KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT LÀ KỸ NĂNG HỖN HỢP BAO GỒM CẢ KỸ NĂNG CỨNG, KỸ NĂNG MỀM

Trong sự phát triển của nền kinh tế thị trường ngày nay, ngày càng có nhiều khách hàng, đặc biệt là các doanh nghiệp nhờ tới sự tư vấn, hỗ trợ về mặt pháp lý từ các tổ chức, cá nhân hành nghề tư vấn pháp luật. Tư vấn pháp luật mang lại hiệu quả rất lớn, bởi tư vấn là một trong các biện pháp có ý nghĩa quan trọng trong đảm bảo an toàn pháp lý cho các giao dịch, đặc biệt là cho các hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp để ngăn ngừa hoặc giảm thiều rủi ro pháp lý. Để hoạt động tư vấn pháp luật đạt hiệu quả cao và có thể duy trì được thì đòi hỏi người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật bên cạnh kiến thức, chuyên môn về pháp luật tức kỹ năng cứng thì còn phải trau dồi, rèn luyện cho mình các kỹ năng mềm như kỹ năng sống, kỹ năng giao tiếp.... Như vậy, có thể nói hoạt động tư vấn pháp luật đòi hỏi ở người tư vấn pháp luật kỹ năng hỗn hợp bao gồm cả kỹ năng cứng và kỹ năng mềm.

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

TVPL

VBPL

Tư vấn pháp luật Văn bản pháp luật

HÀ NỘI - 2019

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU……… ……….1

NỘI DUNG 1

CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT 1

1 Khái niệm, đặc điểm và phân loại kỹ năng 1

1.1 Khái niệm và đặc điểm kỹ năng 1

1.2 Phân loại kỹ năng 2

2 Khái quát về kỹ năng tư vấn pháp luật 2

2.1 Khái niệm, đặc điểm của kỹ năng tư vấn pháp luật 2

2.2 Vai trò của kỹ năng trong hoạt động tư vấn pháp luật 3

2.3 Các kỹ năng cơ bản trong tư vấn pháp luật 3

CHƯƠNG II: KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT LÀ KỸ NĂNG HỖN HỢP BAO GỒM CẢ KỸ NĂNG CỨNG, KỸ NĂNG MỀM 3

1 Kỹ năng tư vấn pháp luật yêu cầu người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật phải có kỹ năng cứng 3

2 Kỹ năng tư vấn pháp luật yêu cầu người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật phải có cả kỹ năng mềm 5

2.1 Kỹ năng giao tiếp, ứng xử 5

2.2 Kỹ năng lắng nghe, ghi chép 6

2.3 Kỹ năng đặt câu hỏi 7

2.4 Một số kỹ năng mềm khác 8

CHƯƠNG III: VẬN DỤNG KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT BAO GỒM KỸ NĂNG CỨNG, KỸ NĂNG MỀM TRONG MỘT TÌNH HUỐNG CỤ THỂ 8

1 Nhận định tình huống 9

2 Vận dụng kỹ năng tư vấn pháp luật bao gồm kỹ năng cứng, kỹ năng mềm để giải quyết tình huống 9

KẾT LUẬN 10

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

PHỤ LỤC 12

MỞ ĐẦU

Trong sự phát triển của nền kinh tế thị trường ngày nay, ngày càng có nhiều khách hàng, đặc biệt là các doanh nghiệp nhờ tới sự tư vấn, hỗ trợ về mặt pháp

lý từ các tổ chức, cá nhân hành nghề tư vấn pháp luật Tư vấn pháp luật mang lại hiệu quả rất lớn, bởi tư vấn là một trong các biện pháp có ý nghĩa quan trọng trong đảm bảo an toàn pháp lý cho các giao dịch, đặc biệt là cho các hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp để ngăn ngừa hoặc giảm thiều rủi ro pháp lý Để hoạt động tư vấn pháp luật đạt hiệu quả cao và có thể duy trì được thì đòi hỏi người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật bên cạnh kiến thức, chuyên môn về pháp luật tức kỹ năng cứng thì còn phải trau dồi, rèn luyện cho mình các kỹ năng mềm như kỹ năng sống, kỹ năng giao tiếp Như vậy, có thể nói hoạt động tư vấn pháp luật đòi hỏi ở người tư vấn pháp luật kỹ năng hỗn hợp bao gồm cả kỹ năng cứng và kỹ năng mềm Xuất phát từ tầm quan trọng của hoạt động tư vấn pháp luật và các kỹ năng đối với hoạt động tư vấn pháp luật,

em xin được chọn đề bài số 05 cho bài tập lớn học kỳ: “Phân tích nhận định:

“Kỹ năng tư vấn pháp luật là kỹ năng hỗn hợp bao gồm cả kỹ năng cứng, kỹ năng mềm””.

