khu vực làm viêc trong bếp, sắp xếp chúng thành chuỗi như một dây chuyền sản xuất (chế biến thức ăn) Các vật dụng cũng như các giải pháp trang trí nội thất phòng ăn và nhà bếp, khi lựa chọn cần chú ý tới khả năng vệ sinh Các sản phẩm mộc được bố trí trong phòng ăn và nhà bếp bao gồm có tủ bếp, bàn ghế
ăn uống, giá treo và một số đồ đạc trang trí khác Kích thước cũng như kiểu dáng của sản phẩm mộc sử dụng trong không gian này phụ thuộc vào không gian nội thất, số người hoạt động trong không gian đó và sở thích của chủ nhà Riêng đối với phòng ăn, hoạt động diễn ra trong đó không phải là hoạt động đơn thuần như nghi ngơi, giải trí hay làm việc ở trạng thái tĩnh, mà nó là hoạt động mang tính chất lao động “sản xuất”, hoạt động này đồ đạc cần đươc
bố trí sao cho hợp lý Trong không gian này ngoài việc lựa chọn bàn ghế ăn phù hợp thì việc tạo ra những hình ảnh, màu sắc bổ trợ, kích thích quá trình
ăn uống, tiêu hóa thức ăn là điều không kém phần quan trọng Trong phòng
ăn việc ăn uống chỉ là thú vui một nửa Trên thực tế, việc lựa chọn đồ đạc và các thứ cần thiết hợp lý mới là điều khiến nhiều người phải quan tâm
Bàn và ghế là thành phần quan trọng nhất của không gian nội thất phòng ăn Phòng ăn là nơi tụ họp của gia đình và đôi khi có cả khách tham
Trang 7gia Đồ đạc và cách bố trí, sắp xếp phải tạo cảm giác nhẹ nhàng, dễ chịu không được tạo cảm giác thô cứng và xa cách Đồng thời phải tạo được cách nhìn về mức độ kinh tế, đời sống hưởng thụ vật chất và tinh thần của chủ thể bằng nét đặc trưng cụ thể Ví dụ : vào một phòng ăn tiện nghi sang trọng ta sẽ cảm nhận được tiềm lực kinh tế và đời sống vật chất của gia đình đó là rất lớn, vào một phòng ăn gọn gàng, ấm cúng ta sẽ liên tưởng đến gia đình đó luôn đầm ấm và hạnh phúc
Đối với màu sắc dùng trong không gian phòng ăn thường là hệ màu thiên về màu thực phẩm, các gam màu sáng như màu cam, màu cà phê, màu sữa thường thích hợp trong các không gian phòng ăn bởi vì nó tác động tốt đối với tâm lý con người trong quá trình ăn uống
Hình thức đồ dùng trang trí thường được cách điệu từ các họa tiết thiên nhiên như các tranh ảnh tĩnh vật hoa quả và những phong cảnh đẹp nhẹ nhàng Đồ vật trang trí nói chung và tranh ảnh nói riêng thường đơn giản, ít mang tính trìu tượng như tranh lịch sử, tranh chữ,…Những vật dụng và trang trí khác như tủ đụng chén, đĩa nhắc nhở chúng ta đến tính thực dụng của bữa
ăn và tính cần thiết của những dụng cụ ăn uống
Ánh sáng phải thích hợp và đủ sáng, khi cần thiết có thể chiếu sáng bổ sung, tăng cường chiếu sáng cục bộ cho khu vực bàn ăn để kích thích vị giác của con người trong quá trình ăn uống Đối với phòng ăn ảnh hưởng bởi kiểu phương Tây, người ta thường tăng cường chiếu sáng cục bộ bằng một đèn chùm hoặc đèn chụp để tăng phần hấp dẫn của không gian bày đồ ăn
Ngoài không gian kiến trúc thì không gian nội thất nói chung và không gian phòng ăn nói riêng có ảnh hưởng rất lớn đến chức năng, tính thẩm mỹ và tác động đến tâm lý con người
2.1.2 Sản phẩm mộc
2.1.2.1 Sản phẩm mộc là gì?
Ngày xưa sản phẩm mộc là loại sản phẩm được làm từ chữ “mộc”, chữ
“mộc” ở đây nằm trong thuyềt ngũ hành kim mộc thủy hỏa thổ, nghĩa là
Trang 8không nhất thiết là gỗ mà có thể là tre, nứa, song, mây… các loài cây bám và sống từ đất
Theo Châu Âu thì sản phẩm mộc là những đồ gia dụng, vật dụng trong nhà hoặc là đồ di động
Theo quan điểm hiện nay, sản phẩm mộc không nhất thiết được làm từ chữ “mộc”, không nhất thiết là đồ di động, đồ dùng trong nhà mà có thể là sản phẩm ngoài trời
Theo nghĩa mở rộng thì sản phẩm mộc là sản phẩm phục vụ nhu cầu thiết yếu của con người trong các hoạt động sinh hoạt như nằm, ngồi, viết, trang trí nội thất, giải trí được làm chủ yếu từ gỗ, tre, song, mây, kết hợp với các vật liệu khác như sắt, gương, inox…
Thiết kế sản phẩm mộc là thiết lập kế hoạch cho sản phẩm có tổ chức, ý
đồ, ý tưởng thể hiện bản vẽ, mô hình, thuyết minh
2.1.2.2 Thiết kế sản phẩm mộc
a Tạo dáng sản phẩm mộc
Mỗi sản phẩm được tạo nên theo một hình dáng, kết cấu và kích thước nhất định với hình dáng đó tập hợp các đường nét, cấu tạo được tổ hợp, sản phẩm được thể hiện theo một hình dáng riêng được con người cảm nhận trong một điều kiện không gian nhất định
Mỗi sản phẩm mộc có chất lượng tốt nghĩa là sản phẩm đó không có khiếm khuyết về mặt kỹ thuật, bên cạnh đó nó còn phải được tạo dáng một cách hài hoà, có thẩm mỹ và có tính ứng dụng Chất lượng của một sản phẩm mộc là tổng hợp mọi tính chất khách quan xác định khả năng sử dụng và giá trị thẩm mỹ của nó Vì vậy để đánh giá chất lượng của sản phẩm mộc, trước hết phải xem xét chỉ tiêu kỹ thuật của nó và ước lượng đánh giá về mặt tạo dáng có đẹp, có thực dụng không?
