Đứng trước thực tiễn đó, dưới sự hướng dẫn của thầy giáo – Thạc sĩ: Lý Tuấn Trường, tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu đặc thù kiến trúc không gian nhà ống và tiến hành thiế
Trang 1Lời cảm ơn
Nhân dịp hoàn thành khoá luận tốt nghiệp, cho phép tôi được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới thầy giáo Thạc sĩ Lý Tuấn Trường - người thầy đã tận tình hướng dẫn và giúp đỡ trong quá trình tôi làm khoá luận Nhân dịp này, tôi cũng xin chân thành cảm ơn tới toàn thể các thầy lãnh đạo đã quan tâm giúp đỡ, các thầy cô giáo đã dạy dỗ tôi trong bốn năm tôi học tại nhà trường, cảm ơn gia đình và bạn bè đã giúp đỡ động viên tôi hoàn thành khoá luận của mình
Mặc dù đã cố gắng song với khả năng và kinh nghiệm trong công tác nghiên cứu khoa học còn hạn chế nên khoá luận không thể tránh được sai sót Tôi rất mong được sự đóng góp và giúp đỡ của quý thầy cô và các bạn đồng nghiệp để khoá luận của tôi được tốt hơn
Tôi xin chân thành cảm ơn !
Hà Nội, ngày 10 tháng 05 năm 2010
Trần Ngọc Hải
Trang 2Mục Lục
Chương I Những vấn đề chung
1.1 Mục tiêu của đề tài
1.2 Nội dung của đề tài
1.3 Phạm vi của đề tài
1.4 Phương pháp xây dựng đề tài
1.4.1 Phương pháp kế thừa
1.4.2 Phương pháp tham khảo tài liệu
Chương II Cơ sở lý luận
2.1 Lý luận cơ bản trong thiết kế nội thất
2.1.1 Nguyên tắc mỹ thuật cơ bản ứng dụng trong thiết kế nội thất 2.1.2 Ánh sáng nội thất
2.1.3 Màu sắc nội thất
2.2 Đặc thù kiến trúc không gian nhà ống
2.2.1 Sự hình thành và phát triển của kiến trúc nhà ống tại Việt Nam
2.2.2 Đặc điểm không gian kiến trúc nhà ống
2.2.3 Phương án bố trí không gian nội thất phù hợp cho không gian nhà ống
Chương III Thiết kế nội thất cho 1 không gian nhà ống cụ thể
3.1 Cơ sở thiết kế
3.1.1 Hiện trạng kiến trúc của công trình
3.1.2 Đối tượng sử dụng
Trang 33.1.3 Khảo sát đồ đạc, thiết bị sử dụng cho thiết kế
3.2 Nhiệm vụ thiết kế
3.3 Ý đồ và mô tuýp chủ đạo sử dụng trong thiết kế
3.4 Xây dựng và lựa chọn phương án thiết kế
3.5 Thuyết minh thiết kế
3.5.1 Không gian phòng khách
3.5.2 Không gian phòng bếp
3.5.3 Khu vực cầu thang và giếng trời
Chương IV Thuyết minh một số hạng mục chính trong phương án thiết
kế
4.1 Trần thạch cao
4.2 Sàn gỗ
4.3 Tường thạch cao
4.4 Một số đồ gia dụng trong phương án thiết kế
Chương V Kết luận – Kiến nghị
5.1 Kết luận
5.2 Kiến nghị
Trang 4Lời mở đầu
Đất nước ta đang phát triển theo từng ngày, từng giờ trên khắp các lĩnh vực, xây dựng dân dụng cũng là một trong số đó Hằng ngày có hàng trăm, hàng nghìn công trình được xây mới và sửa chữa Những công trình mới ngày càng cao hơn, to hơn, đẹp hơn Tuy nhiên, do nhu cầu về nhà ở quá cao, đặc biệt là các khu trung tâm, các khu đô thị, các thành phố lớn thì nhà ở là một vấn đề rất nóng Chính vì vậy cần có những chính sách quy hoạch hợp lý để
sử dụng tài nguyên đất ở một cách hợp đồng thời làm đẹp cho cảnh quan đô thị
Kinh tế thị trường phát triển, kéo theo những dòng người đổ xô ra những khu đô thị, khu trung tâm, những thành phố lớn để mưu cầu sinh sống, chính vì vậy mà diện tích đất bình quân trên đầu người tại các khu vực này ngày càng bị thu hẹp Ai cũng cố bon chen kiếm lấy cho mình một góc nhỏ trong cái đô thị trật hẹp để ở, để kinh doanh, buôn bán Chính điều này đã tạo nên một “văn hóa nhà ở”, với những căn nhà được gọi tên là “nhà ống” Những cái ống mọc lên khắp nơi, nằm san sát Nhà ống đang là loại hình nhà
