SKKN LOI CHINH TA CUA HS LOP 5TRINH

Với giáo viên: Thực hiện đúng quy trình dạy học; vận dụng linh hoạt, đa dạng các phương pháp, hình thức, biện pháp dạy học phù hợp, nhất là dạy học theo nhóm học sinh; sử dụng các phương[r]

MỤC LỤC

Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Lời cảm ơn

Mục lục 1

PHẦN MỞ ĐẦU 1 Lí do chọn đề tài 3

2 Mục đích nghiên cứu 4

3 Lịch sử vấn đề nghiên cứu 4

4 Phương pháp nghiên cứu 5

5 Giả thuyết khoa học 6

PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ VIỆC DẠY HỌC PHÂN MÔN TẬP VIẾT LỚP 2 1.1 Vị trí, vai trò, nhiệm vụ môn Tập viết ở Tiểu học 7

1.1.1 Vị trí, vai trò môn Tập viết 7

1.1.2 Nhiệm vụ của môn Tập viết 8

1.2 Cơ sở khoa học của dạy Tập viết 8

1.2.1 Cơ sở tâm sinh lý của dạy Tập viết 8

1.2.2 Cơ sở ngôn ngữ học của dạy Tập viết 9

1.3 Đặc điểm mẫu chữ hiện hành 10

1.4 Yêu cầu cần đạt kĩ năng viết trong môn Tập viết 12

CHƯƠNG 2: MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÚP HỌC SINH VIẾT ĐẸP Ở PHÂN MÔN TẬP VIẾT LỚP 2 2.1 Tuân thủ quy trình dạy học 13

2.2 Dạy học theo nhóm trình độ HS 13

2.3 Tăng cường biện pháp rèn nếp chữ sạch, đẹp 15

2.4 Phân bố thời gian dạy học hợp lý 15

2.5 Nâng cao thẩm mỹ cho đồ dùng dạy học 16

2.6 Biện pháp tích hợp trong dạy và học Tập viết 16

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG VÀ KẾT QUẢ DẠY HỌC TẬP VIẾT LỚP 2 Ở

TRƯỜNG TH – THCS GÁO GIỒNG NĂM HỌC 2011-2012

3.1 Thực trạng dạy học Tập viết lớp 2 ở trường TH – THCS Gáo Giồng năm học

2011-2012 17

3.2 Thiết kế nghiên cứu 18

3.3 Quy trình nghiên cứu 19

3.4 Đo lường và thu thập dữ liệu 19

3.5 Phân tích dữ liệu và bàn luận kết quả 23

3.6 Bài học kinh nghiệm 26

PHẦN KẾT LUẬN 28

TÀI LIỆU THAM KHẢO 30

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Chữ viết ra đời đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử văn minhloài người Nó góp phần quan trọng vào việc phục vụ nhu cầu giao lưu văn hóa, tìnhcảm, truyền đạt kinh nghiệm, tri thức của con người Nhưng để cho người khác cóthể hiểu được những gì mình viết, đòi hỏi người viết phải viết đúng, rõ ràng và viếtđẹp Nếu viết xấu, viết sai thì sẽ gây khó khăn cho người đọc, thậm chí cả ngườiviết cũng khó có thể đọc được

Một trong những mục tiêu quan trọng của Tiếng Việt ở Tiểu học là rèn luyệncho học sinh các kỹ năng nghe, nói, đọc, viết Trong đó kỹ năng viết là kỹ năng rấtquan trọng đòi hỏi phải có sự rèn luyện công phu, tỉ mỉ Kỹ năng viết được rènluyện chủ yếu qua phân môn Tập viết và Chính tả Ở giai đoạn đầu của bậc Tiểuhọc rèn luyện qua môn Tập viết là rất quan trọng

Tập viết là một trong những phân môn có vị trí rất quan trọng của Tiếng Việt.Đây được xem là môn học mở đầu cho quá trình học tập của học sinh Nó có quan

hệ đến toàn bộ quá trình học tập, giao tiếp của học sinh

Trên thực tế, nhiều giáo viên và học sinh rất chăm lo rèn luyện chữ viết đểkhông chỉ viết đúng mà còn viết đẹp Bên cạnh đó, số học sinh viết sai, viết xấu,viết chưa đúng hình dáng, kích thước chữ quy định vẫn còn tồn tại ở hầu hết cáctrường tiểu học

