CHƯƠN G 2: CON N GƯỜI VÀ SỰPHÁT TRIỂN CỦA CON N GƯỜI N ội dung Quá trình phát triển của con người Các hình thái kinh tế mà loài người đã trải qua Một số yếu tố tác động đến quá trình phá
Trang 1CHƯƠN G 2: CON N GƯỜI VÀ SỰ
PHÁT TRIỂN CỦA CON N GƯỜI
N ội dung
Quá trình phát triển của con người
Các hình thái kinh tế mà loài người đã trải qua
Một số yếu tố tác động đến quá trình phát triển của con người
Dân số và các vấn đề về dân số
GV: Nguyễn Chí Hiếu
QUÁ TRÌN H PHÁT TRIỂN CỦA
CON N GƯỜI
Quá trình phát triển (a)
Bộ khỉ: vẫn tồn tại như các
động vật khác
Vượn người: đã bắt đầu tiến
hóa tách ra khỏi giới động
vật hiện tại
Trang 2QUÁ TRÌN H PHÁT TRIỂN CỦA
CON N GƯỜI
Quá trình phát triển (tt)
Người vượn
Người khéo léo
Người đứng thẳng
Người cận đại
Người hiện đại
GV: Nguyễn Chí Hiếu
Tác động đến môi trường qua các
giai đoạn tiến hóa
Bộ động vật linh trưởng – Primates
Sống trên cây
Thức ăn: thực vật (hái lượm)
N gười vượn – Australopithecus (cách 5 – 1 triệu năm)
Sống trên cạn, đi bằng 2 chân
Thức ăn: thực vật (hái lượm)
Trang 3Tác động đến môi trường qua các
giai đoạn tiến hóa (tt)
N gười khéo léo – Homo Habilis (cách 2 – 1 triệu năm)
Biết chế tạo và sử dụng công cụ chế tạo
Làm hang ổ để sống
Có sự phân công lao động sơ khai
Thức ăn: trái, hạt, rễ, củ và động vật nhỏ như côn trùng,
ốc sên…
Bắt đầu thích nghi với trồng trọt gia tăng khả năng tác động vào môi trường
GV: Nguyễn Chí Hiếu
Tác động đến môi trường qua các
giai đoạn tiến hóa (tt)
N gười đứng thẳng – Homo Erectus (cách 1,8 triệu – 200.000 năm)
Biết sử dụng lửa, da động vật, nhiều dụng cụ bằng đá được chế tạo
Cư trú ở các hang động
Địa bàn phân tán rộng khắp nơi trên thế giới
Thức ăn: thực vật và động vật gia tăng khả năng tác động vào môi trường
Trang 4Tác động đến môi trường qua các
giai đoạn tiến hóa (tt)
N gười cận đại – Homo Spaiens (cách 300.000 năm)
Lấy thức ăn từ MTTN, mở rộng nguồn thức ăn
Thâm canh và chăn nuôi tác động vào môi trường
Mở rộng nơi cư trú
Hình thành những bộ lạc với ngôn ngữ sơ khai, bắt đầu
có tín ngưỡng, có đời sống văn hóa tinh thần
GV: Nguyễn Chí Hiếu
Tác động đến môi trường qua các
giai đoạn tiến hóa (tt)
Người hiện đại – Homo Spaiens Spaiens (cách 35.000 – 40.000 năm)
Sử dụng kim loại (đồng, sắt, thiếc)
Chăn nuôi phát triển trên các thảo nguyên lối sống du mục Dân số tăng, có hiện tượng di dân
Nền văn minh phát triển và hoàn thiện với tốc độ ngày càng nhanh tăng khả năng điều khiển môi trường, sử dụng các nguồn tài nguyên để sản xuất thêm các nguồn tài nguyên khác bắt đầu tác động vào môi trường đô thị hóa cách đây
6000 năm con người bắt đầu làm thoái hóa môi trường
Trang 5MỘT SỐ YẾU TỐ TÁC ĐỘN G
ĐẾN CON N GƯỜI
Một số các yếu tố tác động đến quá trình phát triển của con người
Phương thức sống và thức ăn
Khí hậu
Môi trường địa hóa
PHƯƠN G THỨC SỐN G VÀ
THỨC ĂN
Hai mặt này không tách rời nhau
Bản chất con người vừa là cơ thể
sinh học vừa là văn hóa
• Khai thác môi trường +
thích nghi với điều kiện sống
E Chế tác công cụ và sáng
Trang 6PHƯƠN G THỨC SỐN G VÀ
THỨC ĂN
Thay đổi cấu tạo và thêm các chức năng mới của cơ thể Hoàn thiện khả năng cầm nắm, phát triển thị giác, thoái hóa hàm răng, chuyên biệt hóa chân và tay
THỨC ĂN
§ Phức tạp hóa cấu trúc và
chức năng não bộ
§ Tăng cường sử dụng
protein động vật
§ Tạo ra những dị biệt khá
lớn về đáp ứng sinh học
Trang 7KHÍ HẬU
Ảnh hưởng của yếu tố khí hậu biểu hiện ở nhiều trạng thái khác nhau theo mùa, theo địa lý
Là tổ hợp của nhiều thành phần như nhiệt độ, độ ẩm, gió, mây mưa, nắng tuyết
KHÍ HẬU
§ Tác động của tổ hợp này được thông qua nhiều rào chắn:
§ Rào chắn tự nhiên (sông, hồ, biển, núi, cây rừng )
§ Rào chắn văn hóa (nhà cửa, quần áo, tiện nghi sinh hoạt )
C Tạo thành:
§ Khí hậu toàn cầu
§ Khí hậu địa phương
§ Tiểu khí hậu
§ Vi khí hậu
§ Điều hòa nhiệt là cơ chế thích nghi sinh học
chủ đạo.
Trang 8MÔI TRƯỜN G ĐỊA HÓA
§ Hàm lượng khoáng chất trong thành
phần sinh hóa của cơ thể có liên quan
đến quá trình biến đổi nội bào
§ VD: tạo xương, điều hòa áp lực
thẩm thấu,
§ Tương quan về tỉ lệ số lượng các
thành phần khoáng trong môi trường
Ethành phần khoáng trong cơ thể
§ Ví dụ: bướu cổ iode, Asen,
Flor…
MÔI TRƯỜN G ĐỊA HÓA
§ Cân bằng khoáng trong cơ thể
phải được đảm bảo trong một biên
độ nhất định
§ Nồng độ các loại khoáng đa, vi
lượng trong đất ảnh hưởng đến:
§Mức khoáng hóa xương
§Kích thước và hình dạng chung
của cơ thể hoặc từng phần cơ
thể
Trang 9CÁC HÌN H THÁI KIN H TẾ
Các hình thái kinh tế
Hái lượm
Săn bắt
Chăn thả
Nông nghiệp
Công nghiệp
Hậu công nghiệp
GV: Nguyễn Chí Hiếu
HÁI LƯỢM
Là hình thái kinh tế nguyên thủy nhất
Năng suất thấp, phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên