Đứng trước những hành động khủng bố tàn ác và ghê rợn đó, các cường quốc trên thế giới đã phát động một cuộc tấn công vào các tổ chức và các nhóm khủng bố, khởi đầu là Mỹ và các đồng min
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT
Giảng viên hướng dẫn : ThS BÙI ĐỨC ANH
Bình Dương, 05/2016
Trang 2Lời nói đầu
Thế giới trong hai thập kỷ đầu của thế kỷ XXI đang trong giai đoạn cực kì phát triển, với sự thông minh của con người, các sản phẩm phục vụ cho đời sống vật chất và tinh thần của con người ngày càng nhiều Nhưng bên cạnh những mặt tích cực đó, thế giới ngày nay cũng đối diện với nhiều vấn đề phức tạp, nan giải như biến đổi khí hậu, phân hóa giàu nghèo, vấn đề an ninh lương thực,… mà đặc biệt đó là chủ nghĩa khủng
bố
Chủ nghĩa khủng bố hiện nay đang gieo rắc nỗi ám ảnh kinh hoàng cho nhân loại với hàng loạt những vụ tấn công khủng bố đẫm máu Điển hình đó là vụ khủng bố ngày 11/9 ở Mỹ làm thế giới bừng tỉnh trước nguy cơ khủng bố toàn cầu Sau vụ khủng bố ngày 11/9, thế giới lại phải tiếp tục hứng chịu nhiều cuộc khủng bố ác liệt hơn nữa ở Nga, Anh, Tây Ban Nha, Pháp,Australia… Các cuộc tấn công khủng bố ngày càng đáng
sợ bởi nguy mô và sự manh động của khủng bố Chính vì vậy, mà ngày nay khủng bố chính là mối đe dọa hàng đầu đối với an ninh cho toàn nhân loại
Đứng trước những hành động khủng bố tàn ác và ghê rợn đó, các cường quốc trên thế giới đã phát động một cuộc tấn công vào các tổ chức và các nhóm khủng bố, khởi đầu là Mỹ và các đồng minh NATO và hiện nay là rất nhiều quốc gia cùng tham gia trong ba liên minh quốc tế chống khủng bố
Thế nhưng các hoạt động tấn công tiêu diệt khủng bố hiện nay vẫn chưa mang lại hiệu quả thật sự bởi nhiều nguyên nhân khác nhau Chính vì vậy, các quốc gia trên thế giới nên cùng ngồi lại với nhau, cùng nhau phối hợp tiêu diệt khủng bố, bằng không khủng bố sẽ tiếp tục là nỗi ám ảnh cho con người trong thế kỷ này
Trang 3Mục Lục
Phần mở đầu 4
Phần nội dung 12
Chương 1: Tổng quan về khủng bố và chủ nghĩa khủng bố 12
1.1 Khái niệm về khủng bố và chủ nghĩa khủng bố 12
1.2 Nguồn gốc của chủ nghĩa khủng bố 15
1.3 Đặc điểm của chủ nghĩa khủng bố 20
1.4 Khái quát về khủng bố từ khi ra đời đến cuối thế kỷ XX 22
1.5 Hướng phát triển của chủ nghĩa khủng bố hiện nay 23
Chương 2: Chủ nghĩa khủng bố quốc tếtrên thế giới từ đầu thế kỷ XXI cho đến năm 2015 30
2.1 Các tổ chức khủng bố tiêu biểu trên thế giới 30
2.1.1 Al-Qaeda 30
2.1.2 Taliban 32
2.1.3 Hamas 33
2.1.4 Nhà nước Hồi giáo (IS) 35
2.1.5 Boko Haram 39
2.2 Những hoạt động khủng bố gây bất ổn cho an ninh thế giới 41
2.2.1 Một số vụ tấn công khủng bố đẫm máu trong hai thập kỷ đầu của thế kỷ XXI 41
2.2.2 Các vụ khủng bố bắt cóc người dân trên thế giới trong hai thập kỷ đầu của thế kỷ XXI 45
2.2.3 Các hoạt động buôn bán bất hợp pháp của khủng bố 49
2.3 Hậu quả của các hoạt động khủng bố 52
Chương 3: Những hoạt động chống khủng bố 55
3.1 Trên thế giới 55
Trang 43.1.1 Biện pháp và hành động chống khủng bố 55
3.1.2 Kết quả và thách thức 60
3.2 Việt Nam với vấn đề phòng chống khủng bố 65
3.2.1 Tình hình Việt Nam 65
3.2.2 Các biện pháp và hành động chống khủng bố 68
3.2.3 Kết quả và thách thức 75
Phần kết luận 77
Tài liệu tham khảo 80
Phụ lục ảnh 87
PHẦN MỞ ĐẦU
Trang 51 Lý do chọn đề tài
Hằng ngày, mỗi khi xem các chương trình thời sự, thì như một sự đồng ứng vậy, hầu hết các chương trình có bản tin thế giới nào cũng đề cập đến khủng bố, vậy khủng
bố là gì? Nó có tác động như thế nào đến thế giới?
Thế giới cho đến 2 thập niên đầu của thế kỷ XXI đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, khoa học – công nghệ, y tế, giáo dục… Thế nhưng, bên cạnh sự phát triển mạnh mẽ ấy, thế giới cũng chứng kiến nhiều vấn đề toàn cầu mang tính thách thức về an ninh và sự phát triển của nhân loại như biến đổi khí hậu, dịch bệnh, môi trường, an ninh lương thực, an ninh mạng… và đặc biệt đó là
sự bùng phát mạnh mẽ của chủ nghĩa khủng bố Với sự xuất hiện mạnh mẽ và bùng phát dữ dội trên toàn thế giới, toàn cầu hóa đã mang lại những điều kiện chưa từng có cho sự phát triển của nhân loại, hàng loạt những đầu tư kinh tế giữa các quốc gia và khu vực với nhau diễn ra trên phạm vi toàn cầu, những mối quan hệ đó đã thúc đẩy các quốc gia xích lại với nhau hợp tác cùng phát triển, bên cạnh đó, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin đã góp phần tạo liên kết cho thông tin trên toàn cầu truyền bá khắp mọi nơi khi mà internet đến, con người ngày càng tiếp xúc giao lưu với nhiều nền văn hóa trên thế giới, song song với đó, những điều kiện cho nghiên cứu về y tế, giáo dục cũng ngày càng thuận lợi hơn, những phát minh khoa học đã góp phần làm cho chất lượng cuộc sống ngày càng được nâng cao rõ rệt Thế nhưng, bên cạnh đó, sự phát triển quá nhanh chóng đó đã tạo nên những vấn đề toàn cầu mang lại những thách thức to lớn đến sự phát triển của nhân loại, đó là các thách thức an ninh phi truyền thống (an ninh lương thực, biến đổi khí hậu, khủng bố…), mà trong đó, vấn
đề nổi cộm và đe dọa đến nhân loại chính là chủ nghĩa khủng bố
Nếu như trước đây, khủng bố chỉ diễn ra ở một vài nơi, với số lượng và mức độ không lớn thì hiện nay nó thực sự đã trở thành một “nỗi ám ảnh kinh hoàng” đối với
cả nhân loại bởi những tội ác mà nó gây ra (thảm sát, đánh bom, mua bán con người, phá hủy di sản…), nơi nào có sự xuất hiện của khủng bố thì nơi đó gắn liền với bất
Trang 6ổn, đau thương, mất mát… Kể từ sau cái ngày kinh hoàng 11/9/2001, khi 2 chiếc máy bay thương mại đã bị chỉnh hướng đâm thẳng vào Tòa tháp đôi của Trung tâm Thương mại Thế giới ở New York, trong vòng 2 tiếng, cả 2 tòa tháp bị sụp đổ, chỉ còn lại một đống hoang tàn, cả thế giới chấn động và sau đó một cuộc chiến chống khủng
bố do Mỹ đứng đầu đã chính thức tấn công vào khủng bố, cuộc chiến chống khủng bố
đã tạo nên những hệ lụy (đó là những xung đột, mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa các sắc tộc, tôn giáo, và giữa những dân tộc, tôn giáo này với dân tộc, tôn giáo khác) cho đến tận năm 2015, thế nhưng khủng bố thì vẫn chưa bị tiêu diệt mà nó đã biến tướng
và trở nên nguy hiểm hơn trước rất nhiều
Với những gì mà chủ nghĩa khủng bố gây ra cho khắp nhân loại và những cuộc chiến chống khủng bố kéo dài đến nay nhưng kết quả thì không như mong đợi đã đặt
ra cho tôi những nghi vấn cần đi tìm lời giải, đó là: Tại sao chủ nghĩa khủng bố bị căm ghét bởi nhân loại, hàng loạt những cuộc chiến chống bố nổ ra nhưng mà chúng vẫn tồn tại, bùng phát mạnh mẽ và nhanh chóng đến vậy? Và liệu những hành động khủng bố này đe dọa như thế nào đến an ninh nhân loại?… Đó cũng chính là lí do để
em chọn đề tài “Bước đầu tìm hiểu chủ nghĩa khủng bố quốc tế” để làm đề tài nghiên cứu
2 Đóng góp của đề tài
Thông qua việc nghiên cứu đề tài, em muốn chongười đọc một cái nhìn chi tiết hơn về khủng bố và chủ nghĩa khủng bố, nguồn gốc sinh ra khủng bố và chủ nghĩa khủng bố, những hoạt động của chủ nghĩa khủng bố và hướng hoạt động của chúng,
và các biện pháp, hành động chống khủng bố hiện nay trên thế giới, hiệu quả của các biện pháp và hành động này… Bên cạnh đó, bài viết sẽ đi vào tìm hiểu các tổ chức khủng bố nổi cộm hiện nay trên thế giới và cho người đọc cái nhìn cụ thể hơn về các
tổ chức khủng bố này, bài viết cũng nêu lên suy nghĩ của tác giả về các tổ chức khủng
bố khác so với IS để thấy được nguyên nhân vì sao IS “sinh sau đẻ muộn” nhưng lại phát triển nhanh chóng và có sức tồn tại mạnh mẽ đến thế
Trang 7Song song với đó, việc bài viết trình bày về những hoạt động của chủ nghĩa khủng bố qua đó rút ra một vài suy nghĩ về hướng hoạt động của chủ nghĩa khủng bố, điều này có thể góp một phần nhỏ vào tài liệu cho các nhà hoạch định chính sách phòng chống khủng bố Đề tài có đề cập đến vấn đề phòng chống khủng bố ở Việt Nam với những thông tin mới thu thập được sẽ giúp người đọc có một sự nhìn nhận đúng đắn về vấn đề phòng chống khủng bố ở Việt Nam
Với những nghiên cứu trong đề tài có thể cung cấp một phần tài liệu cho việc nghiên cứu vấn đề khủng bố của học sinh, sinh viên hiện nay
3 Lịch sử nghiên cứu vấn đề
Với những gì mà chủ nghĩa khủng bố gây ra đối với an ninh nhân loại buộc thế giới phải tiêu diệt chúng, hàng loạt các quốc gia trên thế giới đã đề ra và thực hiện các biện pháp phòng và chống khủng bố, bên cạnh đó cũng có các bài nghiên cứu về chủ nghĩa khủng bố, vì chỉ có hiểu biết về chúng mới tiêu diệt được chúng Ở Việt Nam, cũng có nhiều nhà khoa học, học giả, người nghiên cứu quan tâm và nghiên cứu về chủ nghĩa khủng bố, các nội dung của các công trình nghiên cứu về chủ nghĩa khủng bố có thể kể đến như nguyên nhân hình thành và phát triển chủ nghĩa khủng bố, xu hướng của chủ nghĩa khủng bố quốc tế, các điều ước quốc tế về chống khủng bố… Tác giả xin điểm qua một số tác phẩm nghiên cứu về chủ nghĩa khủng bố
Trong tác phẩm“Khủng bố và chống khủng bố với vấn đề an ninh quốc tế” do
TS Nguyễn Văn Dân chủ biên, tác giả đã tập hợp các bài nghiên cứu của các học giả nước ngoài và bài nghiên cứu của mình để đưa đến cho người đọc một cái nhìn rõ nét
về khủng bố và chống khủng bố, về hệ tư tưởng của chủ nghĩa khủng bố, về chiến lược và cuộc chiến chống khủng bố, về luật quốc tế với cuộc chiến chống khủng bố, song song với đó, tác phẩm cũng nêu lên được các hoạt động khủng bố của các tổ chức khủng bố lớn trên thế giới Đó là tổ chức khủng bố Al-Quaeda, Taliban và hoạt động chống khủng bố của Mỹ Tác phẩm cũng đã nêu lên được vấn đề có tính tất yếu trong quan hệ quốc tế của các quốc gia trên thế giới đó là sự hợp tác của các quốc gia
Trang 8trước đây vốn có những bất đồng và mâu thuẫn trước đó trong việc giải quyết xung đột nội bộ nay lại có thể ủng hộ và phối hợp với nhau chống lại kẻ thù chung – chủ nghĩa khủng bố
Trong tập 3 “Cuộc chiến không giới hạn” của bộ tác phẩm “Khủng bố & chống khủng bố” do Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây tổng hợp các bài viết của các nhà nghiên cứu về vấn đề khủng bố và chống khủng bố trên thế giới, tác phẩm đã trình bày toàn cảnh về những điểm nóng và những sự kiện nổi bậc đầu thế kỷ XXI, những nhận định về những sự kiện đã diễn ra ở các khu vực đe dọa gây ra thảm họa cho loài người, đó là các tổ chức và sự kiện liên quan đến chủ nghĩa khủng bố và cuộc chiến tranh Afghanistan…
Trong tác phẩm “Các điều ước đa phương về ngăn ngừa và trừng trị khủng bố quốc tế” do Bộ Ngoại giao Việt Nam biên soạn, tác phẩm đã tập hợp các điều ước đa phương về ngăn ngừa và trừng trị khủng bố quốc tế, trong đó có các công ước quốc tế
về việc trừng trị các hoạt động khủng bố đối với ngành hàng không dân dụng, công ước quốc tế về trừng trị các hành vi tài trợ khủng bố, công ước về chống bắt con tin… Với cuốn “Hồ sơ mật về Osama Bin Laden và mạng lưới khủng bố quốc tế” của tác giả Roland Jacquard, tác giả đã tập hợp các sự kiện, tư liệu liên quan đến các hoạt động và các tổ chức khủng bố quốc tế, trong đó, tác giả đã trình bày những bí mật đằng sau trùm khủng bố Bin Laden như thân thế của Bin Laden và những mối quan hệ với những người quyền lực ở Trung Đông, sự lưu vong của tên trùm khủng bố này, nguồn tài chính đằng sau những hoạt động khủng bố, mối liên hệ của các nhóm khủng bố…
Tất cả những tài liệu trên đã nêu một cách tổng thể về chủ nghĩa khủng bố, về những điều ước chống khủng bố trên thế giới, những đe dọa của chúng đối với an ninh của nhân loại, những tác phẩm này về cơ bản đã làm rõ được chủ nghĩa khủng bố
và vấn đề phòng chống khủng bố trên thế giới Tuy nhiên, những tác phẩm này điều được xuất bản ở những năm đầu của thế kỷ XXI khi mà chủ nghĩa khủng bố chỉ mới
Trang 9bắt bầu bùng phát trên thế giới với mức độ khủng khiếp chưa phải như hiện nay, nhưng hiện nay (năm 2015) trải qua hơn 10 năm tồn tại và phát triển, chủ nghĩa khủng
bố đã ngày một lớn mạnh hơn, mặt cho sự oanh kích của các quốc gia trên thế giới vào hang ổ của chúng, nhưng chúng vẫn tồn tại và gieo rắc nỗi ám ảnh kinh hoàng cho toàn nhân loại, đơn cử có thể kể đến một tổ chức khủng bố đang làm nên những trận cuồng phong gây biết bao đau thương, mất mát cho nhiều quốc gia như IS (tổ chức ra đời mới khoảng 10 năm), chính vì vậy việc nghiên cứu chủ nghĩa khủng bố không thể dừng lại ở một thời kỳ, một giai đoạn nhất định mà đó là cả một quả trình theo dõi, nghiên cứu và phát hiện Vậy nên, em xin tiếp thu những nghiên cứu của các học giả trong và ngoài nước, cộng thêm những nghiên cứu của bản thân về chủ nghĩa khủng bố, để trình bày một đề tài có tính thời sự cao như “Bước đầu tìm hiểu chủ nghĩa khủng bố quốc tế”
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu “Bước đầu tìm hiểu chủ nghĩa khủng bố quốc tế” nên đối tượng mà đề tài hướng đến chính là nguyên nhân tạo ra khủng bố trên thế giới, một số
tổ chức khủng bố nổi cộm trên thế giới và các hoạt động khủng bố của chúng, những
vụ khủng bố đẫm máu trên thế giới gây đe dọa đến tính mạng con người và an ninh xã hội, các biện pháp và hoạt động phòng chống khủng bố trên thế giới, để làm đối tượng chính của bài nghiên cứu
Về phạm vi nghiên cứu của đề tài: thời gian mà đề tài nghiên cứu chính là từ năm 2000 đến 2015, đây là mốc thời gian đánh dấu sự biến đổi và phát triển mạnh của chủ nghĩa khủng bố trên toàn thế giới Về không gian, do đề tài chọn đó là “Bước đầu tìm hiểu chủ nghĩa khủng bố quốc tế” nên không gian mà đề tài chọn là những nơi (Trung Đông, châu Âu, châu Phi,…) mà khủng bố đã và đang gây bất ổn an ninh trên toàn thế giới
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
Trang 10Phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch
sử chính là phương pháp luận chính của đề tài nghiên cứu Về phương pháp nghiên cứu, đề tài sử dụng hai phương pháp nghiên cứu chính và xuyên suốt từ đầu đến cuối
là phương pháp lịch sử và phương pháp logic, để trình bày mối liên hệ giữa các hoạt động khủng bố với các mối nguy hại mà chúng gây nên cho an ninh thế giới, song song với đó, để làm rõ được nội dung của đề tài nghiên cứu, tác giả còn kết hợp thêm một số phương pháp khác như tổng hợp, thống kê, phân tích, so sánh… để cho người đọc có thể nhìn rõ được nội dung mà đề tài nghiên cứu
6 Nguồn tư liệu
Để nghiên cứu đề tài “Bước đầu tìm hiểu chủ nghĩa khủng bố quốc tế”, tôi đã sử dụng một số nguồn tài liệu sau:
Đó là các công trình nghiên cứu của các chuyên gia, học giả nghiên cứu về khủng bố, chủ nghĩa khủng bố, các công trình này được in thành sách như “Khủng bố
và chống khủng bố với vấn đề an ninh quốc tế” của TS Nguyễn Văn Dân; tập 3 “Cuộc chiến không giới hạn” của bộ tác phẩm “Khủng bố và chống khủng bố” do Trung tâm văn hóa ngôn ngữ Đông Tây tổng hợp các bài viết của các nhà nghiên cứu về vấn đề khủng bố và chống khủng bố trên thế giới; “Hồ sơ mật về Osama Bin Laden và mạng lưới khủng bố quốc tế” của tác giả Roland Jacquard… và còn nhiều công trình nghiên cứu khác
Ngoài nguồn tài liệu là các công trình nghiên cứu được in thành sách, đề tài này còn sử dụng các tài liệu là các công trình nghiên cứu nhỏ như các tiểu luận, bài nghiên cứu được đăng trên các trang web như nghiencuuquocte.org, nguyentandung.org, trandaiquang.org, …
Thêm một nguồn tài liệu không thể thiếu là các nguồn tin tức thông tin đại chúng được đăng trên các báo giấy, các trang báo mạng, các bản tin thời sự thế giới…
7 Bố cục đề tài
Trang 11Nội dung của khóa luận gồm 3 chương:
Chương 1: Tổng quan về khủng bố và chủ nghĩa khủng bố
Trình bày tổng quan về khái niệm khủng bố của một số quốc gia, các tổ chức khủng bố trên thế giới, tiếp đến là tìm hiểu về nguồn gốc của chủ nghĩa khủng bố, đây
là điều vô cùng quan trọng vì muốn tiêu diệt được khủng bố thì phải biết được nó sinh ra từ đâu Tiếp theo là trình bày các đặc điểm của chủ nghĩa khủng bố, khủng bố trong lịch sử và hướng phát triển của chủ nghĩa khủng bố hiện nay trên thế giới Dựa vào việc trình bày tổng quan các nội dung trên có thể làm rõ được khủng bố khác với những hình thức tội phạm khác, mức độ và sự tàn phá của nó là không thể lường, và chúng ngày càng tinh vi và khó đoán
Chương 2: Chủ nghĩa khủng bố quốc tế trên thế giới từ đầu thế kỷ XXI cho đến năm 2015
Trình bày sự lớn mạnh theo thời gian của chủ nghĩa khủng bố gắn liền với sự ra đời và không ngừng lớn mạnh của các tổ chức khủng bố đáng sợ trên thế giới cùng với những hoạt động tuyển quân, chiêu mộ thành viên từ nơi khác tham gia vào các hoạt động khủng bố của chúng trên thế giới và những hậu quả của các hoạt động khủng bố này Từ việc làm rõ được sự lớn mạnh của chủ nghĩa khủng bố gắn liền với những hoạt động khủng bố mà chúng gây ra cùng với những hậu quả của các hoạt động khủng bố, cho thấy sự tồn tại của khủng bố chính là “quả bom khổng lồ” đe dọa đến sự tồn vong của nhân loại
Chương 3: Những hoạt động chống khủng bố
Đối với thế giới:Trình bày quan điểm của các quốc gia trên thế giới về vấn đề phòng chống khủng bố, những biện pháp chống khủng bố hiện nay trên thế giới, và những hoạt động chống khủng bố hiện nay trên thế giới, từ đó đưa ra kết quả của những hành động chống khủng bố hiện nay trên thế giới Với việc trình bày những nội
Trang 12dung trên, bày viết xin đưa ra một số thách thức trong việc phòng chống khủng bố hiện nay
Ở Việt Nam:Trình bày tình hình Việt Nam trong thời gian qua, quan điểm của Việt Nam về khủng bố và phòng chống khủng bố, kết quả của công tác phòng chống khủng bố ở Việt Nam và một số thách thức trong việc phòng chống khủng bố, để qua
đó thấy được Việt Nam cần và phải tiếp tục đề ra các biện pháp và hành động phòng chống khủng bố mới cho phù hợp với tình hình, trước khi những hành động khủng bố diễn ra ở Việt Nam
PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ KHỦNG BỐ VÀ CHỦ NGHĨA KHỦNG BỐ
1.1 Khái niệm về khủng bố và chủ nghĩa khủng bố
Hiện nay có khá nhiều quan điểm khác nhau của các nhà nghiên cứu về khủng bố
và chủ nghĩa khủng bố, tôi xin được đưa ra một số quan điểm sau:
Về khủng bố:
Trang 13Theo định nghĩa về khủng bố do Liên Hiệp Quốc đưa ra vào năm 1992 thì:
“Khủng bố là các phương pháp gây ra bất an bằng các hành động bạo lực được lập đi lập lại thực hiện bởi các chủ thể nhà nước, tổ chức hay cá nhân bí mật (hoặc nữa bí mật) vì lý do chính trị hay tội ác, bằng cách đó thì đối tượng trực tiếp của hành vi bạo lực không phải là đối tượng chính (trừ trường hợp ám sát)”1
Theo bách khoa toàn thư Việt Nam: Khủng bố là hoạt động phá hoại, đe dọa bằng lời nói, hình ảnh hoặc video giết người do cá nhân hoặc tổ chức thực hiện làm thiệt mạng người gây hoang mang khiếp sợ cho tâm lý hoặc tổn thất cho xã hội và cộng đồng, nhằm mục đích chính trị hoặc tôn giáo2
Trong “Quy định của Pháp luật Việt Nam về phòng chống khủng bố” có ghi rằng:
“Khủng bố là các hành vi xâm phạm tính mạng của người khác hoặc phá hủy tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm gây ra tình trạng hoảng sợ trong công chúng; xâm phạm tự do thân thể, sức khỏe hoặc chiếm giữ, làm hư hại tài sản của cơ quan, tổ chức,
cá nhân nhằm gây ra tình trạng hoảng sợ trong công chúng; đe dọa xâm phạm tính mạng, tự do thân thể, sức khỏe của người khác hoặc phá hủy, chiếm giữ, làm hư hại tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân hoặc có những hành vi uy hiếp tinh thần khác nhằm gây ra tình trạng hoảng sợ trong công chúng (Điều 230a, BLHS năm 1999 sửa đổi, bổ sung năm 2009)”
Tuy chưa có sự thống nhất về khái niệm khủng bố nhưng qua các khái niệm trên ta
