“Khơi dậy khát vọng phát triển đất nước” là một nội dung trong chủ đề Báo cáo Chính trị tại Đại hội lần thứ XIII của Đảng. Đây là điểm mới, điểm nhấn quan trọng không chỉ khẳng định quyết tâm mãnh liệt của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân vượt qua mọi khó khăn, thử thách, tiếp tục vững bước trên con đường đổi mới toàn diện, đồng bộ, phát triển nhanh và bền vững thực hiện mục tiêu đến giữa thế kỷ 21 đưa đất nước ta trở thành một nước phát triển, thu nhập cao, mà còn khẳng định thành tựu của 35 năm thực hiện công cuộc đổi mới, của cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế của đất nước như ngày nay.
Trang 1Thưa toàn thể các đồng chí!
Thưa toàn thể các đồng chí, từ ngày 25/1 đến ngày 01/02/2021, Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đã diễn ra và thành công tốt đẹp, đây
là sự kiện chính trị trọng đại của Đảng và của dân tộc Đại hội XIII là dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển của Đảng ta, dân tộc ta, đất nước ta, có ý nghĩa định hướng và tầm nhìn chiến lược cho tương lai Chủ đề Báo cáo chính trị của Đại hội đã xác định: "Tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; khơi dậy khát vọng phát triển đất nước, phát huy ý chí, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại; tiếp tục đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới; xây dựng và bảo
vệ vững chắc Tổ quốc, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; phấn đấu đến giữa thế kỷ XXI nước ta trở thành nước phát triển, theo định hướng xã hội chủ nghĩa" “Khơi dậy khát vọng phát triển đất nước” là một nội dung trong chủ đề Báo cáo Chính trị tại Đại hội lần thứ XIII của Đảng Đây là điểm mới, điểm nhấn quan trọng không chỉ khẳng định quyết tâm mãnh liệt của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân vượt qua mọi khó khăn, thử thách, tiếp tục vững bước trên con đường đổi mới toàn diện, đồng bộ, phát triển nhanh và bền vững thực hiện mục tiêu đến giữa thế kỷ 21 đưa đất nước ta trở thành một nước phát triển, thu nhập cao, mà còn khẳng định thành tựu của 35 năm thực hiện công cuộc đổi mới, của
cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế của đất nước như ngày nay
Qua 13 kỳ Đại hội của Đảng, lần đầu tiên cụm từ “Khát vọng phát triển
đất nước” được đưa vào chủ đề của Đại hội Đảng toàn quốc Đây là thành tố thứ
2 trong chủ đề và được bắt đầu với từ “Khơi dậy” Thành tố này thể hiện khát
vọng về một thời kỳ phát triển mới Việt Nam không còn ở thời kỳ phát triển bình thường mà là phát triển đột phá, đã tích lũy đủ nền tảng, tiềm lực để bước
vào giai đoạn “cất cánh”.
Để có cái nhìn khách quan, sâu sắc hơn về vấn đề này, trong nội dung báo cáo
chuyên đề ngày hôm nay, tôi sẽ cùng trao đổi với các đồng chí chủ đề: “Khát vọng
phát triển đất nước trong Báo cáo Chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng”.
Nội dung của chuyên đề ngày hôm nay gồm 3 phần:
Phần 1: Sự cần thiết phải khơi dậy khát vọng phát triển đất nước.
