Tổng quan vấn đề nghiên cứu
Tình hình nghiên cứu sử dụng gỗ bạch đàn trên thế giới
Theo các tác giả Walter G Kauman, Jeann Geraro, Husiging và Wuang HuaiJun, Australia là quốc gia có nhiều loại gỗ bạch đàn chiến tỷ nhất trên thế giới Ngoài ra, những khu vực có nguồn gốc bạch đàn và đầu tư nghiên cứu ứng dụng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển và sử dụng loại gỗ này.
Vào năm 1788, đảo Islands tại Philippines đã chứng kiến sự mở rộng của cây gỗ rừng bạch đàn ra toàn cầu Loài cây này sau đó được trồng ở nhiều quốc gia như Miến Điện, Bắc và Nam Phi, Nam Mỹ, và California, với tổng diện tích lên tới khoảng 8-12 triệu hectare.
Gỗ Bạch Đàn trước đây chủ yếu được sử dụng trong sản xuất giấy và làm trụ cột điện tạm thời ở nông thôn Tuy nhiên, từ năm 1928, Viện Công nghiệp Rừng Australia đã nghiên cứu và phát triển công nghệ chế biến gỗ Bạch Đàn cho nhiều mục đích khác nhau, đặc biệt là trong sản xuất hàng mộc và xây dựng Trong số hơn 500 loài Bạch Đàn trên thế giới, đã có 200 loài được nghiên cứu và đưa vào sử dụng theo khuyến cáo của FAO và Australia, với khối lượng thể tích dao động từ 450 đến 1000 kg/m³.
Theo tài liệu của FAO năm 1979, đến năm 1974, thế giới đã có khoảng 4 triệu ha rừng trồng Bạch đàn, sản xuất khoảng 6 triệu m³ gỗ mỗi năm, chủ yếu là gỗ nhỏ Gỗ Bạch đàn từ rừng trồng đã đóng góp lớn vào việc giải quyết vấn đề thiếu chất đốt và gỗ xây dựng ở các nước đang phát triển Đến năm 1995, tổng diện tích trồng Bạch đàn ở các nước nhiệt đới đã tăng lên gần 10 triệu ha, với sản lượng trung bình hàng năm đạt khoảng
Bạch đàn, với sản lượng lên tới 150 triệu m³, được trồng chủ yếu tại các quốc gia như Brazil, Ấn Độ, Chile và Nam Phi Theo FAO (1979), rừng trồng Bạch đàn thường có chu kỳ kinh doanh ngắn từ 7-10 năm, giúp loại gỗ này phát triển mạnh mẽ và đóng góp lớn vào nền kinh tế toàn cầu Năng suất gỗ Bạch đàn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như điều kiện thổ nhưỡng, kỹ thuật lâm sinh và chăm sóc Các nước phát triển, nhờ ứng dụng khoa học kỹ thuật hiệu quả, đã nâng cao giá trị gỗ Bạch đàn, với năng suất tại Thổ Nhĩ Kỳ, Argentina và Israel có thể đạt từ 20-30 m³/ha/năm.
Hiện nay, nhiều loài Bạch đàn đã được trồng rộng rãi ngoài vùng phân bố tự nhiên của chúng, tạo thành các dải rừng Bạch đàn tại nhiều quốc gia Các khu vực này bao gồm các nước ở lục địa Châu Á, các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới, cùng với Châu Phi và các khu vực Nam, Trung Mỹ.
Gỗ Bạch đàn hiện nay đã trở thành nguyên liệu đa dạng không chỉ cho sản xuất bột giấy và ván nhân tạo, mà còn cho nhiều ứng dụng khác nhờ vào sự phát triển của khoa học kỹ thuật Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc xử lý gỗ Bạch đàn trước khi đưa vào sản xuất giúp khắc phục nhiều khuyết điểm, như hiện tượng nứt do ứng suất sinh trưởng Các phương pháp cải thiện như lựa chọn cách xẻ, xử lý thoát nước theo chiều dọc thân cây và xử lý nhiệt đã được áp dụng ngay sau khi chặt hạ cây gỗ, nhằm đảm bảo chất lượng sản phẩm cuối cùng.