ở phổ biến hiện nay tại các khu đô thị, khu trung tâm không của riêng các thành phố lớn như Hà Nội hay Thành phố Hồ Chí Minh mà ở bất cứ nơi nào trên đất nước ta đều có thể bắt gặp sự xuất hiện của những căn nhà ống
Từ lâu, câu hỏi: “Đến bao giờ “nền văn minh nhà ống” mới được thay thế?” đã được đặt ra cho các nhà quản lý, các nhà quy hoạch Tuy nhiên đến thời điểm hiện tại vẫn chưa có một câu trả lời chính xác cho số phận của nền văn minh này Hằng ngày, những ngôi nhà ống len lỏi mọc lên trên khắp nơi
Có lẽ trong thời điểm hiện nay, việc tập sống chung với nhà ống, cải tạo nhà ống là việc nên làm để cuộc sống của những con người hằng ngày chui trong những chiếc ống được nâng cao Con người ta vẫn có thể thoải mái, vẫn vui vẻ và có hứng thú trở về căn nhà thân yêu sau những giờ làm việc, lao động, học tập mệt mỏi
Trang 5Đứng trước thực tiễn đó, dưới sự hướng dẫn của thầy giáo – Thạc sĩ:
Lý Tuấn Trường, tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu đặc thù kiến trúc không gian nhà ống và tiến hành thiết kế nội thất cho một không gian cụ thể ” Tuy là một vấn đề không hề mới mẻ nhưng nó có thể góp phần
đáp ứng được nhu cầu cấp thiết hiện nay
Trang 6Chương I Những vấn đề chung
1.1 Mục tiêu của đề tài
- Trên cơ sở tìm hiểu thực tiễn và tài liệu, từ đó có được cái nhìn cơ bản về đặc điểm của kiến trúc không gian nhà ống
- Dựa trên những đặc điểm cơ bản về không gian của kiến trúc nhà ống, đưa ra phương án bố trí không gian nội thất phù hợp nhằm khắc phục những hạn chế của không gian nhà ống
- Từ những cái nhìn cơ bản nhất về không gian nhà ống, dựa trên những phương án bố trí không gian nội thất nhà ống, tiến hành xây dựng 1 phương án thiết kế không gian nội thất cho 1 không gian nhà ống cụ thể
1.2 Nội dung của đề tài
- Tìm hiểu đặc thù không gian kiến trúc nhà ống
- Đưa ra phương án bố trí không gian nội thất phù hợp với không gian nhà ống
- Thiết kế mặt bằng nội thất tổng thể cho 1 không gian nhà ống cụ thể
- Thiết kế nội thất phòng khách và phòng bếp dựa trên bản thiết kế mặt bằng nội thất tổng thể
- Thiết kế sơ bộ một số đồ gia dụng sử dụng trong phòng khách và phòng bếp
1.3 Phạm vi của đề tài
- Các vấn đề tìm hiểu về không gian nhà ống chỉ là những vấn đề cơ bản nhất
- Các vấn đề tìm hiểu về không gian kiến trúc chỉ thông qua các bản
vẽ thiết kế của kiến trúc sư
Trang 7- Thiết kế tạo dáng một số đồ nội thất sử dụng trong phòng khách và phòng ăn
- Đề tài chỉ dừng lại ở cấp độ đồ án, không đi sâu vào thi công cụ thể
- Đề tài chỉ đi sâu vào thiết kế, trang trí nội thất khu vực tầng 1 của ngôi nhà
1.4 Phương pháp xây dựng đề tài
1.4.1 Phương pháp kế thừa:
- Kế thừa những nguyên tắc thiết kế nội thất
- Kế thừa các nghiên cứu của những đề tài trước
- Kế thừa và tham khảo một số công trình kiến trúc
1.4.2 Phương pháp tham khảo tài liệu:
- Tài liệu về thiết kế nội thất
- Tài liệu về nhà ở dân dụng
- Tài liệu từ internet
- Tài liệu về vật liệu nội thất
- Các nguồn tài liệu khác từ trường Đại học Lâm Nghiệp, Đại học Mỹ Thuật, Đại học Kiến Trúc
Trang 8Chương II Cơ sở lý luận
2.1 Lý luận cơ bản trong thiết kế nội thất
2.1.1 Nguyên tắc mỹ thuật cơ bản ứng dụng trong thiết kế nội thất
Thiết kế nội thất phải được thực hiện theo các nguyên tắc mỹ thuật cơ bản Một không gian được trang trí tồi, không tuân theo các nguyên tắc mỹ thuật
sẽ một không gian nội thất luộm thuộm, đồ đạc như nhảy múa, cãi vã nhau, cho ta cảm giác khó chịu khi bước vào đó