có thể thấy một số đặc điểm chung nổi bật của các hành động khủng bố: đó là những hành động sử dụng bạo lực, hoặc đe dọa sử dụng bạo lực, có tính toán trước, nhằm đạt được những mục tiêu cụ thể, thông thường là mục tiêu chính trị Trong những hành động này, yếu tố “kích thích nỗi sợ hãi lây lan” được cho là then chốt, và sự tàn nhẫn, coi thường các giá trị nhân bản, hướng vào những nơi đông người là những điểm nổi bật
1 Tiểu luận Khủng bố quốc tế, trang 2, http://xemtailieu.com/tai-lieu/khung-bo-quoc-te-42377.html
2 Khủng bố, ngày xem 26/12/2015, https://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%E1%BB%A7ng_b%E1%BB%91
Trang 14Về chủ nghĩa khủng bố:
Thuật ngữ “Chủ nghĩa khủng bố”(Terrorism) được sử dụng đầu tiên vào năm 1798 bởi nhà triết học người Đức Immanuel Kant Cùng năm, thuật ngữ này xuất hiện trong một phụ lục của Đại từ điển Viện Hàn lâm Pháp3 Do những biến đổi theo thời gian của chủ nghĩa khủng bố mà cho đến nay những nhà nghiên cứu vẫn chưa thống nhất được quan niệm về chủ nghĩa khủng bố, nhưng tựu chung lại thì có những điểm chung như đó là các hoạt động của cá nhân hay tổ chức gây đe dọa đến tính mạng con người, phá hoại tài sản công hoặc tư và uy hiếp an ninh xã hội, nhằm đạt được mục đích nhất định
Theo Đại bách khoa toàn thư Trung Quốc thì “Chủ nghĩa khủng bố quốc tế là hành
vi của cá nhân hoặc tổ chức sử dụng bạo lực có ý thức gây hoảng sợ, dùng các thủ đoạn giết hại hoặc uy hiếp tính mạng cá nhân hoặc nhóm người, phá hoại tài sản công hoặc tư để đạt mục đích chính trị nào đó hoặc các mục đích khác trong phạm vi quốc
tế Đó là hành vi cá nhân hoặc tập thể có mục đích chính trị và xã hội nào đó, sử dụng bạo lực hoặc phi bạo lực tấn công và đe dọa các cơ quan hoặc cá nhân, hoặc để tạo ra bầu không khí hoảng sợ, giết hại bừa bãi những người dân vô tội, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng”4
Hiện nay có thể phân chủ nghĩa khủng bố thành năm loại:
Thứ nhất là khủng bố nhà nước (State Terrorism) Đây là hành động khủng bố do nhà nước thực thi, sử dụng các công cụ mà một nhà nước có sẵn như các cơ quan cưỡng chế, thực thi pháp luật dựa trên những phương tiện đã được hợp thức hóa Ví dụ như vụ Israel giết hại những thủ lĩnh của phong trào Hamas thuộc Palestine năm 2004 Thứ hai là khủng bố có sự tài trợ của nhà nước (State-Sponsored Terrorism) Đây
là hành động khủng bố của một nhóm khủng bố trong nước hoặc quốc tế, có sự tài trợ
3 Chủ nghĩa khủng bố, ngay xem 28/12/2015, http://nghiencuuquocte.org/2015/02/22/chu-nghia-khung-bo/
4 Huỳnh Tấn Lập, Khóa luận tốt nghiệp: Hoạt động phòng chống khủng bố của các quốc gia Đông Nam Á từ sau chiến tranh lạnh đến nay, trang 8; ThS Bùi Đức Anh (Hướng dẫn)
Trang 15của chính quyền quốc gia Theo Mỹ, Afghanistan, Libya và Iraq là ba quốc gia chính tài trợ cho chủ nghĩa khủng bố quốc tế vì những mục đích riêng Với phương thức này, quốc gia tài trợ khủng bố có thể sử dụng các nhân viên mật vụ hoặc người đại diện của mình nhằm tạo nên sự bất ổn về kinh tế và chính trị tại một quốc gia khác Các quốc gia còn có thể tài trợ khủng bố bằng cách hỗ trợ phương tiện, tiền bạc, vũ khí và các thiết bị quân sự, huấn luyện và cung cấp thông tin tình báo về đường di chuyển cho những kẻ khủng bố
Thứ ba là khủng bố của những người theo chủ nghĩa dân tộc (Nationalist Terrorism), hoặc chủ nghĩa khủng bố mang màu sắc ly khai sắc tộc Theo đó, các hoạt động khủng bố thường được dùng trong những hoạt động của các phong trào chống thực dân của những người theo chủ nghĩa dân tộc, hoặc bởi các nhóm đấu tranh đòi ly khai khỏi một quốc gia nào đó (điển hình như phong trào xứ Basque ở Tây Ban Nha, phong trào của người Sikh ở Ấn Độ, hay các phong trào chống Israel của người Palestine)
Thứ tư là khủng bố ý thức hệ (Ideological Terrorism/ Social Terrorism), trong đó những kẻ khủng bố sử dụng hoạt động khủng bố để thay đổi một chính sách đối nội hoặc để lật đổ một chính phủ nào đó Loại khủng bố này cũng có thể mang màu sắc tôn giáo
Thứ năm là khủng bố của những tổ chức tội phạm xuyên quốc gia (Criminal Terrorism) Các tập đoàn buôn bán ma túy có thể dùng hoạt động khủng bố để bảo vệ lợi ích riêng bằng cách tấn công chính phủ và các cá nhân có ý định gây khó khăn cho hoạt động và tầm ảnh hưởng của họ.Ví dụ, những tổ chức mafia của Ý đã sử dụng khủng bố để ngăn chặn các nỗ lực trấn áp hoạt động tội phạm của chính phủ nước này
Những cách phân loại này chỉ mang tính tương đối, vì trong nhiều trường hợp, các loại hình khủng bố này có thể đan lồng vào nhau, khó có thể phân biệt rạch ròi Chẳng
Trang 16hạn, các hoạt động khủng bố ở Chesnia vừa mang màu sắc tôn giáo, vừa mang màu sắc của chủ nghĩa ly khai5
Như vậy, từ những khái niệm trên ta có thể thấy: khủng bố là các hành động đe dọa đến tính mạng con người, làm hủy hoại tài sản công hoặc tư, gây ra những sợ hãi
và bất ổn cho xã hội nhằm mục đích chính trị hoặc tôn giáo Chủ nghĩa khủng bố là hành vi của cá nhân hay tổ chức tội phạm, mang tư tưởng cực đoan, lấy tư tưởng tôn giáo làm bình phong cho những hành động tội ác, sử dụng bạo lực hay đe dọa sử dụng
vũ lực gây nguy hại đến tính mạng con người, gây nên những bất an trong xã hội, phá hoại của cải trong xã hội, nhằm đạt được mục đích nào đó
1.2 Nguồn gốc của của nghĩa khủng bố
Khủng bố hiện nay đang hoành hành khắp thế giới với hàng loạt cuộc tấn công vào những ai chống lại chúng gây nên nỗi khiếp sợ “mang tên khủng bố”, chính vì vậy mà các quốc gia trên thế giới, đi đầu là Mỹ đã tiến hành các cuộc tấn công vào các phần tử
và các tổ chức khủng bố bằng bộ binh cũng như cả không quân Thế nhưng không vì thế mà khủng bố bị tiêu diệt, trái lại chúng như những được “phù phép bởi bàn tay vô hình” và trở thành những tổ chức khủng bố khác tiếp tục gây nên nỗi sợ hãi cho nhân loại như IS hiện nay Vậy điều gì đã tạo nên khủng bố? Nguồn gốc của chúng từ đâu ra? là những vấn đề cần lời giải nếu muốn tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa khủng bố
Tìm hiểu về nguồn gốc khủng bố, người viết xin được đưa ra một số nguyên nhân
ra đời của khủng bố như sau:
Thứ nhất, đó là chủ nghĩa cường quyền và tư tưởng, cách hành xử áp đặt vượt trên luật pháp và công lý của các "ông lớn" toàn cầu trong các hoạt động cạnh tranh lợi ích địa chính trị - địa kinh tế - địa chiến lược ở những địa bàn giàu tài nguyên 6
Các
quốc gia lớn mạnh về cả kinh tế, chính trị, quân sự trên thế giới luôn tìm cách để giữ vững và gia tăng sức mạnh, vị thế của mình trên trường quốc tế, để làm được như vậy
5 Chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 28/12/2015, http://nghiencuuquocte.org/2015/02/22/chu-nghia-khung-bo/
6 Chủ nghĩa khủng bố - quái thai của lịch sử nhân loại, ngày xem 2/2/2016, http://giaoduc.net.vn/Quoc-te
Trang 17họ đã dùng nhiều phương pháp, và trong quá trình thực hiện những phương pháp đó, chủ nghĩa bá quyền đã len lỏi vào và trở thành ngọn cờ đầu cho những biện pháp của những quốc gia này Những vùng đất giàu tài nguyên trên thế giới như Châu Phi và Trung Đông dĩ nhiên sẽ không thể thoát khỏi tầm mắt của các cường quốc trong việc giữ vững và gia tăng sức mạnh kinh tế - chính trị của họ, các quốc gia ở đây đa phần là những quốc gia nghèo nàn và lạc hậu thuộc hàng kém phát triển trên thế giới, chính vì vậy nếu như họ chịu “hợp tác” với những ông lớn thì không phải chịu cảnh “chiến tranh xâm lược hợp pháp” của họ, còn nếu ngược lại không chịu hợp tác với họ thì các cường quốc có thể tùy tiện can thiệp với một cái cớ nào đó do họ tạo ra để bảo vệ lợi ích của mình ở nước ngoài, bất chấp chủ quyền, an ninh quốc gia và cuộc sống người dân quốc gia đó bị đe dọa Cùng với đó, các cường quốc muốn giữ được vai trò và ảnh ưởng của mình ở những khu vực này thì họ sẽ áp dụng mọi cách để đồng minh của minh có được quyền lãnh đạo ở đây, điều này đã làm cho chủ nghĩa bá quyền xuất hiện
và tồn tại ngày một mạnh mẽ và cũng chính tư tưởng bá quyền mà các cường quốc áp đặt lên những quốc gia ở các khu vực này đã gây nên chia rẽ giữa chính thể quốc gia
và chủ quyền dân tộc, gây nên bất bình và nung nấu trả thù, thổi bùng ngọn lửa của tư tưởng dân tộc cực đoan, vùng lên phản kháng Trong hoàn cảnh đó, các tổ chức khủng
bố đã ra đời và dưới những bất ổn, xung đột và mâu thuẫn gay gắt đó, làn sóng tư tưởng cực đoan đã tạo điều kiện cho khủng bố ngày càng phát triển mạnh, và như một quy luật chung, nơi nào trên thế giới xuất hiện chủ nghĩa cường quyền và cách hành xử phi luật pháp của các cường quốc vì lợi ích của mình thì những mầm mống cho sự ra đời của khủng bố sẽ được hình thành và khủng bố sẽ không thể bị tiêu diệt
Thứ hai, một trong những nguyên nhân có nguồn gốc từ lịch sử mà ngày nay nó vẫn tiếp tục tái diễn đó là tình trạng mâu thuẫn xung đột sắc tộc, tôn giáo dai dẳng giữa các tộc người và các nhóm tôn giáo từ quá khứ đến thực tại, chính những mâu thuẫn này đã làm nảy sinh nên chủ nghĩa dân tộc cực đoan và chủ nghĩa tôn giáo cực đoan làm xuất hiện khủng bố 7
Kể từ những thế kỉ trước, mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo
7 Chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 2/2/2016, http://nghiencuuquocte.org/2015/02/22/chu-nghia-khung-bo/
Trang 18do chủ nghĩa thực dân, đế quốc để lại sau khi tiến hành các cuộc chiến tranh xâm lược
và dùng mưu đồ này để gây chia rẽ, đấu đá nhau trong lòng dân tộc và đất nước bị họ xâm lược, nhưng những đế quốc thực dân này cũng không thể cai trị ở những nơi họ xâm lược về lâu về dài do nhiều nguyên nhân, nhưng khi họ rút về nước thì những chính sách chia rẽ dân tộc trước đây họ thực thi ở những nơi đây đã tạo nên những bất