Phần 2: Khát vọng phát triển đất nước trong Báo cáo Chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng
Phần 3: Trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức đảng và cán bộ, đảng viên trong đơn vị
Trang 2I SỰ CẦN THIẾT PHẢI KHƠI DẬY KHÁT VỌNG PHÁT TRIỂN ĐẤT NƯỚC
Nói đến khát vọng là nói đến yếu tố tinh thần, là sự mong muốn, khao khát, quyết tâm dồn sức lực, trí tuệ để đạt cho được mục tiêu; là nguồn động lực
có sức mạnh vô biên để thực hiện những nhiệm vụ nặng nề, không khuất phục trước mọi thử thách Trong lịch sử thế giới có nhiều quốc gia phát triển hùng mạnh và sự phát triển của mỗi quốc gia ấy đều bắt nguồn chính từ những khát vọng vươn lên như Nhật Bản, Hàn Quốc, Xin-ga-po…
1 Xuất phát từ quan điểm của Chủ nghĩa Mác - Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng cách mạng không ngừng của chủ nghĩa Mác – Lê Nin là sợi chỉ
đỏ xuyên suốt đóng vai trò định hướng cho việc lựa chọn con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của mỗi quốc gia, dân tộc thời đại ngày nay Theo đó, ngay sau khi giành được chính quyền về tay nhân dân, giai cấp vô sản phải mà đội tiên phong
là Đảng cộng sản phải bắt tay ngay vào việc xây dựng xã hội mới, xã hội hội đại diện cho hạnh phúc, tự do của toàn dân
Xuyên suốt quá trình cách mạng, một trong những bài học được Đảng ta rút
là điều kiện tiên quyết để thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là cơ sở bảo đảm vững chắc cho độc lập dân tộc Xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa là hai nhiệm vụ chiến lược có quan hệ chặt chẽ với nhau Mặc dù cuộc đấu tranh cho hoà bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ trên thế giới gặp nhiều khó khăn, con đường cách mạng quanh co phức tạp, thậm chí có bước thụt lùi, song “theo quy luật tiến hoá của lịch sử, loài người nhất định sẽ tiến tới chủ nghĩa xã hội” và “Đi lên chủ nghĩa xã hội là khát vọng của nhân dân ta, là
sự lựa chọn đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh, phù hợp với xu thế phát triển của lịch sử
Ngay khi nước nhà vừa giành được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nghĩ tới việc xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại, làm sao cho chúng ta theo kịp các nước trên thế giới, nghĩ tới một non sông Việt Nam tươi đẹp, bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu Người công khai
tuyên bố với các nhà báo và đồng bào trong nước “Tôi chỉ có một ham muốn,
ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước nhà được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”.
Xác định phát triển đất nước là một công việc cực kỳ to lớn, phức tạp, khó khăn, Người dặn phải có kế hoạch sẵn sàng, rõ ràng, chu đáo, để tránh khỏi bị động, thiếu sót, sai lầm Mong muốn cuối cùng của Người là toàn Ðảng, toàn dân
ta đoàn kết phấn đấu xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ, giàu mạnh và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới
1 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội 2011, tr 65.
Trang 32 Xuất phát từ thực tiễn đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc
Như sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ lịch sử Việt Nam qua mấy nghìn năm, không ngừng được đắp bồi và phát triển, tinh thần yêu nước cùng với ý chí tự cường dân tộc, khát vọng phát triển là những giá trị tiêu biểu tạo nên sức mạnh nội sinh của dân tộc
Ngay từ thời Văn Lang, dân tộc ta đã thể hiện sức sống và ý chí tự cường trong một môi trường đầy gian nan thử thách của thiên tai và địch họa Thời trung đại, ông cha đã sáng tạo nên nền văn minh Đại Việt, đánh bại các cuộc chiến tranh xâm lược của phong kiến phương Bắc, giữ vững nền độc lập dân tộc không phải chủ yếu bằng tiềm năng quân sự, bằng sức mạnh vật chất, mà trước hết và chủ yếu là bằng sức mạnh quật khởi vĩ đại của khát vọng phát triển, khát vọng về chủ quyền quốc gia Điều đó đã được chứng minh qua những hình ảnh tiêu biểu như năm 938 Ngô Quyền đánh thắng quân xâm lược Nam Hán, năm
981 Lê Hoàn phá tan 4 vạn quân Tống hay Lý Thường Kiệt đã khẳng định khát