- Tỷ lệ: Tỷ lệ cho biết quan hệ giữa phần này với phần khác trong cùng một vật hay giữa vật này so với vật khác trong cùng một không gian cụ thể Mối quan hệ này có thể là về số lượng, về kích cỡ hay mức độ Khi lựa chọn hay bố trí các sản phẩm nội thất phải bố trí tỷ lệ giữa các vật vì kích thước của một vật sẽ bị ảnh hưởng bởi kích thước tương đối của vật khác đặt trong môi trường của nó Các phần của một thành phần thiết kế, giữa một vài thành phần, hình thức và sự khép kín không gian, như vậy sẽ làm cho không gian nội thất trở nên cân đối, hợp lý nâng cao giá trị thẩm mỹ cho căn phòng
- Tỷ xích: Nguyên lý thiết kế của tỷ xích là sự quan hệ giữa các bộ phận cho cân đối Tỷ xích cũng như tỷ lệ đều có quan hệ với kích thước của mọi vật.Tỷ xích thị giác nói tới độ lớn của vật nào đó xuất hiện khi có sự
so sánh với các vật khác xung quanh nó Như vậy tỷ xích của một vật thường là những nhận xét chúng ta đưa ra dựa vào sự liên hệ hay dựa vào kích thước của vật nào khác gần đó hoặc những yếu tố xung quanh Tỷ xích không chỉ xuất hiện giữa các đồ vật mà còn xuất hiện trong mối quan
hệ giữa người và đồ vật Sự xác định tỷ xích của một không gian nội thất không bị hạn chế bởi mối quan hệ của ai cả Các thiết bị nội thất có thể liên quan đồng thời tới toàn bộ không gian và tới các thiết bị khác tới những người sử dụng không gian phòng đó Một vật có thể có tỷ xích bình thường với vật này nhưng lại có tỷ xích khác thường nếu đem so
Trang 9sánh vật khác.Những yếu tố tỷ xích có thể thu hút sự chú ý, tạo nên điểm nhấn cho căn phòng
- Sự cân bằng: Không gian nội thất và các yếu tố quanh nó như: đồ đạc, đèn sáng và các yếu tố trang trí khác thường một tổng thể hình thể, kích thước, màu sắc và chất liệu.Những yếu tố này được nhận biết như thế nào
là do sự đáp ứng, sự thích dụng của đồ đạc để đạt được nhu cầu thẩm mỹ Lúc này những yếu tố sẽ thu xếp để đạt được sự cân bằng thị giác, một sự cân bằng giữa thị giác được tạo bởi các thành phần, giữa thành phần trong tổng thể không gian nội thất đều có những nét đặc trưng riêng về hình khối về kích thước, màu sắc, chất liệu
- Sự hài hoà: Sự hài hoà có thể được hiểu là sự phù hợp hay hài lòng về các thành phần trong một bố cục.Nguyên tắc hài hoà đòi hỏi sự chọn lọc kỹ lưỡng các yếu tố, chia những nét riêng hay những đặc tính chung như hình dạng, màu sắc, chất liệu Nó lặp lại ở một điểm chung đó là tạo ra một sự thống nhất và hài hoà thị giác giữa các yếu tố trong nội thất.Sự hài hoà khi sử dụng quá nhiều yếu tố có đặc điểm giống nhau có thể dẫn đến
bố cục không linh hoạt Sự đa dạng trong trường hợp khác khi lạm dụng
nó để làm cơ sở cho sự phong phú có thể dẫn đến sự hỗn loạn thị giác Một sự đa dạng làm sinh động và tạo sự thú vị cho khung cảnh nội thất
- Nhịp điệu: Nguyên lý thiết kế nhịp điệu là dựa vào sự lặp đi lặp lại của các yếu tố trong không gian Sự lặp lại này không chỉ tạo nên sự thống nhất thị giác mà còn tạo nên chuyển động mang tính nhịp điệu mà mắt và tâm trí người quan sát có thể theo hướng nào đó bên trong một bố cục hoặc xung quanh không gian
- Sự nhấn mạnh: Nguyên lý nổi bật của sự nhấn mạnh luôn tồn tại cùng với điểm nhấn và phụ thuộc vào các yếu tố trong việc sắp đặt của người thiết
kế nội thất Một không gian nội thất không có điểm nhấn sẽ gây sự buồn
tẻ, tuy nhiên nếu nhiều điểm nhấn quá sẽ gây ra sự xáo trộn, hỗn loạn
Trang 10Một yếu tố đặc biệt nổi bật có thể cho ta cái nổi bật đó bởi kích thước, màu sắc, kết cấu…Nó tuỳ thuộc vào không gian cụ thể Một yếu tố hay nét đặc biệt có thể nổi bật bởi vị trí đặc biệt và hướng của nó trong không gian Để làm tăng sự nổi bật một yếu tố có thể đặt hướng tương phản với các bình diện bình thường trong không gian và các yếu tố khác của nó, nó
