Thực trạng về sự phối hợp quản lý hoạt động thực hành lâm sàng giữa nhà trường và bệnh viện trong quá trình học sinh, sinh viên hoạt động thực hành lâm sàng tại bệnh viện .... Nếu đề xuấ
Trang 1ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
SẦM THỊ HẠNH HIỀN
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG
CỦA HỌC SINH - SINH VIÊN TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BẮC KẠN
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THÁI NGUYÊN - 2018
Trang 2ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
SẦM THỊ HẠNH HIỀN
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG
CỦA HỌC SINH - SINH VIÊN TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BẮC KẠN
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8140114
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn: PGS.TS NGUYỄN THỊ THANH HUYỀN
THÁI NGUYÊN - 2018
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu và kết quả nghiên cứu ghi trong luận văn là trung thực, chưa từng công bố trong bất
kỳ một công trình nào khác
Tác giả luận văn
Sầm Thị Hạnh Hiền
Trang 4Đặc biệt, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc của mình đến Phó Giáo
sư - Tiến sĩ Nguyễn Thị Thanh Huyền - người đã định hướng và tận tình trực tiếp hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này
Với tình cảm chân thành, tôi xin được gửi lời cảm ơn tới bạn bè, đồng nghiệp, trong cơ quan và gia đình đã tận tình giúp đỡ để tôi hoàn thành việc học tập và nghiên cứu của mình
Mặc dù đã có nhiều cố gắng, những luận văn không tránh khỏi thiếu sót, tác giả kính mong tiếp tục nhận được sự chỉ dẫn và đóng góp ý kiến của các thầy
cô giáo và đồng nghiệp
Xin trân trọng cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 7 năm 2018
Tác giả luận văn
Sầm Thị Hạnh Hiền
Trang 5MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT iv
DANH MỤC CÁC BẢNG v
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đích nghiên cứu 2
3 Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu 2
4 Giả thuyết khoa học 2
5 Nhiệm vụ nghiên cứu 3
6 Phạm vi nghiên cứu 3
7 Phương pháp nghiên cứu 3
8 Cấu trúc luận văn 5
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG CỦA HỌC SINH - SINH VIÊN TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ 6
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề 6
1.1.1 Những nghiên cứu ở nước ngoài 6
1.1.2 Những nghiên cứu ở Việt Nam 7
1.2 Một số khái niệm công cụ của đề tài 8
1.2.1 Quản lý 9
1.2.2 Thực hành, thực hành lâm sàng 11
1.2.3 Quản lý hoạt động thực hành lâm sàng 13
1.3 Một số vấn đề cơ bản về hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế 14
1.3.1 Một số đặc điểm của hoạt động THLS của sinh viên trường Trung cấp Y tế 14
Trang 61.3.2 Mục tiêu của hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên
trường trung cấp Y tế 15
1.3.3 Nội dung hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế 16
1.3.4 Các hình thức hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế 18
1.3.5 Cơ sở thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên Y tế 19
1.4 Nội dung quản lý hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y 21
1.4.1 Xây dựng kế hoạch hoạt động thực hành lâm sàng 21
1.4.2 Quản lý thực hiện mục tiêu hoạt động thực hành lâm sàng 23
1.4.3 Quản lý thực hiện nội dung chương trình thực hành lâm sàng 24
1.4.4 Quản lý hoạt động hướng dẫn thực hành lâm sàng của giáo viên 26
1.4.5 Quản lý hoạt động học thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên 27
1.4.6 Quản lý việc kiểm tra, đánh giá hoạt động thực hành lâm sàng 28
1.4.7 Quản lý cơ sở vật chất, phương tiện, trang - thiết bị phục vụ cho hoạt động thực hành lâm sàng tại bệnh viện 30
1.4.8 Quản lý công tác phối hợp giữa nhà trường và bệnh viện 30
1.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế 31
1.5.1 Những yếu tố chủ quan 31
1.5.2 Những yếu tố khách quan 33
Tiểu kết chương 1 36
Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG CỦA HỌC SINH-SINH VIÊN 37TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BẮC KẠN 37
2.1 Khái quát về khách thể và địa bàn khảo sát 37
2.1.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội tỉnh Bắc Kạn 37
Trang 72.1.2 Khái quát về trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn 39 2.1.3 Khái quát về khảo sát thực trạng 40 2.2 Thực trạng hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên
trường trung cấp Y tế Bắc Kạn 41 2.2.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ, giáo viên, học sinh, sinh viên về mức
độ tầm quan trọng của hoạt động thực hành lâm sàng 41 2.2.2 Thực trạng về hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường
Trung cấp Y tế Bắc Kạn 43 2.3 Thực trạng quản lý hoạt động thực hành lâm sàng ở trường Trung cấp
Y tế Bắc Kan 48 2.3.1 Thực trạng xây dựng kế hoạch hoạt động thực hành lâm sàng 48 2.3.2 Thực trạng quản lý thực hiện mục tiêu chương trình hoạt động thực
hành lâm sàng 50 2.3.3 Thực trạng quản lý nội dung chương trình hoạt động thực hành lâm sàng 52 2.3.4 Thực trạng quản lý hoạt động hướng dẫn thực hành lâm sàng của giáo
viên 53 2.3.5 Thực trạng quản lý hoạt động học thực hành lâm sàng của học sinh,
sinh viên trường trung cấp Y tế Bắc Kan 58 2.3.6 Thực trạng về công tác phối hợp giữa trường Trung cấp y tế Bắc Kan
với các cơ sở thực hành lâm sàng 61 2.3.7 Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ hoạt động thực hành lâm sàng của
học sinh sinh viên 63 2.3.8 Thực trạng đánh giá kết quả hoạt động thực hành lâm sàng 65 2.3.9 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động thực hành lâm
sàng ở trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn 68 2.4 Đánh giá chung về thực trạng công tác quản lý hoạt động thực hành
lâm sàng 69 2.4.1 Ưu điểm 69
Trang 82.4.2 Hạn chế 70
2.4.3 Nguyên nhân 71
Tiểu kết chương 2 72
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG CỦA HỌC SINH- SINH VIÊN TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ BẮC KẠN 74
3.1 Nguyên tắc xây dựng các biện pháp 74
3.2 Các biện pháp quản lý hoạt động thực hành lâm sàng cho học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn 75
3.2.1 Biện pháp 1: Thường xuyên nâng cao nhận thức cho các cán bộ, giáo viên và học sinh, sinh viên về tầm quan trọng của hoạt động thực hành lâm sàng và quản lý hoạt động thực hành lâm sàng tại bệnh viện 75
3.2.2 Biện pháp 2: Đổi mới phương pháp hướng dẫn thực hành lâm sàng theo hướng phát huy tính chủ động tích cực của học sinh, sinh viên 77
3.2.3 Biện pháp 3: Đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá kết quả thực hành lâm sàng 78
3.2.4 Biện pháp 4: Tăng cường công tác phối hợp quản lý giữa trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn với bệnh viện nơi có học sinh, sinh viên thực hành lâm sàng 80
3.2.5 Biện pháp 5: Tăng cường công tác quản lý cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ hoạt động thực hành lâm sàng 82
3.3 Tính cần thiết và khả thi của các biện pháp 83
3.3.1 Qui trình khảo nghiệm 83
3.3.2 Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của các biện pháp quản lý 84
Tiểu kết chương 3 88
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 90
1 Kết luận 90
2 Khuyến nghị 92
TÀI LIỆU THAM KHẢO 96 PHỤ LỤC
