Trải qua các giai đoạn phát triển của xã hội, trang phục không chỉ bảo vệ cơ thể mà còn làm đẹp cho cơ thể con người .Sự thay đổi hình dạng của trang phục qua các thời kỳ lịch sử thể hiệ
Trang 1I. GIỚI THIỆU CHUNG VỀ TRANG PHỤC.
1 Khái niệm
Trang phục được xem là lớp vỏ bọc cho cơ thể con người chống lại tác động của môi trường Nhu cầu về trang phục là một trong ba nhu cầu của đời sống vật chất (ăn, ở,
mặt) Đó là sản phẩm văn hóa sớm nhất của xã hội loài người Trang phục được thay đổi theo quá trình phát triển của lịch sử Trải qua các giai đoạn phát triển của xã hội, trang phục không chỉ bảo vệ cơ thể mà còn làm đẹp cho cơ thể con người Sự thay đổi hình dạng của trang phục qua các thời kỳ lịch sử thể hiện những đặc điểm của chế độ
xã hội, sự phát triển kinh tế kỹ thuật, nét văn hóa dân tộc,
Nhu cầu về trang phục là nhu cầu vật chất thiết yếu của cuộc sống Nếu xét theo
quan điểm thực dụng thì trang phục là một sản phẩm Nếu xét theo quan điểm nghệ
thuật thì trang phục là một tác phẩm Trang phục gắn bó với hàng loạt bộ phận khác nhau của đời sống văn hóa xã hội như: điều kiện hình thành, phong tục tập quán, thị hiếu, thói quen, nghề nghiệp, tuổi tác, của từng đối tượng, nhóm đối tượng, khu dân
cư, dân tộc, quốc gia, Khi đề cập tới trang phục theo chiều tuyến tính của lịch sử
(thời gian: quá khứ-hiện tại-tương lai) hay theo lát cắt đương đại, chúng ta đều bắt gặp
sự phong phú, đa dạng, phức tạp
Vậy “Trang Phục là gì?” Trang phục được tạm coi là tất cả những phục sức mà con người có thể khoác, đeo, gắn, lên cơ thể mình Người ta mặc trang phục với nhiều
mục đích: che thân, chống rét, chống nắng, làm đẹp, khẳng định nguồn gốc,
2 Phân loại
Để phục vụ cho đa dạng loại nhu cầu về trang phục của con người, trang phục
được phân hóa và tồn tại ở nhiều dạng sản phẩm khác nhau Trong thực tế, trang phục được phân loại theo các dấu hiệu Dấu hiệu của một nhóm trong cách phân loại trang phục là điểm chung cho các trang phục trong nhóm Các dấu hiệu để phân loại trang phục như sau:
1 Phân loại theo giới tính Trang phục nam, nữ, trẻ em
2 Phân loại theo độ tuổi Trang phục sơ sinh, thiếu niên, thanh niên,
trung niên
4 Phân loại theo thành phần xơ, sợi của
5 Phân loại theo cấu trúc vải Trang phục dệt kim (đồ thun), hàng dệt thoi
6 Phân loại theo cấu trúc trang phục Trang phục một lớp, hai hoặc ba lớp (đồ khoác
ngoài)
Trang 27 Phân loại theo chức năng trang phục Trang phục thường mặc, trang phục sản xuất
(đồ bảo hộ, đồng phục)
8 Phân loại theo công dụng Trang phục truyền thống, lễ phục, biễu diễn,
dạ hội, công sở, thể thao, dạo phố, lót,
3 Lịch sử phát triển của trang phục 3.1 Thời kì cổ đại đến cuối thế kỷ XIX
Thời kì cổ đại
Xã hội cổ đại gắn liền với nền văn minh của một số quốc gia như: Ai Cập, Ấn Độ,
Trung Quốc, La Mã Nền văn minh cổ đại là nền văn minh chiếm hữu nô lệ Do đó, trang phục được dùng làm phương tiện hữu hiện để phân biệt giai cấp và quyền lực
Trang phục nữ hoàng Ai Cập cổ đại
Trang 3Trang phục chiến binh La Mã cổ đại Thời trung cổ: từ thế kỷ VI-XII
Thời kì đầu: là thời kì đánh dấu sự xuất hiện của những thể loại trang phục có kết