ổn cho đời sống chính trị, tôn giáo của người dân ở những quốc gia từng bị họ xâm lược Những mâu thuẫn bất ổn đó về lâu về dài không được chính phủ của các quốc gia này (điển hình là ở Trung Đông và Châu Phi) xử lý ổn thỏa nên đã tạo nên làn sóng bài trừ, thù địch lẫn nhau giữa các tộc người và tôn giáo ở những khu vực này, và cũng chính từ những mâu thuẫn không được giải quyết này các nhóm tộc người hay tôn giáo bắt đầu có những hành động chống đối phản kháng lại chính quyền và gây nên những hành động bạo lực, tạo tiền đề vô cùng thuận lợi cho mầm mống tư tưởng cực đoan trỗi dậy và các phần tử khủng bố cũng theo đà đó mà ra đời và sinh sôi mãnh liệt hơn Cũng chính những mâu thuẫn sắc tộc và tôn giáo là cái rễ để khủng bố bám vào và kêu gọi những chân rết được chúng chiêu mộ, có cùng những tư tưởng cực đoan như chúng tiến hành các cuộc tấn công vào những thế lực chống lại chúng, hàng loạt các phần tử thánh chiến không ngại tử vì đạo sẵn sàng gây nên những vụ khủng bố đẫm máu trên thế giới, đe dọa đến tính mạng con người và của cải trong xã hội
Thứ ba, đó là tình trạng dân trí thấp, kinh tế kém phát triển làm cuộc sống người
dân khổ cực, họ dễ có những suy nghĩ cực đoan và bị các thế lực, tổ chức cực đoan ảnh hưởng và sai khiến dẫn đến hình ra đời của các tổ chức và phần tử khủng bố 8
Trong thời đại mà toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ trên khắp thế giới hiện nay đã chứng kiến sự phát triển không ngừng của các quốc gia trên khắp thế giới, đó là những quốc gia có tiềm lực kinh tế và khoa học, hay những quốc gia có sự vận dụng tốt các nguồn lực từ những nước giàu, thế nhưng không phải quốc gia nào cũng chấp nhận toàn cầu hóa và tham gia vào toàn cầu hóa, hay có được những cơ hội phát triển từ toàn cầu hóa, đó là chính là một số quốc gia ở Châu Phi, Trung Đông… Chính vì không thể tận
8 Chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 2/2/2016, http://nghiencuuquocte.org/2015/02/22/chu-nghia-khung-bo/
Trang 19dụng cơ hội mà toàn cầu hóa mang lại các quốc gia ở những nơi này ngày càng lạc hậu với thế hiện đại do đó mà tình trạng nghèo đói, trì trệ, cùng với đó là trình độ dân trí thấp diễn ra thường xuyên, người dân ở những khu vực này rất dễ xa vào những sai lầm bởi những nhận thức của họ về thế giới sẽ bị lệch lạc, cùng với đó, họ bị những phần tử xấu lôi kéo vào các hoạt động bạo lực vì tôn giáo hay các mục đích chính trị, chính những đều này đã tạo mầm móng cho các tư tưởng cực đoan len lỏi vào và ảnh hưởng đến những người dân thường biến họ thành những phần tử khủng bố máu lạnh, tình trạng kinh tế kém phát triển ở những vùng đất này càng làm cho những bất đồng mâu thuẫn dễ dàng bùng nổ, bên cạnh đó, do kinh tế chậm phát triển, nhân dân không
có việc làm ổn định hay không có việc làm dẫn đến cuộc sống của họ ngày càng khổ cực, chính trong cơn khổ nạn đó, những tư tưởng cực đoan đã xuất hiện trong họ, đưa
họ vào những cuộc thánh chiến không có hồi kết và biến họ thành những phần tử khủng bố, cũng chính từ đó mà khủng bố ngày càng trở nên mạnh mẽ và khó bị tiêu diệt nếu không sớm giải quyết những vấn đề này
Thứ tư, một nguyên nhân nữa không thể bỏ lỡ khi nhắc đến sự ra đời của khủng bố
đó chính là toàn cầu hóa 9
Hiện nay, toàn cầu hóa mà đặc biệt là toàn cầu hóa kinh tế diễn ra trên phạm vi toàn cầu đã làm gia tăng việc sử dụng các nguyên nhiên liệu trong
tự nhiên, cùng việc khai khác và sử dụng các nguồn năng lượng quá mức mà không chú trọng đến môi trường về lâu về dài gây nên những hậu quả khôn lường, biến đổi khí hậu chính là hậu quả nghiêm trọng nhất Biến đổi khí hậu hiện nay diễn ra trên phạm vi toàn cầu, làm cho nhiệt độ trái đất tăng lên cùng với đó là hạn hán, lũ lụt ngày càng diễn ra với mật độ cao và bất thường, chính những thiên tai mà biến đổi khí hậu tạo ra đã làm cho tình trạng nghèo đói tăng cao, tình trạng nghèo đói tăng cao cùng với
đó là sự giải quyết hậu quả thiên tai không hiệu quả của các chính phủ đã dẫn đến những tình trạng chống đối của nhân dân, cũng chính từ đây mà những bất ổn chính trị dần xuất hiện và kèm theo nó là sự xuất hiện của chủ nghĩa khủng bố, các tầng lớp nhân dân nghèo khổ vì cuộc sống họ đã đứng lên chống lại chính phủ, một bộ phận
9 Chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 2/2/2016, http://nghiencuuquocte.org/2015/02/22/chu-nghia-khung-bo/
Trang 20biến tướng và trở thành các phần tử khủng bố, chúng ra sức lôi kéo những người dân nghèo khổ vào cuộc chiến vì lợi ích và tư tưởng cực đoan của mình, tạo nên những cuộc thánh chiến đẫm máu, làm mất mát về người và của cho xã hội, làm cho an ninh thế giới bị đe dọa nghiêm trọng.Cùng với sự phát triển thương mại, đầu tư và tài chính theo chiều hướng “xóa nhòa biên giới quốc gia” là sự bùng nổ khoa học kỹ thuật, phương thức vận chuyển và thông tin xuyên biên giới Chính những yếu tố này vô tình trở thành đồng minh của chủ nghĩa khủng bố quốc tế, tạo điều kiện cho những hoạt động khủng bố diễn ra thuận lợi hơn bao giờ hết Một vụ đánh bom tự sát tại Iraq có thể gây chấn động thế giới chỉ trong vòng vài phút, và như thế, tâm lý sợ hãi sẽ nhanh chóng lan rộng Đây chính là những gì mà những kẻ khủng bố mong muốn Kèm theo
đó, toàn cầu hóa dễ làm xóa mờ bản sắc văn hóa dân tộc, tôn giáo… và một số kẻ lợi dụng điều này để kích động tâm lý, tuyên truyền trong dân chúng, tạo nên những hành động phản kháng chính quyền
Như vậy, từ những nguyên nhân nêu trên ta có thể thấy sự ra đời của khủng bố xuất phát từ nhiều nguyên nhân, đó là chủ nghĩa cường quyền và tư tưởng cách hành
xử phi luật pháp và đặt lợi ích của mình lên trên hết của các ông lớn “toàn cầu”; cùng với đó là những mâu thuẫn đã tồn tại từ lịch sử của các chính thể là quốc gia hay các nhóm sắc tộc, tôn giáo ở các khu vực hiện nay trên thế giới; tình trạng dân trí thấp cùng với đó là nền kinh tế kém phát triển dẫn đến sự lạc hậu của các quốc gia này so với thế giới, nạn thất nghiệp diễn ra liên miên ở những khu vực này đã tạo điều kiện vô cùng thuận lợi cho sự ra đời và phát triển của khủng bố; các vấn đề môi trường do biến đổi khí hậu gây ra như nghèo đói, thiên tai, dịch bệnh mà các chính quyền ở những nơi này không thể giải quyết được rất dễ tạo nên những cuộc đấu tranh chống lại chính quyền của người dân do những khó khăn mà họ phải chịu đựng hoặc do sự dụ dỗ lôi kéo của các chủ thể là tổ chức hay nhà nước muốn có lợi ích ở đây gây nên mà từ đó dẫn đến bạo loạn chính trị cũng là cơ sở cho sự ra đời của khủng bố
1.3 Đặc điểm của chủ nghĩa khủng bố
Trang 21Trong cuộc sống mọi sự vật, sự việc điều có những đặc điểm riêng của nó để phân biệt với những cái khác nó, khủng bố cũng vậy, cũng có những đặc điểm riêng của nó Qua việc tìm hiểu về khủng bố, em xin được đưa ra một vài đặc điểm về khủng bố như sau:
Thứ nhất,đó là những hành vi đe dọa sử dụng hoặc không sử dụng vũ lực một cách tùy tiện chống lại người vô tội vì các mục tiêu chính trị bởi các chủ thể phi nhà nước Các phần tử khủng bố thuộc các nhóm, tổ chức khủng bố trên thế giới đang bị các quốc gia trên thế giới tấn công, nên chúng sẵn sàng đáp trả lại bằng các cuộc tấn công đẫm máu nhắm vào các quốc gia đó.Chúng vì những lợi ích của mình mà tiêu biểu đó
là chính trị chúng sẵn sàng tấn công người vô tội không thương tiếc để người dân của các nước này gây sức ép cho chính phủ của họ vì lo sợ các cuộc tấn công sẽ xãy ra, chúng có thể tấn công vào các thành phố lớn mang tính biểu tượng của một quốc gia thù địch đang chống lại chúng bằng các hoạt động khủng bố, hay tuyên truyền tư tưởng bạo lực cực đoan nhằm tạo nên cảnh tượng bất ổn, đấu tranh ở những quốc gia thù địch với chúng để chúng dễ dàng vươn rộng chân rết của mình khắp nơi Các hoạt động tấn công này còn đi kèm với những lời đe dọa, tuyên truyền mang tính thách thức
an ninh đối với các quốc gia, khu vực bị chúng tấn công, gây nên những hoang mang
lo lắng và sợ hãi trong xã hội.Ví dụ như tổ chức nhà nước Hồi giáo IS, để trả đủa lại việc các quốc gia trên thế giới tấn công chúng, IS đã kêu gọi các chân rết của mình tại các quốc gia đó thông qua việc chiêu dụ các chiến binh này trên internet, biến họ thành
cổ máy chiến đấu vì mục tiêu trả thù và gây tiếng vang chính trị cho chúng Chính mục tiêu chính trị này làm nên sự khác biệt giữa khủng bố và các hình thức tội phạm khác, bởi, mục tiêu mà các hình thức tội phạm khác thường muốn đạt được đó là mục tiêu kinh tế
Thứ hai, hoạt động khủng bố thường nhắm đến mục tiêu là cộng đồng dân cư với mục đích gieo rắc sự sợ hãi, nỗi kinh hoàng trong một bộ phận nhân dân, thường được thực hiện dưới nhiều hình thức tấn công bạo lực, phá hoại Các phần tử khủng bố thường nhắm tấn công vào các cộng đồng dân cư, nơi có nhiều người sinh sống để gây
Trang 22nên sự sợ hãi và nỗi kinh hoàng trong dân chúng Việc các phần tử khủng bố sử dụng bạo lực đối với con người được thực hiện dưới nhiều hành vi như bắt cóc, giết người, hành hung, gây thương tích… Còn việc phá hủy, phá hoại các mục tiêu vật chất khác được thực hiện dưới hình thức như đặt bom mìn, gây nổ, thiêu hủy hoặc sử dụng các loại vũ khí hết sức nguy hiểm khác.Các cuộc tấn công khủng bố được thực hiện bởi các phần tử khủng bố thuộc các tổ chức như IS, Al-Qaeda,… thường là những vụ đánh bom liều chết, bắt cóc, giết người,… nhằm vào đối tượng là những người dân thường
vô tội đã gây ra những đau thương mất mát và sợ hại trong xã hội, và cũng là thách thức đối với an ninh của nhân loại
1.4 Khái quát về khủng bố từ khi ra đời đến cuối thế kỷ XX
Khủng bố đã xuất hiện từ rất sớm trong lịch sử nhân loại
Ngay từ thời cổ đại và đến thời trung cổ đã ghi nhận các hoạt động khủng bố với
tư cách là những hành vi cá biệt Theo quan điểm của nhiều nhà nghiên cứu, cho đến thế kỷ XVIII, chủ nghĩa khủng bố vẫn giới hạn trong phạm vi quốc gia10