Hình 1.1 Ảnh ứng dụng công nghệ hiện đại để xẻ gỗ bạch đàn
Hình 1.2 Ảnh ứng dụng bản đồ xẻ trong xẻ gỗ bạch đàn
Figure 1.3 illustrates wood that has undergone a water-resistant treatment at the ends using a coating method before being processed into lumber This technique is essential for enhancing the durability of solid wood products derived from plantation-grown Eucalyptus species, which hold significant value in Australia.
Nghiên cứu về xử lý gỗ bạch đàn đã phát triển mạnh mẽ trên toàn cầu, đặc biệt là từ Australia, với nhiều công trình nhằm cải thiện tính ứng dụng và hiệu quả sử dụng của loại gỗ này Những nhược điểm của gỗ bạch đàn đã được khắc phục, dẫn đến việc sử dụng rộng rãi hơn và không còn bị hạn chế bởi các yếu tố tiêu cực trước đây Sự gia tăng diện tích trồng bạch đàn không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường, hạn chế khai thác và phá hoại rừng tự nhiên.
Gỗ Bạch đàn hiện đang được sử dụng rộng rãi trên toàn cầu cho các mục đích xây dựng, đồ mộc thủ công và đồ mỹ nghệ Việc phân loại gỗ Bạch đàn cho thấy một số loại chỉ thích hợp để sản xuất bột giấy, palet và cột điện Sau khi xử lý, gỗ Bạch đàn có thể được chế biến thành những sản phẩm gỗ có giá trị cao, đạt chất lượng tương đương với gỗ tự nhiên Mặc dù đã có nhiều nghiên cứu về xử lý gỗ Bạch đàn, nhưng vẫn chưa có quy trình cụ thể nào được đề xuất để xử lý gỗ sau khi bị nứt, mà chủ yếu tập trung vào việc xử lý ngay sau khi chặt hạ, trước khi hiện tượng nứt xảy ra.
Tình hình nghiên cứu sử dụng gỗ bạch đàn trong nước
Gỗ Bạch đàn đã trở nên quen thuộc ở Việt Nam, được trồng rộng rãi tại nhiều địa phương và trở thành cây kinh tế quan trọng kể từ khi du nhập.
Cây bạch đàn không phài là loại cây mọc tự nhiên trong các lâm phận Việt Nam
Loài cây này có nguồn gốc từ Úc, được mang về Việt Nam từ thập niên 1950 qua hình thức gieo hạt Nhiều loài trong số đó cho thấy sự thích nghi tốt với thổ nhưỡng và khí hậu Việt Nam, cho phép trồng tập trung thành rừng thuần hoặc phân tán trong các khu vực sinh sống của người dân, từ đồng bằng đến bình nguyên và cao nguyên.
Cây Bạch đàn, ban đầu được gọi là cây Khuynh điệp ở miền Nam Việt Nam, có đặc điểm lá cong hình lưỡi liềm Sau này, ngành lâm nghiệp thời kỳ cũ đã đặt tên cho nó là cây Bạc hà do lá có mùi giống như dầu Bạc hà Tuy nhiên, cần lưu ý không nhầm lẫn cây này với cây rau Bạc hà (Mentha) thuộc cùng họ với cây rau Húng.
Bạch đàn, với tên khoa học Eucalyptus spp., thuộc họ thực vật Sim (Myrtaceae) Tại Úc, nơi bạch đàn có nguồn gốc, có hơn 70 loài phát triển từ vùng đồng bằng đến cao nguyên, từ thung lũng đến đèo núi Ở Việt Nam, chỉ khoảng 10 loại bạch đàn được du nhập.