Để đạt được yêu cầu đó, khi thiết kế tạo dáng cho sản phẩm mộc cần chú ý đến việc vận dụng các nguyên lý cơ bản sau:
Trang 9- Các kích thước cần thiết cho nhu cầu sử dụng, trong đó các kích thước của người đã được tiêu chuẩn hoá là cơ sở chính cho việc xác định kích thước sản phẩm
- Sử dụng nguyên vật liệu hợp lý sẽ làm tăng giá trị sử dụng cũng như giá trị kinh tế của sản phẩm
- Sự phân chia các phần trên bề mặt gây được cảm giác về sự cân bằng
- Sự hài hoà màu sắc hay tương phản hợp lý sẽ làm tăng vẻ thẩm mỹ của sản phẩm
- Chú ý đến tỷ lệ của các sản phẩm và mối tương quan đồng bộ (như giữa bàn và ghế)
- Các yếu tố xung quanh môi trường sử dụng ảnh hưởng đến cảm giác của con người
* Kích thước cơ bản của sản phẩm
Với một bộ bàn ghế thì kích thước đáng quan tâm là chiều cao, chiều rộng mặt ngồi, chiều cao lưng tựa, độ ngả lưng tựa… nếu các kích thước cơ bản này không phù hợp yêu cầu sử dụng cũng như trạng thái sử dụng của con người sẽ gây khó khăn cho người sử dụng
* Sử dụng nguyên liệu hợp lý
Trong quá trình thiết kế sản phẩm mộc nếu biết sử dụng nguyên vật liệu hợp lý thì có thể vừa tiết kiệm được nguyên liệu vừa nâng cao giá trị của sản phẩm Tuỳ thuộc vào từng vị trí hay chức năng của từng chi tiết mà người thiết kế chọn ra những nguyên liệu phù hợp với chi tiết hay bộ phận đó Tuy nhiên để nguyên liệu được sử dụng hợp lý thì trong mỗi chi tiết ta dùng những nguyên liệu có kích thước khác nhau cho sản phẩm Sử dụng hợp lý chính là ứng dụng những kích thước khác nhau của nguyên vật liệu vào sản phẩm
* Sự phân chia các phần trên bề mặt
Sự phân chia, sự sắp xếp các phần trên bề mặt bao giờ cũng phải bảo đảm đến sự hài hoà cân đối Sự cân đối ở đây nói tới sự cân bằng về thị giác,
có nghĩa là mắt người cảm nhận được sự cân bằng
Trang 10- Cân bằng đối xứng tâm là kết quả của việc tổ chức các yếu tố xung quanh điểm trung tâm Nó tạo ra một yếu tố tập trung nhấn mạnh trung tâm… Các yếu tố có thể hội tụ vào hoặc tạo ra từ vị trí trung tâm này
- Cân bằng bất đối xứng được công nhận là sự thiếu tương xứng về kích
cỡ, hình dáng, màu sắc hay mối liên hệ vị trí giữa các yếu tố đồng nhất thì một bố cục không đối xứng lại kết hợp chặt chẽ các yếu tố không giống nhau tạo sự cân bằng nhưng nhìn chung cân bằng bất đối xứng tạo cảm giác sinh động khó thực hiện sự cân bằng
Bố trí bất đối xứng cần chú ý đến tính hệ thống của các phần để tạo ra
sự cân bằng về thị lực Sự cân bằng này cũng có tính quy luật xong chỉ những
người nhạy cảm mới cảm giác được
* Sự hài hoà
Sự hài hoà có thể được định rõ như sự phù hợp hay sự hài lòng về các thành phần trong một bố cục Trong khi sự cân bằng đạt được cái thống nhất thông qua sự sắp xếp cẩn thận giữa các yếu tố giống nhau và không giống nhau, nguyên lý hài hoà đòi hỏi sự chọn lọc kỹ lưỡng các yếu tố, chia ra
Trang 11những nét riêng hay những đặc tính chung như hình dáng, màu sắc, chất liệu
để tạo ra sự hài hoà
* Tính nhịp điệu và nhấn mạnh
Nguyên lý thiết kế nhịp điệu là sự lặp đi lặp lại của các yếu tố Sự lặp lại không chỉ tạo nên sự thống nhất thị giác mà còn tạo nên tính chuyển động
mà mắt và tâm trí người quan sát có thể hướng theo đó Nó có thể được dùng
để thiết lập một nhịp điệu cho những phần chính hoặc để xác định một tuyến chất hay đường viền trang trí
Các phần trong thể thống nhất có thể thay đổi tạo ra sự đa dạng trong
bố cục nhưng cũng không nên quá lạm dụng sẽ dẫn đến sự hỗn loạn về thị
giác
* Nguyên lý về màu sắc và đường nét trên bề mặt sản phẩm mộc
Khi nhìn vào sản phẩm mộc, con người thường cảm nhận đầu tiên là về màu sắc và các đường nét trang trí, sau đó mới đến hình dạng sản phẩm Sản phẩm có thu hút, có bắt mắt không đó là nhờ vào màu sắc của sản phẩm