cấu phức tạp Trang phục được căt may tạo dáng với những tỉ lệ cân đối theo cơ thể người mặc Điểm đặc biệt được ghi nhận ở thời kì đầu Trung cổ là sự hình thành và phát triển của nhiều loại hình sản xuất thủ công (trong đó có nghề cắt may ra đời) Về
cỏ bản, ở thời kì này thì mọi nền văn hóa, đời sống vật chất và tinh thần nhân dân đều
bị chi phối dưới sự thống trị của tôn giáo Những quan điểm đạo đức nghiêm ngặt khắt khe làm cho trang phục thời kì này kín đáo, nặng nề trong cấu trúc Trang phục làm mất đi vẻ tự nhiên, mềm mại của cơ thể con người Màu sắc chủ đạo: đen, nâu và các gam màu tối sẫm
Trang 4Trang phục quý tộc thời cổ đại Thời kì cuối: cuối thời kì trung cổ, trang phục có một bước tiến rõ rệt và kỹ thuật
cắt may Ở phương Đông đã xuất hiện một số loại trang phục mới như xếp, quần dài, Trang phục ở các nước trên thới giới, thông dụng nhất là áo dài thắt lưng Áo được may sát vào cơ thể và có các vạt chéo tạo ra bề rộng ở phần váy Trang phục này phở biến cho cả nam và nữ Sự khác biệt duy nhất là nằm ở chiều dài của trang phục
Trang phục thế kỷ XIV
Sự nổi lên của dân tộc Pháp về chính trị văn hóa đã kéo theo sự ảnh hưởng về cách trang phục của người Pháp cho toàn thể giới Trong hàng loạt mẫu thiết kế trang phục với những đơn đặt hàng của nhiều quốc gia thì nước Pháp luôn đóng vai trò là nhà phân phối chính Ở thế kỷ này, trạg phục vẫn còn cầu kỳ nhưng đã tinh xảo và tinh tế hơn Sự tạo hình trên trang phục có khác biệt nhiều so với trang phục ở các thời kì trước Trang phục của năm và nữ được tạo hình để ôm sát vào cơ thể người mặc Trang phục cũng có kết cấu phức tạp hơn
HÌNH
Thời kỳ Phục Hưng (thế KỸ XV-XVI)
Thời kỳ Phục Hưng được xem là kỷ nguyên của sáng tạo, kỷ nguyên của những khám phá Tất cả các vẻ đẹp của con người đều được các loại hình nghệ thuật tôn vinh Quan điểm vẻ đẹp của người đàn ông thời kỳ này là: khỏe mạnh, cường tráng với hai cách ăn mặc chính: quần ôm sát hoặc phồng Bên cạnh đó, vẻ đẹp của nữ giới được đề cao bởi vẻ đẹp tâm hồn: thư thái, đoan trang
Trang 5Trang phục thời Phục hưng luôn hướng sự chú ý lên khuôn mặt với cổ khoét rộng, đó
ôm sát vào cơ thể
Thời kỳ này, trang phục tầng lớp quý tộc được trang trí rất tỉ mỉ công phu nên trang phục trở nên đắt tiền và vô cùng lộng lẫy Những loại hình trang trí trang phục như: kỹ thuật thêu, đính đá, kết cườm, được khai thác tối đa trên cả trang phục nam lẫn nữ Trên trang phục của thường dân cũng xuất hiện nhiều hình thức trang trí, xử lý chất liệu mới tinh xảo hơn ở thời kỳ trước Thời kỳ này, áo nịt ngực đã được phát minh cho
nữ giới
các loại trang phục có xu hướng ôm sát cơ thể Cổ áo xếp nếp là đặc điểm nổi bật trên trang phục của thời kỳ này
Với sự phát hiện ra châu Mỹ của Colombo, trên các loại trang phục phương Tây bắt đầu xuất hiện những chi tiết và chất liệu mới Da và lông thứ thiên nhiên đã được đưa vào trang phục Nhìn chung, trang phục thời kỳ này vẫn chưa tôn vinh hết vẻ đẹp tự nhiên của người mặc
Chân dung của Nữ hoàng Elizabeth I, trang phục thời Phục hưng.
Trang 6công chúa Tây Ban Nha Isabella, thời Phục hưng.