+ Bạch đàn đỏ: Eucalyptus camaldulensis thích hợp vùng đồng bằng + Bạch đàn trắng: Eu.alba, thích hợp vùng gần biển
Bạch đàn lá nhỏ (Eu Tereticornis) phù hợp với vùng đồi Thừa Thiên - Huế, trong khi bạch đàn liễu (Eu Exserta) thích hợp cho vùng cao miền Bắc Việt Nam Bạch đàn chanh (Eu Citriodora) lại phát triển tốt ở vùng thấp, với lá chứa tinh dầu có mùi sả.
+ Bạch đàn lá bầu: Eu Globules, thích hợp vùng cao nguyên
+ Bạch đàn to: Eu Grandis, thích hợp vùng đất phù sa
+ Bạch đàn ƣớt: Eu Saligna, thích hợp vùng cao nguyên Ðà Lạt
Bạch đàn Mai đen (Eu Maidenii) là loại cây thích hợp cho vùng cao như Lâm Đồng Tại Việt Nam, gỗ Bạch đàn thường bị chặt sau 5-7 năm để làm cây chống trong xây dựng, sản xuất bột giấy, ván dăm và ván bóc cho ván ép Do đó, gỗ Bạch đàn được coi là loại gỗ mềm và kém chất lượng cho đồ mộc gia dụng, dẫn đến việc ít được lựa chọn cho các công trình kiến trúc Tuy nhiên, với sự phát triển của khoa học công nghệ, gỗ Bạch đàn đang dần được sử dụng nhiều hơn trong sản xuất đồ mộc và xây dựng.
Tiềm năng sử dụng gỗ Bạch đàn tại Việt Nam rất lớn, đặc biệt trong ngành công nghiệp chế biến, cho thấy đây là nguồn nguyên liệu quý giá.
Mục tiêu, nội dung, ph ƣ ơng pháp nghiên cứu
Mục tiêu nghiên cứu
Nghiên cứu đƣợc giải pháp xử lý vết nứt cho gỗ Bạch đàn dạng cột tại Công ty
Cổ phần Xây dựng và Nội thất Hoàn Cầu
Nội dung nghiên cứu
- Khảo sát quy trình sản xuất cột gỗ Bạch đàn tại công ty
- Khảo sát thực trạng và nguyên nhân nứt của gỗ Bạch đàn dạng cột tại Công ty
- Nghiên cứu giải pháp khắc phục tình trạng nứt cho gỗ Bạch đàn dạng cột
Cột gỗ Bạch đàn đỏ với đường kình 15 cm tại công ty hoàn cầu xảy ra hiện tƣợng nứt bề mặt
Phương pháp khảo sát thực tế được áp dụng để nghiên cứu tình trạng nứt vỡ và bảo quản của cột gỗ tròn Bạch đàn tại xí nghiệp chế biến gỗ Hoàn cầu Phương pháp này sẽ được thực hiện cho nội dung 1 và 2 của nghiên cứu.
Phương pháp kế thừa được áp dụng dựa trên tài liệu nghiên cứu về xử lý và nâng cao chất lượng gỗ Bạch đàn, nhằm cải thiện hiệu suất và giá trị sử dụng của loại gỗ này.
1, 2 và 3 đƣa ra nguyên nhân và giải pháp khắc phục tình trạng nứt và phát triển vết nứt trên cột gỗ Bạch đàn
Phương pháp quy nạp và phân tích được áp dụng để nghiên cứu về gỗ Bạch đàn đỏ, bao gồm các đặc điểm, tính chất, điều kiện bảo quản sau xử lý và ứng dụng trong kết cấu công trình Dựa trên tài liệu nghiên cứu trong và ngoài nước, bài viết xác định nguyên nhân gây nứt vỡ và đề xuất các giải pháp hiệu quả nhằm khắc phục tình trạng nứt và phát triển vết nứt trên cột gỗ Bạch đàn Nghiên cứu này được thực hiện cho các nội dung 1, 2 và 3.
