Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen, liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtit II.. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen.[r]
Trang 2I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức: học xong bài này HS:
- Trình bày được khái niệm và nguyên nhân phát sinh đột biến gen
- Trình bày được tính chất biểu hiện và vai trò của đột biến gen đối với sinh vật và đối với con người
2 Kĩ năng :
- Rèn kĩ năng hợp tác theo nhóm nhỏ, kĩ năng quan sát hình nhận biết kiến thức, kĩ năng tự nghiên cứu thông tin tìm kiến thức
3 Thái độ:
- Có thái độ đúng đắn với các biểu hiện kiểu hình ở những
cơ thể bị đột biến
Trang 3II CHUẨN BỊ
Phương án 1:
Máy chiếu
Bài giảng Power point
Sưu tầm một số hình ảnh về đột biến gen có lợi và có hại
Tranh v SGK phóng to.ẽ
Phiếu học tập, phiếu củng cố bài
Phương án 2:
Tranh v SGK phóng to.ẽ
Phiếu học tập, phiếu củng cố bài
III TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG
* T i sao cha mẹ sinh con ra, con có những đặc ạ điểm giống cha mẹ, có những đặc điểm không
giống cha mẹ, có đặc những điểm dị dạng
Những vấn đề này sẽ được tìm hiểu trong
chương IV
Trang 4CHƯƠNG IV: BIẾN DỊ
Biến dị
Biến dị di truyền Biến dị không di truyền
Biến dị tổ hợp Đột biến
Đột biến cấu trúc NST Đột biến số lượng NST
Tiết 22
Trang 5CHƯƠNG IV:BIẾN DỊ
Biến dị là gì?
Biến dị là hiện tượng con sinh ra khác với bố mẹ và khác nhau về nhiều chi tiết.
Thế nào là biến dị tổ hợp?
Biến dị tổ hợp là sự tổ hợp lại các tính trạng của bố mẹ làm xuất hiện những kiểu hình khác bố mẹ.
Đột biến là gì?
Đột biến là những biến đổi trong vật chất di truyền xảy ra ở cấp độ phân tử (ADN) hoặc cấp độ tế bào (NST).
Trang 6CHƯƠNG IV: BIẾN DỊ
I Đột biến gen là gì?
II.Nguyên nhân phát sinh đột biến gen III.Vai trò của đột biến gen.
Trang 7Hoạt động 1: Tìm hiểu đột
biến gen.
Trang 8I Đột biến gen là gì?
1 Đoạn gen ban đầu (a):
+ có bao nhiêu cặp nuclêotit
+ trình tự các cặp nucleotit:
Trang 9Thay cặp T –
A bằng cặp X - G
Trang 10Mất cặp X - G
Thêm cặp T - A
Thay cặp T –
A bằng cặp X - G
Mất một cặp nuclêôtit
Thêm một cặp nuclêôtit
Thay cặp nuclêôtit này bằng cặp nucleôtit khác
Trang 11Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là những biến đổi
trong cấu trúc của gen, liên quan
tới một hoặc một số cặp nuclêơtit.
VD: Mất, thêm, thay thế và đảo 1 hoặc
một số cặp Nu
Lưu ý: Đột biến gen là biến dị di truyền
được
Trang 12Hoạt động 2 : Tìm hiểu nguyên nhân phát sinh
đột biến gen
Trang 13Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là những biến đổi
trong cấu trúc của gen, liên quan
tới một hoặc một số cặp nuclêơtit
II Nguyên nhân phát sinh
đột biến gen.
Trang 14Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
Nghiên cứu thông tin trong SGK , hãy nêu nguyên nhân phát sinh đột biến gen
NGUYÊN NHÂN
Con người đã gây ra các đột biến bằng tác nhân vật lý, hoá học (đột biến nhân tạo)
Do rối loạn trong quá trình
tự sao chép ADN dưới ảnh
hưởng của môi trường
trong và ngoài cơ thể
Trang 15Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là những biến đổi
trong cấu trúc của gen, liên quan
tới một hoặc một số cặp nuclêơtit
II Nguyên nhân phát sinh
đột biến gen.
Trong t nhiên ự : Do rối loạn trong
quá trình tự sao chép ADN dưới ảnh
hưởng của môi trường trong và ngoài
cơ thể.
Trong thực nghiệm: Con người đã
gây ra các đột biến bằng tác nhân
vật lý, hoá học (đột biến nhân tạo)
Đột biến tự nhiên
Đột biến nhân tạo
Trang 16Hoạt động 3: Tìm hiểu vai trò của đột biến gen.
Trang 17Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là những biến đổi trong
cấu trúc của gen, liên quan tới một
hoặc một số cặp nuclêơtit
II Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
Trong t nhiênự : Do rối loạn trong quá
trình tự sao chép ADN dưới ảnh hưởng của
môi trường trong và ngoài cơ thể.