Thực tế tại trường TH – THCS Gáo Giồng chất lượng giảng dạy môn tập viếtchưa cao, chữ viết của học sinh hiện nay còn xấu và thiếu chính xác Các em cònviết sai, viết quá chậm hay có những học sinh viết tốt, nhanh, làm tính giỏi nhưngviết quá xấu, trình bày không sạch sẽ, rõ ràng Điều đó ảnh hưởng không nhỏ đếnchất lượng học Tiếng Việt nói riêng và các môn học khác nói chung Bên cạnh đó,chữ viết của khá nhiều giáo viên chưa đúng quy định cũng ảnh hưởng rất nhiều đếnviệc rèn chữ viết của học sinh

Để khắc phục tình trạng trên, tôi nghiên cứu chọn đề tài: “Giải pháp giúp học sinh viết đẹp ở phân môn Tập viết lớp 2” thông qua tìm hiểu, nắm vững nội dung

chương trình và biện pháp dạy học Tập viết lớp 2 Từ đó đi sâu tìm hiểu và nghiêncứu đưa ra những giải pháp dạy học thích hợp, tổ chức cho HS thực hành theo cácgiải pháp đã đề ra giúp học sinh rèn luyện chữ viết và viết đẹp Việc làm này có tácdụng giúp cho học sinh nắm được hình dáng, kích thước mẫu chữ quy định giúp các

em viết đều, viết đẹp các con chữ góp phần rèn luyện cho các em tính cẩn thận, tinhthần kỷ luật và óc thẩm mỹ Như cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã từng nói: “Chữviết cũng là một biểu hiện của nết người” Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩnthận, viết đẹp là góp phần rèn luyện cho các em tính cẩn thận, lòng tự trọng đối vớimình cũng như đối với thầy và bạn đọc bài của mình

2 Mục đích nghiên cứu

Việc nghiên cứu đề tài này nhằm nắm vững nội dung chương trình và biệnpháp dạy học Tập viết lớp 2, từ đó đi sâu tìm hiểu và nghiên cứu đưa ra những giảipháp dạy học thích hợp tổ chức cho HS thực hành theo các giải pháp đã đề ra giúpgiáo viên rèn luyện cho học sinh lớp 2 viết đúng, viết đẹp và viết nhanh đặc biệt làcác chữ hoa Góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Tập viết nói riêng và mônTiếng Việt nói chung

3 Lịch sử vấn đề nghiên cứu

Liên quan đến vấn đề này đã có nhiều công trình nghiên cứu, khi thực hiện đềtài này tôi đã tìm hiểu, nghiên cứu các tài liệu sau:

3.1 Lê A (2003), Chữ viết và dạy chữ viết ở trường Tiểu học, Nhà xuất bản Đại

Học Sư Phạm Tài liệu gồm hai phần

3.2 Lê A – Đỗ Xuân Thảo – Trịnh Đức Minh (1998), Dạy Tập viết ở trường Tiểu học, Nhà xuất bản Giáo Dục Nội dung tài liệu này gồm hai chương.

3.3 Nguyễn Văn Bản (Chủ biên) – Lê Thanh Diện – Phạm Thị Sâm (2004), Bài giảng phương pháp dạy học Tiếng Việt ở Tiểu học Tài liệu này gồm hai chương.

3.4 Bộ Giáo Dục và Đào tạo (2003), Tài liệu tập huấn giảng viên cốt cán cấp tỉnh dạy chương trình SGK lớp 2 môn Tiếng Việt, Hà Nội

3.5 Nguyễn Minh Thuyết (chủ biên) Trần Mạnh Hưởng – Lê Phương Nga

-Trần Hồng Tuý (2003), Sách Giáo Viên Tiếng Việt 2, tập 1, Nhà xuất bản Giáo Dục Sách gồm 2 phần.