Vào thế kỷ XI, chủ nghĩa khủng bố quốc tế đã hình thành tại Syria và Iran nhằm tiêu diệt bất cứ ai muốn cải tạo Đạo Hồi qua bàn tay gieo rắc kinh hoàng trong suốt hai thế kỷ ở Trung Đông của tổ chức Assassins11 Tổ chức này thực hiện các cuộc ám sát nhắm vào những người muốn cải tạo Đạo Hồi, gây nên những bất an cho xã hội bấy giờ Thế nhưng, mục tiêu tấn công của tổ chức này chỉ là những kẻ “phản giáo” chứ không tấn công người dân vô tội và quy mô tấn công nhỏ cũng như cách thức tấn công cũng đơn giản chỉ là những vụ ám sát
Từ cuối thế kỷ XVIII đến kết thúc chiến tranh thế giới thứ hai, chủ nghĩa khủng bố
có sự phát triển khá mạnh, tính chính trị của nó ngày càng đậm nét.Trong thời kỳ này, tại nhiều quốc gia đã xãy ra các vụ khủng bố ở những mức độ khác nhau dưới nhiều
10 PGS.TS Trình Mưu, Kỷ yếu đề tài cấp bộ, Vấn đề chống khủng bố quốc tế hiện nay và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, trang 2, Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Viện quan hệ quốc tế, 2003
11 Chủ nghĩa khủng bố quốc tế: nguyên nhân và hậu quả, ngày xem 30/12/2015,
http://www.vietnamdaily.com/?c=article&p=93302
Trang 23hình thức như nổ bom, ám sát, cướp bóc, bắt cóc,…Ở thế kỷ XIX, chủ nghĩa khủng bố
đã bắt đầu vượt ra khỏi ranh giới của một quốc gia và trong nữa thế cuối thế kỷ XIX,
nó được những người theo chủ nghĩa vô chính phủ ở Tây Âu, Nga, Mỹ sử dụng cho mục đích chính trị Với họ, biện pháp tốt nhất để tạo nên những đột biến cách mạng trong hệ thống chính trị và xã hội là ám sát các quan chức chính quyền, nhất là người đứng đầu chính quyền trung ương Sau thời kỳ nội chiến ở Mỹ (1861-1865), những người miền Nam chống đối đã thành lập một tổ chức có tên Ku Klux Klan để đe dọa những người ủng hộ tái thiết Tại Nga, vụ khủng bố điển hình do các phần tử theo tư tưởng vô chính phủ tiến hành là vụ phái Dân túy ám sát Sa hoàng Alechxanđrơ II ở Xan – Petecbua tháng 3/188112
Kể từ sau thế chiến thứ hai đến cuối thế kỷ XX đã chứng kiến sự thay đổi hoàn toàn trong cách thức và hành động của chủ nghĩa khủng bố Nó đã trở thành một trong những phương thức hành động của hàng loạt phong trào chính trị từ cực tả đến cực hữu Từ những năm 40 đến 60 của thế kỷ XX, chủ nghĩa khủng bố bắt đầu hình thành với quy mô lớn và cho đến những năm 90 của thế kỷ XX thì khủng bố ngày càng trở nên hung bạo, gây rối và phá hoại hòa bình, ổn định và sự phát triển của toàn thế giới
Như vậy, kể từ khi hành thành thì khủng bố chỉ là những hành vi nhỏ như ám sát, thế nhưng trải qua sự biến thiên của lịch sử, khủng bố ngày càng biến tướng và nguy hiểm hơn, hiện nay, khủng bố đã trở thành mối nguy hàng đầu đối với an ninh thế giới
1.5 Hướng phát triển của chủ nghĩa khủng bố hiện nay
Trong thế kỷ XXI, chủ nghĩa khủng bố đã ngày càng phát triển mạnh mẽ và có những hành động khủng bố với mức độ nguy hiểm hơn trước, từ sự phát triển đó, người viết xin trình bày một số điểm nổi bật về hướng phát triển của chủ nghĩa khủng
bố như sau:
12 PGS.TS Trình Mưu, Kỷ yếu đề tài cấp bộ, Vấn đề chống khủng bố quốc tế hiện nay và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam, trang 3, Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Viện quan hệ quốc tế, 2003
Trang 24Khủng bố chỉ phát triển mạnh ở những khu vực có người Hồi giáo Qua các hoạt
động khủng bố ta có thể thấy những khu vực có người Hồi giáo là nơi mà khủng bố hoạt động mạnh mẽ nhất Bởi, Hồi giáo là một Tôn Giáo dạy các Tín đồ phải phục tùng Thượng Đế một cách hoàn toàn tuyệt đối, không thắc mắc, không bàn cải, vô điều kiện (Hồi được dịch tiếng Á Rập: Islam nghĩa là Phục Tùng Giáo: Tôn giáo)13 Những người theo đạo Hồi phải tuân thủ giáo lý của đạo hồi, những điều này điều được ghi trong kinh Koran, trong truyền thống Hồi Giáo (Islamic tradition) như:
Ø Kinh Koran: Nếu hình ảnh Thiên Chúa trong Cựu Ước của đạo Do Thái là một vị thần Chiến Tranh (God of War) thì hình ảnh Thiên Chúa Allah trong kinh Koran
là một vị thần của sự kinh hoàng (God of Terror) vì thiên chúa Allah công khai ra lệnh cho các tín đồ Hồi Giáo phải giết hại những người ngoại đạo: "Ta sẽ gieo kinh hoàng nơi trái tim của những kẻ ngoại đạo Các con hãy chặt đầu chúng và hãy cắt rời tất cả các đầu ngón tay của chúng" (I will cast terrors into the hearts
of those who disbelieve Therefore, trike of their heads and strike off every fingertips of them - Koran 8:12) Kinh Koran của đạo Hồi cũng như Cựu Ước của đạo Do Thái và Tân Ước của đạo Ki Tô đều quy các kẻ thù của đạo mình thành kẻ thù của Thiên Chúa (enemies of God) Nói chung, các tôn giáo độc thần đều có ý tưởng cho rằng Thiên Chúa có kẻ thù và Ngài cần có sự giúp đỡ của các tín đồ để chống lại những kẻ thù đó Do đó, chiến đấu chống kẻ thù của tôn giáo mình là chiến đấu cho Thiên Chúa hoặc chiến đấu theo con đường của Ngài (fighting in the path of God) Điều nguy hiểm đáng chú ý là kinh Koran xúi giục các tín đồ Hồi Giáo giết người ngoại đạo (kẻ thù của Thiên Chúa) mà không phải chịu trách nhiệm về hành vi sát nhân này vì đó là việc Thiên Chúa làm Kinh Koran xác nhận: "Không phải các con đã giết chúng mà Thiên Chúa mới là đấng
đã giết chúng và không phải các con đã đập tan kẻ thù mà Thiên Chúa mới là đấng đã dẹp tan chúng" (You did not slay them but it was God who slew them You did not smite when you smote the enemy but it was God who smote - Koran
13 Triết lý Hồi giáo, ngày xem 4/4/2016, III/khaocuuvu-III-chuongII5.htm
Trang 25http://www.daotam.info/booksv/DichLyCaoDai/NguyenThuy/KhaoCuuVu-8:17)14 Trong Kinh Coran quy định 5 điều bắt buộc đối với mọi tín đồ như sau: Phải công khai tuyên bố tín ngưỡng: “Không có vị thần thánh nào ngoài thánh Allah và Mohammed là nhà tiên tri duy nhất”; Cầu nguyện 5 lần mỗi ngày Theo truyền thống, phải hướng về Mecca qùy lạy cầu kinh Cử chỉ, lời nói, giờ giấc phải được thống nhất chặt chẽ; Trong tháng ăn chay Ramandan, tín đồ (từ tuổi dậy thì trở lên) phải ăn chay từ lúc mặt trời mọc đến lúc mặt trời lặn; Phải bố thí cho người nghèo, đặc biệt vào ngày thứ Sáu, ngày cầu nguyện tập thể tại nhà thờ; Một lần trong đời phải đi hành hương đế Mecca nếu có phương tiện15.Thêm vào đấy, cộng đồng Hồi giáo còn đưa ra nhiệm vụ Thánh chiến (jihâd) với mục đích đem lại cho toàn thể nhân loại những “quyền con người” ghi trong Kinh Co-ran16
Ø Truyền thống Hồi Giáo (Islamic Tradition) Truyền thống Hồi Giáo được tạo thành do các sách Hadiths và các sách Sunnas Hadiths ghi chép các lời nói và hành động của Muhammad Sunna là sách sưu tầm các bài giảng nổi tiếng của các giáo sĩ Hồi Giáo qua nhiều thế kỷ Truyền thống Hồi Giáo đã hình thành những quan niệm đặc biệt trong đời sống của các tín đồ Một trong những quan niệm đặc biệt mang tính chất cực đoan nguy hiểm của đạo Hồi là Đạo Hồi chia thế giới thành hai khu vực:
- Khu vực Hồi Giáo (Dar al-Islam/Land of Islam), còn được gọi là Nền Hòa Bình Hồi Giáo (Pax Islamica) Các nước Hồi Giáo đều trở thành anh em nên không được đánh phá lẫn nhau Khu vực Hồi Giáo phải được sống trong hòa bình
- Khu vực ngoại đạo (Dar al-Harb/Land of unbelievers) được kinh Koran định nghĩa là khu vực của những kẻ "theo sự sai lầm" Tất cả những kẻ ngoại đạo đều đáng bị chặt đầu hoặc bị bỏ tù! (The unbelievers follow falsehood When you
14 Hồi giáo và chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 4/4/2016, http://sachhiem.net/CHARLIE/CN_TGHG/Khungbo.php
15 Nhà tiên tri Mohammed và Kinh Coran,ngày xem 4/4/2016, kinh-coran/
http://vietlifestyles.com/nha-tien-tri-mohammed-va-16 Triết lý hồi giáo, ngày xem 4/4/2016, III/khaocuuvu-III-chuongII5.htm
Trang 26http://www.daotam.info/booksv/DichLyCaoDai/NguyenThuy/KhaoCuuVu-meet the unbelievers in the battlefield, strike off their heads or make them prisoners - Koran 47: 4) Nhiệm vụ của thế giới Hồi Giáo là phải truyền bá đạo Hồi đến toàn thể nhân loại bằng mọi phương tiện kể cả chiến tranh Mục tiêu của đạo Hồi là sự nhận biết về Thiên Chúa Allah bao trùm trái đất như nước bao trùm đại dương (Islam's aime is that the knowledge of God should cover the earth as the waters cover the ocean)…17
Thế nhưng, nội tại bên trong của Hồi giáo cũng phát sinh mâu thuẫn Việc này xuất phát từ cái chết của Nhà tiên tri Mohammed, người sáng lập ra Hồi giáo, khiến cộng đồng người theo tôn giáo này bắt đầu chia thành hai dòng Sunni và Shiite dựa theo cách họ chọn người lãnh đạo mới Theo đó, phần lớn các tín đồ cho rằng vị trí caliph (người đứng đầu của Hồi giáo) nên dành cho Abu Bakr, tín hữu và là một trong những trợ lý đáng tin cậy của Nhà tiên tri Mohammed, ông còn là cha của Aisha, vợ nhà tiên tri, những tín đồ này sau đó trở thành người Hồi giáo dòng Sunni; Trong khi
đó, nhóm khác cho rằng Ali, người anh em họ và là con rể của nhà tiên tri, từng được ông xức dầu thánh mới xứng làm caliph, những người này sau này được gọi là Shia, hay Shiite, rút gọn từ "shiaat Ali", tức "những người theo Ali".Người Sunni phụ thuộc rất nhiều vào thực hiện theo các bài giảng của nhà tiên tri trong khi người Shiite tin các thủ lĩnh ayatollah của họ là hiện thân của Đấng tối cao trên mặt đất Điều này dẫn đến việc người Sunni cáo buộc người Shiite tôn thờ dị giáo Người Shiite tố chính chủ nghĩa giáo điều Sunni đã làm hình thành các giáo phái cực đoan như dòng Wahhabi…18
Xuất phát từ triết lí như đã nêu trên của Hồi giáo, làn sóng tư tưởng cực đoan ngày càng lan rộng khắp nơi có sự tồn tại của người Hồi giáo, họ xem các các thành phần chống đối lại mình là cần phải bị tiêu diệt, và không có cách nào khác hơn là họ phải tiến hành các cuộc “Thánh chiến” để đạt được mục tiêu của mình Bên cạnh đó, mâu thuẫnnội tại giữa những người hồi giáo dòng Shiite và Sunni cũng đã giúp các phần tử