Trang 10DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1 Thực trạng nhận thức của CB,GV và HS,SV về tầm quan trọng
của hoạt động THLS 41 Bảng 2.2 Khảo sát thực trạng nhận thức của CB, GV và HS, SV về mức
độ cần thiết của quản lý hoạt động THLS tại BVĐKBK 42 Bảng 2.3 Đánh giá của CB, GV và HS, SV về mức độ phù hợp của mục
tiêu chương trình THLS 43 Bảng 2.4 Đánh giá của CB, GV và HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn
về sự phù hợp của nội dung chương trình THLS của HS, SV 44 Bảng 2.5 Khảo sát thực trạng việc CB, GV thực hiện đầy đủ các bước
trong tổ chức thực hiện chương trình THLS tại bệnh viện 45 Bảng 2.6 Khảo sát thực trạng các hình thức tổ chức thực hiện chương
trình THLS cho HS, SV tại bệnh viện 47 Bảng 2.7 Khảo sát mức độ phù hợp của nội dung kế hoạch hoạt động
THLS tại bệnh viện 49 Bảng 2.8 Khảo sát về sự cần thiết của việc phổ biến và triển khai kế hoạch
THLS trước khi HS, SV đi THLS tại bệnh viện 50 Bảng 2.9 Khảo sát về sự cần thiết phổ biến mục tiêu chương trình THLS
cho HS, SV trước khi THLS 51 Bảng 2.10 Khảo sát về mức độ thực hiện mục tiêu chương trình THLS 51 Bảng 2.11 Khảo sát CB, GV và HS, SV về mức độ phù hợp của nội dung
chương trình hoạt động THLS 52 Bảng 2.12 Khảo sát cán bộ, giáo viên về việc thực hiện nội dung chương
trình hoạt động thực hành lâm sàng (1≤ X ≤ 3, n=35) 52
Bảng 2.13 Thực trạng thực hiện hoạt động hướng dẫn thực hành lâm sàng
của cán bộ, giáo viên 55 Bảng 2.14 Khảo sát ý kiến của cán bộ, giáo viên và học sinh, sinh viên về
Trang 11Bảng 2.15 Khảo sát về phương pháp hướng dẫn thực hành lâm sàng và
phương pháp đánh giá kết quả thực hành lâm sàng của đội ngũ cán bộ, giáo viên 56 Bảng 2.16 Khảo sát thực trạng số cán bộ, giáo viên được tập huấn về
phương pháp hướng dẫn thực hành lâm sàng và phương pháp đánh giá thực hành lâm sàng 57 Bảng 2.17 Khảo sát việc đánh giá học sinh, sinh viên thực hiện đầy đủ
nhiệm vụ học thực hành lâm sàng 58 Bảng 2.18 Khảo sát về mức độ thực hiện nội qui, qui chế khi hoạt động
thực hành lâm sàng tại bệnh viện 60 Bảng 2.19 Thực trạng về sự phối hợp quản lý hoạt động thực hành lâm sàng giữa
nhà trường và bệnh viện trong quá trình học sinh, sinh viên hoạt động thực hành lâm sàng tại bệnh viện 61 Bảng 2.20 Khảo sát ý kiến của CB, GV, HS, SV về mức độ điều kiện cơ sở
vật chất, trang - thiết bị phục vụ hoạt động THLS tại bệnh viện 63 Bảng 2.21 Khảo sát ý kiến đánh giá của CB, GV về công tác kiểm tra, việc
thực hiện kế hoạch THLS ở bệnh viện 65 Bảng 2.22 Khảo sát công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động THLS 66 Bảng 2.23 Khảo sát sự thay đổi hoạt động THLS sau khi kiểm tra đánh giá 67
Bảng 2.24 Đánh giá mức độ đạt được của mục tiêu chương trình (do phòng
Đào tạo khoa học &công tác học sinh cung cấp) 67
Bảng 3.1 Khảo nghiệm tính cần thiết của các biện pháp quản lý THLS
cho HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn 84 Bảng 3.2 Khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp quản lý THLS cho
HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn 85 Bảng 3.3 Mối quan hệ giữa mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 86
Trang 12MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Trong xu thế phát triển chung của đất nước, những năm gần đây, hệ thống đào tạo cán bộ ngành Y tế đã có nhiều thay đổi Các cơ sở đào tạo cán bộ Y tế cũng được nâng cấp về cơ sỏ vật chất, được đầu tư trang - thiết bị cho THLS và phương tiện cho giảng dạy Chương trình đào tạo cũng đã được đổi mới, đội ngũ giảng viên, giáo viên thường xuyên được đào tạo và bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ,… Đối với các trường đào tạo nghề cho ngành Y tế, thì việc hình thành
kỹ năng nghề nghiệp cho người học thông qua hoạt động THLS luôn được chú trọng hàng đầu
Hoạt động THLS là cách dạy và học mang tính đặc thù riêng của ngành Y
tế, mang tính chuyên biệt và là một phần đặc biệt quan trọng trong hoạt động dạy
- học Y khoa Hoạt động THLS với mục tiêu là trang bị cho người học những kỹ năng lâm sàng Chỉ khi có được các kỹ năng THLS thì HS, SV mới có thể vận dụng được các kiến thức của lý thuyết cơ bản và sự đa dạng, phong phú về các mặt bệnh của thực tiễn, để từ đó đưa ra được các quyết định đúng đắn trong chẩn đoán bệnh và mới có được phương pháp điều trị chính xác, hiệu quả Trong chương trình đào tạo của ngành Y tế, các môn THLS chiếm khoảng 2/3 thời lượng của chương trình đào tạo [4],[30] Như vậy, hoạt động THLS đóng vai trò cốt lõi trong chương trình đào tạo ngành Y tế nói chung
Trong chương trình đào tạo HS, SV của trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn, hoạt động THLS tại các bệnh viện là một nội dung trọng tâm, chiếm một thời lượng lớn (2/3 chương trình đào tạo) THLS giúp HS, SV củng cố kiến thức cơ bản của lý thuyết, hiểu sâu hơn về lý thuyết, mở rộng kiến thức thông qua các mặt bệnh trong thực tiễn, hình thành và phát triển ở HS, SV các kỹ năng chuyên môn cần thiết (Kỹ năng THLS) như: Khám bệnh (khám cơ quan hô hấp, khám
cơ quan tuần hoàn, khám cơ quan tiêu hóa, tiết niệu, thần kinh, chuyên khoa,…);
Trang 13quị; xử trí các chấn thương, điều trị các bệnh,…); kỹ năng thực hiện thủ thuật (đặt nội khí quản, đặt ống dẫn lưu dạ dày, chọc dò tủy sống, chọc dò màng phổi, chọc dò màng bụng, tiêm - truyền,…)
Hiện nay, hoạt động THLS của HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn cũng đã có rất nhiều cố gắng, công tác quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn luôn được coi là một trong những khâu quan trọng của công tác quản lý đào tạo Do đó, việc nâng cao chất lượng quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn trở thành một yêu cầu cấp thiết hiện nay Song cho đến thời điểm này vẫn chưa có một nghiên cứu nào đánh giá về thực trạng quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường Trung cấp Y
tế Bắc Kạn, để làm cơ sở cho việc đổi mới và nâng cao chất lượng, hiệu quả đào tạo thực hiện theo Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI)
Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn nghiên cứu vấn đề: “Quản lý hoạt
động thực hành lâm sàng của HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn” làm
đề tài luận văn của mình
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý hoạt động THLS của
HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn, đề tài đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động THLS của HS, SV nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động THLS, góp
phần nâng cao chất lượng đào tạo ở trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn
3 Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu: Hoạt động dạy THLS của CB, GV và hoạt động
học THLS của HS, SV Trường Trung cấp Y tế
3.2 Đối tượng nghiên cứu: Biện pháp quản lý hoạt động THLS của HS,
SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn
4 Giả thuyết khoa học
Hoạt động thực hành lâm sàng của HS, SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn trong thời gian qua đã đáp ứng được những yêu cầu cơ bản, tuy nhiên trong bối