Như chúng ta đã biết, màu sắc của một vật phụ thuộc vào ánh sáng chiếu tới nó xong cho dù ánh sáng nhân tạo có phát triển đến đâu đi chăng nữa thì chúng đều hướng theo mục đích là tạo ra loại ánh sáng gần gũi với thiên nhiên nhất và tất nhiên là phản ánh trung thực nhất màu sắc của vạn vật xung quanh Chính vì vậy, mỗi vật, mỗi sản phẩm cần có màu sắc phù hợp, hoà đồng với mọi vật xung quanh nó
Trang 12Mỗi màu sắc đều tạo ra cảm giác riêng đối với con người Ví dụ: màu
đỏ gây cảm giác ấm cúng Màu lục gây cảm giác bình yên… cảm giác về sự hài hoà của màu sắc được sắp đặt gần nhau cũng là sự cảm giác về thẩm mỹ tạo hình Vì vậy trong quá trình thiết kế tạo hình của sản phẩm cũng luôn gắn liền với việc lựa chọ màu sắc với việc phân ly tỷ lệ tạo hình của từng chi tiết Trong màu sắc được sử dụng chúng ta có thể sử dụng màu sắc tương phản để tạo ra giá trị thẩm mỹ Để làm nổi bật một bộ phận, chi tiết nào đó, chúng ta nên sử dụng quy luật tương phản về màu sắc
Màu sắc của sản phẩm trong tạo dáng cần tuân thủ theo cảm nhận theo màu của người sử dụng: Người già thường thích màu nhẹ nhàng, trẻ nhỏ thường thích các màu nguyên có độ bão hoà màu cao, các sắc độ màu tương phản mạnh…
Màu của sản phẩm mộc gần gũi nhất đó là những màu gần màu gỗ, những màu này là những màu tương đối dễ hoà đồng trong môi trường không gian nội thất Một số màu khác thường chỉ được sử dụng ở những chi tiết như
phần bọc đệm dễ dàng hơn trong việc đa dạng các màu sản phẩm
Dưới đây là 7 nguyên tắc thiết kế đồ gia dụng cần phải tuân theo
- Tính thực dụng : là điều kiên quan trọng đầu tiên của thiết kế đồ gia
dụng Khi thiết kế trước tiên yêu cầu phải phải thỏa mãn công dụng trực tiếp của nó, thích ứng yêu cầu riêng của người sử dụng Nếu đồ gia dụng không thể thỏa mãn yêu cầu công năng vật chất cơ bản thì dù ngoại quan có đẹp nhất cũng không có ý nghĩa gì
Trang 13- Tính dễ chịu : là nhu cầu của sinh hoạt chất lượng cao, nó thể hiện sự hiệu
quả của quá trình thiết kế Muốn thiết kế ra đồ gia dụng dễ chịu thì phải phù hợp nguyên lý Ergonomics, và phải quan sát và phân tích tỉ mỉ đời sống
- Tính an toàn : an toàn là yêu cầu cơ bản đảm bảo chất lượng của đồ gia
dụng, để đảm bảo an toàn thì cần phải có nhận thức đầy đủ với tính năng của vật liệu Ngoài đảm bảo sự vững chắc về kết cấu của sản phẩm, an toàn về lực học thì an toàn trên hình thái của nó cũng rất quan trọng, như khi trên bề mặt tồn tại vật sắc nhọn có khả năng gây thương tích cho người, khi một chân bàn vượt ra khỏi mặt bàn có thể làm cho người vấp ngã Bên cạnh đó còn phải có tính an toàn về cảm giác người sử dụng
- Tính nghệ thuật, thẩm mỹ : Là nhu cầu tinh thần của con người, hiệu
quả nghệ thuật thiết kế đồ gia dụng sẽ thông qua cảm quan của con người tạo
ra hàng loạt phản ứng tâm sinh lý, từ đó ảnh hưởng mạnh đối với tâm lý của con người
- Tính công nghệ : Là nhu cầu của chế tác sản xuất, dưới tiền đề đảm bảo
chất lượng, nâng cao năng suất, giảm giá thành sản phẩm, tất cả các chi tiết,cụm chi tiết đều thỏa mãn yêu cầu gia công cơ giới hoặc sản xuất tự động
- Tính kinh tế : Ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực cạnh tranh trên thị
trường Đó là khâu sử dụng nguyên liệu hợp lý để sản xuất, phải tiết kiệm nhằm giảm tối đa giá thành sản xuất, tuy nhiên cần phải so sánh giá trị công năng Điều này yêu cầu người thiết kế cần phải nắm vững phương pháp phân tích giá trị, một mặt phải tránh quá thừa công năng, mặt khác phải lấy con đường kinh tế nhất để thực hiện mục tiêu công năng theo yêu cầu
Trang 14- Thẩm mỹ : sản phẩm có được tạo dáng đẹp hay không, màu sắc có được phối hợp hài hòa không?