có thể được chiếu sáng đặc biệt, những đường phụ, yếu tố phụ có thể sắp xếp hướng tới điểm chú ý, điểm đặc biệt mà ta cần nhấn mạnh
2.1.2 Ánh sáng nội thất
Ánh sáng nội thất là yếu tố đầu tiên đánh thức không gian nội thất, không
có ánh sáng thì sẽ không thể hiện được hình thể, màu sắc, vật liệu Chức năng thiết kế chiếu sáng là dùng ánh sáng nhân tạo hay tự nhiên vào trong không gian nội thất và cho phép những người sử dụng thực hiện các hoạt động một cách thoải mái, chính xác, ngoài ra nó còn có tác dụng trang trí làm tăng giá trị căn phòng
Bố trí ánh sáng và hình thức chiếu sáng được kết hợp với đặc điểm không gian kiến trúc và việc sử dụng Từ chỗ mắt chúng ta phải nhìn được ánh sáng tốt nhất và độ chiếu sáng phải được pha trộn mạnh nhất trong phạm vi hoạt động Việc kết hợp này đặc biệt quan trọng trong việc quy hoạch nguồn sáng theo khu vực hoặc chiếu sáng theo nhiệm vụ của từng nơi
Một nguồn sáng có thể là một hình thức, một tuyến, một mặt phẳng hay một khối và với mỗi nguồn sáng lại có 3 phương pháp chiếu sáng khác nhau,
đó là: Chiếu sáng tổng thể, chiếu sáng tập trung và chiếu sáng cục bộ Việc lựa chọn loại nguồn sáng và phương pháp chiếu sáng không chỉ dựa theo nhu cầu cụ thể mà còn dựa theo không gian tự nhiên và hoạt động của người sử dụng Thiết kế chiếu sáng không chỉ đưa ra được lượng ánh sáng theo yêu cầu
mà còn phải đảm bảo được chất lượng chiếu sáng
Trang 112.1.3 Màu sắc nội thất
Mọi hình ảnh thường ngày mà mắt chúng ta thu nhận được đều có màu sắc Màu sắc giúp chúng ta nhanh chóng phân biệt giữa đồ vật này với đồ vật khác không chỉ qua khối dáng và đặc tính Màu sắc còn giúp thể hiện tính cách, sự sang trọng của chủ nhân sở hữu Trong kiến trúc nội thất màu sắc thường được sử dụng để tạo ra các cảm giác tích cực Trong các phương án thiết kế cụ thể chúng được sử dụng để che lấp đi những khuyết tật, tạo nên vẻ đẹp hoàn thiện hơn cho công trình
Màu sắc sử dụng trong thiết kế kiến trúc và nội thất thường sử dụng hệ thống biểu thị màu của Munsell Hệ thống biểu thị màu của Munsell lấy trục không gian ba chiều để biểu thị ba thuộc tính của màu sắc : Sắc tương ( hue),
độ sắc ( chroma), độ sáng ( value)
2.2 Đặc thù kiến trúc không gian nhà ống
2.2.1 Sự hình thành và phát triển của kiến trúc nhà ống tại Việt Nam
Có thể thấy từ Nam chí Bắc, từ đồng bằng qua vùng trung du đến miền cao trên khắp đất nước ta diện mạo các quần cư: thành phố, thị trấn, thị xã nay hầu như không khác nhau mấy Đâu đâu cũng là những dãy nhà ống cao thấp khấp khểnh với đủ loại kiểu dáng và màu sắc; đâu cũng đầy những bảng hiệu và hoạt động mua bán trao đổi với đủ mọi hình thức diễn ra từ trong nhà
ra đến hè và cả trên lòng đường Những ngôi nhà ống hình hộp còn trồi lên như muốn cố giương mắt nhìn xa ra khỏi lũy tre làng, nhìn xem thành phố đã lan gần đến chưa
Đường sá chạy đến đâu nhà ống mọc theo tới đó, có khi trước lúc đường được làm xong Khắp nơi, công việc làm đường đổi lấy nền nhà và bán nền nhà để lấy tiền tiếp tục làm đường đã và đang trở thành một loại business thời thượng cho những ai muốn giàu nhanh mà không cần phải có nhiều vốn hoặc kiến thức khoa học hay phương tiện kỹ thuật gì cho cao xa
Trang 12Hình 2.1 Hình ảnh quen thuộc tại Việt Nam hiện nay