Trang 14cảnh đổi mới giáo dục hiện nay còn tồn tại những bất cập Nếu đề xuất và thực hiện đồng bộ các biện pháp quản lý hoạt động thực hành lâm sàng cho học sinh, sinh viên phù hợp với điều kiện thực tiễn của nhà trường có sự phối hợp chặt chẽ với cơ sở THLS; phát huy tính chủ động tích cực của HS, SV, giúp HS, SV có nhiều cơ hội để rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp thì kết quả hoạt động THLS sẽ được nâng lên, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo HS, SV đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Xây dựng cơ sở lý luận về quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường
Đề tài tập trung nghiên cứu Công tác quản lý hoạt động THLS đối với HS,
SV trường Trung cấp Y tế tại Bệnh viện Đa khoa Bắc Kạn trong năm học 2017
- 2018, số liệu nghiên cứu lấy từ năm học 2015 - 2016
- 35 CB, GV (cơ hữu và thỉnh giảng) của trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn
- Toàn bộ HS, SV đang THLS tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Bắc Kạn trong thời gian Nghiên cứu đề tài
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
Nghiên cứu, phân tích, tổng hợp, khái quát, hệ thống những lý luận qua các tài liệu liên quan đến vấn đề nghiên cứu của luận văn để làm cơ sở căn cứ khoa học cho các biện pháp Chú trọng các tài liệu liên quan đến công tác quản
lý hoạt động đào tạo, quản lý THLS trong các trường trung cấp chuyên nghiệp,
Trang 15định của Chính phủ, các văn bản qui định của Bộ Giáo dục và đào tạo, Bộ Y tế
về giáo dục nghề nghiệp
7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
* Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi:
Có 02 loại phiếu phỏng vấn, dành cho 02 đối tượng: CB, GV hướng dẫn THLS (cơ hữu và thỉnh giảng) và HS, SV tham gia hoạt động THLS Mục đích thu thập số liệu, dữ liệu về thực trạng công tác quản lý hoạt động THLS của HS,
SV trường Trung cấp Y tế Bắc Kạn tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Bắc Kạn
* Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn các CB, GV tham gia giảng dạy
THLS và các HS, SV của nhà trường đang THLS tại BVĐK BK về những thông tin chung, những thuận lợi, những hạn chế và những ý kiến đề xuất đối với việc quản lý hoạt động THLS; thu thập thông tin qua phiếu điều tra, cập nhật số liệu,
xử lý số liệu điều tra
* Phương pháp quan sát:
Qúa trình quản lý hoạt động THLS của CB, GV, các bước thực hiện qui trình hoạt động THLS của HS, SV trong các giờ THLS tại Bệnh viện đa khoa Bắc Kạn
* Phương pháp nghiên cứu sản phẩm:
Nghiên cứu hồ sơ đào tạo THLS của CB, GV và hồ sơ học THLS của HS, SV trường Trung cấp Y tế tại Bệnh viện đa khoa Bắc Kạn
* Phương pháp chuyên gia:
Khảo nghiệm về tính cần thiết và khả thi của các biện pháp qua việc trao đổi, phỏng vấn, lấy ý kiến của các nhà quản lý, các nhà giáo, các chuyên gia đã
có bề dày kinh nghiệm trong công tác quản lý có ý nghĩa thẩm định các biện pháp
đề xuất trong quá trình nghiên cứu đề tài
* Phương pháp toán thống kê:
Thu thập, xử lý, phân tích các số liệu điều tra
Trang 168 Cấu trúc luận văn
Ngoài Phần Mở đầu, Kết luận và khuyến nghị, Tài liệu tham khảo; Phụ lục Phần Nội dung chính luận văn gồm 3 chương:
Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường
Trang 17Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH LÂM SÀNG
CỦA HỌC SINH - SINH VIÊN TRƯỜNG TRUNG CẤP Y TẾ
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề
Trong đào tạo y học thì hoạt động THLS luôn được coi là trọng tâm của chương trình đào tạo Hoạt động THLS được coi là một đặc trưng riêng biệt trong lĩnh vực đào tạo của ngành Y tế Trong hoạt động này, người giáo viên nắm giữ vai trò là người tổ chức, hướng dẫn, điều khiển nhằm giúp cho HS, SV thực hiện các thao tác kỹ thuật chuyên môn theo đúng qui trình - Đây là bước chuyển hoá
từ kiến thức cơ bản (lý thuyết) được đưa vào thực tế trong công tác điều trị bệnh thông qua thao tác thực hiện kỹ thuật chuyên môn (lâm sàng) Đòi hỏi mỗi HS,
SV phải đạt được sự thuần thục về qui trình kỹ thuật (thứ tự thực hiện từng bước thao tác kỹ thuật), từ đó phát triển hình thành nên các kỹ năng lâm sàng Hoạt động THLS luôn là vấn đề mà các nhà giáo dục quan tâm tới Quản lý hoạt động THLS tốt sẽ nâng cao chất lượng THLS và chất lượng đào tạo đối với các trường
y khoa trong cả nước
Hiện nay, có nhiều nhóm nghiên cứu trong nước và nước ngoài đã nghiên cứu về công tác quản lý hoạt động thực hành
1.1.1 Những nghiên cứu ở nước ngoài
- Cuốn tài liệu: “Giảng dạy nhân viên chăm sóc sức khỏe” của tác giả Fred Abbatt và Rosemany McMahon (1985) là một cuốn sách hướng dẫn thực hành dành cho công tác giảng dạy nhân viên y tế 28 Cuốn sách đã được sử dụng ở nhiều nước trên thế giới Tác giả giải thích rõ vấn đề người giảng viên phải biết
cụ thể người học cần học cái gì Từ nhiệm vụ, tác giả phân tích sự khác biệt giữa các điều cần học khác nhau: Kiến thức, thái độ, kỹ năng thao tác tay nghề Tác giả đưa ra khái quát những gì cần học, làm cơ sở để nhà quản lý xây dựng kế hoạch chung cho chương trình khóa học, kế hoạch đánh giá và lựa chọn các phương pháp giảng dạy cũng như kế hoạch quản lý
Trang 18- Cuốn “Sổ tay giáo dục dành cho cán bộ y tế” (1992) của tác giả J.J Guilbert đã nêu rõ quan điểm thực tập chính là trọng tâm của giáo dục y học, lấy người học làm trung tâm 16 Tác giả nêu ra những vấn đề cơ bản và cách giải quyết những vấn đề đó như: cách xây dựng một kế hoạch thực tập, quản lý việc lượng giá các kỹ năng thực hành của SV, quản lý phương pháp hướng dẫn thực tập của giảng viên, phương pháp đánh giá cuối đợt thực tập của SV,…
Nghiên cứu của nhóm tác giả Scanlan Judith, Care và Gessler Sandra “Giải pháp cho tình trạng SV chưa đạt yêu cầu trong thực tập lâm sàng” được in trong tập chí Nurse Educatorr (2001) đã nêu ra và phân tích tình trạng SV chưa đạt yêu cầu trong thực tập lâm sàng để từ đó tác giả đưa ra các biện pháp khắc phục nhằm nâng cao chất lượng đào tạo tay nghề cho nhân viên y tế (dẫn theo34)
- Tác giả Katie Tonarely có bài viết: “Tầm quan trọng của thực tập lâm sàng trong đào tạo điều dưỡng” (2010) đã nêu rõ quá trình đào tạo để trở thành người điều dưỡng chuyên nghiệp, SV điều dưỡng phải tham gia thực tập lâm sàng dưới sự hướng dẫn của GV Mục đích là chuẩn bị cho SV làm công việc chăm sóc một cách độc lập và thích đáng Tác giả nêu rõ lợi ích của việc thực tập lâm sàng là giúp cho SV điều dưỡng có thái độ đúng đắn trong việc chăm sóc người bệnh GV có trách nhiệm hướng dẫn SV cách xử lý tình huống lâm sàng, qua đó đánh giá được kiến thức của SV, đánh giá khả năng ghi nhận, báo cáo những diễn biến của người bệnh, lập kế hoạch chăm sóc và thực hiện kế hoạch chăm sóc, thái độ đối với người bệnh Khi SV đạt được những yêu cầu nêu trên
là SV đó đã đạt về kỹ năng nghề nghiệp (dẫn theo34)
- “Cẩm nang về phát triển chương trình đào tạo theo năng lực thực hiện” (1982) (Handbook for Developing Competency - Based Training Programs) của nhóm nghiên cứu William E Blank đã đưa ra được tiêu chuẩn đầu ra của quá trình đào tạo, làm tiền đề cho việc lập các kế hoạch, thực hiện quá trình đáo tạo
và vấn đề đánh giá kết quả học tập của HS, SV 35
Trang 19Tại Việt Nam, có nhiều công trình nghiên cứu khoa học dưới nhiều hình thức khác nhau, nhưng đều nhằm nâng cao chất lượng thực tập và nâng cao chất lượng đào tạo Trong những năm gần đây có các Hội nghị chuyên đề, hội thảo
về vấn đêg này, như:
- Nguyễn Xuân Khang (2006), “Một số biện pháp quản lý thực tập lâm sàng”, của nhà xuất bản Hà Nội 24