Trang phục thế KỸ XVII
Trang phục vẫn không có sự thay đổi nhiều so với thế kỹ trước Xu hướng trang phục của mọi tầng lớp vẫn còn chịu ảnh hưởng nhiều của thế kỷ trước Đàn ông vẫn mặc áo chẽn chật cứng, váy ngắn và xòe rộng tới hông, bít tất rộng thùn thình Phụ nữ vẫn mặc trang phục ôm sát cơ thể với từng váy xòe rộng
Trang 7Đến giữa thế kỷ XVII, cuộc cách mạng tư sản Anh diễn ra vào năm 1660 Giai đoạn này đánh dấu mốc phát triển của ngành công nghiệp dệt Trong xã hội có sự phát triển mạnh mẽ của hệ thống nhà thờ Thiên chúa giáo Khi xã hội phân hóa giàu nghèo, quần
áo phát triển phong phú và trở thành dấu hiệu để phân biệt giai cấp
Trang phục thế kỷ XVII mang phong cách Broque
Trang 8Trang phục quý tộc Tây Ban Nha thế kỷ XVII
Trang phục thế kỷ XVIII
Trong suốt thời kỳ này, thế giới bị ảnh hưởng của thời trang văn hóa Pháp ngày một mạnh mẽ Ở châu Âu, trang phục thời kỳ này chia làm hai dòng chính Một là, tiếp tục phức tạp, thậm chí còn được cường điện hóa hình dáng; trang phục quý ông và quý bà đều đạt đến đỉnh điểm của cầu kỳ phức tạp Hai là, đơn giản hơn và tiện lợi hơn Con người đã biết chú ý đến "tỷ lệ vàng" của cơ thể trong cách tạo trang phục
Trang phục quý bà, eo thắt càng nhỏ càng tốt (nhầm tôn vinh phần thân váy) Thân váy được xếp nếp một cách cầu kỳ để tạo dáng cho trang phục Chất liệu và màu sắc
Trang 9có nhiều thay đổi lớn Những gam màu của trang phục đã tươi sáng hơn Chất liệu của trang phục cũng nhẹ nhàng hơn
Trang phục của quý ông với ủng cao, quần bó, áo đuôi tôm và còn chịu nhiều ảnh hưởng từ trang phục nữ
Cuộc cách mạng dân chủ Pháp xảy ra vào những năm 1789-1884 đã làm thay đổi mạnh mẽ về cách phục trang Trang phục trở nên đơn giản và nhẹ nhàng hơn
Trang phục thế kỷ XVII
Trang phục thế kỷ XIX
Đây là thời kì hưng thịnh của các phương thức sản xuất công nghiệp Ngành dệt phát triển mạnh mẽ Máy may lần đầu tiên xuất hiện năm 1860 và sau đó ngàng may cũng nhanh chóng phát triển
Trang 10Lần đầu tiên xuất hiện thuật ngữ về "mốt" Mốt thời trang là tên gọi dành riêng cho những kiểu dáng mới xuất hiện
Thời kỳ này, trang phục quý ông có sự biến đổi mạnh mẽ với sự xuất hiện bộ comple kiểu đuôi tôm, kèm áo ghile được sản xuất từ chất liệu lên
Lần đầu tiên, cụm từ "sản xuất hàng loạt" dành cho trang phục được đề cập Đây chính là tiền đề để hình thành ngàng may mặc công nghiệp về sau Trang phục được phân chia theo mục đích sử dụng riêng biệt
Vào năm 1870, sự xuất hiện của chiếc xe đạp đầu tiên đã làm xáo trộn ngành may mặc thời trang Việc đi xe đạp khiến cho chiếc váy được chia làm hai ống Sự thay đổi này
đã xuất hiện xu hướng trang phục nữ dịch chuyển từ mặc váy sang mặc quần
Trang phục điển hình của quý ông người Anh thế kỷ 19
3.2 Đầu thế kỷ XX-đầu thế kỷ XXI
Trang phục thế kỷ XX
Thời kì đầu: thời kỳ này, cuộc cách mạng khoa học phát triển như vũ bảo trên mọi lĩnh vực Để phục vụ cho các hoạt động công nghiệp, trang phục mất hẳn dáng vẻ đồ sộ, nặng nề mà trở nên đơn giản, gọn nhẹ Con người được giải phóng khỏi sự ràng buộc thái quá của trang phục thời kỳ trước
Nói tới sự thay đổi của trạng phục, phải nói tới công lao của Coco Chanel, người được tôn vinh là người phụ nữ cách tân của thế kỷ XX Với một tư tưởng rất thông thoáng
và sâu sắc về trang phục, bà đã tạo ra một bước đột phá mạnh mẽ trong xu thế phục trang
Trang 11Các chất liệu mới như: tuyên, lanh, muserlin, voan, được đưa vào trang phục Đây chính là cơ sở để thúc đẩy lĩnh vực thiết kế trang phục phát triển Các kiểu dáng không ngừng biến đổi
Năm 1914, chiến tranh thế giới thứ nhất bắt đầu, quý ông và quý bà tìm kiếm cho mình những kiểu dáng đơn giản hơn Những sự thay đổi trên trang phục nữ diễn ra ngày một rõ nét, chiều dài váy ngày một ngắn do phụ nữ phải thay thế đàn ông trong các nhà máy, xí nghiệp
Năm 1939, chiến tranh thế giới thứ hai bắt đầu thì quần áo trở nên khan hiếm hơn Quan điếm sống thay đổi, phụ nữ phải đảm nhận vai trò của nam giới trong các nhà máy và công xưởng Chính vì vậy mà trang phục nữ dần dần vay mượn các chi tiết trang phục của nam giới Trang phục nữ cũng mang đậm tính quân phục
Sau chiến tranh, tạp chí thời trang xuất hiện lần đầu tiên Giao lưu văn hóa thông thương giữa các quốc gia làm cho mốt thời trang lan truyền rất nhanh trên thế giới Trang phục ngày càng phát triển theo hướng tiện dụng Các phương thức tạo trang phục chú trọng đến năng suất Trang phục thường xuất hiện với phong cách mới: giản
dị, công nghiệp, khác với phong cách cổ điển, cầu kỳ ở thời kì trước
Thời kì cuối: thời kì này có biến đổi quan trọng trong lịch sử thời trang Đây là “thời
kì của tuổi trẻ và cách tân” Đặc trưng của tuổi trẻ giai đoạn này là nổi loạn và cực đoan Trái với các giai đoạn trước, giai đoạn này phụ nữ mặc những chiếc áo cực mỏng, những chiếc váy siêu ngắn (váy mini)
Hình ảnh người phụ nữ Pháp đầu thế kỷ XX
Trang 12Những chiếc váy mini thế kỷ XX
Trang phục thế kỷ XXI là trang phục của thời trang hiện đại Sau sự suy thoái của thời
trang cao cấp là sự lên ngôi của dòng thời trang may sẵn và thời trang ngày nay đã hoàn toàn trở thành một nền công nghiệp phục vụ cho đại chúng Mọi tầng lớp trong
xã hội đều có thể mặt sản phẩm thời trang
Thời trang cao cấp
Trang 13Thời trang may sẵn
III GIỚI THIỆU SẢN PHẨM
1 Tên sản phẩm: Áo sơ mi kiểu nữ
2 Chất liệu
a Nguyên liệu
Nguyên liệu sử dụng may áo sơ mi nữ là vải voan Thường được may dùng để mặc đi làm, đi chơi cho tất cả các tuổi teen Nhìn chung áo sơ
mi sử dụng được nhiều loại vải khác nhau, tùy theo mỗi loại công việc người ta có thể chọn một loại vải cho phù hợp
b Phụ liệu
Phụ liệu được sử dụng như nút và các loại chỉ, dây băng thun, ren,
Trang 143 Hình vẽ mô tả
‘
4 Cấu tạo
Sản phẩm bao gồm:
a Cụm thân áo
- Cụm thân trước
- Cụm thân sau
b Cụm cổ
c Cụm tay áo
IV QUY TRÌNH MAY SẢN PHẨM
1 Gia công và lắp ráp cụm cổ