- Tình trạng sử dụng nguyên vật liệu có hợp lý, có kinh tế không?
- Tính phù hợp của công nghệ: công nghệ sản xuất sản phẩm có phù hợp với công nghệ hiện có hay không, hay phải đi sản xuất ở nơi khác?
- Kết cấu : kết cấu có phù hợp với công năng và tính thẩm mỹ của sản phẩm hay không?
- Kinh tế : có đảm bảo giá thành sản phẩm phù hợp với thị trường hay không?
2.1.2.4 Mối quan hệ giữa đồ mộc và không gian nội thất
Đồ mộc là một phần tổ thành quan trọng trong không gian nội thất Thiết kế nội thất không thể tách rời đồ mộc Khi thiết kế đồ mộc ta có thể tách khỏi thiết kế nội thất song ở chừng mực nào đó nó vẫn có mối quan hệ mật thiết với nhau Để tránh lạc khỏi con đường thiết kế công nghiệp mà mù quáng dựa theo thiết kế không gian, người thiết kế phải hiểu rõ tính chất và nhiệm vụ của thiết kế đồ mộc
Quan hệ giữa thiết kế đồ mộc và thiết kế nội thất tồn tại hai loại trạng thái:
- Một loại trạng thái là khi thiết kế nội thất đồng thời tiến hành thiết kế
đồ mộc đồng bộ Điều này mang lại hiệu quả không gian tổng hợp lý tưởng
vô cùng có lợi Song đồ mộc thiết kế theo phương thức này thông thường do chủng loại đa dạng mà số lượng ít (có thể là một chiếc hoặc hai chiếc), dẫn đến rất khó thực hiện sản xuất công nghiệp hoá, giảm hiệu quả và làm cho chi phí đồ mộc tăng lên Do nhược điểm lớn này mà dạng thức này có tính hạn chế rất lớn, không thể là đại diện cho dòng chảy chính của thiết kế đồ mộc
- Trạng thái khác là thiết kế và chế tác đồ mộc và thiết kế nội thất hoàn toàn độc lập với nhau Với phương thức này triệt để phát huy ưu thế sản xuất công nghiệp hoá và phát huy triệt để tính sáng tạo của thiết kế viên từ công năng, vật liệu dùng, kỹ thuật chế tác, quan điểm mỹ học, đặc điểm cảm
Trang 15giác,…, tiến hành phát huy khoa học, tự do và làm cho chủng loại sản phẩm
đa dạng, chất lượng sản phẩm tốt, giá cả hợp lý phục vụ cho các nhà thiết kế không gian nội thất lựa chọn
Ta có thể thấy đồ mộc không phải là nhân tố duy nhất trong không gian nội thất và mang tính linh hoạt của bản thân thiết kế nội thất Với phương thức này thì độ ảnh hưởng của nó đến tính sáng tạo mới trong thiết kế không gian nội thất
Tuy nhiên chúng ta không thể không cần tìm hiểu nguyên lý và tri thức
cơ bản của thiết kế nội thất, ngược lại cần tăng cường tu dưỡng mặt này, mở
rộng tầm nhìn của mình để thiết kế đồ mộc cung cấp cho thị trường
2.1.3 Khái quát chung về bàn ghế
2.1.3.1 Xu thế phát triển của bàn ghế
Đời sống xã hội ngày càng phát triển, ngày một văn minh hơn, từ đó nhu cầu của đời sống cả về tinh thần lẫn vật chất của người dân ngày càng được nâng cao Từ xa xưa đồ mộc đã trở nên gần gũi và thiết thực với đời sống của con người Theo thời gian, theo đà phát triển của xã hội thì đồ mộc cũng ngày càng phát triển hơn, hoàn thiện hơn và nó đã trở thành một trong những nhu cầu thiết thực trong đời sống hàng ngày của con người Chính vì vậy mà từ xa xưa đồ mộc đã được ứng dụng rộng rãi vào trong cuộc sống hàng ngày như: giường để ngủ, ghế để ngồi, tủ để cất đựng, trưng bày… Đó là những đồ mộc tiêu biểu trong cuộc sống hàng ngày mà chúng ta không thể thiếu được
Bàn ghế là một phần không thể thiếu trong căn nhà đặc biệt là nhà hiện đại Ngoài tác dụng chính là ngồi, để tiếp khách… bàn ghế còn được thiết kế hài hoà với kiến trúc nội thất, phù hợp với không gian diện tích nhà sẽ tạo vẻ duyên dáng, sang trọng, ấm cúng cho gian phòng Chính vì vậy ta có thể nói ngoài chức năng là để ngồi, tiếp khách… bàn ghế còn được thiết kế nhằm tạo dáng cho toàn bộ căn nhà
Trang 16Ngày nay bàn ghế nói chung và bàn ghế phòng ăn nói riêng được thiết
kế theo nhiều kiểu dáng cũng như chất liệu khác nhau như: sắt, gỗ, inox… các chất liệu này có thể kết hợp với nhau tạo nên chức năng hoàn chỉnh của sản phẩm như gỗ có thể kết hợp với nỉ, inox Tuỳ theo từng phong cách mà chất liệu dùng khác nhau Muốn có không gian phòng ăn đẹp, ấm cúng thì ta phải đặc biệt chú trọng không gian để bộ bàn ghế và đặc biệt tạo các mảng trang trí