NỘI DUNG CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT

1 Khái niệm, đặc điểm và phân loại kỹ năng

1.1 Khái niệm và đặc điểm kỹ năng

Về khái niệm, kỹ năng là năng lực thực hiện một hành động hoặc một hoạt động

nào đó bằng cách lựa chọn và vận dụng những tri thức, cách thức hành động… đúng đắn để đạt được mục đích đề ra

Về đặc điểm, kỹ năng bao gồm 03 đặc điểm chính sau: 1 Kỹ năng được hình thành khi chúng ta áp dụng kiến thức vào thực tiễn; 2 Kỹ năng học được do quá trình lặp đi lặp lại một hoặc một nhóm hành động nhất định nào đó; 3 Kỹ

năng luôn có chủ đích và định hướng rõ ràng

Như vậy, từ khái niệm và đặc điểm của kỹ năng có một điểm cần lưu ý là nhận

diện được kỹ năng có những điểm khác so với kiến thức, phản xạ và thói quen: + Đối với kiến thức: kỹ năng là hoạt động thuần thục trên nền tảng kiến thức; trong khi đó, kiến thức là biết, là hiểu nhưng chưa bao giờ làm, thậm chí khôn bao giờ làm

+ Đối với phản xạ: kỹ năng là phản ứng có ý thức hoàn toàn mang tính chủ động; trong khi đó, phản xạ là phản ứng của cơ thể với môi trường, nó mang tính thụ động

+ Đối với thói quen: kỹ năng được hình thành một cách có ý thức do quá trình luyện tập; trong khi đó, thói quen hầu hết được hình thành một cách vô thức và khó kiểm soát

1.2 Phân loại kỹ năng

Thứ nhất, kỹ năng cứng để chỉ trình độ, kiến thức hay bẳng cấp và chứng chỉ

chuyên môn Những kỹ năng cứng thường xuất hiện trên bản lý lịch – khả năng học vấn của bạn, kinh nghiệm và sự thành thạo về chuyên môn

Thứ hai, kỹ năng mềm là những kỹ năng thuộc về tính cách, xúc cảm của con

người, không mang tính chuyên môn và được sử dụng hàng ngày trong cuộc sống như: kỹ năng sống, giao tiếp, lãnh đạo, làm việc nhóm, quản lý thời gian

Thứ ba, kỹ năng hỗn hợp (kỹ năng làm việc) là kỹ năng đòi hỏi phải có sự kết

hợp các kỹ năng cứng và kỹ năng mềm trong giải quyết công việc mà mình đảm nhận

2 Khái quát về kỹ năng tư vấn pháp luật

2.1 Khái niệm, đặc điểm của kỹ năng tư vấn pháp luật

Về khái niệm, kỹ năng tư vấn pháp luật là khả năng của người thực hiện tư vấn

vận dụng kiến thức pháp luật, đạo đức xã hội và kinh nghiệm cuộc sống để tư vấn, hướng dẫn, giải đáp pháp luật, đưa ra lời khuyên hoặc cung cấp các dịch vụ pháp lý cho người được tư vấn để họ biết cách xử sự hoặc giải quyết những vấn

đề hoặc giải quyết những vấn đề vướng mắc về mặt pháp lý nhằm giúp họ thực hiện hoặc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình

Về đặc điểm, kỹ năng TVPL bao gồm 03 đặc điểm chính sau:

+ Thứ nhất, kỹ năng TVPL là loại kỹ năng gắn với một nghề nghiệp cụ thể nên

nó thuộc loại kỹ năng hỗn hợp tức bao gồm cả kỹ năng cứng và kỹ năng mềm + Thứ hai, kỹ năng TVPL gồm những kỹ năng được sử dụng đồng thời trong mỗi giai đoạn giải quyết vụ việc tư vấn, khó chuẩn khóa và không thể áp dụng một cách cứng nhắc mà phải áp dụng linh hoạt tùy thuộc vào vụ việc cụ thể + Thứ ba, kỹ năng TVPL được hình thành trong hình thành trong thời gian khá dài và thường xuyên bổ sung phát triển qua học tập, rèn luyện và đúc kết từ thực tiễn cuộc sống