3.6 Nguyễn Trí – Lê A – Lê Phương Nga (1999), Phương Pháp dạy học Tiếng Việt, tập 2, Giáo trình đào tạo giáo viên tiểu học hệ CĐSP và sư phạm 12 + 2, Nhà

2000 của những tài liệu trên chỉ mang tính khái quát chứ chưa trình bày cụ thể, chitiết Về các giải pháp dạy học mơn Tập viết 2 theo chương trình mới thì các tài liệuchưa quan tâm nghiên cứu sâu Chính vì thế việc tìm hiểu và nghiên cứu đưa ranhững giải pháp dạy học thích hợp tổ chức cho HS thực hành theo các giải pháp đã

đề ra giúp giáo viên rèn luyện cho học sinh lớp 2 viết đúng, viết đẹp và viết nhanh

là vấn đề cần thiết

4 Phương pháp nghiên cứu

4.1 Nhĩm phương pháp nghiên cứu lí thuyết

Dùng để tìm hiểu, nghiên cứu chương trình, tài liệu liên quan đến vấn đề này,tạo cơ sở lí thuyết thực hiện đề tài

4.2 Nhĩm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Nghiên cứu tài liệu, sách báo có liên quan

đến đề tài

- Phương pháp quan sát: Sử dụng phương pháp này để nghiên cứu, quan sát các

hoạt động dạy và học của giáo viên và học sinh

- Phương pháp đối thoại: Trực tiếp trò chuyện với học sinh để cập nhật những

thơng tin phản hồi từ học sinh cho phương pháp điều tra

- Phương pháp điều tra: Đây là phương pháp chủ đạo nhằm thu thập những số

liệu, hiện tượng từ đó phát hiện ra vấn đề cần giải quyết cĩ liên quan đến việcdạy và học Tập viết

- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động của học sinh: Được dùng để khảo

sát và đánh giá khả năng luyện viết của học sinh lớp 2 thơng qua các bài thực hành

và kiểm tra

- Phương pháp thống kê toán học: Sử dụng phương pháp này để xử lí các số liệu

đi đến kết luận phù hợp với giả thuyết khoa học

5 Giả thuyết khoa học

Nếu đề tài nghiên cứu thành cơng đề ra được những giải pháp dạy học hợp lýphù hợp với từng đối tượng học sinh cũng như điều kiện thực tiễn của nhà trường sẽgĩp phần nâng cao chất lượng học tập bộ mơn Tập viết nĩi riêng và mơn Tiếng Việtnĩi chung ở lớp 2/1

PHẦN NỘI DUNG

Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ VIỆC DẠY HỌC PHÂN MÔN

TẬP VIẾT LỚP 21.1 Vị trí, vai trò, nhiệm vụ của môn Tập viết ở Tiểu học

1.1.1 Vị trí, vai trò của môn Tập viết

Tập viết là môn học mở đầu cho quá trình học tập, nhằm rèn luyện cho họcsinh một trong những kĩ năng quan trọng trong việc học Tiếng Việt ở nhà trường: kĩnăng viết chữ Chữ viết của học sinh có ảnh hưởng đến chất lượng học tập của tất cảcác môn học khác Tập viết giúp cho học sinh rèn luyện năng lực viết thạo Do đóTập viết có quan hệ mật thiết với toàn bộ quá trình học tập của học sinh, ảnh hưởngđến chất lượng học tập của các em

Chính vì có vai trò quan trọng như thế nên trong quá trình dạy học nói chung

và dạy Tập viết nói riêng, người dạy cần giúp cho học sinh hoàn thành tốt nhữngyêu cầu rèn luyện chữ viết, đảm bảo cho học sinh học tập tốt các môn học khác.Học sinh không chỉ viết đúng mà phải viết đẹp Đặc biệt với mẫu chữ viết hoa hiệnhành được dạy trong chương trình Tập viết 2

Môn Tập viết lớp 2 không chỉ có vai trò quan trọng trong chương trình dạy họclớp 2 mà còn có ý nghĩa quan trọng trong dạy học Tập viết ở Tiểu học Nó còn ảnhhưởng sâu sắc đến việc dạy học các môn học khác ở lớp 2 Nó không chỉ giúp họcsinh rèn luyện viết chữ hoa chuẩn bị cho học Tập viết ở lớp 3, củng cố nâng cao kĩnăng viết đã học ở lớp 1 mà còn giúp học sinh ứng dụng thiết thực vào việc học cácmôn học khác trong chương trình

Ví dụ: Tiết chính tả ở tuần 28, Tiếng Việt 2, tập 2, trang 89: “Nghe - viết: Cây dừa Phân biệt s/x, in/inh Viết hoa tên riêng”

Hay ở lớp 4 học sinh sẽ học về quy tắc viết hoa tên người, tên địa lí Việt Namnhư: bài Luyện từ và câu “Cách viết tên người, tên địa lí Việt Nam”, tuần 7, TiếngViệt 4, tập 1

Nếu không được trang bị sẵn kĩ năng viết chữ hoa học sinh sẽ gặp khó khăn rấtnhiều khi học các môn học khác và quan trọng hơn nữa là không thể viết chữ đúng

và đẹp được

Như vậy có thể thấy rõ vai trò của môn Tập viết nói chung và Tập viết 2 nóiriêng là rất quan trọng trong việc dạy và học nói chung

1.1.2 Nhiệm vụ của môn Tập viết

Phân môn Tập viết ở Tiểu học có những nhiệm vụ chủ yếu sau:

Rèn kĩ năng viết chữ cho học sinh Chương trình chú trọng dạy cho học sinhviết đúng hình dáng, kích thước các chữ viết thường và chữ viết hoa, chủ yếu là cỡvừa; thao tác đưa bút đúng quy trình viết; biết nối các chữ hoa và chữ thường trongmột tiếng

Kết hợp dạy kĩ thuật viết chữ với dạy học vần và rèn luyện chính tả, mở rộngvốn từ, rèn luyện tư duy cho học sinh

Góp phần rèn luyện cho học sinh những phẩm chất tốt như: tính cẩn thận, kỷluật, óc thẩm mỹ, ý thức tự trọng và tôn trọng người khác

Trong đó nhiệm vụ quan trọng, chủ yếu của việc dạy Tập viết 2 là:

Giúp học sinh biết viết chữ hoa cỡ vừa, cỡ nhỏ, viết đúng đều nét tiếng, từ,câu Viết các chữ hoa theo đúng các quy định về hình dáng, kích thước, thao tácviết,…

Tiếp tục luyện viết các chữ viết thường và luyện nối nét chữ từ chữ hoa sangchữ thường

1.2 Cơ sở khoa học của dạy tập viết

1.2.1 Cơ sở tâm sinh lý của việc dạy Tập viết

Đặc điểm tâm sinh lý có ảnh hưởng nhiều đến việc dạy Tập viết:

Học sinh Tiểu học chưa có sự phát triển cơ thể đầy đủ Độ cong của xươngsống (ở các xương cổ, lưng, ngực) đang được hoàn thiện dần Do đó học sinh dễmắc các bệnh cong, vẹo cột sống, gù lưng … nếu bàn ghế ngồi của các em khôngđúng tầm cao

Bộ xương đang ở giai đoạn cốt hóa, do đó học sinh gặp nhiều khó khăn khinắm kỹ thuật viết Bàn tay trẻ chóng mỏi, nó không thể viết nhanh và quá lâu Vì

vậy, nên giao cho học sinh những bài tập vừa phải để các em tập viết, phù hợp vớiđặc điểm trên.

Các cơ bắp và dây chằng phát triển nhanh chóng Do đó trẻ khó thực hiện cácđộng tác tỉ mỉ đòi hỏi tính chính xác như việc viết các con chữ

Từ các đặc điểm trên, khi dạy Tập viết, nhà trường và giáo viên cần chú ý cácđiều kiện tối thiểu để học sinh viết đúng quy định như: ánh sáng phòng học vừa đủ,bàn ghế đúng quy định, vừa tầm với học sinh, các học phẩm dùng cho việc học tâpphải đầy đủ, giáo viên phải hướng dẫn tỉ mỉ từ cách ngồi viết đến cách viết chữ…Trong giờ Tập viết giáo viên cần chú ý thực hiện đúng quy trình dạy kĩ năng viếtqua hai giai đoạn: giai đoạn xây dựng và hình thành biểu tượng về chữ viết và giaiđoạn củng cố, hoàn thiện biểu tượng về chữ viết thông qua các hình thức luyện tậpviết chữ Vận dụng hai giai đoạn trên vào môn Tập viết, giáo viên cần chú ý babước quan trọng và chủ yếu của tiết học: giải thích cách viết chữ, học sinh tập viếtthử và học sinh luyện viết chữ Để đảm bảo thực hiện tốt các bước này, trong dạyhọc Tập viết, người dạy cần thực hiện đúng quy trình dạy học và tạo điều kiện dạyhọc đúng cơ sở khoa học

Đặc biệt với dạy chữ viết ở lớp 2, học sinh bắt đầu học viết chính thức chữ viếthoa với nhiều nét cách điệu đòi hỏi sự khéo léo, tỉ mỉ cao Vì thế trong dạy họcngười dạy cần lưu ý hướng dẫn tỉ mỉ từng thao tác cho học sinh theo từng giai đoạn:

từ hình thành biểu tượng về mẫu chữ đến luyện tập hoàn thiện biểu tượng và rènluyện kĩ năng viết Để làm được điều đó, giáo viên cần thực hiện tốt các hoạt độngtrong giờ dạy ở từng bước như: hướng dẫn học sinh viết chữ hoa, hướng dẫn họcsinh viết ứng dụng, nhất là bước hướng dẫn học sinh viết vào vở Tập viết,…Giáoviên phải quan tâm chăm sóc, giúp đỡ từng học sinh, uốn nắn tư thế ngồi viết vàcách viết chữ cho các em Mặt khác, do đặc điểm tâm sinh lí của trẻ phát triển tùythuộc vào điều kiện sống, tình hình sức khỏe, khả năng và trí tuệ nên mỗi em cónăng lực khác nhau Khi giao nhiệm vụ cho các em cần phải đảm bảo sao cho phùhợp với từng nhóm đối tượng, chú ý quan tâm giúp đỡ nhiều đối với những em cónăng lực yếu hơn

1.2.2 Cơ sở ngôn ngữ học của việc dạy Tập viết

Đặc điểm cấu tạo các chữ viết Tiếng Việt là một cơ sở quan trọng để xây dựngphuơng pháp, biện pháp dạy Tập viết.

Chữ viết Tiếng Việt được khu biệt theo 2 nét cơ bản: nét thẳng và nét cong.Nét thẳng gồm có nét ngang, nét xiên và nét sổ Nét cong gồm nét cong kín và nétcong hở Phối hợp hai nét cơ bản trên thành các loại nét phức tạp hơn như nét móc,nét khuyết Người ta chia chữ cái Tiếng Việt thành từng nhóm đồng dạng, từ đó xâydựng nên hệ thống bài tập viết các con chữ Các chữ cái Tiếng Việt chia thành cácnhóm sau:

Nhóm chữ bắt đầu bằng nét cong: c, o, ô, ơ, x, a, ă, â, d, đ, q, g

có 1 nét là nét phối hợp giữ nét xiên, nét thắt và nét cong hở trái Chương trình Tậpviết 2 không dạy chữ viết hoa theo nhóm chữ mà sắp xếp theo thứ tự mẫu chữ quốcngữ Khi dạy học, giáo viên cần nắm được đặc điểm này để có sự giúp đỡ hướngdẫn học sinh khi các em gặp khó khăn

1.3 Đặc điểm mẫu chữ hiện hành

Để ghi âm Tiếng Việt chữ quốc ngữ sử dụng 29 chữ cái (a, ă, â, b, c, d, đ, e, ê,

g, h, i, k, l, m, n, o, ô, ơ, p, q, r, s, t, u, ư, v, x, y); 10 tổ hợp tập chữ cái ghi phụ âm(ch, gh, gi, kh, ng, ngh, nh, ph, th, tr) và 5 dấu thanh (huyền, hỏi, ngã, sắc, nặng) đểghi thanh điệu

Mẫu chữ hiện hành, dạy theo chương trình Tiểu học mới được ban hành kèmtheo Quyết định số 31/2002/QDBGD&ĐT ngày 14/6/2002 của Bộ Trưởng Bộ Giáodục và Đào tạo Mẫu chữ dạy trong chương trình mới được thiết kế đảm bảo cácnguyên tắc sau:

Khu biệt hình dáng, kích cỡ giữa các chữ, tránh lẫn lộn với nhau và phải nằmtrong cùng một hệ thống (tính khoa học, tính hệ thống).

Chữ dễ viết, viết được liền mạch, giúp học sinh có thể viết nhanh, đều (tính

Khi dạy học Tập viết người giáo viên cần chú ý các đặc điểm chính của mẫuchữ hiện hành sau:

Ngoài 29 chữ cái viết hoa theo kiểu 1, bảng mẫu chữ còn cung cấp thêm 5 mẫuchữ cái viết hoa theo kiểu 2 (A, M, N, Q, V) để sau khi học xong, học sinh có quyềnlựa chọn và sử dụng

Mẫu chữ được thể hiện ở 4 dạng: chữ viết đứng, nét đều; chữ viết đứng, nétthanh, nét đậm; chữ viết nghiêng 150, nét đều; chữ viết nghiêng, nét thanh, nét đậm.Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trong từng trường Tiểu học, học sinhviết chữ theo dạng chữ viết đứng, nét đều là nét chủ yếu Ở những nơi có điều kiệnthuận lợi, giáo viên có thể dạy hoặc giới thiệu thêm cách viết chữ theo các dạng chữviết nghiêng, nét thanh, nét đậm

Hầu hết các chữ hoa đều có chiều cao 2,5 đơn vị, riêng hai chữ cái y và g cao 4đơn vị Để giúp cho học sinh Tiểu học viết chữ đều nhau, vở tập viết của các emđược kẻ thành những dòng viết và dòng kẻ li Mỗi dòng viết có khoảng cách 1 cmđược chia thành 4 dòng kẻ li (mỗi dòng kẻ li có khoảng cách 0,25 cm)

Mỗi chữ cái viết hoa thường có nét cong, nét lượn tạo dáng thẩm mỹ, đảm bảocách viết liền nét, hạn chế số lần nhấc bút So với chữ cái viết thường, các nét cơbản của chữ cái viết thường có biến điệu

Như vậy có thể thấy mẫu chữ hiện hành theo chương trình Tập viết mới đượcthiết kế trên cơ sở tạo điều kiện thuận lợi cho người viết có thể học tập dễ dàng, cótính giáo dục cao, phù hợp với nhận thức của học sinh

1.4 Yêu cầu cần đạt kĩ năng viết trong môn Tập viết

Kĩ năng viết là một trong 4 kĩ năng quan trọng cần đạt trong dạy Tiếng Việt.Trong dạy học Tập viết, ở từng lớp giáo viên cần giúp học sinh đạt những yêu cầuluyện viết nhất định Những yêu cầu tập viết này được thể hiện cụ thể như sau:Lớp 1: Tập viết đúng tư thế, hợp vệ sinh; viết các chữ cỡ vừa và nhỏ; tập ghidấu thanh đúng vị trí, làm quen với chữ hoa cỡ lớn và cỡ vừa theo mẫu chữ quyđịnh; tập viết các số đã học

Lớp 2: Rèn luyện kỹ năng viết chữ cho học sinh Viết các chữ theo đúng quyđịnh về hình dáng; kích cỡ (cỡ vừa và cỡ nhỏ); thao tác viết (đưa bút theo đúng quytrình viết), biết nối các chữ hoa với chữ thường trong một tiếng

Lớp 3: Luyện tập, củng cố kĩ năng viết các kiểu chữ thường và chữ hoa cỡ nhỏvới mức độ yêu cầu được nâng cao đúng và nhanh, thực hành viết ứng dụng nhằmbước đầu hoàn thiện kĩ năng viết chữ ở giai đoạn đầu của chương trình Tiểu học.Như vậy rõ ràng kĩ năng viết chữ trong Tập viết được nâng lên dần theo từnglớp phù hợp với trình độ học sinh Để đạt được những yêu cầu trên đòi hỏi phải có

sự rèn luyện thường xuyên và liên tục phù hợp với học sinh ở từng lớp Trong đó,trọng tâm nhất là việc rèn chữ viết ở lớp 2 Ở lớp 1, học sinh bắt đầu làm quen vớiviệc viết các con chữ nên chủ yếu rèn luyện viết các chữ viết thường Nhưng bắtđầu từ học kì 2 của lớp 1, các em bắt đầu được làm quen với chữ hoa qua các bài tập

tô để chuẩn bị cho học viết chính thức chữ hoa ở lớp 2 Sang lớp 2, các yêu cầu dạyhọc nâng cao hơn không chỉ viết đúng hình dáng chữ mà còn phải viết đúng thaotác, kĩ thuật lia bút, rê bút,…Đến lớp 3 các em không học thêm mẫu chữ mới mà chỉviết ôn luyện các mẫu chữ viết thường và viết hoa đã học ở lớp 1 và lớp 2 nhằmhoàn thiện kĩ năng cuối giai đoạn 1 của bậc tiểu học

Chương 2: MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÚP HỌC SINH VIẾT ĐẸP Ở PHÂN

MÔN TẬP VIẾT LỚP 2

Để góp phần nâng cao hiệu quả dạy học Tập viết, bên cạnh những phươngpháp dạy học Tập viết theo quy định của Bộ GD-ĐT, tôi có một số ý kiến đề xuấtxung quanh vấn đề dạy học Tập viết như sau:

2.1 Tuân thủ quy trình dạy học

Để có thể dạy tốt các môn học nói chung và môn Tập viết nói riêng, người

dạy cần phải nắm rõ và tuân thủ theo quy trình dạy học trong tất cả giờ dạy Quathực tế tìm hiểu tình hình dạy học Tập viết ở một số trường Tiểu học cho thấy trongcác giờ dạy bình thường trên lớp nhiều giáo viên đã không thực hiện đúng quy trìnhdạy học, thậm chí không dạy giờ Tập viết mà chỉ để các em tự luyện tập Điều nàyảnh hưởng nhiều đến kết quả luyện viết của học sinh Đặc biệt khi giáo viên chỉ dạy

sơ lược khâu hướng dẫn học sinh viết chữ hoa trong khi đây là nội dung mới mà họcsinh chỉ bắt đầu học ở lớp 2

Việc hướng dẫn học sinh học tuân thủ quy trình dạy học Tập viết, giáo viêncần chú ý:

Bám sát quy trình dạy học Tập viết 2, không bỏ bớt thao tác trong từng hoạtđộng

Đặc biệt coi trọng khâu hướng dẫn học sinh viết chữ hoa và viết tiếng, từ ứngdụng Chú ý kĩ thuật viết chữ hoa như viết liền nét, kĩ thuật lia bút, rê bút,…vàhướng dẫn học sinh viết nối nét từ chữ hoa sang chữ thường khi viết từ, câu ứngdụng

Cho học sinh luyện tập viết thử với nhiều hình thức khác nhau như: viết trênkhông trung, viết bảng con, bảng lớp, viết giấy nháp,…

2.2 Dạy học theo nhóm trình độ học sinh

Thực trạng dạy học Tập viết 2 cho thấy đa số giáo viên yêu cầu tất cả các đốitượng trong lớp thực hiện các yêu cầu như nhau trong tiết Tập viết Từ đó dẫn đến

hệ quả là học sinh viết đúng, đẹp, nhanh thì thừa thời gian, có những học sinh viết

ẩu, nhanh để hoàn thành bài, cũng có những em không viết hết bài hoặc không viếtđược gì Chính vì thế khi dạy Tập viết người dạy cần thực hiện dạy học cá thể hóa

học sinh Cụ thể là việc chia học sinh theo các nhóm trình độ để luyện tập theo yêucầu phù hợp với từng nhóm Có thể chia ra các nhóm dựa vào kĩ năng viết của các

em như: nhóm viết khá – tốt, nhóm viết trung bình, nhóm viết yếu và nhóm viếtkém,… Trên cơ sở sự phân chia này giáo viên có thể có những yêu cầu khác nhaukhi tổ chức cho các em viết vào vở tập viết

Biện pháp hướng dẫn học sinh khá, giỏi luyện viết:

+ Chủ yếu hướng dẫn học sinh viết trong khâu hướng dẫn chung

+ Yêu cầu học sinh tự viết đủ số chữ quy định

+ Giao thêm nhiệm vụ nếu thừa giờ (Có thể yêu cầu học sinh viết thêm mẫuchữ nghiêng hoặc luyện viết trên vở kẻ ô li,…)

Biện pháp hướng dẫn học sinh trung bình:

+ Viết đúng theo yêu cầu số dòng, số chữ trong vở Tập viết

+ Giáo viên lưu ý thêm nếu có học sinh viết chưa đúng quy trình, viết liềnmạch chưa tốt,…

Biện pháp hướng dẫn học sinh yếu:

+ Giảm số lượng dòng viết (tùy vào đặc điểm và trình độ học sinh)

+ Giáo viên tăng cường hướng dẫn học sinh về những điểm học sinh yếu như:chữ viết đúng quy trình, đúng hình dáng, cách nối liền nét giữa các con chữ,…