- “Thực trạng quản lý thực tập ở khoa Điều dưỡng - Kỹ thuật Y học, Đại học Y Dược thành phố Hồ Chí Minh”, Luận văn quản lý giáo dục học của tác giả Nguyễn Doãn Cường Tác giả nêu ra thực trạng công tác quản lý của nhà trường trong thời gian tác giả nghiên cứu và đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý thực tập của nhà trường và quản lý thực tập lâm sàng cho SV y khoa 21
- “Thực trạng quản lý thực tập tại trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch”, Luận văn quản lý giáo dục học của tác giả Nguyễn Thị Kim Thoa Tác giả nêu lên những vấn đề đang được đặt ra hiện nay đối với hoạt động thực tập ngành y của SV y khoa và đề xuất một số giải pháp khắc phục nhằm nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho SV y khoa 27
“Quản lý hoạt động thực tập nghề của học sinh sinh viên ở trường Cao đẳng Y tế Điện Biên” Luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục của tác giả Nguyễn Thị Hồng Tác giả đã nêu ra thực trạng công tác quản lý hoạt động thực tập nghề của học sinh sinh viên ở trường Cao đẳng Y tế Điện Biên trong thời gian tác giả nghiên cứu và đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động thực tập nghề của nhà trường và quản lý thực tập lâm sàng 26
“Quản lý hoạt động dạy học thực hành ở trường Cao đẳng Y tế Quảng Ninh” Luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục của tác giả Vũ Thị Thùy Dương Tác giả đã nêu rõ thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Cao đẳng Y tế Quảng Ninh, tác giả cũng đã đưa ra một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng quản
lý hoạt động dạy học thực hành đối với nhà trường 34
1.2 Một số khái niệm công cụ của đề tài
Trang 201.2.1 Quản lý
Quản lý là một loại hình lao động quan trọng của con người Hoạt động quản lý có tác động tới các lĩnh vực trong đời sống phản ánh sự nhận thức của con người với tự nhiên, môi trường, xã hội Quản lý đúng là có nhận thức đúng
về qui luật, vận động theo qui luật tự nhiên phù hợp với điều kiện môi trường
Khái niệm Quản lý được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khoa học
Do vậy, có nhiều cách định nghĩa về khái niệm quản lý:
- Theo Mary Parker Follet (Mỹ): "Quản lý là nghệ thuật khiến công việc được thực hiện thông qua người khác" [8]
- Theo F.W.Taylor: “Quản lý là biết chính xác điều người khác làm và sau
đó thấy rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất” [8]
- Theo Harolk.Koontz: “Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực hoạt động cá nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm (tổ chức)” [17]
- Theo các nhà Tâm lý học: Quản lý là sự tác động có định hướng, có mục
đích, có kế hoạch và có hệ thống thông tin của chủ thể đến khách thể của nó
- “Quản lý là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý lên đối tượng quản
lý nhằm chỉ huy, điều hành, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi của cá nhân hướng đến mục đích hoạt động chung và phù hợp với qui luật khách quan” (dẫn theo [27])
- “Quản lý là những tác động của chủ thể quản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực) trong và ngoài tổ chức (chủ yếu là nội lực) một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu quả cao nhất” (dẫn theo [27])
- “Quản lý là tác động có mục đích đến tập thể những con người để tổ chức và phối hợp hoạt động của họ trong quá trình lao động”(dẫn theo [27])
- Theo Các - Mác thì quản lý có một tầm quan trọng đặc biệt vì mọi sự phát triển của xã hội đều thông qua hoạt động của con người và thông qua quản
Trang 21hành trên qui mô tương đối lớn, thí ít nhiều cũng đều cần đến một sự chỉ đạo để điều hòa những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác với sự vận động của những khí quan độc lập của nó Một người độc tấu vĩ cầm tự mình điều khiển lấy mình, còn một dàn nhạc thì cần phải có nhạc trưởng” (dẫn theo [27])
- Theo tác giả Nguyễn Minh Đạo: “Quản lý là sự tác động liên tục có tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý về các mặt chính trị, văn hóa, xã hội, kinh tế, bằng một hệ thống các luật lệ, các chính sách, các nguyên tắc, các phương pháp và các biện pháp cụ thể nhằm tạo ra môi trường
và điều kiện cho sự phát triển của đối tượng” [22]
- Theo Henry Fayol: "Quản lý là dự kiến, tổ chức, lãnh đạo, phối hợp và kiểm tra" [8]
Từ những định nghĩa trên, theo chúng tôi có thể hiểu: quản lý là những tác động có mục đích, tổ chức, kế hoạch của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý (đối tượng quản lý) nhằm sử dụng có hiệu quả các tiềm năng, các cơ hội của tổ chức làm cho tổ chức vận hành (hoạt động) có hiệu quả, đạt mục tiêu đề ra
Những đặc trưng của quản lý là:
+ Là thuộc tính bất biến của mọi quá trình hoạt động xã hội - lao động; là điều kiện quan trọng để làm cho xã hội loài người tồn tại, vận hành và phát triển
+ Hoạt động quản lý được thực hiện với một tổ chức hay một nhóm xã hội + Yếu tố con người, trong đó chủ yếu bao gồm người quản lý và người bị quản lý giữ vai trò trọng tâm trong hoạt động quản lý
Bản chất của hoạt động quản lý là sự tác động có mục đích của người quản lý đến người bị quản lý nhằm đạt mục tiêu chung
+ Chủ thể quản lý có thể là một cá nhân, một nhóm hay một tổ chức + Khách thể quản lý là những con người cụ thể và sự hình thành tự nhiên các mối quan hệ giữa những con người, giữa những nhóm người
Trang 22+ Công cụ quản lý là phương tiện tác động của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý như: mệnh lệnh, quyết định, chính sách, luật lệ
+ Phương pháp quản lý: là cách thức tác động của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý
+ Chức năng của quản lý: Quản lý có bốn chức năng cơ bản Đó là: Lập
kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra Cả bốn chức năng này có mối liên hệ qua lại khăng khít với nhau được mô tả theo sơ đồ sau:
Quản lý tốt giúp định hướng sự phát triển của tổ chức qua xác định mục tiêu ban đầu và nỗ lực của mỗi cá nhân trong tổ chức đó với mục tiêu chung Tổ chức điều phối hợp lý, tạo ra môi trường và điều kiện thuận lợi cho hoạt động bằng cách hướng dẫn hoạt động của mỗi cá nhân trong tổ chức, khuyến khích, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật cho sự phát triển cá nhân và tổ chức có hiệu quả
để đảm bảo sự phát triển ổn định, bền vững nhằm đạt được mục tiêu quản lý đã xác định
1.2.2 Thực hành, thực hành lâm sàng
1.2.2.1 Thực hành
- Theo định nghĩa của Đại từ điển tiếng Việt - Trung tâm ngôn ngữ và văn
hóa Việt Nam - của tác giả Như Ý thì: “Thực hành là làm để áp dụng lý thuyết
Lập kế hoạch
Tổ chức
Trang 23
- Theo định nghĩa của Oxford Advancel Learmers thì “Thực hành là hoạt động thường xuyên, liên tục nhằm nâng cao kỹ năng” (dẫn theo [21])
1.2.2.2 Thực hành lâm sàng
* Lâm sàng:
- Đối với ngành Y thì “lâm sàng” có nghĩa là giường bệnh Thuộc về những
gì trực tiếp quan sát được ở người ốm ở trên giường bệnh
Đối với tất cả HS, SV y khoa đều phải thực hiện chương trình đào tạo tại các bệnh viện gọi là Thực hành lâm sàng sau khi đã học lý thuyết cơ bản và được thực hành tại các phòng thực hành (labo) trong nhà trường
* Thực hành lâm sàng
- Theo định nghĩa của Từ điển tiếng Việt - Viện ngôn ngữ học của tác giả