độc đáo phù hợp với ánh sáng và màu sắc
2.1.3.2 Không gian và màu sắc cho bàn ghế
Không gian để bố trí bàn ghế hết sức quan trọng, nó phải tiện cho sinh hoạt và nhu cầu giao tiếp vì vậy không gian phải thoáng đãng Bàn ghế có thể được coi là trọng tâm của căn phòng khi ta nhìn vào, nó chi phối cách sắp xếp các nội thất khác trong căn phòng
Thông thường bàn ghế thường được đặt ở gần cửa chính hoặc gần cửa
sổ vì đây là nơi mát mẻ, không khí điều hoà và ở đó ta có thể quan sát rộng ra không gian xung quanh, nhờ đó căn phòng như được mở rộng ra và gần gũi với thiên nhiên tạo sự thoải mái, thân thiện cho khách và gia chủ Nói chung
là tuỳ ở mỗi căn nhà và tính thẩm mỹ của mỗi gia chủ mà ta có cách bố trí riêng tạo ra ấn tượng riêng cho mỗi căn phòng
Màu sắc của bàn ghế cũng là vấn đề cần được quan tâm Vì ngoài những màu sắc cổ điển ở những bộ bàn ghế giả cổ là màu nâu cánh kiến tạo nên vẻ sang trọng, cổ kính mang dáng vẻ thời gian tạo cảm giác ấm cúng ra thì cần nhiều màu sắc khác cho những bộ bàn ghế mang phong cách hiện đại, trẻ trung, năng động như: xanh, đỏ, trắng, cam…chúng được kết hợp rất khéo léo tạo nên ấn tượng mới mang phong cách rất hiện đại Ngoài ra sự kết hợp một cách tài tình giữa các loại màu sắc còn cho ta một không gian nội thất vừa cổ điển vừa hiện đại của những vị chủ nhà sống bằng lòng với hiện tại, khát vọng về tương lai nhưng vẫn luôn hoài niệm về quá khứ
Trang 172.1.3.3 Nguyên lý cấu tạo chung của bàn và ghế
a Nguyên lý cấu tạo chung của bàn
Bàn là một loại sản phẩm mộc mà bộ phận chủ yếu để đáp ứng chức năng sử dụng của nó là mặt bàn và kết cấu chủ yếu chỉ có chân và mặt Ngoài
ra bàn có thể được cấu tạo thêm các bộ phận khác để đáp ứng các yêu cầu sử dụng khác trong quá trình sử dụng mặt bàn Ví dụ trên bàn có thể cấu tạo thêm ngăn kéo, buồng đựng tài liệu, ngăn để sách, ngăn để đồ dùng…
Bàn được dùng cho nhiều mục đích sử dụng, ví dụ như: bàn ăn, bàn làm việc, bàn họp, bàn hội nghị,…
Chiều cao của bàn phụ thuộc vào yêu cầu sử dụng liên quan đến kích thước của con người Kích thước của bàn được xác định sao cho một người ngồi ở bàn ít nhất cũng cần 60cm chiều rộng và diện tích hữu dụng của nó phải đủ để đảm bảo tiện nghi làm việc
Với những yêu cầu sử dụng khác nhau, các bộ phận của bàn cũng có những đặc điểm khác nhau rất rõ nét Tuy nhiên xét một cách cơ bản nhất, chúng ta có thể phân biệt bàn theo các nhóm chủ yếu sau:
ta có thể làm tay vịn bằng các chất liệu khác như chất liệu sắt vì chất liệu này
Trang 18cho phép thực hiện nhiều hoa văn đẹp vì tính chất dễ uốn của sắt Để không nặng nề và vô hồn cho tay vịn bằng sắt, thép hay inox ta có thể lấy cách điệu
từ hoa lá, hình dáng con vật… như vậy tạo cho tay vịn đẹp hơn, nhẹ nhàng hơn và mang tính nghệ thuật hơn
Màu sắc của tay vịn thường là màu của ghế, hiện nay các gia đình người Việt thường dùng bàn ghế gỗ nên tay vịn của nó thường là chất liệu gỗ Theo phong cách người Việt thì màu thường là màu cánh gián, có thể dùng sơn vecny và các loại sơn khác để tạo màu mong muốn
Tay vịn của ghế được liên kết với mặt ngồi và lưng tựa bằng mộng dương rất khít và được phết keo để tạo ra độ kín khít của các bộ phận Về kích thước của tay vịn thường thì độ cao của tay vịn là từ 200 ÷ 250mm; chiều rộng giữa hai tay vịn trong khoảng 520 ÷560; góc nghiêng tay vịn là ±10÷ 20°
* Chân ghế
Chân ghế được phân biệt hai chân trước và hai chân sau liên kết với nhau bởi các vai tiền, vai hậu, xà hồi và các thanh giằng Thông thường ghế
có cấu tạo hai chân sau cao lên liên kết với các chi tiết của lưng tựa ghế Cũng
có trường hợp cả bốn chân liên kết trực tiếp với mặt dưới tấm ngồi Chân ghế cũng giống như tay vịn ghế nó được làm từ nhiều chất liệu khác nhau, tuỳ thuộc vào loại kiểu ghế mà người ta dùng chất liệu sao cho hợp lý