Biện pháp hướng dẫn học sinh cá biệt không viết được:

+ Đối với nhóm học sinh này, giáo viên cần phải lưu ý kèm cập thêm ngoài giờ

để nâng dần trình độ và có thể viết được

+ Đối với một vài học sinh cá biệt không viết được, giáo viên cần luyện tậpriêng với các nội dung cụ thể như viết các nét cơ bản, cách nối nét trong chữ, hướngdẫn điểm đặt bút, dừng bút,…

Ví dụ: Khi dạy bài “Chữ hoa: B” Yêu cầu luyện viết trong vở tập viết của học

sinh là: 1 dòng chữ “B” cỡ vừa, 2 dòng chữ “B” cỡ nhỏ; 1 dòng chữ “Bạn” cỡ vừa,

1 dòng chữ bạn cỡ nhỏ, 2 dòng câu ứng dụng cỡ nhỏ “Bạn bè sum họp”, yêu cầu

này có thể thực hiện cho nhóm học sinh viết trung bình Đối với học sinh viết khátốt, nếu các em viết nhanh hơn có thể yêu cầu viết thêm phần viết tự chọn (chữnghiêng) hoặc luyện viết trong vở ô li Riêng đối với học sinh viết yếu có thể yêu

cầu viết ít hơn: 1 dòng chữ “B” cỡ vừa, 1 dòng chữ “B” cỡ nhỏ, 1 dòng chữ “Bạn”

cỡ vừa, 1 dòng chữ “Bạn” cỡ nhỏ, 1 dòng “Bạn bè sum họp”

Những nội dung chưa hoàn thành trong tiết Tập viết, học sinh phải hoàn thành

ở nhà hoặc các tiết học trái buổi (đối với lớp học 2 buổi)

Việc sử dụng hình thức này trong dạy học có thể giúp giáo viên dễ dàng giúp

đỡ học sinh luyện tập hơn nhưng lại không làm ảnh hưởng đến chất lượng học tập.mặt khác khi sử dụng hình thức này, giáo viên có thể linh hoạt nâng cao các yêu cầukhi học sinh có sự tiến bộ Tuy nhiên để dạy tốt đòi hỏi giáo viên phải nắm rõ khảnăng của học sinh trong lớp mình và tổ chức lớp tốt

2.3 Tăng cường biện pháp rèn nếp chữ sạch, đẹp

Đây là biện pháp hiện nay cần lưu tâm thực hiện ở các trường vùng ven vàvùng sâu So với các trường chuẩn và các trường ở thành phố, thị xã, thị trấn thìtrình độ viết chữ và phong trào “vở sạch, chữ đẹp” ở các trường này còn khoảngcách khá xa Thực hiện rèn nếp chữ sạch đẹp, giáo viên cần lưu ý:

+ Yêu cầu học sinh viết đúng mẫu, trình bày sạch, đẹp trong tất cả các tập vởcủa các môn học

+ Có biện pháp kiểm tra, chấm điểm xếp loại thường xuyên

+ Có kế hoạch phụ đạo, luyện viết thường xuyên cho học sinh yếu kém

+ Thường xuyên sơ kết, tổng kết có khen thưởng để khích lệ học sinh

2.4 Phân bố thời gian dạy học hợp lí

Qua tìm hiểu thực trạng dạy học cho thấy việc phân bố thời gian không hợp lícũng làm ảnh hưởng nhiều đến việc luyện tập của học sinh Do đó dạy học khôngchỉ đảm bảo đúng quy trình mà còn phải phân bố thời gian hợp lí giữa các hoạtđộng, nhất là hoạt động học sinh viết vào vở Tập viết Có thể phân chia thời giantương đối giữa các hoạt động như sau: Ổn định lớp (1 phút); kiểm tra bài cũ (5phút); giới thiệu bài (1 phút); hướng dẫn viết chữ hoa (5 phút); hướng dẫn viết ứngdụng (5 phút); hướng dẫn học sinh viết vào vở Tập viết và chấm, nhận xét bài viết(15 phút); củng cố, dặn dò (3 phút) Ngoài ra giáo viên cần phân bố thời gian trongtoàn chương trình dạy học Những bài nào đơn giản học sinh có thể viết trong thờigian ngắn thì dành thời gian còn lại để hướng dẫn học sinh mẫu chữ ở bài tiếp theo