Nghiên cứu nguyên nhân gây nứt cộ gỗ Bạch đàn đã được thực hiện thông qua việc thí nghiệm xử lý nứt trên bề mặt của 10 cột gỗ bị nứt được chọn ngẫu nhiên Các cột này có đặc điểm nứt khác nhau về độ rộng, chiều sâu và vị trí Mỗi phương pháp xử lý được áp dụng cho 3 cột, giúp đánh giá hiệu quả của các phương pháp và chất điền đầy khác nhau trong việc khắc phục tình trạng nứt.
-Phương pháp sử dụng keo epoxy 511
-Phương pháp sử dụng Keo West system 105 Epoxy và 206 slow hardener
-Phương pháp sử dụng keo 502
Chỉ tiêu đánh giá chất lƣợng cột gỗ đạt yêu cầu sau khi xử lý gồm:
-Có khả năng gia công cho các bước tiếp theo như phay, cào xước…
-Có khả năng trang sức bằng sơn mực tàu theo yêu cầu khách hàng tốt
-Liên kết giữa keo và gỗ ổn định chắc chắn theo thời gian
-Có khả năng chịu nước, ẩm
-Đảm bảo tính thẩm mỹ và kích thước theo thiết kế
-Độ lớn tối đa của các vết nứt có thể xử lý là < 5 mm
-Bề mặt nứt không vƣợt qua 20 %
-Độ sâu cần xử lý cách bề mặt cột 3- 4 cm
Sau khi cột gỗ được xử lý đạt yêu cầu, chúng sẽ được chuyển đến địa điểm lắp đặt tại núi Yên Tử Thời gian lắp đặt thực tế là 90 ngày, sau đó sẽ tiến hành kiểm tra bề mặt cột gỗ để đảm bảo chất lượng.
Các bước thí nghiệm như sau:
1) Chọn các cột gỗ bị nứt với các đường nứt với đặc điểm đặc trưng trên tất cả cột gỗ
2) Gia công điềm đầy các đường nứt và xử lý vết nứt trên cột gỗ
3) Đánh giá bề mặt sau khi điền đầy và đợi chất điền đầy khô
4) Kiển tra mẫu thời gian lắp đặt 90 ngày
Sau khi kiểm tra mẫu sau 90 ngày tại địa điểm lắp đặt, chúng tôi đã đưa ra nhận xét về hiệu quả của phương pháp xử lý đã chọn, xem xét liệu nó có đạt được kết quả như mong đợi hay không.
Ph ƣ ơng pháp nghiên cứu
Tìm hiểu về công ty
Thông tin chung về công ty
-Tên Công ty: Công ty Cổ phần Xây dựng và Nội thất Hoàn Cầu
-Tên giao dịch: Global Construction Interrior (GCI)
-Văn phòng giao dịch: Tầng 6, Số 1 Đỗ Hành, P Nguyễn Du, Q Hai Bà
-Nhà máy sản xuất: Ngõ 79 Phố Tây Sơn – TT Phùng – Đan Phƣợng –
-Công ty Cổ phần Xây dựng và Nội thất Hoàn Cầu đƣợc thành lập và xây dựng năm 2006 ,chuyên hoạt động kinh doanh trong các lĩnh vực nhƣ sau:
+ Đồ nội thất – sản xuất, cung cấp và thi công lắp đặt
+ Sofa, salon vải, nỉ, da – nhà sản xuất
+ Đồ gỗ nội thất – sản xuất và kinh doanh đồ gỗ nội thất
Công ty Cổ phần Xây dựng và Nội thất Hoàn Cầu, bắt đầu từ một doanh nghiệp thương mại chuyên cung cấp sản phẩm nội thất, đã trở thành địa chỉ tin cậy cho nhiều khách hàng nhờ vào kinh nghiệm dày dạn trong ngành Mọi sản phẩm của Hoàn Cầu đều được kiểm tra kỹ lưỡng về chất lượng và mẫu mã trước khi xuất xưởng.