vọng về chủ quyền quốc gia ở bài thơ thần: “Nam quốc Sơn Hà” trên phòng
tuyến sông Như Nguyệt sau khi đại phá quân Tống lần thứ hai
Trong đấu tranh cách mạng, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, nhân dân Việt Nam đã đập tan gông xiềng áp bức, bóc lột của đế quốc, phong kiến, xây dựng và bảo vệ Nhà nước cách mạng; đánh thắng các thế lực xâm lược hùng mạnh, làm nên những trang sử vẻ vang bằng thành công của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đập tan ách thống trị thực dân, phong kiến, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, chiến thắng lịch sử Ðiện Biên Phủ năm 1954, đại thắng mùa Xuân năm 1975, bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, thống nhất đất nước, đưa cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội Những chiến công oanh liệt đó được tạo nên bằng sức mạnh vô địch được khởi nguồn từ khát
“Chúng ta thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định
có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lý ấy không bao giờ thay đổi”
Ngày nay, bên cạnh những khó khăn, thách thức, đất nước ta có những thời cơ to lớn để phát triển, chúng ta rất cần phải phát huy mạnh mẽ ý chí, khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc Từ đó có thể khẳng
định, “Khát vọng phát triển đất nước” luôn hiện hữu và là quy luật khách quan
trong tiến trình phát triển của đất nước ta
3 Xuất phát từ kết quả thực hiện Nghị quyết Đại hội XII và cơ đồ đất nước sau 35 năm đổi mới
Tại Hội nghị Trung ương 14, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú
Trọng đã khẳng định: “Với tất cả sự khiêm tốn, chúng ta vẫn có thể nói rằng:
Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay” Báo cáo chính trị cũng đã đánh giá: “Nhìn lại 35 năm thực hiện
2 H Chí Minh, ồ Chí Minh, Toàn t p, ập, t p 15, Nxb Chính tr qu c gia S th t, Hà N i, 2011, tr 131ập 15, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr 131 ị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr 131 ốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr 131 ự thật, Hà Nội, 2011, tr 131 ập 15, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr 131 ội, 2011, tr 131
3 H Chí Minh, ồ Chí Minh, Toàn t p, ập, Sđd, t p 4, tr 534ập 15, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr 131
Trang 4công cuộc đổi mới, 30 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời
kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; đất nước đã đạt được những thành tựu to lớn,
có ý nghĩa lịch sử, phát triển mạnh mẽ, toàn diện”
Liên tiếp trong 4 năm, từ năm 2016 - 2019, Việt Nam đứng trong top 10 nước tăng trưởng cao nhất thế giới, là một trong 16 nền kinh tế mới nổi thành công nhất Đặc biệt, trong năm 2020, cho dù đại dịch Covid-19 đã tác động mạnh đến nước ta, gây ra nhiều thiệt hại về kinh tế - xã hội và sự phát triển của đất nước nhưng dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự đồng lòng ủng hộ của Nhân dân, chúng ta đã từng bước kiểm soát thành công đại dịch và ổn định lại nền kinh tế Thời gian tới, mặc dù vẫn còn đó rất nhiều khó khăn, thách thức đang được đặt
ra như biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh và các vấn đề an ninh phi truyền thống…, nhưng những thời cơ, vận hội mới cũng đang mở ra
Báo cáo chính trị đã dự báo về tình hình thế giới và trong nước trong những
năm sắp tới “Có cả thuận lợi, thời cơ và khó khăn, thách thức đan xen, đặt ra
nhiều vấn đề mới, yêu cầu mới nặng nề, phức tạp hơn đối với sự nghiệp xây dựng
và bảo vệ Tổ quốc” và chúng ta phải “Nỗ lực hơn nữa để tiếp tục đẩy mạnh công cuộc đổi mới Không ngừng gia tăng tiềm lực mọi mặt của quốc gia” Về tầm
nhìn, Báo cáo chính trị đã cập nhật kịp thời những diễn biến mới nhất của tình hình trong nước và thế giới, phân tích, dự báo có cơ sở khoa học về tình hình và
xu hướng phát triển của thế giới và đất nước trong giai đoạn mới, tạo cơ sở cho việc xác định các mục tiêu phát triển trong 5 năm, 10 năm tới và tầm nhìn đến
năm 2045 Đó là tiền đề để xác định những dấu mốc quan trọng trong “Khát
vọng phát triển đất nước” của dân tộc ta.