a Khái niệm
“Cổ” còn được gọi là “bâu” Cụm cổ là sự kết hợp của “lá cổ” và “vòng cổ”
“Lá” cổ còn gọi là “ve”
Trang 15Là thành phần chính trong cấu trúc trang phục Có ảnh hưởng mạnh đến mức thẩm mỹ của trang phục
b Chức năng
•Cụm cổ áo có tác dụng bảo vệ vùng cổ và ngực trên cơ thể con người
•Là dấu hiệu chính để phân loại trang phục
•Có khả năng định hình cho trang phục
•Tạo kiểu trang phục
•Tạo điểm nhấn cho trang phục
c Phân loại
● Theo hình dạng vòng cổ: Cổ tròn, vuông, thuyền, tim
● Theo hình dáng lá cổ: Lá cổ tròn (nhọn, vuông), lá cổ đứng (nằm)
● Theo cấu tạo:
- Không có lá cổ
- Có lá cổ
- Lá cổ từ chi tiết phụ: Cổ lá sen ( peter pan collar), Cổ lính thủy ( sailor), Cổ áo Poloshirt, Cổ lãnh tụ ( mandarin collar), Cổ áo sơ mi (chân rời, chân liền -collar stand)
- Lá Cổ từ chi tiết phụ và phần trên của thân trước: Cổ dan Dalton, Cổchữ B
- Lá cổ hoàn toàn từ phần trên của thân trước: Cổ Sam (Shawl), Cổ cánh én
d Kỹ thuật may cụm cổ
-Kỹ thuật gia công chi tiết phụ:
Lá cổ, Chân cổ, Nẹp thân, Chi tiết trang trí
-Kỹ thuật gia công vòng cổ ( Tra Cổ)
e Các chi tiết tham gia
f Quy trình gia công, lắp ráp
Trang 162 Kỹ thuật may và láp rạp cụm tay.
a Khái niệm
- Cụm tay là sự kết hợp của chi tiết tay và vòng nách
-Là cụm chi tiết dễ biến kiểu và sửa đổi trên sản phẩm
-Có thể “tồn tại” hoặc “không” trên sản phẩm áo, váy
-Chi tiết tay thường có thiết kế đối xứng
b Chức năng
- Bảo vệ tay
- Trang trí và Tạo dáng trang phục
- Đảm bảo chức năng của trang phục
c Phân loại
-Theo chiều dài: tay dài, tay lửng, tay ngắn, tay lơ
-Theo kiểu và cấu tạo: tay thường, tay phồng, tay măng sét,
-Theo số lượng chi tiết: tay 1 mảnh, tay 2 mảnh, tay 2 lớp
-Theo hình dạng đường nách của tay và thân: tay liền, tay ráp ( ráp thường, tay ráp vuông, tay ráp xéo, ráp tròn ( tra tròn)
- Theo pp gia công cửa tay (có chi tiết phụ, k có chi tiết phụ)
d Kỹ thuật may cụm tay
- Lấy dấu
- Vắt sổ chi tiết
- May ráp
- Ủi định hình
- May lượt
e Các chi tiết tham gia
Trang 17- Thân sau 1
- Thân trước 1
- Thân tay 1
- Dây bèo nhún
f Quy trình gia công, lắp ráp
2 Kỹ thuật may và láp rạp cụm thân
Trang 18a Khái niệm.
- Thân là cụm chi tiết chính trên tất cả các loại trang phục
- Thân có 2 loại và có thiết kế khác biệt
- Kỹ thuật may trên thân rất đa dạng nhằm gia công từng vị trí của thân và chuẩn
bị cho quá trình lắp ráp sản phẩm
b Chức năng
- Thể hiện vai trò chính là bảo vệ cơ thể của trang phục
c Phân loại
- Theo chủng loại trang phục :
Thân áo
Thân quần
Thân váy
- Theo cấu tạo: 1 mảnh, 2 mảnh
- Theo chức năng: Thân chính, thân phụ (decuop, đô )
d Kỹ thuật may cụm thân
Kỹ thuật gia công hoàn chỉnh thân chính
(chuẩn bị cho thân chính tham gia vào cụm lắp ráp)
• Kỹ thuật may pen, ply, dún
• Kỹ thuật may đô, decoup
• Kỹ thuật may thân cài ( nẹp, dây kéo)
• Kỹ thuật may đường xẻ
• Kỹ thuật may lai
e Số chi tiết tham gia
f Quy trình gia công, láp ráp