Kiểu kiến trúc nhà ống xuất hiện ở Sài Gòn khởi thủy là ở các khu phố của người Hoa, đậm nét ở khu vực Chợ Cũ và Chợ Lớn Hình ảnh các dãy nhà cao 2-3 tầng với mỗi đơn vị là một khoảng mặt tiền rộng 3-5m còn được thấy ở khắp các khu phố người Hoa ở Singapore, Thái Lan, Indonesia Hình thức tổ chức không gian đô thị này nhằm mục đích chia cho mỗi đơn vị một ít mặt đường để làm nơi giao tiếp thương mại, thỏa mãn một nhu cầu thực tế và tối cần thiết cho sự khởi nghiệp, đó là cần một nơi vừa ở vừa sản xuất và kinh doanh mua bán
Được hình thành gần như cùng lúc đó là khu 36 phố phường Hà Nội, nơi các phường sản xuất gia công và tiểu thủ công nghiệp ra đời cũng với phương thức phân bổ mặt bằng theo kiểu hình ống: chia mỗi hộ một ít mặt đường dùng để giao dịch và không gian phía sau làm mặt bằng sản xuất trong một quần cư với hạ tầng đô thị bằng 0
Trang 13Có một nghịch lý tại các quốc gia đang phát triển là: vì nhu cầu mưu sinh, con người đang có xu hướng rời bỏ nông thôn để kéo về các vùng đô thị lớn Việt Nam không phải là ngoại lệ Đô thị hóa là sự mở rộng của đô thị, tính theo tỉ lệ phần trăm giữa số dân đô thị hay diện tích đô thị trên tổng số dân hay diện tích của một vùng hay khu vực Nó cũng có thể tính theo tỉ lệ gia tăng của hai yếu tố đó theo thời gian Tính đến nay, cả nước có khoảng 700
đô thị, trong đó có 5 thành phố trực thuộc trung ương, 44 thành phố trực thuộc tỉnh, 45 thị xã và hơn 500 thị trấn Như vậy, với tỷ lệ đô thị hóa 40% vào năm
2020 theo dự báo của Bộ Xây dựng, mục tiêu đề ra đối với diện tích bình quân đầu người sẽ là 100m2, nghĩa là tương đương với khoảng 450.000ha đất
đô thị Tuy nhiên, hiện nay, diện tích đất đô thị chỉ có 105.000ha, nghĩa là chỉ chiếm 25% so với yêu cầu Chính vì vậy, vấn đề đô thị hóa đã, đang và sẽ gây
ra nhiều vấn đề nhức đầu cho cả các cơ quan quản lý nhà nước lẫn người dân: vấn đề nhà ở, giải quyết tình trạng công ăn việc làm, quản lý trật tự an toàn xã hội, ô nhiễm môi trường, ô nhiễm nguồn nước…
Tỷ lệ thuận với tốc độ đô thị hóa là sự phát triển ngẫu hứng và “bạt mạng” của các mô hình nhà ống Dường như chúng ta đang bị cuốn vào vòng xoáy của mưu sinh cơm áo gạo tiền để rồi nhào vào cuộc kiếm tìm từng mét vuông mặt tiền mà không cần màng đến những tiêu chí khác cho một không gian sống đúng nghĩa Ngày nay các kiến trúc sư thường xuyên phải giải đáp các yêu cầu của thân chủ theo kiểu: “Tôi cần có một căn nhà để vừa ở vừa kinh doanh hay cho thuê mặt bằng; hoặc là tôi cần xây một công trình sao cho
có thể vừa cho thuê làm văn phòng hay mở quán ăn, khi cần thiết có thể bố trí thành khách sạn hoặc căn hộ cho thuê, và nếu được khi cần có thể xẻ ra thành nhiều căn để bán ” Hậu quả là, nhà ống san sát đến nghẹt thở, và đương nhiên, cách xây dựng và bài trí màu sắc mỗi nhà một kiểu, nhà sau xây cao hơn nhà trước, nhấp nhô như tổ chim cu Nhìn từ trên cao xuống, đô thị nước
ta trông cứ như một bức tranh nham nhở đến tội nghiệp Tuy nhiên, trong cái không gian sống bị băm nát như hiện nay, vẫn có không ít kiến trúc sư đang
Trang 14trăn trở kiếm tìm những phong cách thiết kế khác biệt để tạo ra những ngôi nhà đẹp Nhưng xét về tổng quan, những ngôi nhà đẹp như vậy đang bị nhấn chìm trong một biển nhà ống na ná nhau theo tiêu chí… “n không”: không cảnh quan, không tiện ích công cộng, không mảng xanh, không vỉa hè, không bãi đỗ xe, không trường học, không nơi giải trí… Và như vậy, những nỗ lực tạo ra một khu dân cư cao cấp trong lòng thành phố của các chủ đầu tư cũng chỉ là những dấu chấm phá nhỏ trong bức tranh lộn xộn, chắp vá của đô thị Việt Cũng chính thế mà các lô đất mặt tiền luôn là niềm ao ước của phần lớn dân chúng để rồi, nói như KTS Nguyễn Vĩnh Tiến, cái kiểu “bán đất chia lô hiện nay sẽ đẻ ra một loạt „quái thai‟ về nhà ở” Còn KTS Võ Thành Lân thì gọi đô thị Việt Nam là “những cái chợ” và đương nhiên, song hành cùng với
