GIỚI HẠN ĐỀ TAÌI: Bản thân tôi là giáo viên công tác tại trường tiểu học Ngô Gia Tự được phân công giảng dạy thể dục lớp 4 và 5, tôi đã tích luỹ được một số kinh nghiệm về phương pháp tổ[r]
Trang 1Lời nói đầu
Trò chơi là hoạt động không thể thiếu trong đời sống con người Ở mọi lứa tuổi đều có nhu cầu vui chơi, giải trí, khác nhau cả về nội dung và hình thức Đặc biệt đối với học sinh ở tiểu học Thông qua trò chơi các em thể hiện được khả năng của mình và
khám phá, hiểu biết thêm cuộc sống, đồng thời tạo
ra bầu không khí vui tươi, đoàn kết thân ái, giúp đỡ nhau trong học tập, rèn luyện Chính vì lẽ đó, việc tổ chức trò chơi cho học sinh trong giờ thể dục chính khoá có một ý nghĩa vô cùng quan trọng, vì đó là
phương tiện giáo dục có hiệu quả nhất.
Với đề tài "Phương pháp tổ chức trò chơi và hướng dẫn chơi trong giờ dạy thể dục lớp 4 và 5" nhằm phát triển tâm lực, trí tuệ và thể lực cho
học sinh.
Trong quá trình thực hiện đề tài, chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót Rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của Hội đồng khoa học trường, ngành để lần sau bản thân tôi viết và áp dụng đề tài sáng kiến được hoàn thiện hơn.
Trang 2A LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Mục tiêu giáo dục tiểu học mà Luật giáo dục năm 1998 đã ghi khái quát như sau:
"Giúp học sinh hình thành những cơ bản ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỷ năng cơ bản đểhọc sinh tiếp tục lên trung học cơ sở
Mục tiêu giáo dục thể chất ở tiểu học là phát triển cân bằng các chỉ số sinh lý theo lứa tuổi về thể chất (tỉ lệ, chiều cao, cân nặng) và phát triển các giác quan, cơ quan nội tạng Giáo dục thể chất ở tiểu học là để các em rèn luyện toàn diện các cơ bắp, các cơ quan vận động, các cơ quan cảm giác, tri giác một cách hợp lí, vừa sức
Để đạt được mục tiêu giáo dục thể chất cho học sinh lớp 4, 5 đạt hiệu quả cao người giáo viên trong quá trình giảng dạy cần tổ chức hoạt động vui chơi, giải trí nhằm tăng thêm sự nhanh nhẹn, tính
đồng đội và thư giãn, giảm bớt mệt mỏi trong học
tập Tôi áp dụng đề tài "Phương pháp tổ chức trò chơi và hướng dẫn chơi trong giờ dạy thể dục lớp 4 và 5".
Trang 3B GIỚI HẠN ĐỀ TÀI:
Bản thân tôi là giáo viên công tác tại trường tiểu học Ngô Gia Tự được phân công giảng dạy thể dục lớp 4 và 5, tôi đã tích luỹ được một số kinh nghiệm về phương pháp tổ chức trò chơi và hướng dẫn chơi trong giờ thể dục nên tôi thực hiện và áp dụng tronggiờ thể dục ở phạm vi lớp 4 và 5
C BIỆN PHÁP THỰC HIỆN:
(Phương pháp tổ chức và hướng dẫn trò chơi).Để tổ chức và hướng dẫn trò chơi cho lớp 4 và 5 trong giờ dạy thể dục có hiệu quả, tôi thường thực hiện tốt các vấn đề sau:
- Xác định rõ đối tượng chơi
- Lựa chọn trò chơi
- Chuẩn bị địa điểm và phương tiện chơi
- Giới thiệu và giải thích trò chơi
Trang 4- Tổ chức cho học sinh chơi.
- Điều khiển trò chơi và đánh giá kết quả
I XÁC ĐỊNH ĐỐI TƯỢNG CHƠI:
Đối tượng chơi là học sinh lớp 4 và 5, song ở mỗilứa tuổi khác nhau, khu vực khác nhau và giới tính
không giống nhau, do đó nhu cầu chơi cũng khác nhau Điều đó hoàn toàn phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của thiếu nhi ở lứa tuổi lớp 4 và 5
Ví dụ: Những em ở lớp 4 thích chơi những trò chơikhác, những em ở lớp 5 hoặc ở khu vực này thích chơitrò chơi khác khu vực kia
II LỰA CHỌN TRÒ CHƠI:
Để tiến hành tổ chức, hướng dẫn một trò chơi cho HS lớp 4, 5, công việc rất quan trọng mang tính
quyết định là phải biết chọn trò chơi Để chọn trò chơi đúng theo nội dung mong muốn phải nắm vững một số yêu cầu sau:
- Xác định được mục đích, yêu cầu của trò chơi trong giờ học
- Đối tượng chơi ở lứa tuổi nào? Nam hay nữ
- Số lượng HS tham gia và tình trạng sức khoẻ củacác em như thế nào?
- Người tổ chức và hướng dẫn phải nắm vững luật chơi, diễn biến, kết quả, thời gian của trò chơi
- Trò chơi đáp ứng yêu cầu nguyện vọng của các
em nhưng nhất thiết phải đảm bảo sự an toàn tuyệt đối về tính mạng, tài sản của cá nhân và tập thể
- Đảm bảo tính giáo dục
- Đảm bảo cho học sinh hiểu rõ yêu cầu, nội dung và cách thức tổ chức trò chơi
- Phát huy tính tích cực, độc lập, sáng tạo của học sinh
- Đảm bảo tổ chức trò chơi một cách tự nhiên không gò ép
- Đảm bảo tổ chức trò chơi với tinh thần "thi đua" đồng đội
* Việc lựa chọn và tổ chức chơi phải theo một thể thống nhất bao gồm các bước:
+ Bước 1: Phân tích yêu cầu chuẩn mực hành vi đạo đức
+ Bước 2: Chọn phân tích thử nội dung và khả năng giáo dục của nó
+ Bước 3: Đối chiếu nội dung và khả năng giáo dục của trò chơi vừa chọn với yêu cầu giáo dục
Trang 5III CHUẨN BỊ ĐỊA ĐIỂM VÀ PHƯƠNG TIỆN:
- Bước 1: Thiết kế "giáo án" trò chơi
+ Tên trò chơi:
+ Mục đích giáo dục của trò chơi
+ Phương tiện phục vụ cho việc tổ chức trò chơi
+ Nội dung trò chơi, các hoạt động cụ thể và các cách tiến hành cụ thể
+ Các giải thưởng
+ Chuẩn bị thang đánh giá
- Bước 2: Chuẩn bị thực hiện giáo án
+ Chuẩn bị đầy đủ và có chất lượng các
phương tiện: do giáo viên chuẩn bị, do học sinh chuẩn
bị theo hướng dẫn của giáo viên
+ Phân công và hướng dẫn cho học sinh tập diễn trước
+ Địa điểm phải thoáng mát, sạch sẽ, đảm bảo antoàn không gây nguy hiểm
+ Phương tiện đặt đúng vị trí, các dấu qui định, qui ước phải làm rõ để học sinh đều dễ dàng nhận rõ và sử dụng
Việc chuẩn bị tốt địa phương và phương tiện chơi thi kết quả tổ chức trò chơi sẽ cao và an toàn cho học sinh
IV TỔ CHỨC VÀ HƯỚNG DẪN TRÒ CHƠI:
1 Ổn định tổ chức, bố trí đội hình:
Để bắt đầu trò chơi phải tập hợp học sinh tham gia trò chơi, bố trí đội hình sao cho phù hợp với trò chơi, cần sắp xếp có trật tự, tuỳ theo tính chất của trò chơi mà giáo viên tổ chức bố trí các đội hình khácnhư: Đội hình hàng dọc, hàng ngang, chữ V, hình
vuông, hình chữ nhật hay một, hay nhiều hình tròn Có thể quy định số người chơi hoặc bố trí chơi theo tổ, nhóm
Bố trí đội hình chơi phải phù hợp với vị trí trung tâm của người hướng dẫn sao cho tất cả các em tham gia trò chơi có thể nghe, thấy, quan sát, thấy người hướng dẫn nói gì, làm gì và thực hiện được động tác mà không bị cản trở
2 Giới thiệu và giải thích trò chơi:
- Giới thiệu và giải thích trò chơi có thể tiến hànhbằng nhiều cách khác nhau phụ thuộc vào thực tiễnsự hiểu biết của các em và năng lực của giáo viên Nếu các em chưa biết trò chơi đó thì cần giới thiệu,
Trang 6giải thích, làm mẫu tỉ mỉ, cụ thể sao cho tất cả các
em đều nắm được cách chơi
- Giới thiệu phải rõ ràng, mạch lạc nội dung trò chơi với các hoạt động cụ thể, nêu rõ mục tiêu, yêu cầu của trò chơi, cách chơi và luật chơi mà học sinh phải nghiêm túc, tự giác thực hiện
3 Điều khiển trò chơi và đánh giá kết quả:
a Điều khiển trò chơi:
- Giáo viên điều khiển trò chơi phải đảm đương vai trò "trọng tài" do đó phải theo dõi chặt chẽ trình tự lúc bắt đầu đến kết thúc cuối cùng, nắm bắt mọi chi tiết của cuộc chơi, phải khách quan, công bằng
trong điều khiển và đánh giá, nhận xét
- Tổ chức cho học sinh chơi thử
- Nhắc nhở động viên học sinh chuẩn bị chơi thật(trước khi chơi thật cần nhắc lại một số yêu cầu và có thể rút kinh nghiệm ngay một số vấn đề có thể xảy ra tiếp theo)
- Cho học sinh thực hiện trò chơi theo các hoạt động đã nêu, theo dõi, uốn nắn kịp thời hành động chưa chuẩn xác
- Động viên bằng lời, tiếng vỗ tay, trống, hò reo để tăng hoặc giảm nhịp điệu, cường độ của cuộc chơi
- Chú ý các trường hợp phạm qui trong khi thực hiện trò chơi
b Kết thúc trò chơi:
- Tập hợp HS làm một số động tác như giãn (nếu trò chơi vận động)
- Đánh giá kết quả, nhận xét, xếp loại cuộc chơi là "phần kết quả" của trò chơi Vì vậy phải đánh giá đúng thực chất, khách quan trò chơi bao gồm:
+ Ưu điểm, khuyết điểm của cá nhân, tổ, nhóm.+ Thời gian hoàn thành của cá nhân hoặc tổ,
nhóm
+ Cá nhân, tổ, nhóm ít phạm qui nhất
+ Đảm bảo an toàn về người và vật chất, việc đánh giá, nhận xét đúng mức sau cuộc chơi sẽ tạo được tình cảm, gây ấn tượng trong mỗi học sinh Nếu giáo viên điều khiển chỉ đánh giá không đúng sẽ tạo nên sự buồn chán thậm chí gây mất đoàn kết trong học sinh Do đó phải biết động viên, khích lệ các
em để những em thắng cuộc không kiêu căng, tự
Trang 7mãn, càng phấn khởi và cố gắng hơn, tạo khối đoàn kết, hợp lực cùng tập thể tạo nên chiến thắng.
Ngược lại, các em thua cuộc vẫn vui, tự rút kinhnghiệm để học tập bạn bè, quyết tâm phấn đấu giành kết quả tốt hơn trong những lần chơi sau
D MỘT SỐ TRÒ CHƠI MINH HOẠ:
1 Trò chơi: "Tìm người chỉ huy":
* Mục tiêu:
+ Rèn luyện kỹ năng quan sát nhanh, nhạy
+ Rèn luyện khả năng vận động, thay đổi các động tác cơ thể nhanh nhẹn, khéo léo
+ Giúp học sinh thư giãn vui vẻ
- Điều kiện phương tiện
+ Khoảng không gian đủ rộng
+ Một số bài hát tập thể
* Cách chơi:
Học sinh đứng thành một vòng tròn một em tình nguyện đi tìm "Người chỉ huy" Giáo viên điều khiển đề nghị em đó ra ngoài vòng tròn quay mặc đi hướng khác Sau đó mời một em khác trong vòng tròn làm
"Người chỉ huy" các em còn lại vừa hát vừa làm theo các điệu bộ của người chỉ huy (ví dụ: vỗ tay, chống gối, vỗ tay sau lưng ) Sau đó mời các em có nhiệm vụ đi tìm người chỉ huy trở lại vòng tròn Nếu người chỉ huy điều khiển không khéo léo và bị phát hiện thì phải ra khỏi vòng tròn để đóng vai người đi tìm người chỉ huy, giáo viên mời một em làm người chỉ huy mới và trò chơi cứ tiếp tục
2 Trò chơi "Thăng bằng" lớp 4:
* Mục tiêu: Rèn luyện tính khéo léo, khả năng
giữ thăng bằng, phát triển sức mạnh chân
* Chuẩn bị: Trên sân tập, vẽ 4-5 vòng tròn có
đường kính 1-1,2m, tập hợp học sinh lớp thành 2-4 hàng dọc, sau đó chia thành các cặp quay mặt vào nhau tạo thành từng cặp nam với nam, nữ với nữ
Từng đội đứng vào giữa vòng tròn co một chân, lòng một tay đưa ra sau nắm lấy cổ chân mình, tay còn lại nắm lấy tay bạn và giữ thăng bằng
* Cách chơi: Khi có lệnh của giáo viên, từng đội một các em để tay co, kéo, đẩy nhau, sao cho "đối phương" bật ra khỏi vòng hoặc không giữ được thăng bằng phải rời tay nắm cổ chân hoặc để chân co,
chạm đất cũng coi như thua Từng đội chơi với nhau 3
Trang 8hoặc 5 lần, ai thắng 2 hoặc 3 là thắng Sau đó chọn lọc lần để thi đấu vô địch lớp.
* Chú ý: Chọn từng cặp chơi có cùng tầm vóc
3 Trò chơi "Chạy nhanh theo số" lớp 5.
* Mục tiêu: Rèn phản xạ, kỷ năng chạy và phát
* Cách chơi: Khi giáo viên gọi số nào đó (ví dụ
số 3) thì số đó (số 3) của 2 đội nhanh chóng tách khỏi hàng chạy nhanh về trước vòng qua cờ về đích,
ai về trước không phạm quy người đó thắng, đội đó được 1 điểm Trò chơi cứ tiếp tục như vậy với các số khác nhau cho đến hết, đội nào được nhiều
điểm nhất đội đó thắng cuộc
* Những trường hợp phạm qui.
- Không chạy vòng qua cờ
- Không chú ý lắng nghe khi giáo viên đã gọi đến số của mình nên đã bỏ lượt chạy
Đ KẾT THÚC VẤN ĐỀ:
Khi chưa áp dụng các kinh nghiệm trên bản thân tôithấy khi vào giờ dạy thể dục tiết học học sinh thụ động, chậm chạp trong mọi hoạt động, đại đa số các em học sinh nữ không tham gia vào các hoạt độngtrò chơi cũng như các hoạt động khác
Khi tôi tiến hành thực hiện các phương pháp trên,qua từng tiết học, tôi thấy các em mạnh dạn hơn, linhhoạt và tham gia các trò chơi tích cực hơn
Qua thăm dò ý kiến của các em thì có 100% học sinh tích giờ học thể dục mà nhất là hoạt động trò chơi Qua hoạt động trò chơi các em tham gia rất nhiệt
tình đầy hưng phấn và thể hiện rõ "Học mà chơi, chơi mà học".
Trang 9Qua giờ học thể dục tôi nhận thấy các em gần nhau hơn, tình đoàn kết, tình đồng đội gắn bó hơn.
Qua trò chơi giúp các em hưng phấn hơn để học những giờ học tiếp theo
Trò chơi giúp cho cơ thể học sinh phát triển cân đối, hài hoà, phát triển các tố chất khéo léo, nhanh nhẹn, chính xác Trò chơi còn góp phần phát triển trí tuệ, vì trò chơi luôn đòi hỏi sự thông minh, sáng tạo, sự mới mẻ, làm cho tâm hồn các em phát triển lành mạnh, góp phần làm cho tiết học diễn ra nhẹ nhàng và hiệu quả
G BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
- Tổ chức trò chơi phù hợp với từng nội dung, yêu cầu của bài học
- Xây dựng được phong trào thi đua trong lớp học
- Rèn luyện tính nhanh nhẹn, hoạt bát, tinh thần đoàn kết, rèn luyện sức khoẻ, khả năng nghe và thựchiện trò chơi
- Tạo không khí vui vẻ, thư giãn để học tập và sinh hoạt
- Đối với giáo viên: Phải đầu tư thời gian, sưu
tầm, nội dung trò chơi và tổ chức trò chơi cho hợp lí
- Kiên trì, bền bỉ tổ chức các hoạt động, trò chơi thì mới phát huy được tính tích cực hoạt động vui chơi hoà nhịp với lớp học cho từng học sinh
- Đối với cán sự lớp: Việc điều khiển theo tổ, nhóm phải nhanh nhẹn, tháo vát hơn, vai trò của cán bộ lớp phải được phát huy
Bình Chánh, ngày tháng 01 năm 2008
NGƯỜI VIẾT
Phan Văn Cẩn
Trang 10II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
Vậy làm thế nào để học sinh say mê và hứng thú khi học Tiếng Việt Trong quá trình giảng dạy
nhiều năm ở lớp 1 tôi đã áp dụng một số trò chơi
những bài tập vui nhẹ nhàng để học sinh "Học vui - Vui học", "Học mà chơi - Chơi mà học" một cách hứng
thú và bổ ích
Trong phạm vi bài viết tôi xin giới thiệu một số trò chơi ở lớp 1, góp phần đổi mới phương pháp dạy học Nêu cao hiệu quả trong giờ học Tiếng Việt lớp 1
III MỘT SỐ TRÒ CHƠI - BÀI TẬP ÁP DỤNG TRONG GIẢNG DẠY TIẾNG VIỆT 1:
Tiết học vần: Bài tập của bài 58 inh ênh
1 Nối nhanh các từ thích hợp:
Trang 11Chuẩn bị bút để thực hiện bài tập Có thể mờimột bạn làm trọng tài để đánh giá kết quả và cho điểm (Nối mỗi từ đúng được 3 điểm).
b Cách tiến hành:
Đọc những từ ở cột A và cột B rồi dùng bút nối những từ thích hợp với nhau trong khoảng thời gian nhanh nhất
Đánh giá kết quả để xác định số điểm của từngngười Ai nhiều điểm nhất là người thắng cuộc Hai người có số điểm bằng nhau thì phần thắng cuộc về người thực hiện nhanh nhất
2 Ai ghép tiếng giỏi:
a Chuẩn bị:
Bảng cài lớn - thẻ chữ
Chữ ghi: e v e b
Dấu thanh: / , \ , ? , ~,
b Cách tiến hành:
- Chia lớp thành 2 đội chơi, mỗi đội mang một sắc cờ
- GV cài các thẻ chữ lên bảng cài của lớp
- GV yêu cầu dùng các chữ và dấu thanh vừa đọc ghép thành tiếng rồi ghi tiếng đó vào bảng con
- Học sinh ghép tiếng và viết vào bảng con
- Giáo viên tính điểm cho các đội
- Thi đội nào ghép được nhiều tiếng nhất thắng cuộc
3 Chữ gì đây:
a Chuẩn bị: Câu hát dẫn vào trò chơi.
Theo chân rồng rắn lên mây
Thử tài suy luận đoán ra chữ gì?
Câu đố 1: Nét tròn em đọc chữ o.
Khuyết đi một nữa sẽ cho chữ gì?
Câu đố 2: Không dấu trời rét nằm cong
Thêm huyền bay cả trên đồng quê ta
Cỏ hỏi xanh tươi mượt mà
Trâu bò vui gặp nhẩn nha từng đàn
b Cách tiến hành:
Chia lớp làm 3 đôi mỗi đội mang một sắc cờ xanh,vàng, đỏ
Trang 12Cả lớp đồng thanh câu hát dẫn vào trò chơi: "Theo chân đây chữ gì?".
GV đọc từng câu đố - HS đọc đồng thanh 2 lần
HS suy nghĩ, bàn bạc theo nhóm, ghi kết quả vào bảng con
Theo lệnh GV các em giơ tấm bảng
GV cho các tổ chấm bài của nhau
Đáp án: Câu 1: c
Câu 2: co, cò, cỏ
Cách chấm:
- 1 HS giải đúng : Đội được 1 điểm
- 1 HS giải sau : Đội bị trừ 1 điểm
Đội nào nhiều điểm nhất là đội đó thắng cuộc
4 Hai người đi bằng ba chân viết chữ.
a Mục đích: Rèn luyện năng lực tìm tiếng mới
có vần ăc, âc
+ Bồi dưỡng tinh thần hợp tác trong công việc
b Luật chơi:
Tìm được tiếng mới có vần ăc, âc
Ghi được chữ đó lên bảng lớp đúng, nhanh, đẹp Người viết bị buộc một chân trái với chân phải của một người dẫn đường Hai người phải thống nhất nhau để làm sao đi nhanh, không té Tay trái người dẫn dường cầm theo cây cờ của đội Mỗi cặp như vậy chỉ được viết một tiếng, một từ Sau đó quay về đội, trao cờ cho cặp thứ 2 lên viết
c Các tiến hành:
Chia lớp làm 3 đội, mỗi đội một sắc từ (vàng, xanh, đỏ) , GV yêu cầu cuộc chơi: Viết các tiếng có vần ăc, âc, các đội lần lượt lên viết
Cuối giờ, GV đánh giá kết quả, cho điểm các
nhóm, nhóm nào nhiều điểm nhất thắng cuộc
5 Lò cò viết chữ:
a Yêu cầu: Rèn luyện năng lực tìm tiếng mới.
- Bồi dưỡng tinh thần hợp tác trong công việc
b Chuẩn bị: Cờ hiệu: 3 que sạch ngậm vào
miệng, 6 khăn bịt mắt, 6 dây treo chân lên vai
c Luật chơi:
Tìm tiếng mới có vần vừa học
Ghi được chữ có vần đã học lên bảng đúng,
nhanh, đẹp, người viết bị buộc một chân treo lên vai, chỉ nhảy lò cò một chân, người viết được dựa vào