17 Hồi giáo và chủ nghĩa khủng bố, ngày xem 4/4/2016, http://sachhiem.net/CHARLIE/CN_TGHG/Khungbo.php
18 Nguồn gốc chia rẽ giữa người Hồi giáo Sunni và Shiite, ngày xem 4/4/2016, gioi/tu-lieu/nguon-goc-chia-re-giua-nguoi-hoi-giao-sunni-va-shiite-3337360.html
Trang 27http://vnexpress.net/tin-tuc/the-hồi giáo cực đoan lợi dụng và gia tăng sự bất đồng giữa hai nhóm này, đẩy họ vào con đường bạo lực cực đoan, và Thánh chiến
Về quy mô và tổ chức: nếu như trước đây các tổ chức khủng bố chỉ tập trung tại
căn cứ của mình để chiêu mộ và đào tạo các phần tử thánh chiến rồi tấn công vào các quốc gia thù địch với họ thì hiện nay các tổ khủng bố này ngày càng đẩy mạnh việc gia tăng quy mô tổ chức của mình trên phạm vi toàn thế giới, chúng xuất hiện ở những nơi
mà mâu thuẫn xã hội, sắc tộc, tôn giáo… diễn ra mạnh mẽ, với việc chiêu mộ các phần
tử cực đoan gia nhập vào tổ chức của chúng bằng nhiều hình thức khác nhau như chiêu
mộ, dụ dỗ, thậm chí cả bức ép… Chính vì thế mà quy mô của các tổ chức khủng bố ngày càng lớn, sự vươn vòi ra khắp các nơi cũng nhanh chóng Các tổ chức khủng bố này hoạt động mạnh mẽ nhờ vào chúng được tổ chức khá tinh vi với việc chiêu mộ những phần tử trí thức cao trong việc chế tạo vũ khí, tài chính, và tuyên truyền nên sự ảnh hưởng của chúng đối với một bộ phận người dân thiếu hiểu biết hay bất đồng với những bất công của xã hội gia nhập vào các tổ chức của chúng ngày càng nhiều
Về lực lượng khủng bố: thành phần tham gia vào các hoạt động khủng bố hiện nay
khá đa dạng và phức tạp Đó là tầng lớp nhân dân nghèo đói và thiếu kiến thức trong
xã hội, do thiếu hiểu biết cùng với sự nghèo đói dai dẳng nên những người này rất dễ
bị các phần tử khủng bố dụ dỗ và ép buộc phải gia nhập vào các tổ chức khủng bố và thực hiện các hành động khủng bố, tuy là đã xuất hiện từ trước nhưng hiện nay thành phần nay vẫn chiếm một số lượng không nhỏ bởi các quốc gia nghèo đói và lạc hậu như ở Trung Đông hay Châu Phi vẫn còn nhiều và vẫn là mục tiêu được chọn của khủng bố trong chiêu mộ quân của chúng Một tầng lớp nữa mới xuất hiện gần đây gây nên những chấn động đối với thế giới đó là tầng lớp thanh niên, học sinh, sinh viên, những người chịu bất công trong xã hội19, đây là tầng lớp trí thức trong xã hội thế nhưng cũng là tầng lớp dễ lay động bởi các tác động bên ngoài Khoảng một năm trở lại đây (2014-2015), tình hình các thanh thiếu niên phương Tây rời khỏi châu Âu gia
19 Thanh niên châu Âu gia nhập Hồi giáo cực đoan ngày càng nhiều, ngày xem 26/12/2015,
http://dantri.com.vn/the-gioi/thanh-nien-chau-au-gia-nhap-hoi-giao-cuc-doan-ngay-cang-nhieu-1426270917.htm
Trang 28nhập vào các tổ chức khủng bố ngày một đông đảo, các tổ chức khủng bố nhờ vào công nghệ thông tin đã đăng tải các video trên các trạng mạng xã hội kèm theo đó là những lời chào mời hấp dẫn khi họ về với những tổ chức khủng bố này chính vì thế mà các thanh thiếu niên phương Tây dễ dàng bị chúng dụ dỗ, điều này đã và đang gây nên những bất an cho nhà chức trách châu Âu vì những công dân châu Âu theo khủng bố này có thể quay về châu Âu thực hiện các hành động khủng bố Một đối tượng nữa mà gần đây các tổ chức khủng bố hướng đến là những trẻ em bị chúng bắt giữ sau những cuộc tấn công vào các ngôi làng nhỏ, chúng đào tạo những đứa trẻ này trở thành những chiến binh sẵn sàng tử vì đạo để quay lại tấn công vào gia đình vào quê hương của chúng, vì những đứa trẻ này còn nhỏ nên việc tẩy não sẽ dễ dàng hơn người lớn và chúng sẽ là lực lượng kế thừa cho các tổ chức khủng bố sau này
Về cách thức, phương tiện: các tổ chức khủng bố hiện nay trở nên rất nguy hiểm
và đáng sợ bởi cách thức tấn công của những phần tử khủng bố ngày càng liều lĩnh và manh động hơn trước, các phần tử khủng bố không còn hành động theo kiểu ôm bom liều chết hay cài vật liệu nổ vào những chiếc xe và cho phát nổ ở những nơi đông người, mà thay vào đó là chiến thuật “con sói đơn độc”20
mà hiện nay chúng đã xuất hiện và làm rúng động cả châu Âu bằng hàng loạt các cuộc tấn công đẫm máu; phương tiện mà các phân tử khủng bố sử dụng thường là những khẩu súng dễ sử dụng, dễ mua được ở thị trường chợ đen, đặc biệt là AK47 và những dòng biến thể của nó (do Trung Quốc sản xuất với giá rẻ)21, hay các vật liệu nổ như bom để tấn công vào các mục tiêu
đã định sẵn mà nơi đó, khả năng phòng bị thấp, dễ thâm nhập để tấn công
Mục tiêu tấn công: mục tiêu tấn công của chúng thường là các thành phố lớn, đó là
các trung tâm kinh tế chính trị nổi bật trong một quốc gia, nơi đây tập trung phần lớn dân cư sinh sống nên thuận lợi cho việc tạo tiếng vang của chúng, hoặc mục tiêu khác
mà chúng chọn đó là các cơ sở, tổ chức cá nhân hay nhà nước có những hành động
20 Những 'con sói đơn độc' làm rúng động thế giới, ngày xem 2/3/2016, doc-lam-rung-dong-the-gioi-post491790.html
http://news.zing.vn/nhung-con-soi-don-21 Vũ khí chợ đen – Đầu mối của những vụ khủng bố, ngày xem 2/3/2016,
http://antg.cand.com.vn/Ho-so-Interpol/Vu-khi-cho-den-dau-moi-cua-nhung-vu-khung-bo-373747/
Trang 29chống lại chúng, ví dụ như cuộc tấn công vào tòa soạn Tạp chí trào phúng Charlie Hebdo, hay những vụ tấn công ở Pari, California…
Với những biến đổi khôn lường và theo tình thế, chủ nghĩa khủng bố trong 2 thập
kỉ đầu của thế kỷ XXI đã không ngừng lớn mạnh và đang tạo nên những thách thức to lớn trong việc bảo vệ quần chúng nhân dân trước các hành động khủng bố đối với các quốc gia bị chúng tấn công và ngày nay mức độ ảnh hưởng của chủ nghĩa khủng bố ngày càng rộng lớn trên toàn cầu và những phần tử cực đoan theo khủng bố đã và đang
ẩn mình trong những vùng hẻo lánh trong các quốc gia bất ổn sẵn sàng chống lại những nỗ lực hòa bình của thế giới, đợi khi cơn gió khủng bố thổi đến chúng sẽ nổi dậy Chính vì vậy, các quốc gia trên thế giới cần phải bắt tay nhau gạt bỏ mọi bất đồng, mâu thuẫn vì lợi ích riêng của mình để tiêu diệt chủ nghĩa khủng bố và loại bỏ những mầm mống khủng bố đang manh nha hình thành và phát triển trong xã hội
CHƯƠNG 2 CHỦ NGHĨA KHỦNG BỐ QUỐC TẾ TRÊN THẾ GIỚI TỪ ĐẦU THẾ KỶ
XXI CHO ĐẾN NĂM 2015 2.1 Các tổ chức khủng bố tiêu biểu trên thế giới
Trang 30Khủng bố đang gây ra những vụ tấn công đẫm máu cho nhân loại, cái tên được thế giới nhắc đến với nỗi lo lắng tột độ và sự căm phẫn đó chính IS, với những vụ đánh bom và tấn công đẫm máu tại các quốc gia trên thế giới như Pháp, Mỹ… bằng những cuộc tấn công đó, IS đang chứng tỏ với thế giới rằng, chúng sẽ tiêu diệt những ai dám chống lại chúng – đây thực sự là tổ chức khủng bố đáng sợ nhất toàn cầu Song song với IS, các tổ chức khủng bố ra đời trước và sau IS cũng đang hoành hành khắp nơi trên thế giới, tấn công vào những ai dám cản trở bước tiến của chúng, gây nên những thách thức an ninh nghiêm trọng mà trước nay chưa từng có Để tìm hiểu rõ các tổ chức này, chúng ta sẽ đi vào từng tổ chức khủng bố cụ thể
2.1.1 Al-Qaeda
Al-Qaeda là lực lượng vũ trang Hồi giáo do trùm khủng bố khét tiếng Osama Bin Laden (kẻ đã bị Mỹ tiêu diệt năm 2011, sau khi lãnh đạo bị giết chết, nhóm khủng bố này được Ayman al-Zawahiri dẫn dắt) thành lập ở Pakistan vào năm 1988 – 1989) Tiêu chí hoạt động của nhóm này là cố gắng thanh lọc sự ảnh hưởng của phương Tây, đặc biệt là Hoa Kỳ ra khỏi các quốc gia Hồi giáo, đồng thời thiết lập luật Hồi giáo Al-Qaeda theo tiếng Ả Rập có nghĩa là "cơ sở" hay "doanh trại" Điều đó ám chỉ Al-Qaeda là cơ sở nền tảng hoặc "đại bản doanh" để tiến hành cuộc cách mạng Hồi giáo trên khắp thế giới22
Al-Qaeda đang tìm cách kích động phong trào Jihad (Thánh chiến) trên toàn cầu nhằm lật đổ các chế độ mà Al-Qaeda cho là thối nát và phản Hồi giáo tại nhiều quốc gia Ả Rập và nước Hồi giáo khác Al-Qaeda muốn thay thế các chế độ nói trên bằng một nhà nước Hồi giáo duy nhất hoặc một đế chế được quản lý chặt chẽ bằng cái gọi là Sharia (Luật Hồi giáo)
Chính vì Mỹ và các nước phương Tây có mối quan hệ với các quốc gia mà Qaeda cho là mục nát, nên nhóm các nước này bị coi là rào cản ngăn chặn Al-Qaeda
22 Những tổ chức khủng bố khiến cả thế giới "điên đảo", ngày xem 26/01/2016,
http://kenh14.vn/kham-pha/nhung-to-chuc-khung-bo-khien-ca-the-gioi-dien-dao-20130910050913271.chn
Trang 31thực hiện tham vọng Vậy nên, tổ chức này đã mở hàng loạt các cuộc tấn công đẫm máu nhằm vào các nước này, vào “thánh địa” mà còn ngay trên chính đất nước của “kẻ thứ ba”
Ngoài kỹ thuật quân sự phổ biến, Al-Qaeda còn nổi tiếng với ngón nghề “khét tiếng” đó là “đánh bom cảm tử”23 Một trong những cuộc khủng bố kinh hoàng nhất trong lịch sử nước Mỹ đó là sự kiện ngày 11/9/2001 Hai chiếc máy bay thương mại đã
bị chỉnh hướng đâm thẳng vào Tòa tháp đôi của Trung Tâm Thương Mại Thế Giới ở New York Trong vòng 2 tiếng, cả 2 tòa tháp bị sụp đổ, chỉ còn lại một đống hoang tàn Chiếc máy bay thứ 3 bị nhóm không tặc của Al-Qaeda lái đâm vào Tổng hành dinh của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ tại Lầu Năm Góc Mục tiêu của chiếc thứ 4 là tòa nhà Quốc hội Mỹ nhưng cuối cùng nó lại rơi xuống ở một cánh đồng tại Shanksville, Pennsylvania Gần 3.000 người thiệt mạng, hơn 6.000 người bị thương, cả nước Mỹ và thế giới chấn động
Sau cuộc tấn công trực diện của Al-Qaeda, Mỹ đã phát động cuộc chiến chống khủng bố trên toàn cầu và Al-Qaeda trở thành mục tiêu hàng đầu của Mỹ Al-Qaeda được coi là một trong những phong trào dữ dội, dai dẳng nhất trên thế giới hiện nay Toàn bộ sức nặng của cuộc chiến chống khủng bố do Mỹ đứng đầu chủ yếu trực tiếp nhắm đến Al-Qaeda Với sự kiện Mỹ tấn công Afghanistan, Al-Qaeda đã mất hầu hết các trại huấn luyện, căn cứ hoạt động và đặc biệt là Bộ tư lệnh của họ tại quốc gia vùng Trung Á này Hàng nghìn tay súng và nhiều thủ lĩnh Al-Qaeda đã bị tiêu diệt hoặc bắt giam24