Về hình dạng, đối với ghế gỗ thường có hình trụ hơi cong được cách điệu tinh tế như hình chân thú ta thường thấy ở những bộ bàn ghế giả cổ Còn các loại ghế khác thường được làm từ nhiều chất liệu khác nhau như: sắt, inox… Với chất liệu từ sắt hay inox thường có hình trụ tạo dáng vẻ hiện đại, sang trọng Ngoài ra ta còn thấy loại chân ghế được bọc đệm mút
Kích thứơc chân ghế như sau: Chiều cao chân từ đất lên tới mặt ngồi trong khoảng 360 ÷ 420 (mm)
Trang 19* Mặt ngồi của ghế
Mặt ngồi của ghế thường được làm chủ yếu từ các nguyên liệu chính là
gỗ tự nhiên, ván nhân tạo, mây tre đan, khung cứng… Mặt ngồi của ghế thường là gỗ tự nhiên hoặc ván nhân tạo kết hợp với mặt mềm (đệm mút, đệm cao su, mây tre đan…)
Hình dạng mặt ngồi của ghế gỗ thường là hình vuông hoặc hình thang hơi thót lại phía sau, mặt ghế phải được đánh rất nhẵn, các đường viền của mặt ghế phải có độ tù nhất định để có cảm giác thoải mái và an toàn khi ngồi Mặt ngồi bằng đệm phải hơi cong về phía trên để tạo độ lún thoải mái khi ngồi Về kích thước mặt ngồi là: góc nghiêng mặt ngồi từ 5 ÷ 10°; bề rộng mặt ngồi từ 430 ÷ 450mm; độ sâu mặt ngồi từ 400 ÷ 440mm
Màu sắc của mặt ngồi ghế thông thường cùng màu với ghế Liên kết giữa mặt ngồi, mặt bàn và hệ chân có thể là liên kết vít, mộng, gắn keo… Các giải pháp cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng loại ghế nhưng nguyên tắc chung là
phải đảm bảo tiện nghi, độ bền, dễ lắp ráp và có tính thẩm mỹ cao, kinh tế…
* Lƣng tựa
Là bộ phận cấu thành của ghế được kết hợp với hệ chân sau hoặc liên kết với mặt ngồi nhưng phổ biến nhất vẫn là liên kết với hệ chân sau của ghế (bởi nó đảm bảo độ vững chắc hơn là liên kết với mặt ngồi) Về cấu tạo, lưng tựa có thể dạng nan hoặc song tròn hoặc ở dạng tấm (cong hoặc thẳng, dạng tấm thường được trạm khảm hoặc điêu khắc…) có kích thước và hình dạng phù hợp với dáng tổng thể của ghế
Lưng tựa là một phần của ghế được các nhà thiết kế chú ý đến nhất để tạo ra các kiểu dáng riêng biệt, độc đáo, nổi bật cho sản phẩm Lưng tựa có thể làm bằng chất liệu mềm hoặc cứng nhưng vẫn phải dựa trên cơ sở đảm bảo được độ bền Nhìn chung, lưng tựa được bọc bằng vật liệu mềm vẫn đảm bảo tiện nghi hơn lưng tựa cứng nhưng về mặt gia công chế tạo thì phức tạp hơn
Trang 20Về kích thước lưng tựa như sau: góc tựa 95 ÷ 100°; eo tựa từ 185÷ 250mm; bán kính eo tựa 300mm; bán kính vai tựa 400 ÷ 500mm; chiều rộng lưng tựa 350 ÷ 480mm
2.1.4 Liên kết cơ bản của sản phẩm mộc
a Các cấu kiện cơ bản của sản phẩm mộc
Các cấu kiện cơ bản của sản phẩm mộc
Chúng liên kết với nhau bằng một mối liên kết nào đó
Mối liên kết ấy có thể do chính bản thân các cấu kiện có cấu tạo đặc biệt để liên kết với nhau (như liên kết mộng) hoặc do một linh kiện khác đóng vai trò liên kết các cấu kiện với nhau (liên kết đinh, liên kết vít, liên kết keo,…)
b Liên kết mộng
- Mộng là hình thức cấu tạo có hình dạng xác định được gia công tạo
thành ở đầu cuối chi tiết theo hướng dọc thớ nhằm mục đích liên kết với lỗ được gia công trên chi tiết khác của kết cấu
- Cấu tạo của mộng có nhiều dạng, song cơ bản là vẫn bao gồm thân mộng và vai mộng
Trong sản xuất thường thấy có : liên kết giữa các thanh gỗ ngắn với nhau, liên kết giữa các thanh gỗ với nhau, dán ghép giữa các lớp ván mỏng,
Trang 21dán phủ mặt cho các chi tiết dạng tấm phẳng, dán cạnh… đều sử dụng bằng keo dán
Phương thức này có ưu điểm lớn là có thể tiết kiệm được gỗ, từ gỗ nhỏ tạo thành gỗ lớn, từ gỗ chất lượng kém tạo thành gỗ có chất lượng cao, có thể đảm bảo được sự ổn định của kết cấu, nâng cao chất lượng và cải thiện ngoại quan của sản phẩm
d Liên kết đinh
Đây là loại hình liên kết mà chủng loại vật liệu liên kết rất phong phú:
có đinh bằng kim loại, đinh gỗ và đinh tre, trong đó thường sử dụng nhất là đinh bằng kim loại Đinh bằng kim loại chủ yếu có đinh hình chữ T, đinh hình
∏…
Liên kết bằng đinh tròn rất dễ làm tổn hại đến kết cấu của gỗ mà cường
độ lại nhỏ, vì thế trong sản xuất đồ mộc ít sử dụng, chỉ sử dụng trong các vị trí liên kết bên trong hoặc các vị trí không lộ trên bề mặt hoặc những vị trí mà không cần yêu cầu cao về ngoại quan, như dùng để cố định rãnh trượt của ngăn kéo
Đinh tre và đinh gỗ là loại được sử dụng từ rất lâu đời và được phổ biến trong sản xuất các loại đồ mộc bằng thủ công của trung quốc Những loại đinh mang tính trang sức thường được dùng trong các loại sản phẩm đồ mộc làm từ
gỗ mềm
Liên kết đinh là liên kết không thể tháo lắp nhiều lần Lực liên kết đinh
có quan hệ với chủng loại, khối lượng thể tích, độ ẩm của gỗ, đường kính, độ dài, phương hướng và độ sâu của đinh
Ví dụ, lực bám đinh ở phần cạnh của ván dăm thấp hơn rất nhiều so với
bề mặt của ván, do đó phần cạnh của ván dăm không thích hợp sử dụng liên kết bằng đinh
Tuy nhiên, những sản phẩm dung đinh thường là sản phẩm không cao cấp
Trang 22e Liên kết vít
Đây là liên kết lợi dụng phần thân vít xuyên qua hai chi tiết để liên kết chúng lại với nhau Vít là một loại được cấu tạo từ kim loại, chúng gồm hai loại là vít đầu tròn và vít đầu bằng Liên kết bằng vít thường không thể sử dụng cho các kết cấu tháo lắp nhiều lần, sẽ ảnh hưởng đến cường độ liên kết Phần lộ ra bên ngoài của vít sẽ được sử dụng trong các liên kết như mặt bàn,
tủ, ván lưng, mặt ngồi, ngăn kéo,…, hoặc có thể để lắp đặt các chi tiết khác như tay nắm, khóa cửa…
Lực liên kết vít có quan hệ đến chủng loại, khối lượng thể tích, độ ẩm của gỗ nền, đường kính và độ dài của vít
Được thể hiện theo chiều ngang của thớ gỗ, vì cường độ theo chiều dọc tương đối thấp, tránh sử dụng
f Các liên kết khác
Đây là các chi tiết liên kết được sản xuất từ kim loại, polymer, thuỷ tinh hữu cơ hoặc bằng gỗ,… nó được chế tạo đặc thù và có thể tháo ráp nhiều lần,
và cũng là một loại chi tiết phối hợp không thể thiếu trong sản xuất các loại
đồ mộc hiện đại Hiện nay thường sử dụng các chi tiết liên kết bằng kim loại
ở dạng như: kiểu xoắn ốc, kiểu lệch tâm và kiểu móc treo Đối với các chi tiết liên kết dạng này có yêu cầu như sau: kết cấu chắc chắn, thuận tiện cho việc tháo lắp nhiều lần, có thể điều tiết được mức độ chặt lỏng, dễ sản xuất, giá thành rẻ, hiệu quả lắp rắp cao, không làm tổn hại đến công năng và ngoại quan của sản phẩm, đảm bảo được cường độ của sản phẩm,…
Liên kết bằng các chi tiết liên kết là một phương pháp đã được sử dụng rộng rãi nhất trong sản xuất các loại đồ mộc tháo lắp được, đặc biệt là đồ mộc dạng tấm phẳng Hiện nay sử dụng các chi tiết liên kết có thể đạt đựoc mức
độ tiêu chuẩn hoá trong gia công đối với các chi tiết Tiện lợi cho việc lắp ráp đóng gói, vận chuyển và dự trữ đối với sản phẩm
Trang 232.1.5 Yếu tố con người trong thiết kế sản phẩm mộc
Trong quá trình thiết kế sản phẩm mộc thì yếu tố con người liên quan chặt chẽ với kích thước sản phẩm Bởi vì trong quá trình thiết kế luôn phải tính đến sự phù hợp của sản phẩm với kích cỡ của con người vào từng lứa tuổi, từng đối tượng Kích thước cơ thể của người sử dụng là cơ sở quan trọng
để thiết kế sản phẩm, nó ảnh hưởng đến hình dáng, sự cân đối và tỷ lệ của sản phẩm Do đó, khi thiết kế, trước tiên sản phẩm phải phù hợp với kích cỡ của người sử dụng Muốn đạt được điều đó ta phải dựa vào các yếu tố thuộc về con người như: yếu tố nhân trắc học, thị hiếu thẩm mỹ, các chỉ dẫn của Ergonomics kết hợp với phương pháp cơ thể đồ
Đồ gia dụng không chỉ cần thoả mãn yêu cầu của nhân loại trên công năng cơ bản, đồng thời nó còn có lợi cho sức khoẻ sinh lý và tâm lý của con người Nói trên một ý nghĩa nào đó, thiết kế đồ gia dụng tức là thiết kế sinh hoạt, ở đây bao hàm hai lớp hàm nghĩa, một là công dụng sinh hoạt, hai là tính dễ chịu Để thực hiện mục tiêu này, cần phải phân tích khoa học hành vi của người và đặc tính sử dụng của đồ gia dụng Lý luận công học cơ thể người (Human Enginerring, cũng gọi là Human Factors, hoặc Ergonomics )
là căn cứ khoa học để chúng ta tiến hành thiết kế công năng đồ gia dụng Hiểu Ergonomics cơ thể không nên ở nghĩa hẹp, Ergonomics cơ thể người nghĩa hẹp chủ yếu chú trọng một phía đo kích thước cơ thể, dù đây là quan trọng và không thể thiếu, nhưng đối với thiết kế đồ gia dụng là không đủ Lấy toàn bộ sinh lý và tâm lý của người làm mục tiêu, tiến hành nghiên cứu động thái Ergonomics trên nghĩa rộng cần phải trở thành kim chỉ nam của thiết kế công năng đồ gia dụng, thiết kế làm ra từ đây mới có sức sống chịu được khảo nghiệm thời gian và địa phương