Tóm lại, “Khát vọng phát triển đất nước” không phải là một huyễn tưởng
xuất phát từ ngẫu hứng chủ quan, duy ý chí, mà là một khát vọng bắt nguồn từ thực tiễn lịch sử, từ niềm tin vững chắc vào cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín của đất nước mà Đảng, Nhân dân ta đã kiểm nghiệm, đúc kết trong thực tiễn lịch sử đấu tranh cách mạng và sau gần 35 năm tiến hành công cuộc đổi mới Đó cũng không phải là khát vọng giản đơn, xuôi chiều, mà là khát vọng được bồi đắp trên
cơ sở phân tích, dự báo, lường đoán kỹ lưỡng những thời cơ; đồng thời, tỉnh táo cân nhắc, tính toán những khó khăn, thách thức bên ngoài, những yếu kém, trở ngại bên trong Đây vừa là yêu cầu, vừa là lời hiệu triệu của Đảng, của đất nước đối với mỗi người Việt Nam yêu nước
II KHÁT VỌNG PHÁT TRIỂN ĐẤT NƯỚC TRONG BÁO CÁO CHÍNH TRỊ TẠI ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU TOÀN QUỐC LẦN THỨ XIII CỦA ĐẢNG
Nói về “Khát vọng phát triển đất nước” thì đây chính là kết tinh nguyện
vọng của dân tộc ta từ thành từ hàng nghìn năm nay Nhưng trong thời điểm này, chúng ta vừa có khát vọng vừa có thực tiễn rất sinh động và thuyết phục để đưa đất nước đi lên Thể hiện cụ thể trong Báo cáo Chính trị như sau:
1 Khát vọng phát triển đất nước được thể hiện trong quan điểm chỉ đạo
Trang 5Báo cáo chính trị lần này đã dành ra một mục riêng là quan điểm chỉ đạo với 5 nội dung quan trọng, có bổ sung, làm rõ hơn một số nội dung của các quan điểm, tư tưởng chỉ đạo mà Đảng ta đã đề ra và từng bước hoàn thiện qua các kỳ Đại hội trước
Trong đó, đã đặc biệt nhấn mạnh cần phải “Khơi dậy mạnh mẽ tinh
thần yêu nước, ý chí tự cường dân tộc”, “khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và của nền văn hóa, con người Việt Nam” Đây là một yếu tố rất mới, thực sự là nhân tố thể
hiện sức mạnh nội sinh, tìm tòi của dân tộc ta Xuất phát từ bối cảnh, tình hình hiện nay đã xuất hiện nhiều cái mới mà chúng ta phải vươn lên để tiếp cận Chúng ta đã tích lũy kinh nghiệm, bài học sau 35 năm đổi mới, tiếp cận được
xu thế phát triển của thế giới và tư duy hiện đại, kinh nghiệm thành công của
các quốc gia Và “Cái mới trong các văn kiện Đại hội XIII lần này không phải
mới về câu chữ mà mới từ cách tiếp cận, từ tầm bao quát”.
2 Khát vọng phát triển đất nước được thể hiện qua các mục tiêu phát triển
Trên nguyên tắc bảo đảm tính khoa học và thực tiễn; kế thừa và bổ sung phù hợp với những thay đổi trong từng giai đoạn phát triển của đất nước; đồng thời nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm của các nước và những chuẩn mực phát triển chung của thế giới, chúng ta xác định trong Báo cáo Chính trị các mục tiêu
cụ thể không chỉ trong nhiệm kỳ khoá XIII mà hướng tới những dấu mốc phát triển quan trọng của đất nước ta trong những thập niên sắp tới:
Đến năm 2025, Việt Nam là nước đang phát triển có công nghiệp theo hướng hiện đại, vượt qua mức thu nhập trung bình thấp
Đến năm 2030, là nước đang phát triển có nền công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao
Đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao
Từ trước đến nay, chưa đại hội nào định lượng mục tiêu rõ ràng như vậy Với tầm nhìn đến năm 2030, xa hơn là năm 2045 sẽ là định hướng, đưa ra những bước chuẩn bị cụ thể để đưa đất nước ta đi xa Đó cũng chính là khát vọng về một đất nước thực sự phát triển của mỗi người dân Việt Nam Tuy nhiên, Tổng
Bí thư, Chủ tịch nước cũng đã đặt ra câu hỏi “Nói Đại hội XIII không phải chỉ
đến 2026 mà phải có tầm nhìn chiến lược hơn, nhìn lại cả quá khứ và hướng tới tương lai Vậy chúng ta định hướng, hình dung nước ta đến năm 2030 sẽ là thế nào? Đến năm 2045 sẽ như thế nào?”
Tuy nhiên, với hướng đi đúng đắn, hợp quy luật, khát vọng phát triển mãnh liệt và quyết tâm chính trị cao, đất nước ta có đủ cơ sở để tin tưởng rằng chúng ta nhất định sẽ lập nên kỳ tích phát triển mới, sẽ bước vào một giai đoạn
phát triển vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.
3 Khát vọng phát triển đất nước được thể hiện trong các định hướng chiến lược phát triển đất nước
Trang 6Có khát vọng, tầm nhìn, Trung ương Đảng đồng thời chuẩn bị đầy đủ với
12 định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2021-2030, 11 nhóm giải pháp, xác định rõ 6 nhiệm vụ trọng tâm, 3 đột phá chiến lược Đây chính là bộ cẩm nang
để biến “Khát vọng phát triển” của đất nước ta trong giai đoạn mới thành hiện
thực Từ cơ sở đó, Báo cáo chính trị cũng đề ra và các báo cáo chuyên đề đã cụ thể hoá 12 định hướng chiến lược phát triển đất nước trong thời kỳ 2021 - 2030 Các định hướng lớn bao quát những vấn đề phát triển quan trọng của đất nước trong giai đoạn 10 năm tới Trong đó có nhiều vấn đề mới, nổi bật, thể hiện rõ
“Khát vọng phát triển đất nước” của dân tộc ta:
Một là, để đất nước ta phát triển nhanh và bền vững cần “tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy, xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển bền vững đất nước”, “hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa”,“đổi mới mạnh mẽ mô hình tăng trưởng,
cơ cấu lại nền kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”,
“đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, phát triển nền kinh tế số trên nền tảng khoa học và công nghệ”.
Sự đột phá về thể chế được coi thách thức bậc nhất hiện nay và cũng là nỗ lực lớn của Đảng và bộ máy chính trị vì nếu không đổi mới thể chế thì sẽ không giải phóng được tiềm năng và rất khó hiện thực hóa được khát vọng phát triển đất nước, rất khó đạt được các mục tiêu đã đề ra Tuy nhiên, vấn đề đổi mới thể chế đang được đặt ra và nhấn mạnh đến năm 2025, tầm nhìn 2045 là rất cấp bách nhưng nếu có sự tính toán chặt chẽ thì hoàn toàn khả thi và có đầy đủ cơ sở
để thực hiện
Hai là, tạo đột phá trong đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thu hút và trọng dụng nhân tài Thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng mạnh mẽ thành tựu của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.
Để thực hiện được “Khát vọng phát triển đất nước” thì đòi hỏi phải có
những con người đủ năng lực, trí tuệ thực hiện khát vọng đó Muốn đi xa, hành trang phải đầy đủ Con người phải là trọng tâm, là động lực căn bản của công
cuộc đổi mới Đảng ta xác định “Xây dựng đồng bộ thể chế, chính sách để thực
hiện có hiệu quả chủ trương giáo dục và đào tạo cùng với khoa học công nghệ
là quốc sách hàng đầu, động lực then chốt để phát triển đất nước”.
Cùng với đó, Đảng ta xác định cần phải “Chú trọng hơn giáo dục đạo
đức, nhân cách, năng lực sáng tạo và các giá trị cốt lõi” và phải “Khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc” để rồi từ đó “Gắn giáo dục tri thức, đạo đức, thẩm mĩ, kỹ năng sống với giáo dục thể chất, nâng cao tầm vóc con người Việt Nam”.
Trang 7Trước những cơ hội to lớn mà cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư mang lại thì không chỉ ở Việt Nam mà nhiều nước đang phát triển trong khu vực
và trên thế giới đều phải đối mặt với những thách thức lớn về sự thiếu hụt lao động có trình độ cao và kỹ năng chuyên nghiệp để đáp ứng được nhu cầu đặt ra Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, với tốc độ tăng năng suất lao động như hiện nay, thì phải đến năm 2038, năng suất lao động của công nhân Việt Nam mới bắt kịp Philippines, năm 2069 chúng ta mới bắt kịp được Thái Lan
Do đó, nếu không tập trung đầu tư nâng cao chất lượng nguồn nhân lực,
có kế hoạch đào tạo đón đầu, thì chúng ta sẽ bị thiếu hụt nghiêm trọng về lao
động khi các dự án lớn đầu tư vào Việt Nam Chính vì thế, phải “Xây dựng và
thực hiện có hiệu quả chiến lược hợp tác và hội nhập quốc tế về giáo dục đào tạo” để từ đó “Phấn đấu đưa nước ta trờ thành một quốc gia mạnh về giáo dục đào tạo ở khu vực, bắt kịp trình độ tiên tiến của thế giới, tham gia vào thị trường đào tạo nhân lực quốc tế”.
Ba là, phát triển con người toàn diện và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; quản lý phát triển xã hội có hiệu quả, nghiêm minh, bảo đảm an ninh xã hội, an ninh con người; chủ động thích ứng có hiệu quả với biến đổi khí hậu và giảm nhẹ thiên tai, phòng, chống dịch bệnh; lấy bảo
vệ môi trường sống và sức khỏe cho Nhân dân làm mục tiêu hàng đầu.
