b Hai giai đoạn của quá trình nhận thức Nhận thức cảm tính - Là giai đoạn nhận thức được tạo nên do sự tiếp xúc trực tiếp của các cơ quan cảm giác với sự vật, hiện tượng, đem lại cho con[r]
Trang 2Nội dung bài học:
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Nhận thức cảm tính
b) Nhận thức lí tính
c) Khái niệm nhận thức
d) Liên hệ bản thân
2 Thực tiễn là gì?
3 Vai trò của thực tiễn đối với nhận thức.
Trang 31 Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
Em có nhận xét gì về các quan điểm sau?
Trang 4Quan điểm Nhận thức
Các nhà triết học
duy tâm
Nhận thức do bẩm sinh hoặc do thần linh mách bảo mà có
Các nhà triết học
duy vật trước
C.Mác
nhận thức chỉ là sự phản ánh đơn giản, máy móc, thụ động về sự vật, hiện tượng
Các nhà triết học
duy vật biện
chứng
Nhận thức bắt nguồn từ thực tiễn, là quá trình nhận thức cái tất yếu, diễn ra
phức tạp, gồm hai giai đoạn: nhận thức cảm tính
và nhận thức lí tính
Không dựa trên
cơ sở khoa học
Máy móc, thụ động
dựa trên
cơ sở khoa học
Trang 5Tay Mũi
Lưỡi
tròn
nhẵn thơm
ngọt
thịưgiác
xúcưgiác
khứuưgiác
vịưgiác
Quảưcam
1 Thế nào là nhận thức ?
Vớ dụ:
Trang 6ưưưưưưưưưưưưưưư Nhậnưthứcưcủaưconưngườiưbắtưnguồnưtừưthựcư tiễnưưưưưưưưưưưưưưưquáưtrìnhưđóưtrảiưquaưhaiưgiaiưđoạnư:ư
Nhậnưthứcưcảmưtínhưvàưnhậnưthứcưlýưtính
Trang 7THẢO LUẬN NHÓM (4 nhóm)
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
b) Hai giai đoạn của quá trình nhận thức
-Tìm những đặc điểm về hình thức bên ngoài của quả
cam, đường tinh luyện?
- Nhờ đâu chúng ta biết được các đặc điểm trên?
- Triết học gọi giai đoạn nhận thức này là gì?
Trang 8THẢO LUẬN NHÓM (4 nhóm)
-Tìm những thuộc tính bên trong của quả cam, đường
tinh luyện?
- Giai đoạn tiếp theo này dựa trên cơ sở nào?
- Các thao tác tư duy này là gì?
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
b) Hai giai đoạn của quá trình nhận thức
Trang 9Nhận thức cảm tính
- Là giai đoạn nhận thức
được tạo nên do sự tiếp
xúc trực tiếp của các cơ
quan cảm giác với sự vật,
hiện tượng, đem lại cho
con người hiểu biết về các
đặc điểm bên ngoài của
chúng.
Nhận thức lí tính
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
b) Hai giai đoạn của quá trình nhận thức
Trang 10*Vào một ngày mùa thu, Niu-tơn ngồi trên chiếc ghế trong vườn hoa đọc sách, bỗng nhiên một quả táo từ cây rơi xuống "bịch" một tiếng trúng đầu Newton Ông xoa đầu, nhìn quả táo chín lăn xuống vũng bùn Quả táo đã cho ông một gợi ý làm ông nghĩ miên man Tại sao quả táo chín lại rơi xuống đất? Nguyên nhân của nó là gì? Tại sao nó lại phải rơi xuống mà không bay lên trời Như vậy trái đất có cái gì hút nó sao? Mọi vật trên trái đất đều có sức nặng, hòn đã ném đi rốt cuộc lại rơi xuống đất, trọng lượng của mọi vật có phải là kết quả của lực hút trái đất không?