Hoàng Phê thì “Lâm sàng là những gì trực tiếp quan sát được ở người ốm đang nằm trên giường bệnh hay là thực hành tại bệnh viện” Vì vậy, thực hành lâm
sàng chính là thực hành trên người bệnh tại bệnh viện
- Theo từ điển Tiếng việt (2000) của Viện ngôn ngữ học thì: “THLS là làm
để áp dụng lý thuyết vào thực tế Lý thuyết đi đôi với thực hành Tập làm trong thực tế để vận dụng và củng cố kiến thức lý thuyết, trau dồi thêm về nghiệp vụ chuyên môn”
THLS chính là môn học bắt buộc trong chương trình chính khoá, là hoạt động diễn ra ngoài nhà trường HS, SV y khoa sau phần học lý thuyết là chuyển sang phần học THLS Học sinh các trường trung cấp y bắt đầu đi lâm sàng tại bệnh viện vào tất cả các buổi sáng từ học kỳ 2 của năm thứ nhất cho đến khi tốt nghiệp ra trường, buổi chiều học lý thuyết tại trường GV hướng dẫn THLS là
GV của nhà trường và các GV thỉnh giảng là các bác sĩ của bệnh viện nới HS THLS Đây là giai đoạn học tập, nghiên cứu qua thực tế, là yêu cầu bắt buộc đối với HS, SV Y khoa Tùy theo từng đối tượng học, chuyên ngành học mà có mục tiêu riêng biệt, nhưng mục đích của việc THLS là HS, SV học cách tiếp xúc người bệnh, học kỹ năng giao tiếp với người bệnh, học cách khám bệnh, cách
Trang 24phát hiện các triệu chứng để chẩn đoán bệnh và THLS các thao tác trong điều trị (bao gồm các phác đồ điều trị, các kỹ thuật, thủ thuật trong điều trị và xử trí diễn biến của người bệnh,…) Đây là một học phần quan trọng đối với tay nghề của
HS, SV sau này
Thực hành lâm sàng giúp HS trau dồi kiến thức nghề nghiệp vừa rèn luyện phẩm chất đạo đức của người thầy thuốc (Y đức) để trở thành những người thầy thuốc vừa giỏi về chuyên môn, vừa sáng về tâm đức Chính vì vậy, THLS đóng một vai trò vô cùng quan trọng, đòi hỏi các cán bộ quản lý phải luôn chú trọng công tác này
1.2.3 Quản lý hoạt động thực hành lâm sàng
* Hoạt động thực hành lâm sàng
Hoạt động thực hành lâm sàng bản chất là hoạt động thực hành nghề Ở Pháp, khái niệm nghề được định nghĩa là một loại lao động có thói quen có kỹ năng, kỹ xảo của một người để từ đó tìm được phương tiện sống Ở Đức thì định nghĩa là hoạt động cần thiết cho xã hội ở một lĩnh vực lao động nhất định, đòi hỏi phải được đào tạo ở một trình độ nhất định nào đó Do đó, bất cứ một ngành nghề nào cũng hàm chứa trong nó một hệ thống các giá trị: Kiến thức nghề, kỹ năng nghề, kỹ xảo nghề,… mọi hiệu quả do nghề mang lại Đòi hỏi một quá trình đào tạo chuyên biệt để có kiến thức chuyên môn nhất định
Với vai trò của hoạt động thực tập nghề bao giờ cũng phải đảm bảo 2 mặt
cơ bản là: Tính chính xác, thao tác nhanh gọn chính là kỹ xảo; Cách tổ chức hoạt động thực hành để hình thành kỹ năng và phát triển tư duy người học Vai trò cốt lõi là qua quá trình thực hành nghề sẽ hình thành nên các kỹ năng, rèn luyện kỹ xảo nghề và phát triển khả năng ứng dụng trên cơ sở liên hệ hữu cơ giữa tri thức,
kỹ năng và kỹ xảo
* Quản lý hoạt động thực hành lâm sàng
Quản lý hoạt động THLS là những tác động có mục đích của Hiệu trưởng lên GV, HS, SV các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường thông qua quá trình lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra để thực hiện, điều hành toàn bộ
Trang 25các hoạt động có liên quan đến việc THLS của HS, SV nhằm đạt mục tiêu hoạt động thực tập lâm sàng đề ra `
Quản lý hoạt động THLS là để thực hiện nội dung THLS một cách có hiệu quả trên cơ sở đảm bảo những điều kiện thuận lợi nhất giúp HS, SV có được môi trường THLS tốt nhất, tích lũy được nhiều kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm cho bản thân, củng cố vững vàng những kiến thức đã học Từ đó, có những nhận thức đúng đắn hơn về nghề Y
1.3 Một số vấn đề cơ bản về hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế
1.3.1 Một số đặc điểm của hoạt động THLS của sinh viên trường Trung cấp
Y tế
Đối với các trường Y khoa thì thực hành luôn là một yêu cầu bắt buộc với tất cả các môn học chuyên ngành bắt đầu từ năm thứ nhất Thực hành có 02 giai đoạn cơ bản:
- Thực tập cơ sở: Là thực hành tại phòng thực tập (labo) tại nhà trường được thực hiện ngay từ học kỳ thứ nhất của năm học đầu tiên
- Thực hành lâm sàng: Là thực tập tại các khoa lâm sàng của bệnh viện, được thực hiện từ học kỳ hai của năm học thứ nhất cho đến khi HS, SV thi tốt nghiệp
Thực hành lâm sàng được chia ra 02 giai đoạn nhỏ:
+ Thực hành tiền lâm sàng (tại khoa Tiền lâm sàng của nhà trường): Trước khi HS, SV đi thực tập tại các bệnh viện thì HS, SV được thực hành tại khoa tiền lâm sàng, tại đây HS, SV sẽ được thực hành các thao tác kỹ thuật trên mô hình giả định để hình thành các kỹ năng cơ bản trước khi thực hiện các thao tác kỹ thuật trên người bệnh
+ Thực hành lâm sàng: Là một học phần được qui định mang tính bắt buộc phải thực hiện trong chương trình chính khóa, học phần này được thực hiện tại các khoa lâm sàng của bệnh viện, HS, SV sẽ được rèn luyện các thao tác kỹ thuật, thủ thuật trực tiếp trên người bệnh
Trang 26Thực hành lâm sàng là cách học trực tiếp trên người bệnh, nên ngay từ ban đầu phải học cách tiếp xúc với người bệnh bằng kỹ năng giáo tiếp, kỹ năng khám bệnh, kỹ năng phát hiện các triệu chứng, kỹ năng chẩn đoán bệnh, đồng thời thực hiện các thao tác kỹ thuật để điều trị và chăm sóc cho người bệnh Đây là một học phần có vai trò vô cùng quan trọng, liên quan đến sinh mạng của người bệnh
và lao động nghề nghiệp sau này của HS, SV
Mọi HS, SV đều phải bắt đầu đi thực hành lâm sàng từ học kỳ II của năm thứ nhất cho đến khi tốt nghiệp ra trường
HS, SV tham gia thực tập lâm sàng vào tất cả các buổi sáng tại bệnh viện, học lý thuyết vào buổi chiều tại nhà trường và trực đêm trong bệnh viện Những buổi thực hành lâm sàng, HS, SV được cùng với các bác sĩ của bệnh viện tham gia vào công tác khám-chữa bệnh, điều trị bệnh, tư vấn sức khỏe cho người bệnh,…
Chính vì vậy, mà bệnh viện được coi là nơi thực hành trong suốt quá trình học nghề y của HS, SV y khoa Là nơi để HS, SV trau dồi kiến thức, kỹ năng nghề, rèn luyện đạo đức, tác phong người thầy thuốc để trở thành người cán bộ
y tế vừa hồng vừa chuyên, có chuyên môn vững vàng, có đạo đức nghề nghiệp trong tương lai
1.3.2 Mục tiêu của hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường trung cấp Y tế
Tùy thuộc vào từng chuyên ngành, từng đối tượng học tập mà xây dựng mục tiêu THLS cho phù hợp Mục tiêu của THLS là những yêu cầu mà HS, SV phải đạt được về kiến thức lâm sàng, về kỹ năng và thái độ sau quá trình THLS
mà trước đó HS,SV chưa có được
Với vai trò là Y sĩ: thì mục tiêu thực hành lâm sàng là HS, SV phải thực hiện tốt cách khám bệnh, phát hiện triệu chứng, chẩn đoán được bệnh và cho thuốc đúng theo phác đồ điều trị
Là điều dưỡng phải thực hiện tốt các kỹ thuật tiêm, truyền, chăm sóc người
Trang 27Là nữ hộ sinh phải thực hiện tốt các kỹ thuật đỡ đẻ, đỡ bánh rau, kiểm soát
tử cung, chăm sóc bệnh nhân sau đẻ…
Là dược sĩ trung học phải biết rõ các dụng chính, tác dụng phụ của từng loại thuốc, từng nhóm thuốc; hiểu tường tận cơ chế tác dụng của thuốc; hiểu rõ
sự tương tác khi sử dụng phối hợp giữa các nhóm thuốc với nhau, nắm rõ các nhóm thuốc Y học cổ truyền, biết cách bào chế một số dược liệu,…
- Mục tiêu chung: Được Ban giám hiệu và đội ngũ cán bộ chủ chốt của
nhà trường xây dựng nên Mục tiêu nhằm xác định những năng lực mà SV phải đạt được để hoàn thành những hoạt động nghề nghiệp thuộc lĩnh vực chuyên khoa của mình
- Mục tiêu mỗi học phần: Được tập thể CB, GV của khoa chuyên môn, các
bộ môn căn cứ mục tiêu chung của nhà trường xây dựng mục tiêu cho mỗi học phần phù hợp với từng chuyên ngành đảm bảo HS, SV đạt được yêu cầu về năng lực sau khi hoàn thành mỗi chuyên ngành
- Mục tiêu cụ thể: Là mục tiêu của mỗi bài giảng hướng dẫn THLS do
chính các GV xác định, dựa trên cơ sở mục tiêu giáo dục của khoa, bộ môn theo từng đối tượng đào tạo nhưng phải đạt được 03 yếu tố là nhận thức, kỹ năng và thái độ đối với những yêu cầu cần đạt được trong bài giảng giúp cho HS, SV thực hiện được các kỹ năng nghề nghiệp
1.3.3 Nội dung hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế
Được xác định trên cơ sở mục tiêu THLS của mỗi khoa chuyên ngành Là
cơ sở để HS, SV biết được những kiến thức cần đạt được, những tiêu chí nào là cần thiết qua Kế hoạch THLS của mỗi chuyên ngành, mỗi đối tượng HS, SV Những nội dung trong kế hoạch phải được xây dựng chi tiết về thời gian, số tiết học từ Chương trình khung của Bộ Y tế và Bộ Lao động Thương binh và Xã hội ban hành Gồm những hoạt động để đạt được mục tiêu đó, giúp cho HS, SV nhận biết được:
Trang 28- Có bao nhiêu chi tiết cần học;
- Có những hoạt động nào là quan trọng;
- Có những tiêu chuẩn thực hành nào là cần thiết
Vì vậy, mục tiêu THLS và nội dung THLS là không thể tách rời nhau
Để đạt được mục tiêu thì phải có phương pháp thực hiện các nội dung đó
Tác giả J.J.Guibert đã đưa ra một nhận định: “Không có lợi ích gì ở việc xác định hành ngàn mục tiêu giáo dục cụ thể mà lại không có các hoạt động dẫn đến việc đạt được các mục tiêu đó” [8]
Việc học THLS trải qua 02 giai đoạn:
- Tiếp thu kiến thức, kỹ năng của GV hướng dẫn từ bài giảng lý thuyết, bài giảng thực hành, thực hành tại labo, thực hành trên người bệnh
- Hiểu sâu, rộng về vấn đề cần học, từng bước áp dụng vào thực tế
Tác giả David Newble và Roberry Cannon có nhiều phương pháp học thực hành như sau:
- Học phát hiện và phương pháp nghiên cứu trường hợp:
Đây là phương pháp phân tích một vấn đề một cách có phê phán, nhận biết các quan hệ phức tạp giữa các yếu tố khác nhau, củng cố kiến thức bằng cách áp dụng vào thực tế, thu thập mọi thông tin có liên quan đến vấn đề giải quyết nó
Phương pháp này giúp cho HS, SV phát triển một số thói quen tư duy, hình thành kỹ năng phân tích vấn đề Phương pháp này HS, SV rất yêu thích vì được tham gia nhiều vào vấn đề đang đề cập đến
- Học theo vấn đề: Là phương pháp được áp dụng nhiều trường đại học trên thế giới, là phương pháp đang được phát triển ở các nước: Canada, Hà Lan,Úc, Mehico
Phương pháp này giúp cho HS, SV chủ động học tập, chuẩn hóa kiến thức thông qua quan sát, đọc sách, trao đổi, làm việc nhóm Qua quá trình này HS, SV dần hình thành khả năng xác định các thông tin đang cần mà không cần phải có
sự giúp đỡ của người khác, có thể dựa vào khả năng của mình để giải quyết các
Trang 291.3.4 Các hình thức hoạt động thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên trường Trung cấp Y tế
Trước mỗi khoá học, nhà trường phải xây dựng Kế hoạch THLS cho tất
cả các đối tượng HS,SV trên cơ sở thực hiện nội dung chương trình khung do Bộ
Y tế và Bộ Lao động thương binh và xã hội ban hành với chi tiết cụ thể về thời gian, số giờ học THLS cho mỗi môn chuyên ngành Tùy theo đối tượng người học, tùy ngành học mà CB, GV có các hình thức tổ chức hướng dẫn, giảng dạy THLS khác nhau
- Hình thức thực hành lâm sàng khác với thực hành ở cơ sở Tùy theo đặc thù từng ngành học, từng môn học, từng đối tượng học,… mà xây dựng hình thức THLS đảm bảo đạt được các mục tiêu đề ra:
Đối với Y sĩ: Học cách khám bệnh, học cách làm bệnh án, học cách phát
hiện triệu chứng, cách chẩn đoán bệnh, cách điều trị bệnh, cách theo dõi và xử trí những diễn biến của bệnh trên bệnh nhân Học các thao tác thực hiện qui trình các kỹ thuật, thủ thuật ở khoa Hồi sức cấp cứu, khoa Điều trị tích cực Tham gia trực đêm ở các khoa Nội, Ngoại, Sản, Nhi;
Đối với Điều dưỡng: Học các qui trình kỹ thuật (tiêm, truyền, thay băng,
cắt chỉ,…); Các thủ thuật (đặt sonde dạ dày, sonde bang quang, thở oxy,…); Qui trình chăm sóc người bệnh đối với mỗi chuyên ngành; Tham gia trực đêm ở tất
cả các khoa chuyên môn
Đối với Dược sĩ trung học: Sẽ thực tập điều chế, bào chế thuốc tại Trung
tâm kiểm nghiệm Thuốc - Mỹ phẩm - Thực phẩm; Phần Dược lâm sàng sẽ THLS tại các khoa lớn: Khoa Nội, khoa Ngoại, khoa Sản, khoa Nhi về cách pha thuốc, cách sử dụng thuốc, đường sử dụng với từng loại thuốc, từng nhóm thuốc Tham gia trực tại các khoa lâm sàng mà HS, SV tham gia THLS
Quá trình THLS của HS, SV là qúa trình mà các HS, SV thực hiện những chỉ tiêu lâm sàng được giao Kết quả thực hiện các chỉ tiêu lâm sàng phản ánh chất lượng của đợt THLS của HS, SV Chỉ tiêu lâm sàng được đánh giá theo 03 mức độ: Thực hiện tốt, đạt và chưa đạt
Trang 30- Trong quá trình THLS, HS, SV được các CB, GV kiểm tra lấy điểm kiểm
ra thường xuyên Sau mỗi đợt THLS tại mỗi khoa chuyên môn, HS, SV sẽ được các CB, GV đánh giá kết quả THLS
Có nhiều cách đánh giá về mức độ thuần thục kỹ năng tay nghề của HS,SV nhưng các CB, GV thường sử dụng hình thức kiểm tra đánh giá là: Cho tất cả
HS, SV bốc thăm ngẫu nhiên một bệnh nhân tại khoa lâm sàng; Sau đó:
Đối với chuyên ngành Y sĩ: Cho tất cả HS, SV bốc thăm ngẫu nhiên một
bệnh nhân tại khoa lâm sàng; Sau đó: Các CB, GV quan sát HS, SV hỏi bệnh, thao tác các kỹ thuật thăm khám; HS, SV hoàn thành hồ sơ bệnh án; CB, GV hỏi vấn đáp; Kết hợp đánh giá việc HS, SV thực hiện các chỉ tiêu THLS ở các mức
độ (Thực hiện tốt, đạt và chưa đạt) để chấm điểm lấy vào điểm thi kết thúc môn học THLS
Đối với chuyên ngành Điều dưỡng: Cho tất cả HS, SV bốc thăm ngẫu
nhiên một bệnh nhân tại khoa lâm sàng; Sau đó: Các CB, GV quan sát HS, SV hỏi bệnh, thao tác các kỹ thuật thăm khám và kỹ thuật chăm sóc người bệnh; HS,
SV hoàn thành Kế hoạch chăm sóc điều dưỡng; Kết hợp đánh giá việc HS, SV thực hiện các chỉ tiêu THLS ở các mức độ (Thực hiện tốt, đạt và chưa đạt) để chấm điểm lấy vào điểm thi kết thúc môn học THLS
Đối với chuyên ngành Điều dưỡng: Cho tất cả HS, SV bốc thăm ngẫu
nhiên tên thuốc, nhóm thuốc; HS, SV có thời gian chuẩn bị 15 để trả lời vấn đáp lấy điểm thi kết thúc môn học THLS
1.3.5 Cơ sở thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên Y tế
Cơ sở THLS cho HS, SV được nhà trường ký kết hợp đồng trách nhiệm giữa nhà trường và bệnh viện về công tác đào tạo
Cơ sở THLS cho HS, SV phải là cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tốt nhất (bệnh viện tỉnh, bệnh viện thành phố, ); Cơ sở đó phải có đội ngũ cán bộ chuyên khoa cơ bản có trình độ chuyên môn sâu, có các trang - thiết bị hiện đại, đủ khả năng hỗ trợ điều trị tốt nhất cho người bệnh Đây cũng chính là nền tảng và điều
Trang 31kiện để CB, GV thực hiện tốt việc tổ chức và điều hành hoạt động THLS; Là phương tiện để HS, SV luyện tập các kỹ năng, kỹ thuật nghề nghiệp trong THLS
Đồng thời cơ sở được lựa chọn THLS cho HS,SV phải là nơi đảm bảo việc thực hiện các chức năng nhiệm vụ chính trị, như là:
+ Chuyển người bệnh lên tuyến khi Bệnh viện không đủ khả năng giải quyết