Đảng ta đã xác định văn hóa là mục tiêu của sự phát triển Bởi lẽ, văn hóa
do con người sáng tạo ra, chi phối toàn bộ hoạt động của con người, là hoạt động sản xuất nhằm cung cấp năng lượng tinh thần cho con người, làm cho con
người ngày càng hoàn thiện Vì thế cần phải“Xây dựng hệ giá trị quốc gia, hệ
giá trị văn hóa và chuẩn mực con người” gắn với“Giữ gìn, phát triển hệ giá trị gia đình Việt Nam” là nền tảng để “Xây dựng con người Việt Nam thời đại mới” Đồng thời, cần có “Cơ chế, chính sách, giải pháp để xây dựng môi trường văn hóa thật sự trong sạch, lành mạnh”, hạn chế các lệch lạc “chạy theo thị hiếu tầm thường” Đấu tranh loại bỏ các sản phẩm văn hóa, thông tin độc
hại, xuyên tạc, phản động, ảnh hưởng xấu đến ổn định chính trị - xã hội, thuần
phong mỹ tục, “từng bước đưa văn hóa Việt Nam đến với thế giới”.
Hiện nay, dưới tác động của biến đổi khí hậu, chỉ trong 10 năm gần đây, các loại thiên tai như: Bão, lũ, sạt lở đất, úng ngập, hạn hán, xâm nhập mặn… đã gây thiệt hại đáng kể, làm chết và mất tích hơn 9.500 người, thiệt hại về tài sản ước tính 1,5% GDP/năm
Vì vậy, Báo cáo chính trị xác định phải “xây dựng chiến lược, hoàn thiện
hệ thống thể chế quản lý, sử dụng có hiệu quả tài nguyên, trọng tâm là đất đai”;
“xây dựng chiến lược an ninh nguốn nước quốc gia” Đồng thời phải “xây dựng hệ thống và cơ chế giám sát tài nguyên, môi trường và biến đổi khí hậu”,
“xử lý nghiêm mọi hành vi vi phạm pháp luật về tài nguyên và môi trường”,
“Chủ động tích cực hợp tác quốc tế trong việc chia sẻ thông tin, phối hợp nghiên cứu, quản lý, khai thác và sử dụng hiệu quả, bền vững các nguồn tài nguyên”.
Trang 8Bốn là, “kiên quyết, kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc; bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa”; “chủ động ngăn ngừa các nguy cơ chiến tranh, xung đột từ sớm, từ xa”; “thực hiện đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, chủ động, tích cực hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng, có hiệu quả”.
Báo cáo chính trị Đại hội XIII khẳng định “Có kế sách ngăn ngừa các
nguy cơ chiến tranh, xung đột từ sớm, từ xa Nỗ lực để ngăn ngừa xung đột, chiến tranh và giải quyết các tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình phù hợp với luật pháp quốc tế Kiên quyết, kiên trì đấu tranh bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, vùng trời, vùng biển; giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để phát triển” Qua đó thể hiện quyết tâm giữ vững
những thành quả của cách mạng, giữ vững ổn định cho quá trình phát triển đất nước trong tình hình mới
Bài học về sự thất bại trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu vào những năm 80 đầu thập niên 90 của thế kỷ XX; biến động chính trị - xã hội tại các nước Bắc Phi - Trung Đông 10 năm về trước là hồi chuông cảnh tỉnh cho các nước xã hội chủ nghĩa còn lại trong thế giới đương đại, trong đó có Việt Nam vẫn giữ nguyên tính thời sự Bất kể khi nào, ở đâu, các đảng cộng sản và công nhân cùng nhà nước xã hội chủ nghĩa không chủ động và không có kế sách ngăn ngừa các nguy cơ chiến tranh, xung đột từ sớm,
từ xa thì khi đó, ở đó sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc gặp khó khăn, thậm chí thất bại
Về đối ngoại, chúng ta sẽ tiếp tục kiên định với đường lối độc lập, tự chủ,
đa phương hóa, đa dạng hóa và hội nhập quốc tế Tuy nhiên, chúng ta cần nhấn
mạnh tới yếu tố “đồng bộ, sáng tạo, hiệu quả và hội nhập toàn diện, sâu rộng
hơn” Chúng ta tiếp tục nâng tầm chất lượng trong tham gia quan hệ quốc tế
tương xứng với khát vọng Việt Nam hùng cường và định hướng phát triển đất nước ở một mức cao hơn, tầm nhìn hướng tới năm 2030 và 2045
Vì vậy, chúng ta phải phối hợp rất đồng bộ giữa các kênh đối ngoại Trong bối cảnh quan hệ quốc tế phức tạp, đặc biệt là cạnh tranh nước lớn, các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống phức tạp hiện nay, Việt Nam phải vận dụng đường lối đối ngoại một cách rất sáng tạo và hiệu quả Đặc biệt, cần thấy rõ bước phát triển mới của toàn cầu hóa trong những năm tới khi cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 bùng nổ; từ đó, tính toán sách lược, chiến lược trong tiến trình chủ động và tích cực hội nhập quốc tế
Năm là, thực hành và phát huy rộng rãi dân chủ xã hội chủ nghĩa, quyền làm chủ và vai trò chủ thể của Nhân dân; củng cố, nâng cao niềm tin của Nhân dân, tăng cường đồng thuận xã hội.