*Qua quá trình nghiên cứu Niu-tơn đã tìm ra câu trả lời: Mọi vật trên trái đất đều chịu sức hút của trái đất Nói một cách khác là vạn vật trong vũ trụ đều có lực hấp dẫn lẫn nhau, vì có loại lực hấp dẫn này mà mặt trăng mới quay quanh trái đất, trái đất mới quay quanh mặt trời Đối với mặt trời thì trái đất cũng là một quả táo khổng lồ, nó quay quanh mặt trời
=> Đây chính là định luật "Vạn vật hấp dẫn" nổi tiếng của Niu-tơn mà đến bây giờ mỗi khi nhắc đến nhà bác học nổi tiếng này là nhiều bạn nhớ ngay đến câu chuyện thú vị về ông Từ hiện tượng quả táo rơi (nhận thức cảm tính), Newton đã đi đến phát hiện ra định luật vạn vật hấp dẫn (nhận thức lý tính)
Quả táo rơi = nhận thức cảm tính
Trang 11THẢO LUẬN NHÓM (4 nhóm)
-Tìm những thuộc tính bên trong của quả cam, đường
tinh luyện?
- Giai đoạn tiếp theo này dựa trên cơ sở nào?
- Các thao tác tư duy này là gì?
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
b) Hai giai đoạn của quá trình nhận thức
Trang 12Nhận thức cảm tính
- Là giai đoạn nhận thức
được tạo nên do sự tiếp
xúc trực tiếp của các cơ
quan cảm giác với sự vật,
hiện tượng, đem lại cho
con người hiểu biết về các
đặc điểm bên ngoài của
chúng.
- Là giai đoạn nhận thức tiếp theo, dựa trên các tài liệu do nhận thức cảm tính đem lại, nhờ các thao tác của tư duy như phân tích, so sánh, tổng hợp, khái quát hoá,… tìm ra bản chất, quy luật của sự vật, hiện tượng.
Nhận thức lí tính
1.Thế nào là nhận thức ?
a) Quan điểm về nhận thức.
b) Hai giai đoạn của quá trình nhận thức
Trang 131 Thế nào là nhận thức.
a Quan điểm về nhận thức:
b Hai giai đoạn của quá trình nhận thức:
* Nhận thức cảm tính:
* Nhận thức lý tính:
Hai giai đoạn nhận thức cảm tính và lý tính giống và khác nhau ở những điểm gì?
Trang 14BẢNG SO SÁNH NHẬN THỨC CẢM TÍNH VÀ NHẬN THỨC LÝ TÍNH
Nhận thức cảm tính Nhận thức lý tính
Giống
Khác
- Đều mang lại cho con người hiểu biết về sự vật, hiện tượng
- Là sự phản ánh trực tiếp,
cụ thể, sinh động.
- Đem lại những hình ảnh bên ngoài.
- Phản ánh sự vật, hiện tượng chưa sâu sắc và chưa đầy đủ.
- Là sự phản ánh gián tiếp, mang tính trừu tượng, khái quát.
- Phản ánh mối liên hệ bên trong, bản chất, phổ biến, tất yếu của sự vật.
- Phản ánh sự vật, hiện tượng sâu sắc hơn và đầy đủ hơn.
Trang 15Câu hỏi: Em hãy cho biết đâu là nhận thức lý tính?
B Đường có màu trắng, dạng tinh thể, không mùi, vị ngọt……
C Kim loại là chất rắn có ánh kim, dẫn điện, dẫn
nhiệt….
D Nhờ đi sâu phân tích người ta biết được nguyên tố đồng có nguyên tử lượng là 63,54 đvC, nhiệt độ nóng chảy là 1083 0C, nhiệt độ sôi là 2880 0C……
Từ sự tìm hiểu trên, em hãy cho biết nhận thức là gì?
Trang 161.Thế nào là nhận thức?
a Quan điểm về nhận thức:
b Hai giai đoạn của quá trình nhận thức:
• Nhận thức cảm tính:
• Nhận thức lý tính:
c Khái niệm nhận thức:
Nhận thức là quá trình phản ánh sự vật, hiện tượng của thế giới khách quan vào bộ óc của con người, để tạo nên những hiểu biết về chúng
Trang 17d) Liên hệ bản thân:
- Muốn hiểu bản chất của vấn đề nào đó phải bắt đầu từ nhận thức cảm tính
- Luôn tìm tòi, khám phá tri thức trong thực tiễn
- Muốn học giỏi: Cần phải chuyên cần, tự giác, năng động, sáng tạo, cần cù chịu khó, làm việc khoa học, chú ý lắng nghe thầy/cô giáo giảng bài, hăng say phát biểu, tích cực học hỏi
- .
Qua nghiên cứu vấn đề nhận thức em rút ra bài học gì cho bản thân?