Trong 10 năm xây dựng và phát triển, Công ty Hoàn Cầu đã không ngừng phát triển cả về quy mô lẫn hiệu quả Uy tín và vị thế của Công ty ngày càng được khẳng định trên thị trường
Công ty hiện có hơn 100 công nhân và kỹ sư thiết kế trẻ, sáng tạo và năng động, với kinh nghiệm dày dạn, sẵn sàng cung cấp đa dạng các sản phẩm nội thất đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
(Nguồn từ websize: GCI-vietnam.com.vn).
Tìm hiểu về máy móc thiết bị sử dụng xử lý
Máy móc là yếu tố hàng đầu trong việc quyết định đến năng suất của nhà máy cũng nhƣ chất lƣợng của sản phẩm
Công ty Cổ phần Xây dựng và Nội thất Hoàn Cầu sở hữu dây chuyền máy móc thiết bị hiện đại và đầy đủ, chủ yếu được nhập khẩu từ Đài Loan và sản xuất tại Việt Nam.
Danh sách máy móc thiết bị đang sử dụng tại Công ty đƣợc thể hiện trong bảng 2.1 dưới đây:
Bảng 2.1 Danh sách máy móc thiết bị đã sử dụng tại Công ty
St t Tên máy Mã hiệu Số lượng Thông số kỹ thuật
Công suất động cơ: 18 kw Kích thước: 3800 x 1900 x 1100mm Trọng lƣợng 3000 kg
- Bề dày gia công lớn nhất: 100mm
- Bề rộng gia công lớn nhất: 380mm
- Tốc độ quay của lƣỡi cƣa: 2900 vòng/ phút
- Tốc độ quay của trục chính: 4500 vòng/ phút
- Kích thước tổng thể: 400 x 1700 x 1040mm
- Thông số kỹ thuật: Thép
- Độ dài thanh dẫn: 350 mm
- Áp lực làm việc 8 bar
- Dung tích bình chƣa 24 lít
Lý thuyết về khoa học gỗ
Đặc điểm và nguyên nhân dẫn đến nứt gỗ
Gỗ được cấu tạo từ hai phần chính là gỗ giác và gỗ lõi, với các vòng tăng trưởng hàng năm Gỗ sớm, hình thành trong nửa đầu chu kỳ sinh trưởng (Xuân, Hạ), có tế bào lớn, ruột lớn và vách mỏng, thường có màu sáng hơn và nhẹ hơn nhưng khả năng chịu lực kém Ngược lại, gỗ muộn, xuất hiện trong nửa sau chu kỳ sinh trưởng (Thu, Đông), có tế bào nhỏ, ruột bé và vách dày, mang màu sắc đậm hơn và tính chất cơ lý cao hơn.
Cấu trúc vi mô của gỗ bao gồm các loại tế bào như tế bào thớ, ống mạch, tia gỗ và tế bào mô mềm Tế bào thớ có hình dạng thoi dài, kích thước từ 0,3 đến 2,0 mm và có độ dày nhất định.
Tế bào thớ trong gỗ có kích thước khoảng 0,2 - 0,5 mm, xếp chồng lên nhau theo chiều dọc thân cây và chiếm đến 76% thể tích gỗ Loại tế bào này đóng vai trò quan trọng trong việc xác định các tính chất cơ học và vật lý của gỗ, cũng như ảnh hưởng đáng kể đến tính chất co rút và giãn nở của nó.
Mạch gỗ bao gồm các tế bào lớn hình ống xếp chồng lên nhau, tạo thành các ống dẫn nhựa theo chiều dọc của thân cây Bên cạnh đó, tế bào tia gỗ nằm ngang, với các lỗ thông giữa các tế bào, giúp kết nối và hỗ trợ quá trình dẫn truyền trong cây.