- Nghiên cứu khoa học về y học:
+ Tổ chức nghiên cứu, hợp tác nghiên cứu các đề tài y học ở cấp Nhà nước, cấp Bộ hoặc cấp Cơ sở, chú trọng nghiên cứu về y học cổ truyền kết hợp với y học hiện đại và các phương pháp chữa bệnh không dùng thuốc
+ Nghiên cứu triển khai dịch tễ học cộng đồng trong công tác chăm sóc sức khoẻ ban đầu lựa chọn ưu tiên thích hợp trong địa bàn tỉnh, thành phố và các ngành
+ Kết hợp với Bệnh viện tuyến trên và các Bệnh viện chuyên khoa đầu ngành để phát triển kỹ thuật của Bệnh viện
- Chỉ đạo tuyến dưới về chuyên môn, kỹ thuật
+ Lập kế hoạch và chỉ đạo tuyến dưới (Bệnh viện hạng III) thực hiện việc phát triển kỹ thuật chuyên môn
+ Kết hợp với Bệnh viện tuyến dưới thực hiện các chương trình về chăm sóc sức khoẻ ban đầu trong địa bàn tỉnh, thành phố và các ngành
Trang 32+ Tạo thêm nguồn kinh phí từ các dịch vụ y tế: Viện phí, bảo hiểm y tế, đầu tư của nước ngoài và các tổ chức kinh tế khá
Bệnh viện đa khoa tỉnh Bắc Kạn còn có một nhiệm vụ hết sức quan trọng,
1.4.1 Xây dựng kế hoạch hoạt động thực hành lâm sàng
- Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở chương trình đào tạo, mục tiêu THLS, nội dung THLS, thời gian THLS, nhiệm vụ trong đợt THLS
- Các nội qui, qui định THLS, địa điểm THLS, GV hướng dẫn THLS, HS,
SV đi THLS, các điều kiện cơ sở vật chất, phương tiện hướng đãn THLS
Trước mỗi khoá học mới, công tác chuẩn bị thực hành được Khoa Y học lâm sàng chuẩn bị cùng với các công tác đào tạo khác, có sự thống nhất hoạt động với quản lý phòng ĐT-KH&CTHS Gồm các bước:
Trang 33Bước 1 Phòng Đào tạo xây dựng kế hoạch THLS dựa trên chương trình
khung của Bộ Y tế qui định cho các trường đào tạo y khoa trong cả nước và trên cơ sở đặc thù của mỗi môn học để sắp xếp một chương trình thực hành đầy đủ, đảm bảo tính khoa học (địa điểm thực tập, thời gian thực tập, thời lượng thực tập, số lượng HS, SV ) Trình Ban giám hiệu nhà trường phê duyệt kèm ký kết hợp đồng đào tạo với những cơ sở hoạt động THLS cho HS, SV của nhà trường Bước 2 Công báo kế hoạch THLS và lịch thực hiện trên hồ sơ công việc Bước 3 - Khoa Y học lâm sàng triển khai đến các bộ môn và phân công giáo
viên thực hiện các học phần trong chương trình
- Khoa Y học lâm sàng Phân lịch THLS với từng GV của các bộ môn
- Giáo viên các bộ môn căn cứ kế hoạch chung của phòng Đào tạo
để xây dựng kế hoạch THLS chi tiết đến từng nội dung, phân bố thời lượng hướng dẫn, GV hướng dẫn, dự kiến phương pháp kiểm tra đánh giá cuối đợt, dự kiến GV tham gia công tác kiểm tra đánh giá Trình khoa Y học lâm sàng ký duyệt
- GV hướng dẫn THLS soạn thảo mục tiêu, nội dung bài giảng theo
kế hoạch THLS của khoa phê duyệt Đảm bảo bài giảng thường xuyên được chỉnh sửa, bổ sung những kiến thức mới cập nhật vào giáo trình Trình khoa phê duyệt
Bước 4 GV hướng dẫn THLS cần chuẩn bị:
- Tài liệu, văn bản, nội qui - qui chế THLS, phương tiện, trang-thiết
bị liên quan đến quá trình giảng dạy THLS và bộ trang phục bảo hộ
y tế (mũ, áo choàng blu, quần blu, khẩu trang)
- Danh sách HS, SV
- Sổ theo dõi THLS, gồm:
+ Phần điểm danh HS, SV;
Trang 34+ Phần ghi điểm kiểm tra thường xuyên, điểm định kỳ, điểm kết thúc học phần;
+ Phần ghi những nội dung chương trình đã thực hiện trong từng buổi THLS
- Điều kiện đảm bảo cho việc thực hiện kế hoạch là: Đội ngũ cán bộ quản
lý, đội ngũ GV hướng dẫn THLS phải đủ về số lượng, chất lượng phải đảm bảo,
cơ sở vật chất và phương tiện thực hiện THLS phải đáp ứng được các hoạt động THLS của GV và HS, SV
1.4.2 Quản lý thực hiện mục tiêu hoạt động thực hành lâm sàng
Mục tiêu của hoạt động THLS chính là những gì mà người học cần phải làm được sau quá trình thực tập mà trước đó họ chưa làm được, là kết quả đạt
Trang 35kỹ năng thực hành khám - chữa bệnh, phát hiện triệu chứng, là năng lực chẩn đoán bệnh và điều trị bệnh có hiệu quả Và đặc biệt là hình thành nên thái độ của mỗi HS, SV đối với nghề Y, đó là y đức (là những đức tính cần phải có ở mỗi người cán bộ y tế đối với người bệnh và gia đình người bệnh, là đức tính của mỗi người thầy thuốc phải có mỗi khi đặt bút chỉ định thuốc sử dụng cho người bệnh)
Vì vậy, đối với HS, SV phải được trang bị một hệ thống các nội dung về kiến thức THLS để từ đó hình thành nên các kiến thức về kỹ năng, năng lực và thái độ nghề Y Đó chính là mục tiêu mà mỗi HS, SV cần phải đạt được khi
THLS tại bệnh viện
- Thực hiện công tác quản lý mục tiêu THLS là:
+ Kiểm tra, giám sát việc GV có thực hiện phổ biến mục tiêu THLS cho
HS, SV trước khi sang BVĐK THLS hay không?
+ HS, SV nhận thức về việc được GV phổ biến mục tiêu THLS cho HS,
SV trước khi sang BVĐK THLS như thế nào?
+ Kiểm tra, đánh giá việc HS, SV thực hiện được những mục tiêu nào? Việc thực hiện đó đạt ở mức độ nào?
Vì vậy, để đạt được những mục tiêu THLS thì HS, SV phải nhận được những thông tin về nội dung THLS để hình thành nên các kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo nên cần thiết phải phổ biến mục tiêu THLS cho HS, SV trước khi đi THLS tại bệnh viện và sau đợt thực hành phải kiểm tra đánh giá việc thực hiện các mục tiêu của HS, SV
1.4.3 Quản lý thực hiện nội dung chương trình thực hành lâm sàng
Chương trình và nội dung THLS đã được qui định trong chương trình khung và chương trình chi tiết cho từng môn chuyên ngành, từng đối tượng người học,…
Dựa trên cơ sở mục tiêu THLS xác định nội dung THLS Trong các chương trình khung của chương trình THLS có các nội dung thực hành khác nhau được cụ thể hoá từng môn học theo theo chuyên ngành và sự khác nhau với mỗi đối tượng, mỗi năm học Nó bao gồm: những tiêu chuẩn THLS cần thiết,
Trang 36những chi tiết cần học và những vấn đề nào là trọng tâm Nên mục tiêu THLS và nội dung THLS có mối quan hệ khăng khít với nhau, và hiệu quả của những hoạt động THLS giúp cho việc đạt được các mục tiêu đó
Để thực hiện việc quản lý hoạt động THLS thuận lợi, cần phải phân cấp quản lý:
- Đối với nhà trường:
Cấp quản lý Nhà trường với chủ thể quản lý là Ban giám hiệu có sự hỗ trợ của phòng đào tạo Đối tượng quản lý là Khoa Y học lâm sàng với sự tham gia hoạt động của các bộ môn lâm sàng
Mục tiêu quản lý: Quản lý các hoạt động của các bộ môn trực thuộc Khoa
Y học lâm sàng trong việc giảng dạy, hướng dẫn THLS thực hiện đúng mục tiêu, nội dung chương trình đã qui định qua các biện pháp quản lý hành chính (các văn bản qui định, các qui chế hoạt động chuyên môn, qui chế THLS lâm sàng…); chế độ báo cáo định kỳ các hoạt động về hoạt động THLS lâm sàng, các kết quả kiểm tra đánh giá HS, SV
- Đối với Bộ môn và Khoa Y học lâm sàng:
Cấp quản lý Khoa Y học lâm sàng với chủ thể quản lý là Trưởng - phó khoa, trưởng phó các bộ môn lâm sàng trực thuộc khoa Đối tượng quản lý là giáo viên (cơ hữu và thỉnh giảng) của các bộ môn trực thuộc Khoa Y học lâm
sàng và HS, SV. Mục tiêu quản lý của Khoa Y học lâm sàng chỉ đạo trực tiếp các Bộ môn quản lý các hoạt động giảng dạy (lý thuyết và THLS) của giáo viên trực thuộc từ việc xây dựng kế hoạch cho từng phần học; Theo dõi tổ chức thực hiện, việc phân công giảng dạy (phân học phần, phân lịch giảng); Theo dõi việc thực hiện có đúng tiến độ, đúng với kế hoạch, đúng mục tiêu, đúng nội dung chương trình THLS bằng các biện pháp: kiểm tra định kỳ, kiểm tra đột xuất các hoạt động của GV tại các cơ sở THLS; Kế hoạch kiểm tra đánh giá cuối đợt, phân công GV hỏi thi, chấm thi; Các báo cáo tổng hợp hết học phần của giáo viên và đánh giá kết quả học tập của HS, SV