nó là nền “văn hóa chợ”, “văn minh chợ”
Chưa có một câu trả lời nào có thể khẳng định đến bao giờ thì văn hóa nhà ống sẽ được loại bỏ Có lẽ, điều nên làm hiện nay là thay vì cố gắng làm điều không thể là loại bỏ nhà ống thì hãy tìm cách sống chung với nhà ống, cải tạo không gian nhà ống
2.2.2 Đặc điểm không gian kiến trúc nhà ống
Điều đầu tiên có thế nhận thấy từ bên ngoài của những ngôi nhà ống đó
là mặt tiền chỉ rộng từ 3 - 5m, cao từ 4 - 6 tầng Tiếp theo khi bước vào trong thì đúng như tên gọi, ngôi nhà như một cái ống sâu hun hút, càng vào sâu càng tối và ngột ngạt Với chiều dài từ 12 – 20m thậm chí tới 25m Các khu vực chức năng chạy dọc theo ngôi nhà được nối với nhau bằng những dãy hành lang
Trang 15Hình 2.2 Những dãy hành lang sâu hun hút
Những dãy nhà nằm san sát nhau, thi thoảng mới có những khoảng trống của những con ngõ hẻm Chính điều này đã tạo nên những ngôi nhà bị bịt kín 3 mặt bởi những căn hộ liền kề, không có chỗ cho những ô cửa sổ, không gió, không ánh sáng tự nhiên
Hình 2.3 Cửa sổ - đôi mắt của ngôi nhà
Chỉ có những phòng ở đầu ngôi nhà mới có ánh sáng từ mặt tiền Tất cả gió và ánh trong nhà đều được tạo ra từ những bóng đèn và những chiếc quạt bật cả ngày Điều này làm cuộc sống trong ngôi nhà tách xa với thiên nhiên, tất cả đều tối tăm và ngột ngạt Đồng thời, một phần lớn năng lượng từ thiên
Trang 16nhiên đã bị bỏ phí, thay vào đó là những khoản chi phí cho năng lượng mà ngôi nhà tiêu tốn dùng để thắp sáng và tạo gió
- Sự sắp xếp không gian chức năng:
Thông thường, trong một không gian nhà ống phục vụ công năng chính là nhà ở thường được sắp xếp theo 1 trong 2 phương án như sau:
Trang 17 Phương án không có gara ô tô được bố trí như ở hình 2.1:
Hình 2.1 Phương án bố trí mặt bằng nhà ống không có gara ô tô
(Nguồn: http://wedo.com.vn/)
Trang 18 Phương án có gara ô tô được bố trí như ở hình 2.2
Hình 2.2 Phương án bố trí mặt bằng nhà ống có gara ô tô
(Nguồn: http://wedo.com.vn/)
Trang 192.2.3 Phương án bố trí không gian nội thất phù hợp cho không gian nhà ống
Với việc phải sống chung với nhà ống thì các kiến trúc sư hiện nay đã
có rất nhiều biện pháp nhằm cải tạo kiến trúc nhà ống, giúp cho nhà ống có được một không gian thông thoáng với sự có mặt của ánh sáng và gió tự nhiên Một trong những biện pháp hiệu quả nhất đó là giếng trời Gia chủ trong quá trình sử dụng sẽ thấy được hiệu quả của việc bớt lại vài m2
trong diện tích sử dụng để làm giếng trời Vì chính vài m2
này sẽ là lá phổi cho toàn
bộ ngôi nhà
Ngoài những biện pháp cải tạo bởi người thiết kế kiến trúc thì vai trò của người thiết kế nội thất cũng hết sức quan trọng trong việc đem lại một không gian đẹp, mang lại sự thoải mái cho người sử dụng Một ngôi nhà dù bề ngoài có đẹp, kiến trúc hợp lí mà phần nội thất không làm tốt được các nguyên tắc cơ bản về mỹ thuật, màu sắc và ánh sáng thì cũng không phải là một ngôi nhà đẹp
Đối với không gian nhà ống thì vai trò của người thiết kế nội thất lại càng quan trọng Nếu áp dụng tốt các nguyên tắc về mỹ thuật và màu sắc thì không gian ngôi nhà sẽ có cảm giác rộng hơn, thoáng hơn Vẫn đáp ứng được những công năng cơ bản nhưng việc lựa chọn, sắp xếp các vật dụng trong nhà