Mặc dù bị suy yếu đi nhưng cho đến nay, mạng lưới này vẫn có rất nhiều chi nhánh trên thế giới nhưAl-Qaeda ở bán đảo Arab (AQAP, thành lập năm 2006) Hai anh em tấn công tạp chí Charlie Hebdo ở Paris được chính những kẻ thuộc AQAP đào tạo Nhóm này thường xuyên kêu gọi tấn công vào phương Tây, đồng thời huấn luyện
23 Những tổ chức khủng bố khiến cả thế giới "điên đảo", ngày xem 2/3/2016, to-chuc-khung-bo-khien-ca-the-gioi-dien-dao-20130910050913271.chn
http://kenh14.vn/kham-pha/nhung-24 Những tổ chức khủng bố khiến cả thế giới "điên đảo", ngày xem 2/3/2016, to-chuc-khung-bo-khien-ca-the-gioi-dien-dao-20130910050913271.chn
Trang 32http://kenh14.vn/kham-pha/nhung-cho các nhóm cực đoan chiến đấu tại Syria và Iraq25… Chính vì thế mà cho dù không còn mạnh như trước nữa nhưng Al-Qaeda vẫn chứng tỏ khả năng khi tiếp tục có những đợt tấn công khủng bố mới, đặt tình trạng an ninh thế giới ở mức báo động đỏ
2.1.2 Taliban
Khu vực Trung Đông là nơi có rất nhiều bất ổn chính trị và chiến tranh giữa các nhóm sắc tộc và các nhóm tôn giáo, cũng từ đó mà hàng loạt các tổ chức khủng bố xuất hiện và hoạt động manh mẽ, trong đó có Taliban - phong trào Hồi giáo cực đoan
ở Afghanistan Chế độ Taliban, hay “vương quốc Hồi giáo Afghanistan” thống trị gần như toàn bộ Afghanistan từ 9/1996 - 10/2001 Phong trào này do Mullah Mohammed Omar lãnh đạo, đa số những người tham gia phong trào là người dân tộc Pashtun
Trong lúc nắm quyền, chúng thực thi các luật pháp nghiêm khắc nhất thế giới Hồi giáo và đặc biệt là phụ nữ không có quyền bình đẳng Phụ nữ ở đây phải chịu nhiều đạo luật khắt khe, vô lý như không được phép làm việc hay học hành sau 8 tuổi, chỉ được học kinh Koran… Nếu vi phạm, họ sẽ bị bắt, xử phạt hoặc hành quyết công khai Sau sự kiện 11/9/2001, Mỹ và các nước đồng minh đã ủng hộ phe kháng chiến Afghanistan tiến hành chiến tranh lật đổ chính quyền Taliban, từ đó, tàn quân Taliban rút vào hoạt động ngầm dưới hình thức khủng bố Cùng với “ông bạn hàng xóm” Al-Qaeda, Taliban xem Mỹ và các nước phương Tây là kẻ thù Họ tích cực đánh bom, khủng bố các căn cứ quân sự, đại sứ quán của những nước này trên lãnh thổ Afghanistan Không những thế, hoạt động của tổ chức này còn dần mở rộng ra các nước lân cận như Iraq và Pakistan, liên kết với các tổ chức khủng bố khác để thực hiện
âm mưu giành lại chính quyền cũng như đánh đuổi kẻ thù ra khỏi nước
Trong những năm trở lại đây, nhân dân Afghanistan vẫn chưa được sống yên ổn khi quân khủng bố Taliban liên tục có các hoạt động khủng bố Theo Liên Hợp Quốc, Taliban chịu trách nhiệm cho khoảng 80% thương vong dân sự ở Afghanistan, ngoài
25 Điểm mặt những nhóm khủng bố nguy hiểm nhất năm 2015, ngày xem 8/2/2016, gioi/218093/diem-mat-nhung-nhom-khung-bo-nguy-hiem-nhat-nam-2015.html
Trang 33http://vietnamnet.vn/vn/the-ra, tổ chức này còn mang nhiều tội danh khác như buôn bán người, áp bức phụ nữ26 Nhưng tội ác lớn nhất phải kể đến đó là chiến dịch thảm sát dân thường, những cuộc
“thanh lọc sắc tộc” hay nỗ lực chiếm lại các địa bàn đã mất của Taliban khiến hàng chục ngàn người dân vô tội ở Afghanistan phải chết
Đến nay, Taliban vẫn còn tồn tại, người dân Afghanistan vẫn chưa thể "ăn ngon ngủ yên" Nhưng các hoạt động chính trị ở Afghanistan cho thấy, các căng thẳng đang được xoa dịu bởi những đề nghị hòa giải giữa nhà nước cầm quyền và Taliban, tuy nhiên, với những bất đồng quan điểm, và lợi ích của chúng, tổ chức này vẫn duy trì các hoạt động khủng bố của mình, nhằm tranh giành quyền lực ở Afghanistan
2.1.3 Hamas
Hamas là từ viết tắt cho Harakat al-Muqawama al-Islamiyya, có nghĩa là "phong trào kháng chiến Hồi giáo" Mục tiêu dài hạn của Hamas là thành lập một nhà nước Hồi giáo của người Palestine trên vùng lãnh thổ được hoạch định trước năm 1948
Khẩu hiệu của Hamas là "Allah là mục tiêu, nhà tiên tri Muhammad là hình mẫu, Kinh Koran là hiến pháp, Thánh chiến là con đường duy nhất và được chết vì Allah là
sự thể hiện lòng trung thành"27
Vì những lý do đó, Hamas khước từ mọi giải pháp hòa bình và không công nhận nhà nước Israel Để thành lập một nhà nước Palestine Hồi giáo, đối với họ, không có con đường nào khác ngoài việc tiến hành cuộc “Thánh chiến”, nhưng thực tế thì nó vẫn là một cuộc chiến tranh đẫm máu chưa có hồi kết
Trong tiếng Ả Rập, Hamas có nghĩa là "nhiệt huyết", "lửa" Các hành động của Hamas không đi ngược lại tiêu chí này Đánh bom liều chết là một yếu tố mà Hamas coi là vũ khí trong cuộc chiến chống lại Israel
Trang 34http://vtc.vn/10-to-chuc-khung-bo-khet-Hamas không những hoạt động chính trị mà còn sử dụng các hành động bạo lực để đạt được mục tiêu của mình Theo thống kê của Bộ ngoại giao Israel, từ năm 2000 -
2004, Hamas chịu trách nhiệm giết chết gần 400 người, làm bị thương hơn 2.000 người trong các cuộc tấn công, đến năm 2008 thì Hamas đã bắn hơn 3.000 tên lửa Qassam vào Israel Các đợt tấn công bằng tên lửa trong cuộc chiến ở dải Gaza đã gây
ra cái chết cho rất nhiều người vô tội và luôn đặt nhân dân ở khu vực biên giới Palestine vào tình trạng nguy hiểm Không những thế, Hamas còn cố tình làm hỏng những cuộc đàm phán hòa bình vào năm 2010, tiếp tục chiến tranh vũ trang Thời gian gần đây, Hamas còn cấu kết với nhiều nhóm khủng bố khác thực hiện các hành động quân sự gây ra các cuộc xung đột đẫm máu ở vùng nóng Trung Đông28
Israel-Vì những sự việc Hamas đã gây ra cho người dân vô tội, hầu hết các quốc gia, các
tổ chức quốc tế coi tổ chức này là một trong những nhóm khủng bố nguy hiểm hiện nay
2.1.4 Nhà nước Hồi giáo (IS)
Khi đề cập đến IS, có một điều đáng quan tâm và chú trọng rằng, tại sao IS ra đời muộn hơn các tổ chức khủng bố khác nhưng nó không giống như các tổ chức khủng bố khác ở chổ những tổ chức khủng bố khác sau khi gây nên những tiếng vang cho mình nếu bị tấn công bởi liên quốc quốc tế chống khủng bố sẽ bị suy sụp và yếu dần đi chẳng hạn như al-Qaeda, còn IS cũng chung hoàn cảnh bị tấn công như vậy, nhưng tổ chức này lại không bị suy yếu đi, ngược lại những cuộc tấn công mà tổ chức này thực hiện ngày càng nguy hiểm và mức độ ngày càng nghiêm trọng Vậy điều gì đã tạo nên một IS đáng sợ như vậy? Và đâu là điểm khác biệt giữa tổ chức này với những tổ chức khủng bố khác? Để có câu trả lời chúng ta sẽ đi vào tìm hiểu tổ chức khủng bố này
Cuộc chiến tranh của Mỹ ở Iraq đã lật đổ chế độ của Tổng thống Saddam Hussein
là dân Hồi giáo hệ phái Sunni, chính vì vậy, dân Hồi giáo Sunni mất quyền lực và họ
là những lực lượng đầu tiên nổi dậy chống sự hiện diện quân sự của Mỹ và cũng chính
28 Những tổ chức khủng bố khiến cả thế giới "điên đảo", ngày xem 2/3/2016, to-chuc-khung-bo-khien-ca-the-gioi-dien-dao-20130910050913271.chn
Trang 35http://kenh14.vn/kham-pha/nhung-từ đây, IS đã xuất hiện Đầu năm 2006,tổ chức Thánh chiến Hồi giáo miền Lưỡng Hà
đã tập hợp nhiều nhóm kháng chiến nổi dậy khác lập ra “Mujahideen Shura Council” Tháng 10/ 2006, sau khi chấn chỉnh lại cơ cấu và sát nhập thêm các nhóm kháng chiến khác, tổ chức này tự xưng là ISI (Islam State of Iraq, Nhà nước Hồi giáo Iraq) ISI ra tuyên cáo nguyện giải phóng người Hồi giáo Sunni Iraq khỏi “sự áp bức của Hồi giáo Shiite và ngoại bang”, đồng thời tìm cách tách rời sự lệ thuộc vào al-Qaeda và những hành động tấn công khủng bố ở nước ngoài Ngày 29/6/2014, ISI có một tân vương Hồi giáo, Abu Bakr al-Baghdadi, đổi tên là IS (Islamic State, Nhà nước Hồi giáo), tuyên bố đặt thủ đô ở Ar-Raqqah, Syria29
Mục tiêu tối hậu của IS là thiết lập một nhà nước Hồi giáo thống nhất toàn Trung Đông, áp dụng luật Hồi giáo Sharia Với sự tàn bạo và luật lệ hà khắc, IS đã gây ra hàng loạt vụ tấn công khủng bố, tàn sát, chặt đầu và xử tử hàng loạt những người không cùng ý thức hệ với chúng không chịu cải theo đạo Hồi, bắt cóc, hãm hiếp và buôn bán phụ nữ…, toàn thế giới đều phải nhìn nhận đây là một tổ chức khủng bố và
là hiểm họa của nhân loại dù cho chúng chỉ thành công tới một giới hạn là chiếm lĩnh một quốc gia, một vùng lãnh thổ chứ chưa tới mức phát triển toàn cầu như lý tưởng tối cao của chúng
Thế giới coi IS là nguy hiểm nhất, bởi nó mang tính tổ chức cao và có nguồn thu vững chắc từ các hoạt động buôn bán dầu mỏ, bắt cóc tống tiền, thuế và buôn lậu, được coi là giàu có nhất trong số các tổ chức khủng bố từ trước đến giờ30
Phiến quân Hồi giáo hiện đang nắm trong tay một khu vực thuộc lãnh thổ Iraq và Syria lớn hơn cả diện tích nước Anh Theo giới chức tình báo Mỹ và các chuyên gia về tài chính chống khủng bố, lực lượng này có khả năng huy động hơn 2 triệu USD mỗi ngày nhờ nguồn thu từ bán dầu, tống tiền, cướp bóc, thuế và buôn lậu “Lực lượng Nhà nước Hồi giáo
có lẽ là nhóm khủng bố giàu có nhất mà chúng tôi từng được biết đến”, ông Matthew
29 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
30 Điểm mặt những nhóm khủng bố nguy hiểm nhất năm 2015, ngày xem 20/12/2015,
http://vietnamnet.vn/vn/the-gioi/218093/diem-mat-nhung-nhom-khung-bo-nguy-hiem-nhat-nam-2015.html
Trang 36Levitt, một cựu chuyên gia tình báo thuộc Bộ Tài chính Mỹ, đánh giá “Chúng không
bị ràng buộc bởi hệ thống tài chính quốc tế, và bởi thế không dễ bị ảnh hưởng” bởi các lệnh trừng phạt hay luật chống rửa tiền31 Nhờ quyền kiểm soát các khu vực lớn dầu lửa và quyền tiếp cận với các khoản thuế địa phương, Nhà nước Hồi giáo đã có một nguồn thu lớn từ đây.Theo ông Luay al-Khatteeb, một chuyện gia của viện nghiên cứu Brookings Institution cho hay, nguồn thu từ dầu lửa sẽ “duy trì hoạt động của cỗ máy chiến tranh” tại khu vực mà Nhà nước Hồi giáo chiếm giữ ở Iraq và Syria, đồng thời phục vụ cho việc tuyển mộ thêm binh sỹ của lực lượng này Một quan chức Mỹ nói rằng, trong mấy năm trở lại đây, nhóm này đã kiếm được 10 triệu USD từ các vụ bắt cóc IS cũng được tin là đã bán nhiều cổ vật ăn cắp được từ các địa điểm lịch sử32 Điều làm nên sự khác biệt của IS so với các tổ chức khủng bố Hồi giáo khác là họ không theo đuổi việc tổ chức các hành động khủng bố gây tiếng vang rồi rút lui mà IS theo đuổi việc thành lập một nhà nước Hồi giáo thuần túy tại những vùng đất mà họ chiếm được Tại các vùng lãnh thổ do IS kiểm soát, luật Hồi giáo Sharia ngay lập tức