Nhóm tế bào nằm xung quanh mạch gỗ và có lỗ thông nhau Chúng có nhiệm vụ chứa chất dinh dƣỡng để nuôi cây
Hình 2.1 Cấu tạo của gỗ Nguyên nhân gây nứt vỡ gỗ
Khi gỗ thay đổi độ ẩm, hiện tượng co rút và giãn nở xảy ra do sự di chuyển của nước trong cấu trúc gỗ Nước có mặt trong mạch gỗ, ruột tế bào và giữa các sợi gỗ Khi gỗ bay hơi, nước tự do trong mạch và ruột tế bào bay hơi trước, tiếp theo là nước thấm giữa các sợi gỗ Quá trình này làm giảm khoảng cách giữa các sợi gỗ, dẫn đến co ngót Ngược lại, khi gỗ hút nước, nước thấm giữa các sợi gỗ được hút trước, sau đó là nước tự do, làm cho khoảng cách giữa các sợi gỗ tăng lên và gây ra hiện tượng giãn nở.
- Sự thay đổi hàm lượng nước thấm và nước tự do ở độ ẩm gỗ khoảng 28 -
Sự hình thành các vết nứt vỡ gỗ chủ yếu do quá trình làm khô không đồng đều giữa các lớp bên trong và bên ngoài của gỗ, cùng với sự khác biệt giữa co rút xuyên tâm và tiếp tuyến Khi gỗ khô, độ ẩm bốc hơi đầu tiên từ bề mặt, khiến cho lớp bề mặt co lại khi hàm lượng hơi nước giảm xuống dưới điểm bão hòa Trong khi đó, độ ẩm bên trong vẫn cao hơn điểm bão hòa, không co lại, tạo ra ứng suất nội tại Kết quả là, gỗ bề mặt bị nén trong khi gỗ bên trong kéo căng, dẫn đến hiện tượng nứt vỡ gỗ.
Trong cấu trúc gỗ, tia gỗ được sắp xếp theo chiều ngang của thân cây, khác với các tế bào khác xếp dọc, dẫn đến sự co rút và giãn nở không đồng đều khi thay đổi độ ẩm Tia gỗ bao gồm các mô viền mỏng manh, khiến chúng dễ bị vỡ khi gỗ co lại Sự gia tăng số lượng tia gỗ làm tăng chênh lệch co rút và giãn nở, từ đó dẫn đến nguy cơ nứt vỡ gỗ cao hơn.
Đặc điểm của gỗ Bạch đàn đỏ xử dụng làm cột gỗ
Gỗ Bạch đàn đỏ (Eucalyptus Robusta) là loại gỗ tròn được thu mua từ các tỉnh phía Bắc như Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Tuyên Quang, có độ tuổi từ 7-13 năm và đường kính trên 20 cm Đây là loại gỗ mới chặt, chưa qua chế biến và không được bảo quản Việc tìm hiểu lý thuyết về gỗ Bạch đàn sẽ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về quy trình sản xuất, từ đó xác định nguyên nhân gây ra hiện tượng nứt ở cột gỗ.
1) Tính không đồng nhất giữa gỗ sơ cấp và gỗ thứ cấp theo hướng bán kính
Gỗ sơ cấp được hình thành trong giai đoạn đầu của quá trình sinh trưởng, có độ rộng vòng năm giảm dần từ tuỷ ra phía ngoài Trong khi đó, gỗ thứ cấp được hình thành trong giai đoạn sau, khi tốc độ sinh trưởng ổn định và độ rộng vòng năm ít thay đổi.
Số vòng năm của phần gỗ sơ cấp thay đổi từ 5 – 20 năm tùy thuộc vào loài cây, dẫn đến sự khác biệt về tính chất giữa gỗ sơ cấp và gỗ thứ cấp Các tế bào của phần gỗ sơ cấp, cả ở cây lá rộng và lá kim, có chiều dài ngắn hơn so với gỗ thứ cấp Phần gỗ sơ cấp có tỉ lệ gỗ muộn thấp hơn và nhiều tế bào vách mỏng, do đó khối lượng thể tích và khả năng chịu lực của nó thấp hơn so với gỗ thứ cấp Ngoài ra, gỗ sơ cấp không ổn định khi sấy, vì nó co rút theo chiều dọc thớ lớn hơn nhiều so với gỗ thứ cấp.