và màu sắc của ngôi nhà lại có hiệu quả rất lớn trong việc tạo không gian cho nhà ống
Nguyên tắc đầu tiên chính là nguyên tắc về tỷ lệ Số lượng đồ dùng, kích thước của đồ dùng và tỷ lệ giữa các đồ dùng sẽ mang lại cảm giác về mặt không gian Nhà nhỏ, hẹp thì không nên dùng quá nhiều vật dụng, chỉ nên dùng vừa đủ Kích thước của các vật dụng này cũng không nên quá lớn Như thế sẽ tạo cho ngôi nhà một sự nhẹ nhàng, không gian trở nên thoáng hơn Tuy nhiên, nếu như trong nhà có một đồ vật có kích thước lớn cũng tạo cho không gian có cảm giác rộng hơn Ví dụ như một bộ sofa rộng trong phòng khách
Trang 20Nguyên tắc thứ hai là việc áp dụng các nguyên tắc về sự hài hòa, nhịp điệu, nhấn mạnh, cân bằng một cách hợp lý Không gian cần có những điểm nhấn cần thiết Bên cạnh đó vẫn có sự hài hòa, ăn nhập giữa đồ dùng với mảng khối, đường nét
Nguyên tắc thứ ba đó là việc sử dụng màu sắc trong nội thất Màu sắc
có hiệu ứng rất cao đối với thị giác Cùng một đồ vật nhưng với màu sắc khác nhau sẽ cho cảm giác khác nhau Đối với không gian nhà ống thì không nên
sử dụng những màu quá tối Nếu có cũng chỉ là điểm nhấn hoặc màu của sàn
Sử dụng những màu sáng sẽ mang lại cảm giác rộng hơn cho ngôi nhà Nên
sự dụng những gam màu của thiên nhiên như màu be, màu kem, màu xanh lá… Đối với trần thì nên chọn màu trắng màu trằng giúp trần cao hơn, đồng thời ngôi nhà sẽ sáng hơn Màu tường thì nên chọn những màu nhạt, vừa có hiệu quả về không gian lại dễ dàng cho việc trang trí cũng như treo tranh
Một điều khá quan trọng cần chú ý trong thiết kế và trang trí nội thất nhà ống đó là việc chú trọng đến sự ngăn cách, phân chia giữa các không gian trên cùng một tầng Đây là một nhiệm vụ quan trọng hàng đầu mà người thiết
kế nội thất cần làm được Không gian sau khi được thiết kế vẫn đảm bảo tính thông thoáng, liên hệ giữa các không gian nhưng đồng thời cũng làm mất đi cái cảm giác sâu hun hút của những chiếc ống Người thiết kế cần khéo léo, tinh tế trong việc phân chia và bố trí không gian Giao thông trên cùng một tầng không nên chạy dài theo một hướng mà cần tạo ra sự zíc zắc nhằm làm mất đi cảm giác sâu và dài của nhà ống Điều này không có ngĩa là xây nên những bức tường kín để không gian như một cái mê cung mà đơn giản chỉ là một sự phân chia tương khối, sự bố trí khéo léo Nếu không gian được bó kín thì đương nhiên phần giếng trời trong ngôi nhà sẽ mất tác dụng Ngôi nhà vẫn
bí và ngột ngạt Đôi khi chỉ là một tấm bình phong, một kệ tủ, một mảng tường cách điệu cũng đủ để tạo nên một sự phân chia không gian
Trang 21Hình 2.3 Bình phong xây bằng gạch bông gió (Nguồn: http://kienthanh07.spaces.live.com) Được sơn trắng đơn giản nhưng khá điệu đà tạo nên một khoảng đệm tại tiền sảnh kín đáo mà vẫn thoáng hở Thay đổi màu sắc là một biện pháp đơn giản, hiệu quả và linh động khi điều kiện thực tế không cho phép biến đổi kết cấu vốn có
Trang 22Hình 2.4 Bình phong đặt trong phòng khách (Nguồn: http://kienthanh07.spaces.live.com) Với chất liệu sử dụng là ván MDF mặt vân gỗ kết hợp veneer, sơn giả
cổ làm nên một “chỗ dựa” trang nhã và chủ động trong che chắn khi nhà có diện tích không rộng
Trang 23Chương III Thiết kế nội thất cho 1 không gian nhà ống cụ thể
3.2 Cơ sở thiết kế
Thiết kế dựa trên những cơ sở lý luận như đã trình bày ở chương II và một số cơ sở thực tiễn sau:
3.2.1 Hiện trạng kiến trúc của công trình
Không gian được chọn là ngôi nhà số 68 - Lô A – Khu tái định cư Hà Trì – Hà Đông