Trong thực nghiệm: Con người đã gây ra
các đột biến bằng tác nhân vật lý, hoá
học (đột biến nhân tạo)
III Vai trò của đột biến gen
Trang 18Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
Hãy quan sát các hình sau và cho biết: đột biến nào có lợi, đột biến nào có hại cho bản thân sinh vật hoặc đối với con người
Đột biến mất khả năng tổng hợp diệp lục ở Đột biến gen ở lợn và (b)làm cây cứng và nhiều bông hơn ở giống đột biến gen ở lúa
Đột biến có lợi Đột biến có hại
Đột biến có hại
Trang 19Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
- Tại sao đột biến gen gây biến đổi kiểu hình?
Tại sao đột biến gen gây biến đổi kiểu hình thường có hại cho bản thân sinh vật?
Vì chúng phá vỡ sự thống nhất hài hoà trong kiểu gen đã qua chọn lọc tự nhiên và duy trì lâu đời trong tự nhiên, gây ra những rối loạn trong quá trình tổng hợp prôtêin
Vì sao nói Đột biến gen có ý nghĩa trong chăn nuôi và trồng trọt?
Trong thực tế một số đột biến có lợi cho bản thân sinh vật và cho con người VD: đột biến làm tăng khả năng chịu hạn và chịu rét ở lúa
Biến đổi cấu
trúc phân tử
của gen
Biến đổi mARN
Biến đổi cấu trúc prôtêin tương ứng
Biến đổi kiểu hình
Trang 20Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
Trang 21Bài 21 ĐỘT BIẾN GEN
I Đột biến gen là gì?
Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của
gen, liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêơtit
II Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
Trong t nhiên ự : Do rối loạn trong quá trình tự sao
chép ADN dưới ảnh hưởng của môi trường trong và
ngoài cơ thể.
Trong thực nghiệm: Con người đã gây ra các đột
biến bằng tác nhân vật lý, hoá học (đột biến
nhân tạo)
III Vai trò của đột biến gen
Đột biến gen gây ra biến đổi kiểu hình thường có
hại cho bản thân sinh vật.
- Đột biến gen thường có hại nhưng đôi khi cũng có
lợi cho con người.
- Đột biến gen có ý nghĩa trong chăn nuôi và trồng
trọt
Trang 22Đột biến tự nhiên Cừu chân ngắn ở Anh- làm cho chúng không nhảy được qua hàng rào để vào phá vườn
Đột biến nhân tạo: gây đột biến tăng khả năng thích ứng với điều kiện đất đai và đột biến làm mất tính cảm quang chu kì phát sinh ở giống lúa tám thơm Hải
Hậu tạo ra giống lúa tám thơm đột biến trồng được 2
vụ/năm, trên nhiều điều kiện đất đai kể cả vùng đất trung
Trang 23Các giống lúa đạt năng suất cao, chất lượng tốt, khả năng chống sâu
bệnh khoẻ, thời gian gieo trồng ngắn.
Trang 25Bệnh già trước tuổi
Người nhiều ngón Hoa đột biến
Cây bạch tạng Vịt con 4 chân Ngùa con b¹ch t¹ng
Trang 26Cải rốt trắng đột biến chứa nhiều chất dinh dưỡng và ngọt
Trang 27CỦNG CỐ
Đột biến là những……… trong cấu trúc của gen đột
biến gen xảy ra do ảnh hưởng phức tạp của ………
và ngoài cơ thể tới phân tử AND, xuất hiện trong điều kiện
……… hoặc do con người gây ra Đột biến gen thường
liên quan tới một hoặc một vài………., điển hình là
các dạng ………một cặp nuclêôtit Đột
biến gen thường ……….nhưng cũng có khi có lợi
biến đổi
môi trường trong
tự nhiên
cặp nuclêôtitmất , thêm, thay thếCó hại
Trang 28Câu 1: Đột biến gen là những biến đổi về:
C Cấu tạo của NST.
D Số lượng của NST
A Cấu trúc của gen.
B Số lượng của gen
Câu 2: Đột biến gen gồm các dạng
A Mất một cặp nuclêotit.
B Thay thế 1 cặp nuclêotit này
bằng 1 cặp nuclêotit khac
C Thêm một cặp nuclêotit.
D Câu A, B, và C
Câu 3: Trong điều kiện tự nhiên, đột biến gen phát sinh do nguyên nhân nào sau đây:
A Tác động của môi trường trong và môi
trường ngoài cơ thể.
B Tác động của môi trường ngoài và ánh
Câu 4: Đột biến gen thường dẫn đến hậu quả là:
C Gây hại cho chính cơ thể sinh vật.
D Tạo ra sự ổn định về kiểu gen
A Tạo ra sự ổn định về kiểu hình.
B Giúp cơ thể thích nghi hơn với
Trang 29DẶN DÒ
1 Học bài.
2 Tìm thêm một số ví dụ về đột biến gen
phát sinh trong tự nhiên hoặc do con người