2.2 Vai trò của kỹ năng trong hoạt động tư vấn pháp luật

Thứ nhất, kỹ năng TVPL giúp cho người hành nghề tư vấn có phong cách làm

việc mang tính chuyên nghiệp cao, thể hiện rõ năng lực, trình độ , chuyên môn của mình trước khách hàng và trước các đối tượng có liên quan khác

Thứ hai, kỹ năng TVPL giúp cho người tư vấn nâng cao năng suất, chất lượng

và hiệu quả trong công việc hạn chế được các sai sót trong công việc tư vấn

Thứ ba, kỹ năng TVPL giúp người tư vấn, tổ chức tư vấn thiết lập và duy trì

phát triển, mở rộng các mối quan hệ với khách hàng

2.3 Các kỹ năng cơ bản trong tư vấn pháp luật

Thứ nhất, kỹ năng hỗn hợp bao gồm: kỹ năng tiếp xúc khách hàng, tìm hiểu

yêu cầu tư vấn; kỹ năng đàm phán, soạn thảo, ký kết hợp đồng tư vấn; kỹ năng nghiên cứu hồ sơ, tìm kiếm khai thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc; kỹ năng xây dựng và hoàn thiện phương án tư vấn; kỹ năng tư vấn pháp luật bằng lời nói, văn bản; kỹ năng đại diện ngoài tố tụng

Thứ hai, kỹ năng cứng là trình độ, kiến thức hay bẳng cấp và chứng chỉ chuyên

môn trong lĩnh vực pháp lý của người thực hiện hoạt động TVPL

Thứ ba, kỹ năng mềm bao gồm: kỹ năng giao tiếp, ứng xử; kỹ năng lắng nghe,

ghi chép; kỹ năng đặt câu hỏi; kỹ năng làm việc nhóm; kỹ năng ra quyết định; kỹ năng thuyết phục Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng, kỹ năng mềm quyết định 75%

sự thành đạt

CHƯƠNG II: KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT LÀ KỸ NĂNG HỖN HỢP BAO GỒM CẢ KỸ NĂNG CỨNG, KỸ NĂNG MỀM

Như đã phân tích ở Chương I) trong các kỹ năng cơ bản của TVPL có bao gồm các kỹ năng hỗn hợp, trong đó có: kỹ năng tiếp xúc khách hàng, tìm hiểu yêu cầu

tư vấn; kỹ năng đàm phán, soạn thảo, ký kết hợp đồng tư vấn; kỹ năng nghiên cứu hồ sơ, tìm kiếm khai thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc; kỹ năng xây dựng và hoàn thiện phương án tư vấn; kỹ năng tư vấn pháp luật bằng lời nói, văn bản; kỹ năng đại diện ngoài tố tụng

Các kỹ năng trên khi thực hiện đòi hỏi người thực hiện hoạt động TVPL phải

có cả kỹ năng cứng và kỹ năng mềm

1 Kỹ năng tư vấn pháp luật yêu cầu người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật phải có kỹ năng cứng

Như đã phân tích kỹ năng cứng để chỉ trình độ, kiến thức hay bẳng cấp và chứng chỉ chuyên môn Những kỹ năng cứng thường xuất hiện trên bản lý lịch – khả năng học vấn của bạn, kinh nghiệm và sự thành thạo về chuyên môn Cụ thể đối với hoạt động TVPL kỹ năng cứng của người thực hiện hoạt động TVPL được thể hiện ở một số khía cạnh như sau:

Thứ nhất, khi người thực hiện hoạt động TVPL tiếp xúc khách hàng, tìm hiểu

yêu cầu tư vấn - giai đoạn đầu tiên của quá trình tư vấn thì kỹ năng cứng thể hiện