Chủ thể chính tiến hành và mục đích hướng đến của “Khát phát triển
đất nước” là Nhân dân Trong Báo cáo chính trị, vai trò của Nhân dân được đặc
biệt đề cao: “Đề cao vai trò chủ thể, vị trí trung tâm của Nhân dân trong chiến
lược phát triển đất nước, trong toàn bộ quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” và
Trang 9“Mọi hoạt động của hệ thống chính trị, của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phải phục vụ lợi ích của nhân dân”.
Muốn vậy phải “Thực hiện tốt, có hiệu quả trong thực tế dân chủ trực tiếp,
dân chủ đại diện, đặc biệt là dân chủ cơ sở” theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”; tổ chức Đảng, các tổ
chức trong hệ thống chính trị, đội ngũ đảng viên, cán bộ công chức, viên chức phải nêu gương thực hành dân chủ, tuân thủ pháp luật, đề cao đạo đức xã hội; đề cao vai trò chủ thể, vị trí trung tâm của Nhân dân trong chiến lược phát triển đất nước
Sáu là, “Xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa trong sạch, vững mạnh, tinh gọn, hoạt động hiệu quả”; “Tiếp tục xây dựng, chỉnh đốn Đảng toàn diện”; “Xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên”; “Tiếp tục nắm vững và xử lý tốt các mối quan hệ lớn”.
Tinh gọn bộ máy hành chính nhà nước không chỉ nhằm mục tiêu “giảm
cơ học” để giảm chi ngân sách nhà nước, mà còn để nâng cao chất lượng đội
ngũ công chức, hướng tới nền hành chính chuyên nghiệp, hiệu lực, hiệu quả
Đồng thời với đó là phải “xây dựng hệ thống pháp luật đầy đủ kịp thời, đồng
bộ, thống nhất, khả thi, công khai, minh bạch” bảo đảm yêu cầu phát triển
nhanh, bền vững
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng dạy “Để lãnh đạo cách mạng, Đảng phải
mạnh Đảng mạnh là do chi bộ tốt Chi bộ tốt là do đảng viên đều tốt” Đảng ta
là đảng cầm quyền, là người khởi xướng và lãnh đạo công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Nhân dân đã đặt trọn niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng Để thúc đẩy sự nghiệp đổi mới đi đến thành công, thực hiện được khát vọng phát triển của dân tộc Đảng cần phải không ngừng xây dựng, tự đổi mới, tự chỉnh đốn với những nỗ lực và quyết tâm chính trị mạnh mẽ
Trước đây, chúng ta thường xác định xây dựng Đảng trên 3 mặt: Chính trị, tư tưởng và tổ chức Đến Đại hội XII, chúng ta đã bắt đầu nói đến 4 mặt của công tác xây dựng Đảng: Chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức Và đến nay, trong Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIII Đảng có thêm xây dựng Đảng về cán
bộ Điều này để thấy, công tác cán bộ đã và đang khẳng định vị trí, vai trò quan
trọng của mình, phải thực sự là “then chốt của then chốt”, cán bộ phải có đủ
phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ, nhất là đối với cán bộ cấp chiến lược, người đứng đầu
III TRÁCH NHIỆM CỦA CÁC CẤP ỦY, TỔ CHỨC ĐẢNG VÀ CÁN BỘ, ĐẢNG VIÊN
1 Đối với cấp ủy, tổ chức đảng
Phát biểu bế mạc Đại hội XIII, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú
Trọng khẳng định “ Đại hội thành công là bước đầu, còn tinh thần Đại hội, tư
tưởng Đại hội có vào cuộc sống hay không, đó mới là thành công thật sự”.