Hàm lượng lignin và hemicellulose trong gỗ sơ cấp cao hơn so với gỗ thứ cấp, trong khi chiều dài sợi có sự biến động lớn từ tuỷ đến gỗ thứ cấp.
Vì thế, có thể nói gỗ sơ cấp cho chất lƣợng và sản lƣợng bột giấy và hoàn toàn khác so với gỗ thứ cấp
2) Tính không đồng nhất giữa gỗ giác và gỗ lõi
Gỗ dác là phần gỗ nằm ở ngoài cùng, có chức năng vận chuyển nước, trong khi gỗ lõi nằm ở giữa thân cây và không còn giữ chức năng này Hàng năm, phần gỗ dác tiếp giáp với gỗ lõi sẽ dần chuyển hóa thành gỗ lõi, không còn khả năng vận chuyển nước Gỗ lõi thường có màu sắc sẫm hơn, nặng hơn, cứng hơn, và có khả năng chống chịu sâu bệnh cao hơn so với gỗ dác, đồng thời cũng khó thẩm thấu dịch thể và khó sấy hơn.
3) Tính không đồng nhất của gỗ theo chiều cao a) Chiều dài sợi gỗ Ở cả gỗ lá kim và gỗ lá rộng, chiều dài quản bào và sợi gỗ tăng theo chiều cao tới một độ cao nhất định trên thân và qui luật này đƣợc xác lập với bất cứ vòng năm nào, và lên trên độ cao này chiều dài quản bào và sợi gỗ có chiều hướng giảm dần Tuy nhiên, với một số loài gỗ lá rộng,chiều dài sợi gỗ từ gốc lên ngọn diễn biến theo nhiều chiều hướng khác nhau Bisset và Daddswell
(1949) phát hiện thấy ở Eucalyptus regnans chiều dài sợi gỗ tăng đến một độ cao nhất định trên thân, sau đó giảm dần b) Khối lượng thể tích
Theo nghiên cứu của Zobel và Buijtenen (1989), chiều cao cây có ảnh hưởng lớn đến các tính chất gỗ của cả gỗ lá kim và gỗ lá rộng Nghiên cứu xác định sự biến động của khối lượng thể tích trung bình từ gốc lên ngọn cây tại các độ cao khác nhau Cụ thể, khối lượng thể tích ở gốc, độ cao ngang ngực, 1/2 chiều dài thân, 3/4 chiều dài thân và ngọn lần lượt là 0,749 g/cm³, 0,747 g/cm³, 0,694 g/cm³, 0,708 g/cm³ và 0,717 g/cm³ Kết quả cho thấy khối lượng thể tích ở gốc và ngọn có sự khác biệt đáng kể và cao hơn so với khối lượng thể tích ở độ cao 1/2 chiều dài thân.
Khối lượng thể tích gỗ Bạch đàn có sự biến động lớn theo chiều cao, với giá trị từ 0,694 g/cm³ ở giữa thân, 0,749 g/cm³ ở gốc, và trung bình là 0,720 g/cm³ Sự thay đổi này có thể gây khó khăn trong gia công và chế biến gỗ Những thách thức trong quá trình sử dụng gỗ Bạch đàn không chỉ do sự biến động lớn về khối lượng thể tích mà còn liên quan đến ứng suất sinh trưởng trên thân cây, luôn ở mức cao.
Khối lượng thể tích của cây tăng từ tuỷ đến một vị trí nhất định trước khi giảm về phía vỏ, hiện tượng này xảy ra ở tất cả các độ cao trên thân cây Đường cong khối lượng thể tích có thể chia thành hai giai đoạn: Giai đoạn đầu, gần tuỷ, cho thấy sự gia tăng khối lượng thể tích theo khoảng cách từ tuỷ; giai đoạn sau, đường cong ổn định và giảm dần về phía vỏ Giai đoạn đầu kéo dài từ tuỷ đến vị trí cách tuỷ khoảng 30% đến 50% bán kính thân cây, tương ứng với vị trí của vòng năm thứ 8 đến thứ 9.
Biến động về khối lượng thể tích của gỗ được ảnh hưởng bởi hai yếu tố chính: sự hiện diện của gỗ sơ cấp (gỗ tuổi non) và gỗ thứ cấp (gỗ tuổi trưởng thành), cùng với sự hình thành gỗ lõi Gỗ sơ cấp được hình thành trong những năm đầu sinh trưởng của cây, với tốc độ sinh trưởng nhanh, dẫn đến độ rộng vòng năm giảm dần từ tuỷ đến gỗ trưởng thành Tỉ lệ gỗ sơ cấp phụ thuộc vào loài cây, và do các tế bào của nó có vách mỏng, khối lượng thể tích của gỗ sơ cấp thường thấp Ngược lại, gỗ lõi có khối lượng thể tích cao hơn gỗ giác nhờ vào sự tích tụ các chất và sự hình thành thể bít trong tế bào gỗ lõi.
4) Các khuyết tật của gỗ và mối quan hệ với biến dạng của gỗ
Cây là vật liệu tự nhiên, do đó khuyết tật là điều không thể tránh khỏi, ảnh hưởng đến biến dạng của gỗ xẻ Các khuyết tật nhìn thấy như độ cong, chéo thớ, mắt, gỗ dác-lõi, lệch tâm và thót ngọn có tác động lớn đến biến dạng gỗ Độ cong tạo ra phần gỗ kéo và nén với tỷ lệ co rút khác nhau, trong khi chéo thớ làm cho các sợi gỗ không song song với trục dọc, dễ dẫn đến nứt sau khi xẻ Lệch tâm cũng gây ra sự khác biệt trong tỷ lệ co rút giữa hai phần gỗ Ngoài ra, các khuyết tật không nhìn thấy như gỗ phản ứng, tính không đồng nhất theo bán kính và chiều cao cũng ảnh hưởng đến biến dạng của cột gỗ.
Tất cả các loài cây đều trải qua ứng suất sinh trưởng, nhưng mức độ này khác nhau giữa các loài Cây lá kim thường có ứng suất sinh trưởng thấp hơn so với cây lá rộng, trong khi các loài cây mọc nhanh thường có ứng suất sinh trưởng cao Nếu ứng suất sinh trưởng không được giải phóng một cách hợp lý, nó có thể dẫn đến tình trạng gỗ xẻ bị nứt hoặc biến dạng Sự không đồng nhất của gỗ, đặc biệt là về khối lượng riêng và tỷ lệ co rút theo bán kính và chiều cao, có thể là nguyên nhân gây ra hiện tượng nứt gỗ.
(Nguồn:đặc điểm tính chất gỗ Bạch đàn http//Google.com) 2.3 Các phương pháp xử lý nứt cho gỗ và sản phẩm từ gỗ
Sản phẩm mộc thường gặp khuyết tật như nứt vỡ trong quá trình sản xuất và sử dụng Từ xa xưa, việc xử lý các vết nứt trên sản phẩm gỗ đã được chú trọng, với nhiều giải pháp được tìm kiếm, từ những phương pháp truyền thống đến việc ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại.
Các phương pháp xử lý và chống nứt cho gỗ đã có từ lâu, nhưng vẫn chưa đạt hiệu quả như mong đợi Những phương pháp truyền thống thường chỉ giải quyết tạm thời vấn đề và không mang lại hiệu quả lâu dài.
Phương pháp dùng mộng chốt liên kết
Phương pháp dùng mộng chốt liên kết là một giải pháp đơn giản và hiệu quả, giúp hạn chế sự phát triển của vết nứt theo chiều rộng.