Qua quá trình nghiên cứu các bản vẽ kiến trúc, tôi nhận thấy ngôi nhà
có 4 tầng, được thiết kế trên mảnh đất có kích thước: 4,5m × 15m với kiến trúc tầng lệch Diện tích xây dựng là 53,25m2 Phần sân trước có kích thước: 2,5m × 4,5m Phần sân sau có kích thước: 1m × 2,9m Ngôi nhà có 1 giếng trời tại khu vực cầu thang
Mặt bằng kiến trúc tầng 1 được bố trí cụ thể trong bản vẽ mặt bằng tầng
Trang 24Hình 3.1 Mặt bằng tầng 01
Mặt bằng tầng 2 và tầng 3 được bố trí cụ thể trong bản vẽ mặt bằng tầng 02 và tầng 03 (hình 3.2) Mỗi tầng được bố trí hai phòng ngủ nằm ở 2 bên của cầu thang, mỗi phòng đều có nhà vệ sinh khép kín Diện tích mỗi phòng là 13m2 với nhà vệ sinh diện tích 3m2
Hình 3.2 Mặt bằng tầng 02 và tầng 03
Mặt bằng tầng 4 được bố trí cụ thể trong bản vẽ mặt bằng tầng 04
Trang 25Hình 3.3 Mặt bằng tầng 04
3.1.2 Đối tượng sử dụng
- Các thông tin về đối tượng sử dụng:
Chủ nhà là 2 vợ chồng công nhân viên chức ngoài 40 tuổi Họ có 2 con gái Con gái lớn học lớp 12, con gái út học lớp 9 Công việc của các thành viên trong gia đình diễn ra cả ngày, vì vậy thời gian chính để
cả nhà sum họp là những buổi tối, những ngày nghỉ và dịp lễ tết
- Đặc điểm sử dụng và các hoạt động chính:
Đặc điểm sử dụng của ngôi nhà là một không gian thông thoáng, có thể thư giãn, nghỉ ngơi và có thể làm việc riêng mà không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố sung quanh Các hoạt động thường xuyên diễn ra trong ngôi nhà như: thư giãn, nghỉ ngơi, học tập, ăn uống, vệ sinh…
- Các yêu cầu của người sử dụng:
Hai vợ chồng cùng ngành nghề nên có một số quan điểm cũng như phong cách gần giống nhau, yêu cầu của họ là không gian kiến trúc cũng như không gian nội thất mang phong cách hiện đại, thể hiện được tính mến khách cũng như phong cách của hai vợ chồng, cụ thể như:
Trang 26phải thể hiện làm sao để khách khi vào nhà đã nhận ra đây là một gia đình tri thức Ngoài ra ngôi nhà phải thể hiện sự sang trọng, tiện nghi cũng như các yêu cầu về sinh hoạt phải thích hợp cho từng phòng, từng đối tượng sử dụng Do công việc bận rộn suốt ngày nên khi trở về nhà
họ mong muốn có một không gian nghỉ ngơi, thư giãn thật thoải mái, đồng thời họ còn cần có cả không gian để làm việc riêng
Yêu cầu riêng cho từng phòng: gia chủ đặc biệt quan tâm đến hai không gian sinh hoạt chung đó là phòng khách và phòng bếp Đối với phòng khách yêu cầu phải rộng rãi, có đủ chỗ cho gia đình và khi có khách Phòng khách là nơi diễn ra các hoạt động tiếp khách, nghỉ ngơi, thư giãn… yêu cầu của phòng là phải thể hiện tính mến khách cũng như phong cách của gia chủ, đồng thời phải tạo ra một không gian thông thoáng, tiện nghi
Phòng bếp và phòng ăn phải có diện tích đủ rộng, không gian thông thoáng để tạo nên một căn phòng sinh hoạt đầm ấm của gia đình Vì không gian phòng ăn là nơi để tiếp nạp năng lượng nên đòi hỏi kiến trúc cũng như các yếu tố nội thất phải tạo ra một cảm giác gần gũi, ăn ngon miệng…
Phòng ngủ giành riêng cho hai vợ chồng phải có không gian đầm
ấm, gợi nhớ lại những kỷ niệm năm tháng yêu nhau và có cả không gian vệ sinh, trang điểm
Đối với phòng của bọn trẻ cũng phải thể hiện được phong cách cá tính của chúng, giúp cho chúng có một không gian riêng để học tập và nghỉ ngơi
3.1.3 Khảo sát đồ đạc, thiết bị sử dụng cho thiết kế
- Đồ đạc sử dụng cho phòng khách và phòng bếp
Đồ đạc sử dụng cho phòng khách gồm có: 1 bộ sofa, 1 bàn trà, 1 kệ tivi, 1 tủ để giày dép, 1 kệ để đồ và trang trí