Cũng như vậy chúng ta cần xem xét kỹ các yếu tố nhân trắc học trong quá trình thiết kế tạo dáng sản phẩm mộc Đó là những số liệu về chiều cao toàn phần, chiều cao đến vai, chiều rộng vai, chiều dài cánh tay, chiều dài chân các số liệu này thay đổi theo giới tính Từ những số liệu đó áp dụng
Trang 24vào để bố trớ kớch thước đồ gia dụng trong phũng sao cho hợp lý, từ cửa vào, lối đi và khoảng cỏch khi cỳi xuống Cho nờn khi ta nghiờn cứu về số liệu nhõn trắc học phải cú sự tỡm hiểu đầy đủ về đối tượng sử dụng Sau đõy là cỏc thụng số về nhõn trắc học, đú là cỏc số liệu về kớch thước của con người cú liờn quan đến việc sử dụng đồ mộc, cú rất nhiều số liệu liờn quan Do sản phẩm tụi lựa chọn để thiết kế là bộ bàn ghế nờn ở đõy tụi chỉ lấy cỏc số liệu cần thiết liờn quan đến tư thế ngồi
Cỏc kớch thước được thể hiện như hỡnh vẽ ở hỡnh dưới đõy
Hình 1 Kích th-ớc cơ thể ng-ời t- thế đứng
Trang 25
Hình 2 Kích thước cơ thể người tư thế ngồi
Hình 3 Kích thước ngang cơ thể người
Trang 26Bảng1: Kích thước cơ thể người ở tư thế ngồi
Chiều cao đầu
gối
Trang 27Bảng 2: Kích thước ngang cơ thể người
Chiều rộng hai cánh tay tư thế
Trang 282.2 CƠ SỞ THỰC TIỄN
2.2.1 Tìm hiểu một số không gian phòng ăn
Kết quả điều tra thu thập thông tin cho thấy, không gian phòng ăn trong thực tiễn rất đa dạng về kích thước, hình dạng kiến trúc, vật liệu xây dựng…Nhưng một nét chung của không gian phòng ăn là tương đối nhỏ, thường xảy ra các hoạt động gia đình, lượng người tham gia ít
Các hoạt động của phòng ăn chủ yếu là các hoạt động văn hóa ẩm thực, hoạt động này thường xuyên diễn ra trong ngày Không gian kiến trúc của phòng ăn cũng rất đa dạng, tùy thuộc vào thành phần gia đình, phong tục tập quán Đối với phòng ăn gia đình nước ta trong thực tiễn hiện nay, đối tượng tham gia thường có từ 4 – 6 người, tùy thuộc vào các thế hệ : Ông bà, bố mẹ, con cái
Mỗi không gian khác nhau có các chức năng và công dụng khác nhau tùy thuộc vào từng mục đích, từng đối tượng sử dụng Bữa ăn có vị trí vô cùng quan trong trong đời sống hàng ngày, vì vậy chẳng có gì khó hiểu khi trong căn nhà có khá nhiều chỗ dành cho việc thiết kế thành nơi ăn uống Mọi người ăn ở nhiều nơi và công dụng của mỗi nơi một khác Thậm chí có vài căn hộ sinh hoạt gia đình không chỉ có một nơi dành cho việc ăn uống Ngoài phòng ăn chính ra, có chỗ ăn trong nhà bếp, nơi ăn điểm tâm ở một góc phòng sang trọng và nơi ăn uống trong phòng khách… Không gian phòng ăn có thể
là không gian chuyên dùng hoặc không gian kết hợp như : phòng ăn với phòng bếp, phòng ăn với phòng khách, phòng ăn riêng biệt, khu ăn uống ngoài trời
Do chịu ảnh hưởng nhiều của phong cách văn hóa Châu Âu, quan điểm dành riêng môt phòng cho việc ăn uống khẳg định vững chắc về nhà ở thiết kế nhà ở hiện nay
Ngày nay, do sự hạn chế về không gian nhà ở nên việc thiết kế chạy sô theo hình thức phòng ăn hỗn hợp là rất nhiều Một căn hộ chung cư hay gác lửng rất ít khi có phòng ăn chính thức, nhưng một căn nhà luôn luôn có một
Trang 29gian khá đẹp đẻ làm nhà bếp kiêm phòng ăn Sự chật hẹp của không gian buộc chúng ta phải dựa vào những tư duy sáng tạo những cách bố trí không gian hợp lý Phòng ăn cùng với phòng đọc sách, phòng khách hay thậm chí với phòng ngủ cũng có thể kết hợp làm một Những căn phòng này chẳng có
gì bất bình thường, mà ngược lại chúng còn thể hiện tính hiệu quả khi tận dụng triệt để mặt bằng không gian Trong xu hướng thiết kế ngày nay đang thịnh hành phòng ăn đa chức năng hỗn hợp Do mật độ dân số nước ta cao lại tập trung chủ yếu ở đô thị và các thành phố lớn nên nhà ở ít được phân ra các phòng có chức năng riêng biệt
Sau đây là một số mô hình phòng ăn
Phòng ăn chất liệu nội thất chủ yếu là gỗ
HÌNH 1