có hiệu lực, những giáo luật hà khắc nhanh chóng ổn định tình hình ở nhiều vùng tại miền Bắc Iraq vốn chìm trong bất ổn trong hơn 10 năm qua do dự yếu kém của chính quyền địa phương Ở các vùng tạm chiếm, đại diện phong trào IS luôn tìm cách trấn an người dân ở lại, ví dụ như ở Mosul, ngay khi chiếm được thành phố, IS phát cho mỗi người dân một bình gas miễn phí để nấu nướng Khi những người dân băn khoăn rằng làm sao họ có thể tin được IS, đại diện phong trào này trả lời:"Hãy cho chúng tôi thêm thời gian, chúng tôi sẽ nhanh chóng cung cấp số điện thoại Khi mọi người cần chúng tôi sẽ lập tức giúp đỡ" Giới phân tích quốc tế đã thực sự bất ngờ khi thấy IS sở hữu một bộ máy công quyền và dân sự khá hoàn chỉnh có tòa án, cảnh sát, trường học và các tổ chức từ thiện Tại vùng Al-Raqqa, IS đã xây dựng chợ, đường xá, các đường
31 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
32 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
Trang 37dây điện, trạm xá, bưu điện, bến xe…, quản lý khí đốt để đảm bảo phân chia công bằng và tổ chức một loạt các hoạt động cứu trợ từ thiện cho người dân địa phương33 Với những điều đó, IS đã và đang vươn rộng chân rết của mình đi khắp nơi, lôi kéo thêm các phần tử cực đoan vào cuộc chiến tranh giành lợi ích của chúng
Hiện nay, những kẻ gia nhập IS đến từ khắp nơi trên thế giới, trong đó có cả các nước phương Tây như Mỹ, Anh, Pháp và nhiều nước châu Á Với việc phát tán hình ảnh qua mạng xã hội, đăng tải những video được thực hiện công phu, phát hành tạp chí trực tuyến, những kẻ cực đoan Nhà nước Hồi giáo (IS) đang lợi dụng và biến Internet thành một vũ khí tuyên truyền tinh vi để gia tăng thực lực của mình Ngoài ra, chúng còn thông qua việc tạo dựng niềm tin cho người dân tại vùng tạm chiếm, để chiêu mộ được hàng trăm ngàn binh sĩ là những thanh niên gốc Trung Đông sinh ra và lớn lên ở châu Âu tự nguyện vượt biên giới đến tham gia chiến đấu tại Iraq và Syria Viện Hoàng gia về nghiên cứu quốc phòng, an ninh (RUSI) tại London cho biết, ước tính có khoảng 3.000 công dân từ các quốc gia phương Tây hiện đang chiến đấu cho IS tại Iraq, Syria Một báo cáo hồi tháng 6/2014 từ hãng tư vấn Soufan Group tại New York,
Mỹ cho biết các công dân từ ít nhất 81 quốc gia khác nhau đã tham gia vào các nhóm phiến quân, trong đó có các công dân từ Nga, Úc, Mỹ, Canada, Ireland và Tây Ban Nha34,… chỉ riêng Nga thì số lượng người tham gia vào các tổ chức khủng bố là khoảng 2.400 người35
Ngoài việc chiêu mộ những chiến binh là nam giới IS còn tiến hành chiêu mộ các
nữ chiến binh IS cần phụ nữ bởi Phụ nữ luôn đóng vai trò quan trọng trong chiến tranh như chiến đấu, tham gia vào các nhiệm vụ thiết yếu như thu thập thông tin tình báo, chăm sóc y tế, chuẩn bị thức ăn và hỗ trợ các chiến binh Đã có nhiều trường hợp
33 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
34 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
35 Chiến binh Nga ồ ạt gia nhập IS, ngày xem 8/1/2016, nga-o-at-gia-nhap-is-3330516.html
Trang 38http://vnexpress.net/tin-tuc/the-gioi/tu-lieu/chien-binh-phụ nữ phương Tây đến Syria để tham gia vào nhóm vũ trang hồi giáo điển hình như
vụ hai thiếu nữ người Áo, khoảng 15, 16 tuổi, hồi tháng 4/2015, theo anh trai đến Syria, hay một vụ nữa xảy ra vào tháng 5/2015, Salma và Zahra Halane, cặp song sinh
16 tuổi người Anh tại Manchester, bí mật bỏ nhà đến Syria để kết hôn với các chiến binh Hồi giáo, khi gọi điện thoại cho cha mẹ để thông báo họ đã đến Syria, hai cô tuyên bố sẽ không trở về.FBI hồi tháng 7/2015 đã bắt giữ Shannon Maureen Conley, một nữ y tá Mỹ 19 tuổi, đã cải đạo sang Hồi giáo, vụ bắt giữ xảy ra khi cô lên máy bay đến Thổ Nhĩ Kỳ, để từ đó bay tiếp đến Syria, cô được tổ chức khủng bố tuyển dụng qua mạng bởi một người đàn ông Tunisia nói rằng anh ta đang chiến đấu cho IS36 Với những gì mà IS đã và đang thực hiện, tổ chức khủng bố này thực sự là nổi ám ảnh cho toàn nhân loại bởi quy mô, cách thức tổ chức, khả năng thu hút thành viên và khả năng kiếm tiền bất hợp pháp của chúng, cùng với đó là những hoạt động khủng bố đẫm máu với quy mô và mức độ nguy hiểm do chúng tạo ra Tổ chức khủng bố này thực sự là sự thách thức và nỗi ám ảnh cho an ninh toàn cầu
2.1.5 Boko Haram
Boko Haram (tên theo bản ngữ Hausa: cấm nền giáo dục phương Tây) là một nhóm vũ trang Hồi giáo được thành lập và hoạt động tại Nigeria Nhóm này bị coi là phiến quân vì tổ chức các hoạt động khủng bố tại Nigeria Đặc biệt là năm 2009 và năm 2014
Boko Haram bắt đầu nổi lên từ năm 2009 và trở thành lực lượng giết người tàn bạo ở Nigeria Boko Haram đang kiểm soát diện tích khoảng 20.000 dặm vuông, có mục tiêu áp đặt luật lệ Hồi giáo cực đoan tại Nigeria Với cái tên mang ý nghĩa “giáo dục phương Tây là tội lỗi”, Boko Haram cấm người Hồi giáo làm bất kỳ điều gì liên quan đến phương Tây như bầu cử, mặc sơ mi, quần tây hoặc cách giáo dục thông
36 Vài nét về Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) (Phần I), ngày xem 4/1/2016,
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/240/0/6809/Vai_net_ve_To_chuc_Nha_nuoc_Hoi_giao_tu_xung_IS_ Phan_I_
Trang 39thường Phiến quân này thể hiện sức mạnh thông qua các vụ bắt cóc, giết người và đánh bom trường học, nhà thờ37
Các tín đồ của Boko Haram được rèn luyện trong một môi trường khắc nghiệt, họ sẵn sàng dâng hiến bản thân để phá hoại Chính quyền nhằm tạo lập một Nhà nước mới Boko Haram coi người Hồi giáo là đồng minh hay những phần tử ủng hộ các hoạt động vì nhân quyền, vì Chúa của lực lượng này Lực lượng Boko Haram muốn thành lập một Nhà nước Hồi giáo tại Nigeria38
Những cuộc tấn công đẫm máu của Boko Haram gần như nằm ngoài khả năng kiểm soát của chính quyền, tạo nên một thế đối lập không thể cân bằng giữa cộng đồng người Hồi giáo ở phía Bắc và người Thiên Chúa giáo ở phía Nam Nigeria Boko Haram đang ngày càng phát triển một cách phức tạp hơn, táo tợn hơn và tăng mức độ giết chóc Sự lộng hành hiện nay của nhóm phiến quân Hồi giáo tác động to lớn đến hệ thống an ninh của Nigeria
Tháng 1/2015, Boko Haram càn quét thị trấn Baga, giết 2.000 người Năm ngoái, nhóm này bắt cóc hàng trăm học sinh, trong đó 200 nữ sinh vẫn mất tích Gần đây, Boko Haram đã dùng phụ nữ và bé gái để thực hiện các vụ đánh bom liều chết39
Như vậy, với sự ra đời của nhiều tổ chức khủng bố với quy mô và sức mạnh của chúng trong 2 thập kỷ đầu của thế kỷ XXI đã cho thấy, khủng bố ngày càng phát triển nhanh và mạnh, cả về cơ cấu tổ chức lẫn cách thức tổ chức các hoạt động khủng bố Các hoạt động của khủng bố gây nên những bất ổn và đe dọa đến an ninh những quốc gia bị chúng tấn công và thậm chí là an ninh toàn cầu, vậy đó là những hoạt động khủng bố như thế nào mà lại tạo nên mối an nguy cho toàn thế giới như vậy? Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cùng đi vào tìm hiểu các hoạt động khủng bố của các tổ chức khủng bố
37 Điểm mặt những nhóm khủng bố nguy hiểm nhất năm 2015, ngày xem 8/2/2016, gioi/218093/diem-mat-nhung-nhom-khung-bo-nguy-hiem-nhat-nam-2015.html
http://vietnamnet.vn/vn/the-38 Boko Haram, ngày xem 8/1/2016, https://vi.wikipedia.org/wiki/Boko_Haram
39 Điểm mặt những nhóm khủng bố nguy hiểm nhất năm 2015, ngày xem 8/2/2016, gioi/218093/diem-mat-nhung-nhom-khung-bo-nguy-hiem-nhat-nam-2015.html
Trang 40http://vietnamnet.vn/vn/the-2.2 Những hoạt động khủng bố gây bất ổn cho an ninh thế giớitrong 2 thập kỷ đầu của thế kỷ XXI
Các tổ chức khủng bố hiện nay hoạt động rất tinh vi và đa dạng, chúng không còn tiến hành đơn thuần những vụ tấn công đẫm máu trên thế giới như trước nữa, mà hiện nay chúng còn tiến hành thêm các hoạt động gây bất ổn cho an ninh thế giới như buôn bán bất hợp pháp (buôn bán dầu mỏ, buôn bán nô lệ, buôn bán cổ vật…), tiến hành hàng loạt các vụ bắt cóc con tin Các hoạt động khủng bố này sở dĩ đe dọa đến an ninh thế giới là vì mức độ nguy hiểm mà nó gây ra, để biết được mức độ nguy hiểm của các hoạt động này ra sao, ta sẽ đi vào các hoạt động khủng bố này
2.2.1 Một số vụ tấn công khủng bố đẫm máu trong hai thập kỉ đầu của
thế kỉ XXI
v Vụ khủng bố ngày 11/9 ở nước Mỹ
Đây là một trong những vụ tấn công khủng bố đẫm máu nhất của các phần tử khủng bố nhắm vào quốc gia có hệ thống an ninh vào dạng bậc nhất thế giới lúc bấy giờ – nước Mỹ
Sáng sớm 11/9/2001,19 tên khủng bố liều chết chiếm quyền kiểm soát 4 máy bay đang trên đường từ Boston, Newark và Washington D.C tới San Francisco và LosAngeles.Trong vòng 15 phút, hai chiếc máy bay đã đâm vào hai tòa tháp phía Bắc
và Nam của Trung tâm Thương mại thế giới Chiếc máy bay thứ ba đã đâm xuống Lầu Năm Góc, còn chiếc thứ 4 rơi xuống một cánh đồng gần Shankville (Pennsylvania)
Dự kiến chiếc máy bay thứ 4 này sẽ nhằm mục tiêu là Tòa nhà Quốc hội Mỹ hoặc Nhà Trắng40, nhưng những người trên máy bay đã phản kháng lại những kẻ khủng bố để máy bay rơi xuống một cánh đồng, hạn chế thương vong cho người vô tội
Vụ khủng bố đã gây ra những tổn thấtvô cùng nặng nề về người và của Khoảng 3.000 người đã thiệt mạng mang 90 quốc tịch khác nhau trong vụ khủng bố gây chấn
40 Những tổ chức khủng bố khiến cả thế giới "điên đảo", ngày xem 26/01/2016,
http://kenh14.vn/kham-pha/nhung-to-chuc-khung-bo-khien-ca-the-gioi-dien-dao-20130910050913271.chn