ở việc khi làm công tác chuẩn bị có một số công việc đòi hỏi ở người thực hiện hoạt động TVPL kỹ năng cứng như chuẩn bị thông tin, tài liệu liên quan đến

người thực hiện hoạt động TVPL, trên hồ sơ của người thực hiện hoạt động TVPL sẽ thể hiện kỹ năng cứng tức trình độ, kinh nghiệm, bằng cấp liên quan đến lĩnh vực pháp lý hay việc người thực hiện hoạt động TVPL tra cứu, cập nhập hiệu lực văn bản quy phạm pháp luật hay chuẩn bị bảng hỏi dự kiến đối với khách hàng, chuẩn bị các biểu mấu, hợp đồng dịch vụ pháp lý Đây đều là những công việc để thực hiện được thì đòi hỏi người thực hiện hoạt động TVPL có kiến thức chuyên môn, kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp lý thực hiện Bên cạnh đó,

kỹ năng cứng của người TVPL còn thể hiện khi họ tìm hiểu nội dung vụ việc, khi cần làm rõ yêu cầu của khách hàng trong vụ việc và khi xác định yêu cầu tư vấn của khách hàng đòi hỏi người thực hiện hoạt động TVPL cũng cần có kiến thức chuyên môn, kinh nghiệm pháp lý để có thể có thể nắm bắt được vụ việc và hiểu được bản chất trong yêu cầu tư vấn của khách hàng

Thứ hai, khi người thực hoạt động TVPL đàm phán, soạn thảo hay ký kết hợp

đồng tư vấn đòi hỏi người thực hiện hoạt động TVPL cũng cần có kỹ năng cứng

Cụ thể, khi người thực hiện hoạt động TVPL muốn soạn thảo một hợp đồng TVPL với khách hàng của mình thì cũng đòi hỏi họ phải có kiến thức và kinh nghiệm để đảm bảo các nội dung điều khoản trong hợp đồng như nội dung dịch

vụ, phí dịch vụ pháp lý, thời hạn thực hiện hợp đồng, quyền và nghĩa vụ giữa các bên, trách nhiệm do vi phạm hợp đồng, phương thức giải quyết tranh chấp… cũng như hình thức hợp đồng được thỏa thuận đảm bảo hài hòa lợi ích giữa hai bên nhưng vẫn phải trên cơ sở tuân thủ quy định của pháp luật

Thứ ba, khi người thực hiện hoạt động TVPL nghiên cứu hồ sơ, tìm kiếm khai

thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc thì kỹ năng cứng tức kiến thức chuyên môn, trình độ và kinh nghiệm đóng vai trò quan trọng hơn bao giờ hết Bởi vào giai đoạn này kiến thức cũng như kinh nghiệm sẽ giúp người thực hiện hoạt

động TVPL phân tích vụ việc từ đó xác định được câu hỏi pháp lý (một hay nhiều sự kiện mấu chốt; vấn đề pháp lý; điều luật áp dụng) và trên cơ sở đó đưa

ra được đáp án tư vấn cho khách hàng, đánh giá ưu điểm của phương án tư vấn Những hoạt động này nếu không có kiến thức pháp luật và kinh nghiệm làm việc thì rất khó để đưa ra đáp án chính xác, đặc biệt là trong những vụ việc phức tạp Bên cạnh đó, chính khả năng này của người thực hiện hoạt động TVPL nên đã đưa hoạt động TVPL trở thành một “nghề nghiệp”, một “công việc”, họ được các cá nhân, tổ chức không có kiến thức pháp luật hoặc kiến thức pháp luật còn hạn chế tìm đến để yêu cầu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp Vì vậy, kỹ năng cứng khi nghiên cứu hồ sơ, tìm kiếm khai thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc đóng một vai trò quan trọng

Thứ tư, kỹ năng đại diện ngoài tố tụng cũng yêu cầu người thực hiện hoạt động

TVPL có kỹ năng cứng Đại diện ngoài tố tụng là một trong các hình thức trợ giúp pháp lý mà người thực hiện hoạt động TVPL đại diện theo pháp luật hoặc đại diện theo ủy quyền để thực hiện các hoạt động, giao dịch dân sự, thương mại, đầu tư, hành chính, lao động… với các cá nhân, cơ quan, tổ chức khác trong phạm vi yêu cầu của khách hàng Ví dụ, khi người thực hiện hoạt động TVPL được khách hàng yêu cầu thực hiện các thủ tục hành chính thay họ thì yêu cầu người thực hiện hoạt động TVPL cũng phải có kiến thức pháp luật về thủ tục đó