Chính vì thế, để những thành công của Đại hội XIII có thể lan tỏa sâu rộng đến toàn đảng, toàn quân và toàn dân nói chung và Đảng bộ sự nói riêng cần tiến hành đồng bộ các biện pháp cụ thể như sau:
Trang 10Thứ nhất, các cấp ủy, tổ chức đảng trong Đảng bộ cần tiếp tục đẩy
mạnh tổ chức việc quán triệt, giáo dục về ý nghĩa, tầm quan trọng và các nội dung
cơ bản, cốt lõi của đại hội các cấp, nhất là Đại hội XIII của Đảng đến mọi cán bộ, đảng viên, chiến sĩ trong đơn vị theo đúng tinh thần Chỉ thị 01- CT/TW ngày 9/3/2021 của Bộ Chính trị về việc nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng
“Công tác tổ chức nghiên cứu, học tập, quán triệt Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng phải được tiến hành khẩn trương, nghiêm túc, chất lượng; kết hợp tự nghiên cứu với nghe phổ biến, quán triệt; nhấn mạnh, làm rõ những vấn đề mới, cốt lõi; nêu cao trách nhiệm của báo cáo viên, người đứng đầu cấp ủy trong báo cáo truyền đạt Nghị quyết, cũng như cán bộ, đảng viên trong học tập Nghị quyết, đặc biệt là sự nêu gương của cán bộ chủ chốt các cấp” Để từ đó thống nhất nhận
thức và hành động, tạo sự đồng thuận, huy động sự vào cuộc tích cực của tất cả các
tổ chức, các lực lượng trong cơ quan, đơn vị đưa Nghị quyết Đại hội các cấp vào cuộc sống sớm nhất, hiệu quả nhất
Thứ hai, các cấp ủy, tổ chức đảng trong toàn Nhà trường phải thường xuyên
bám sát các chủ trương, định hướng, nhiệm vụ, giải pháp, trọng tâm về quốc phòng
an ninh trong Nghị quyết Đại hội các cấp, nhất là Nghị quyết đại hội Đảng bộ , Nhà trường để kịp thời xây dựng, ban hành chương trình hành động, các văn bản lãnh đạo triển khai thực hiện đảm bảo phù hợp tình hình, điều kiện thực tế các cơ quan, đơn vị mình
Thứ ba, nắm chắc và quản lý tốt công tác tư tưởng, kịp thời giải quyết
những vấn đề mới nảy sinh, nhất là đơn, thư tố cáo, khiếu nại; giữ vững sự đoàn kết, thống nhất trong từng tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị, duy trì nghiêm nền nếp, giữ vững kỷ cương, kỷ luật; không ngừng nâng cao chất lượng tổng hợp
Thứ tư, tiếp tục đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước ở tất cả các
cấp, các ngành, cơ quan, đơn vị tạo khí thế thi đua sôi nổi, rộng khắp trong toàn Trung đoàn chào mừng thành công của Đại hội, lan tỏa tinh thần của Đại hội tới toàn thể cán bộ, đảng viên học viên, Đi kèm với đó là đổi mới công tác công tác thi đua - khen thưởng, bảo đảm chính xác, kịp thời, công khai, minh bạch và đặc biệt là đúng đối tượng, đúng với phong trào và thành tích
Thứ năm, trong Báo cáo về các văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng do
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng trình bày, đã nhấn mạnh:
“Nghiêm trị mọi âm mưu, hành động chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, cản trở sự phát triển của đất nước” Chính vì thế, việc chủ động phòng
ngừa, đấu tranh phản bác những luận điểm sai trái, xuyên tạc, thù địch nhằm chống phá Đảng, Nhà nước, bôi xấu các kết quả Đại hội XIII của Đảng là hết sức cần thiết, cấp bách
Chúng ta cần phát huy tốt vai trò của Lực lượng 47 các cấp trong công tác
đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, âm mưu, thủ đoạn “diễn
biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của thế lực thù địch
hiện nay theo tinh thần Hướng dẫn số 03 của Ban Tuyên giáo Trung ương ngày