Bài giảng Dự phòng các yếu tố nguy cơ mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính trình bày các nội dung chính sau: Tổng quan về COPD, các yếu tố nguy cơ, dự phòng các yếu tố nguy cơ, dự phòng đợt cấp COPD,... Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.
Trang 1Global Strategy for Diagnosis, Management
and Prevention of COPD
D phòng các y u t nguy c m c B nh ph i
t c ngh n m n tính
Trang 3Chi n l c toàn c u trong ch n đoán, qu n lý vƠăd phòng BPTNMT
nh ngh a COPD
COPD: là b nh th ng g p, có th d
phòng và đi u tr đ c, đ c tr ng b i t cngh n đ ng th , ti n tri n n ng d n, liênquan t i ph n ng viêm b t th ng c a
ph i b i các ph n t và khí đ c h i
Các đ t c p và b nh đ ng m c góp ph n vào
m c đ n ng m i b nh nhân
Trang 4Chi n l c toàn c u trong ch n đoán, qu n lý vƠăd phòng BPTNMT
Trang 6Nguyên nhơn vƠ các y u t
nguy c
1 Khói thu c lá:
– Nguyên nhân chính gây b nh và gây t vong– nh h ng l p lông chuy n c a TB bi u mô– c ch ch c n ng c a đ i th c bào PN
– Gi m ho t tính anti protease
– Kích thích BC gp men tiêu protein
– T ng sinh các tuy n ch nh y
– H u qu :ăt c ngh n đ ng d n khí
Trang 8Nguyên nhơn vƠ các y u t
nguy c
2 B i,ăHóaăch tăngh ănghi p:
– B iăvôăc :ăsilic,ăb iăthan,ăhóaăch t,ăkimălo i
– B iăh uăc :ăb iăth căv t,ăn măm c,ăđ căt ăVK
3 Ọănhi mătrongănhƠăvƠămôiătr ng
– Khôngăkhíăôănhi măb iăkhóiăthan,ăb i,ăhóaă
ch t,ăch tăth iăxeăc ăgi i,ăVK,ăn măm că…
Trang 9Nguyên nhơn vƠ các y u t
nguy c
4 Nhi mătrùngăđ ngăhôăh p:
–TE<8ătu iă ăt năth ngăl păn/m
–NTăhôăh pătáiăphátănhi uăl n
–Nhi măvirutăđ ngăHHă T ngătínhăph nă ngă
đ ngăth
–TSălaoăph i,ăHPQ
Trang 10Nguyên nhơn vƠ các y u t
Trang 11Global Strategy for Diagnosis, Management and Prevention of COPD
Risk Factors for COPD
Gene
Nhi m trùng
Kinh t - xã h i
Trang 13Nguyên t c
Phát hi n và gi m ti p xúc y u t nguy c là
nh ng nh ng b c quan tr ng trong dphòng b nh
Trang 14Cai thu c lá
Nhân viên y t c n phát hi n
BN hút thu c lá, và t v n BN b thu c.
Khuy n khích xây d ng nh ng chính sách ki m soát thu c lá
rõ ràng, b n v ng, và nh c l i thông đi p không hút thu c.
Trang 15 Th y thu c và nhân viên y t t v n b thu clàm gia t ng rõ r t t l b hút thu c so v i t
Trang 16Các chi n l c ng n giúp b nh nhơn b thu c
ASK H iăvƠăphátăhi năt tăc ănh ngăng iăhútă
thu că ăt tăc ăcácăl năkhám
ADVISE T ăv năvƠăkhuyênăt tăc ănh ngăng iă
đangăhútăthu căb ăthu c
ASSESS Xácăđ nhăýămu năb ăthu c
ASSIST H ătr ăBNăb ăhútăthu c
ARRANGE S păx pănh ngăl năkhámăti pătheo
Trang 18Tham gia t p th d căth ng xuyên
T t c các BN COPD đ u có l i t
vi c t p luy n khích ng i b nh duy trì ho tvà nên khuy n
đ ng th l c
Giúp t ng c ng c hô h p
và c i thi n ch c n ng hô h p.
Tr c khi th c hi n ch ng trình t p, bác s nên h ng
d n các bài t p phù h p v i đi u
ki n s c kh e c a t ng BN
Trang 19nău ngă
lànhăm nh các vitamin A, D, E nău ngălƠnhăm nhăđ ăch tăvàălƠăr tăquană
tr ngăchoăvi căduyătrìăm tăh ăth ngă
mi năd chăt t,ălƠmăgi mănguyăc ă
m căb nhăNKăđ ngăhôăh p
Thi uăcơnăcóăth ăd năđ năy uă cácăc ăhôăh pă(c ătr năPQ,ăc ă
l ngăng c,ăvƠăc ăhoƠnh)ă ăkhóă th
Th aăcơnăcóăth ăgơyăápăl căthêmă
v ătimăvƠăph iăvƠăd năđ năcácăv nă
đ ăhôăh p.