và kinh nghiệm khi thực hiện thủ tục đó

Như vậy, kỹ năng cứng đóng vai trò quan trọng - là điều kiện “cần” đối với hoạt

động TVPL của người thực hiện hoạt động TVPL

2 Kỹ năng tư vấn pháp luật yêu cầu người thực hiện hoạt động tư vấn pháp luật phải có cả kỹ năng mềm

Có thể nói, nếu như kỹ năng cứng đóng vai trò là điều kiện “cần” thì kỹ năng mềm đóng vai trò như là điều kiện “đủ” đối với hoạt động TVPL Như đã phân tích, kỹ năng mềm bao gồm: kỹ năng giao tiếp, ứng xử; kỹ năng lắng nghe, ghi chép; kỹ năng đặt câu hỏi; kỹ năng làm việc nhóm; kỹ năng ra quyết định; kỹ năng thuyết phục và một nghiên cứu đã chỉ ra rằng, kỹ năng mềm quyết định 75% sự thành đạt Kỹ năng mềm trong hoạt động TVPL được thể hiện như sau:

2.1 Kỹ năng giao tiếp, ứng xử

Kỹ năng giao tiếp, ứng xử được hiểu là một tập hợp những qui tắc, nghệ thuật, cách ứng xử , đối đáp được đúc rút qua kinh nghiệm thực tế hằng ngày giúp mọi người giao tiếp hiệu quả thuyết phục hơn Trong hoạt động TVPL, kỹ năng giao tiếp được thể hiện ở một số khía cạnh sau:

Thứ nhất, trong giai đoạn tiếp xúc khách hàng, tìm hiểu yêu cầu tư vấn thì kỹ năng giao tiếp rất quan trọng “Những buổi tiếp xúc khách hàng lần đầu tiên quan trọng như việc gắn xi măng lên các lớp gạch khi xây dựng mối quan hệ giữa khách hàng và luật sư Nếu như việc tiếp xúc khách hàng lần đầu không tốt, nền móng sẽ không thể vững chãi để xây dựng mối quan hệ công việc đủ cần thiết để giải quyết những vụ việc khó, được giải quyết trong thời gian dài”.1

Khách hàng thường rất hay lo lắng, nghi ngờ nên những câu hỏi cởi mở không khách khí; tạo môi trường giao tiếp liên quan đến chủ đề về thời tiết, giao thông hay những câu hỏi quan tâm về sức khỏe, lộ trình chuyến đi (nếu là khách hàng nước ngoài); lời mời dùng những đồ uống nhẹ; thay đổi môi trường có thể tạo ra

sự thoái mái, cởi mở cho khách hàng Cùng với đó, do mối quan hệ giữa người thực hiện hoạt động TVPL với khách hàng trong bối cảnh này có thể xem như

1 Robert M.Bastress and Joseph D.Harbaugh: Interviewing, Conselling and Negotiating Skills for Effective Representation, Little Brown and Company.

mối quan hệ giữa những người “lạ” với nhau và như vậy sẽ còn ít nhiều sự e dè,

xa cách và lúc này cần áp dụng “kỹ thuật phá băng” (ice-breaking) để tạo ra một không khí giao tiếp đủ hợp lý với khách hàng của mình, lưu ý những giới hạn về

xã giao…2 Việc áp dụng được kỹ năng giao tiếp trong giai đoạn đầu này của quá trình tư vấn sẽ xây dựng nền tảng cho những giai đoạn tiếp theo của quá trình tư vấn

Thứ hai, kỹ năng giao tiếp, ứng xử còn được thể hiện khi người thực hiện hoạt

động TVPL đàm phán để đi đến ký kết hợp đồng TVPL với khách hàng, để khách hàng có thể ký kết hợp đồng với mình thì người thực hiện hoạt động TVPL cần có kỹ năng giao tiếp để thuyết phục, thương lượng và tạo niềm tin với khách hàng

Thứ ba, kỹ năng giao tiếp, ứng xử còn đóng vai trò quan trọng khi người thực

hiện hoạt động TVPL tư vấn pháp luật bằng lời nói có thể trực tiếp hoặc qua điện thoại thì ngoài việc đưa ra được đáp án của vụ việc thì đòi hỏi việc tư vấn cũng phải thoải mái giữa hai bên thông qua giao tiếp