Trang 37Bước 1:
- Xây dựng kế hoạch
- Xác định mục tiêu THLS
- Xây dựng nội dung chương trình
- Soạn bài giảng hướng dẫn THLS
Bước 2: Chuẩn bị những phương tiện hướng dẫn THLS phù hợp với nội dung chương trình
Bước 3:
- Thông báo những nội dung chương trình THLS
- Thông báo những qui định đối với hoạt động thực hiện chương trình THLS tại bệnh viện
Bước 4: Bố trí môi trường tổ chức thực hiện chương trình hoạt động THLS tại bệnh viện
Bước 5: GV thao tác mẫu những qui trình kỹ thuật chuyên môn
Bước 6: Tổ chức cho HS, SV luyện từng thao tác theo bước mẫu theo qui trình kỹ thuật (bảng kiểm)
Bước 7: Tổ chức thực hiện tổng hợp trình tự cả qui trình
Bước 8: Tổ chức luyện tập độc lập
Bước 9: Tổ chức luyện tập định kỳ
Bước 10: Tổ chức kiểm tra đánh giá kết quả THLS
Bước 11: Tổ chức rút kinh nghiệm, giao việc
* Các hình thức tổ chức thực hiện:
- Tổ chức lớp học: Áp dụng trong giao ban, học lý thuyết của bài giảng THLS
- Tổ chức theo nhóm: Áp dụng khi hướng dẫn THLS, đi buồng bệnh co
HS, SV
- Tổ chức dạy các nhân: Thường được áp dụng trong các tua trực,…
1.4.4 Quản lý hoạt động hướng dẫn thực hành lâm sàng của giáo viên
Trang 38Các giáo viên hướng dẫn THLS là chủ thể quản lý trực tiếp với HS, SV, giữ một vai trò chủ đạo và ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả thực hành của HS, SV Việc giảng dạy đúng thời gian theo kế hoạch, đúng mục tiêu, đúng nội dung là do giáo viên thực hiện đồng thời với việc quản lý các hoạt động THLS của HS, SV thực hiện đúng với nội qui, qui chế do nhà trường và Bệnh viện đề ra
Dựa trên lịch giảng chi tiết của khoa Y học lâm sàng và kế hoạch phân công giảng dạy của mỗi bộ môn, Ban giám hiệu và Tổ kiểm tra THLS sẽ xây dựng kế hoạch kiểm tra định kỳ và kiểm tra đột xuất Với mục đích giám sát việc thực hiện giảng dạy, hướng dẫn của GV có đúng nội dung, chương trình, đúng tiến độ theo kế hoạch không
Khoa Y học lâm sàng chỉ đạo các bộ môn xây dựng kế hoạch THLS với học phần chuyên môn của từng bộ môn dựa trên kế hoạch THLS cụ thể đã được khoa phê duyệt và lịch phân công GV tham gia hướng dẫn THLS cho HS, SV
Quá trình hướng dẫn thực hành lâm sàng cho HS, SV, phương pháp hướng dẫn THLS của GV là yếu tố vô cùng quan trọng Phương pháp hướng dẫn THLS của GV phù hợp sẽ tạo cho HS, SV tính tự chủ trong học tập, phát huy được tính
tự giác, tư duy tích cực, chủ động cho HS, SV; Tạo môi trường học THLS lành mạnh, đảm bảo tính khoa học và nhân văn; Đảm bảo được các qui trình kỹ năng chuyên môn;
Quản lý việc thực hiện hoạt động hướng dẫn THLS của GV qua sổ theo dõi THLS, dựa trên sổ theo dõi để đánh giá cả việc GV có thực hiện đúng tiến
độ, thực hiện đúng nội dung, đúng chương trình, đúng thời lượng không?
GV hướng dẫn THLS là nhân tố quyết định chất lượng THLS của HS, SV Nên phải thường xuyên được đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ sẽ góp phần nâng cao chất lượng THLS cho HS, SV Vì vậy các nhà trường cần có kế hoạch cử GV học tập, bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ Bên cạnh đó cần có
sự trợ giúp đối với các GV trẻ mới vào nghề cần được những GV có kinh nghiệm kèm cặp, hướng dẫn
1.4.5 Quản lý hoạt động học thực hành lâm sàng của học sinh, sinh viên
Trang 39Quản lý hoạt động học THLS của HS, SV là đòi hỏi công tác quản lý làm sao tạo được động lực cho HS, SV phấn đấu trong học THLS để đạt được kết quả học tập cao nhất, say mê học tập, tích cực chủ động học THLS đáp ứng mục tiêu cần phải đạt được về kiến thức chuyên môn, về thái độ và kỹ năng, năng lực nghề nghiệp Muốn vậy trong quá trình hướng dẫn THLS cho học sinh, sinh viên, giáo viên cần đồng thời rèn luyện các kỹ năng lâm sàng cũng như thái độ trong giao tiếp, ứng xử cho HS, SV Định hướng cho HS, SV có động cơ, thái độ đúng đắn GV truyền tải đúng nội dung kiến thức lý thuyết song hành với việc THLS
để HS, SV dễ thiếp thu; Quản lý việc tuân thủ các qui định đối với THLS và các qui phạm pháp lật của nhà nước
Nội dung quản lý hoạt động THLS của HS, SV trường Trung cấp Y tế bao gồm: Quản lý việc thực hiện kế hoạch THLS: Quản lý về tiến độ để đảm bảo việc THLS được thực hiện đầy đủ các nội dung theo thời gian qui định, đảm bảo đợt THLS không bị kéo dài thời gian
1.4.6 Quản lý việc kiểm tra, đánh giá hoạt động thực hành lâm sàng
Việc kiểm tra đánh giá giúp phát hiện ra những hạn chế trong quá trình thực hiện kế hoạch THLS để cấp quản lý điều chỉnh cho phù hợp Để đảm bảo tính khách quan trong hoạt động kiểm tra cần phải xây dựng được các tiêu chí, tiêu chuẩn phù hợp với mục tiêu kiểm tra Kiểm tra thường xuyên hoặc đột xuất trên thực tế sẽ cho kết quả khách quan, đánh giá đúng thực trạng Trong quá trình thực hiện kiểm tra cần phải tôn trọng người được kiểm tra Khi phát hiện ra các sai sót cần tạo điều kiện cho GV, HS, SV sửa chữa, khắc phục
Kiểm tra đánh giá hoạt động của GV hướng dẫn THLS: Kiểm tra có thể thực hiện dưới nhiều hình thức (Qua báo cáo của bộ môn, ý kiến phản ánh của HS, SV,
ý kiến của GV chủ nhiệm, kiểm tra sổ Theo dõi THLS đánh giá được tiến độ thực hiện nội dung chương trình, phương pháp hướng dẫn THLS của GV)
Kiểm tra đánh giá hoạt động THLS của HS, SV tại bệnh viện: Kiểm tra việc thực hiện nội qui qui định đối với HS, SV trong thực hành lâm sàng tại bệnh viện như: Đảm bảo thời gian THLS; Tinh thần trách nhiệm với người bệnh, với
Trang 40cơ sở vật chất của nhà trường và bệnh viện; Tạo lập mối quan hệ tốt với các cán
bộ bệnh viện;
Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện các chỉ tiêu tay nghề được giao; kiểm tra
về tinh phần, thái độ trong giao tiếp và phục vụ người bệnh; Kiểm tra kết quả học THLS, Đánh giá trình độ kỹ năng, kỹ xảo của mỗi HS, SV sau thực hành lâm sàng: Là phương pháp kiểm tra cuối mỗi đợt thực hành lâm sàng để biết được HS, SV có đạt được mục tiêu hay không Thông qua việc đánh giá mà GV cũng biết được là còn phần nào cần điều chỉnh Các hình thức đánh giá:
- Quan sát trực tiếp kết hợp hỏi - đáp
- Thực hiện các kỹ thuật chăm sóc người bệnh, đánh giá việc thực hiện theo qui trình
- Bốc thăm bệnh nhân làm bệnh án (y sĩ), làm kế hoạch chăm sóc (điều dưỡng) HS, SV sau khi bốc thăm bệnh nhân sẽ tiến hành thăm khám bệnh nhận tại giường bệnh Khai thác các triệu chứng, tổ hợp các triệu chứng qui về hội chứng Chẩn bệnh, đề nghị làm các xét nghiệm giúp chẩn đoán, loại trừ bệnh, tiên lượng bệnh,… Cho thuốc điều trị hoặc thuốc xử trí (nếu có diễn biến), chế
độ chăm sóc cho người bệnh Trình bệnh án cho GV
Quản lý việc kiểm tra, đánh giá THLS của GV với HS, SV bằng quan sát hoạt động kiểm tra của GV
Quản lý việc thực hiện qui trình kiểm tra đánh giá cuối đợt THLS của mỗi khoa Có qui định về việc kiểm tra đánh giá cuối đợt THLS của HS, SV
Quản lý việc tổ chức kiểm tra, trả điểm về phòng đào tạo của các GV theo đúng qui định Tổ chức theo dõi việc tổ chức kiểm tra, trả điểm về phòng Đào tạo có đúng tiến độ không
- Kiểm tra đánh giá kết quả THLS sẽ cho cán bộ quản lý những minh chứng
về mức độ đạt được so với yêu cầu đề ra
Kiểm tra đánh giá cuối đợt phải đảm bảo:
+ Tính công bằng, khách quan