Trang 20Tiêm phòng vaccine
Nhi m trùng đ ng hô h p (cúm và viêm ph i …) là 1 trong các y u t nguy c gây
b nh
Tiêm phòng vaccine có th làm gi m các đ t c p n ng.
Khuy năcáo:
• BNăCOPDă>ă65ătu i
• BN COPD & FEV1 < 40%
Trang 21Vaccine Pneumo 23 (Pháp)
Vaccine Pneumo 23 là v c xin polysaccaride đa giá, m i
li u đ n 0,5ml ch a 25 microgram polysaccaride v tinh khi t c a m i týp
huy t thanh ph c u khu n.
(Streptococcus pneumoniae), các týp huy t thanh 1, 2, 3, 4,
5, 6B, 7F, 8, 9N, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 17F, 18C, 19A, 19F, 20, 22F, 23F, 33F
Trang 22Vaccine Pneumo 23 (Pháp)
CH ă NH
Ng iătrênă65ătu i,
BNăCOPDă>ă65ătu i,ăBNăCOPDă&ăFEV1ă<ă40%
B nhănhơnăb ăcácăb nhăm nătính:ăb nhătimăm ch,ăb nhă
ph iăm nătính,ăsuyăth nămưn,ăti uăđ ng,ăb nhăganăm nă tính,ănghi năr u,ănghi năthu călá
B nhănhơnăc tălách,ăho căm tăch căn ngăc aălách.
B nhănhơnăsuyăgi măMDăb măsinhăho căm căph i.
B nhănhơnăghépăt ng.
Trang 23Vaccine Pneumo 23 (Pháp)
CH NGăCH ă NH
Hoưnătiêmăđ iăv iănh ngăh pătr ngăđangăs tăho căb ăcácă
b nhălýăc pătính.
D ă ngăv iăm tătrongănh ngăthƠnhăph năc aăvaccine.
Trongă3ăthángăđ uăc aăthaiăk ăLI UăL NGăVÀăCÁCHă DÙNG
Tiêmăng aăc ăb nă:ăm tăli uă0,5ăml.
Tiêmănh căl iă:ăm tăli uă0,5ăml,ăsauă3-5ăn m.
Cáchătiêmă:ăT tănh tănênătiêmăb păhayătiêmăd iăda.
Trang 24Vaccine phòng cúm
- Inflexal V (Th y S ); Fluarix (B ); Influvac (HƠ Lan);
Vaxigrip (Pháp)
- V căxinăd ngădungăd ch,ăđóngă
s nătrongăb mătiêmăv iăli uă
l ngă0,5mlăho că0,25ml.ăV că xinăđ căb oăqu nă ănhi tăđ ă
t ă2ăđ nă8ăđ ăC.ăKhôngăđ că
đ ăđôngăb ngăv căxin.ăNênăl că
k ăv căxinătr căkhiăs ăd ng.
Trang 25 V c xin cúm đ c tiêm b p ho c d i da.
tiêm 1 li u 0,5ml.ăTr ăt ă6ăđ nă36ăthángă
tu iătiêmăli uă0,25ml.
Trang 26tiêmăv căxinăcúmăvƠoăkho ngăthángă10ăvƠă11ăhƠngă
n m.ăTuyănhiên,ăv căxinăcúmăv năcóăth ătiêmăvƠoăb tă
c ălúcănƠoătrongămùaăcúmăthôngăth ngăt ăthángă10ă
n mătr căđ năthángă3ăn măsau.
Trang 27Hoưnătiêmăđ iăv iănh ngăh pătr ngăđangăs tă
ho căb ăcácăb nhălýăc pătính
D ă ngăv iătr ng,ăproteinăc aăgƠăhayăv im tă
trongăcácăthƠnhăph năc aăvaccine
Trang 28Ng n ch n bi n ch ng vàăch m s ti n tri n c a b nh.
D ăphòngăcácăy uăt ănguyăc
Trang 31 M c tiêu làm gi m t i thi u tác đ ng c a
đ t c p và d phòng xu t hi n các đ t c p ti ptheo
i u tr Corticosteroids toàn thân và kháng sinh
có th làm ng n th i gian h i ph c, c ithi n PFT (FEV1), khí máu đ ng m ch (PaO2), và
s m, gi m nguy c th t b i đi u tr và làm
gi m th i gian n m vi n
D phòng các đ t c p
Trang 33K T LU N
• D phòng COPD nên đ c tri n khai nhi u
nh t có th , và nên đ c u tiên cao
BN không hút thu c , và cai thu c lá, có th
bao g m đi u tr b ng thu c thay th nicotine
Trang 34K T LU N
D phòng th phát thông qua vi c sàng l c, phát
hi n b nh s m, đi u tr đúng phác đ , d phòngtái phát đ t c p
Tiêm Vaccine phòng cúm & vaccine phòng
ph c u cho BN COPD > 65 tu i & FEV1 < 40%
Trang 35XIN TRÂN TR NG CÁM N