Thứ tư, kỹ năng giao tiếp, ứng xử còn được thể hiện trong hoạt động đại diện

ngoài tố tụng của người thực hiện hoạt động TVPL như việc phải giao tiếp với

cá nhân, tổ chức nhà nước khi thực hiện một thủ tục hành chính nào đó…

2.2 Kỹ năng lắng nghe, ghi chép

Bên cạnh kỹ năng giao tiếp, ứng xử thì kỹ năng lắng nghe, ghi chép cũng là một trong những kỹ năng mềm quan trọng đối với người thực hiện hoạt động TVPL Kỹ năng lắng nghe và ghi chép luôn cần được kết hợp với nhau

Kỹ năng lắng nghe, ghi chép được thể hiện trong mọi giai đoạn của quá trình TVPL; trong đó, việc lắng nghe, ghi chép sẽ đặc biệt quan trọng khi người thực hiện hoạt động TVPL tìm hiểu nội dung vụ việc, yêu cầu tư vấn và nghiên cứu

hồ sơ, tìm kiếm khai thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc

+ Lắng nghe trong TVPL là hành vi tiếp nhận và hiểu thông tin một cách có chủ ý, mục đích Để lắng nghe tốt, người thực hiện hoạt động TVPL cần kết hợp với tư duy để đánh giá, phân tích thông tin Từ đó, sẽ giúp người thực hiện hoạt động TVPL thực hiện có hiệu quả hơn việc phân loại vụ việc cần tư vấn, tìm kiếm các văn bản pháp luật, các tài liệu có liên quan để giải quyết Bên cạnh đó, lắng nghe trong TVPL còn là hành vi quan sát sự tinh tế, điệu bộ, cử chỉ, cách biểu cảm của khách hành…để hiểu được thái độ, quan điểm, đặc điểm nhân cách của khách hàng để lựa chọn ngôn từ, hành vi phù hợp để giao tiếp với khách hàng và lắng nghe còn được thể hiện qua sự phản hồi bằng hành vi, cách biểu cảm của người thực hiện hoạt động TVPL để khích lệ khách hàng; thể hiện qua

việc diễn giải lại bằng ngôn ngữ những gì khách hàng đã cung cấp, thể hiện hay

im lặng cũn là biểu hiện của việc lắng nghe…3

+ Hành vi lắng nghe trong hoạt động TVPL kết hợp với ghi chép sẽ mang lại hiệu quả cao hơn trong hoạt động TVPL Kỹ năng ghi chép giúp lưu trữ thông tin, tạo cơ sở cho việc xem xét, nghiên cứu sự việc cũng như thể hiện thái độ quan tâm đến vấn đề của người TVPL, khuyến khích họ cung cấp thông tin Như vậy, kỹ năng lắng nghe, ghi chép đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động TVPL qua đó giúp người thực hiện hoạt động TVPL xác định được mong muốn của khách hàng, yêu cầu tư vấn tạo thuận lợi cho hoạt động TVPL

2.3 Kỹ năng đặt câu hỏi

“Đặt câu hỏi” được hiểu là việc đưa ra các thông điệp nhất định tác động đến người khác để họ cung cấp những thông tin cần thiết Có nhiều loại câu hỏi được

sử dụng trong TVPL Kỹ năng đặt câu hỏi thể hiện ở hành vi sử dụng câu hỏi phù hợp với điều kiện và mục đích Khi cần thu thập dược nhiều thông tin để hiểu khái quát vấn đề thì người thực hiện hoạt động TVPL có thể sử dụng “câu hỏi mở” còn trong trường hợp cần thu được thông tin chính xác, cụ thể thi có thể

sử dụng “câu hỏi đóng” Bên cạnh đó, việc sử dụng “câu hỏi mở” hay “câu hỏi đóng” có thể còn phụ thuộc vào đối tượng khách hàng Vì vậy, đòi hỏi người thực hiện hoạt động TVPL cần có kỹ năng đặt câu hỏi để thực hiện hiệu quả nhất công việc của mình

Kỹ năng đặt câu hỏi được thể hiện trong mọi giai đoạn của hoạt động TVPL; trong đó, kỹ năng đặt câu hỏi có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với giai đoạn tìm hiểu yêu cầu tư vấn và nghiên cứu hồ sơ, tìm kiếm khai thác thông tin, phân tích đánh giá vụ việc Từ đó, giúp nắm thông tin vụ việc và mong muốn của khách hàng Một số câu hỏi mà người thực hiện hoạt động TVPL nên sử dụng và thứ tự ưu tiên của các câu hỏi có thể thay đổi phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể:

+ Ai? – Tư cách chủ thể (năng lực hành vi, người đại diện…)

+ Khi nào? – Thời điểm giao kết hợp đồng? Thời điểm tranh chấp? nhằm xác định thời điểm phát sinh nghĩa vụ, thời hiệu khởi kiện, hiệu lực về thời gian của VBPL áp dụng…)

+ Về cái gì? – Nội dung sự việc (giao dịch gì?), đối tượng của giao dịch (đối tượng đó có được phép lưu thông? )

+ Ở đâu? – Nhằm xác định hiệu lực về không gian của VBPL áp dụng

3 Chu Liên Anh (2010), “Kỹ năng thu thập thông tin từ khách hàng trong hoạt động TVPL của Luật sư”, Tạp

chí Nghề luật, (3), tr.24-25.

+ Như thế nào? – Diễn biến sự việc (nhằm xác định quyền và nghĩa vụ của các chủ thể, việc thực hiện quyền, nghĩa vụ, mục đích tham gia giao dịch, nguyên nhân tranh chấp, lỗi, phương án hòa giải…)

+ Tại sao? – Mong muốn của khách hàng (nhằm xác định phạm vi tư vấn…) Như vậy, trong hoạt động TVPL, kỹ năng đặt câu hỏi giúp người thực hiện hoạt động TVPL thu được những thông tin đầy đủ, quan trọng và chính xác về sự việc

và hiểu được yêu cầu của khách hàng

2.4 Một số kỹ năng mềm khác

Bên cạnh một số kỹ năng mềm khác như đã phân tích ở trên, thì trong thực hiện hoạt động TVPL, một số kỹ năng mềm khác như kỹ năng làm việc nhóm;

kỹ năng ra quyết định; kỹ năng thuyết phục cũng đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động TVPL:

+ Kỹ năng làm việc nhóm khi thực hiện hoạt động TVPL sẽ giúp người thực hiện hoạt động TVPL thực hiện công việc hiệu quả hơn Ví dụ, khi tìm cơ sở pháp lý cho một vụ việc, việc tìm kiếm sẽ đầy đủ và chính xác hơn khi có sự hỗ trợ của nhiều người hay đối với một vụ việc phức tạp, người thực hiện hoạt động TVPL có thể bàn bạc, trao đổi với đồng nghiệp của mình để đưa ra được những phương án tư vấn hợp pháp và tối ưu…

+ Kỹ năng ra quyết định khi thực hiện hoạt động TVPL sẽ giúp người thực hiện hoạt động TVPL thực hiện công việc nhanh chóng, không bỏ lỡ các cơ hội

Ví dụ, khi thực hiện hoạt động TVPL người thực hiện hoạt động tư vấn khi gặp trường hợp xung đột lợi ích phải đưa ra quyết định hay trong khi người thực hiện hoạt động TVPL tham gia đại diện cho khách hàng của mình ngoài tố tụng thì trong trường hợp cần thiết cũng phải đưa ra quyết định thay cho khách hàng… + Kỹ năng thuyết phục cũng quan trọng khi thực hiện hoạt động TVPL như thuyết phục khách hàng đàm phán, ký kết hợp đồng TVPL hay thuyết phục khách hàng tin theo những phương án tư vấn hợp pháp của mình…

Như vậy, kỹ năng TVPL là kỹ năng hỗn hợp bao gồm cả kỹ năng cứng và kỹ năng mềm Trong đó, có thể nói, kỹ năng cứng là điều kiện “cần” còn kỹ năng mềm là điều kiện “đủ” để thực hiện hoạt động TVPL

CHƯƠNG III: VẬN DỤNG KỸ NĂNG TƯ VẤN PHÁP LUẬT BAO GỒM

KỸ NĂNG CỨNG, KỸ NĂNG MỀM TRONG MỘT TÌNH HUỐNG CỤ THỂ

Tình huống : Sáng ngày 1/8/2018, tại Văn phòng Luật sư K có một thanh niên

người gầy gò, dáng vẻ lén lút, mặt mày dữ tợn, tay chân xăm trổ bước vào văn phòng yêu cầu được tư vấn về hình sự Anh ta trình bày: Cách đây 1 tuần tôi có lấy cắp một chiếc xe máy hiệu Yamaha trước cửa hàng thời trang, sau đó bán