(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc

(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc(Luận văn thạc sĩ file word) Một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầu trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc

Trongquátrìnhnghiêncứuvàthựchiệnluậnvăn,tácgiảđãnhậnđượcsựhướngdẫntậntìnhcủaPGS.TSLÊVĂNHÙNG,vànhữngýkiếnvềchuyênmônquýbáucủacácthầycôgiáotrongkhoaCôngtrình,khoaKinhtếvàQuảnlý–

Xintrântrọngcảmơn!

HàNội,ngàyt h á n g năm2013

Tácgiảluậnvăn

NguyễnNgọcLong

Tôi xin cam đoan đề tài luận văn này là sản phẩm nghiên cứu của riêngcánhântôi.Cácsốliệuvàkếtquảtrongluậnvănlàhoàntoàntrungthựcvàchưađượcaicôngbốtrướcđây.Tấtcảcáctríchdẫnđãđượcghirõnguồngốc

HàNội,ngàyt h á n g n ă m 2013

Tácgiảluậnvăn

NguyễnNgọcLong

MỞĐẦU 1

1 Tớnhcấpthiếtcủađềtài 1

2 Mụctiờu củađềtài 1

3 Cỏchtiếpcậnvàphươngphỏpnghiờncứu: 1

4 Đốitượngvàphạmvinghiờncứu 2

5 ínghĩakhoahọcvàthựctiễncủađềtài: 2

6 Kếtquả dựkiếnđạtđược: 2

CHƯƠNG1.TỔNGQUANVỀĐẤUTHẦUVÀQUẢNLíĐẤUTHẦUXÂYDỰNG 3

1.1Mộtsốkhỏiniệmliờnquanđếnđấuthầuxõydựng 3

1.2 Chấtlượngquảnlýcụngtỏcđấuthầutrongxõydựng 5

1.2.1 Khỏiniệmvềquảnlýcụngtỏcđấuthầu 5

1.2.2 Chấtlượngquảnlýcụngtỏcđấuthầu 6

1.3 Cỏcvănbảnhiệnhànhvềquảnlýđấuthầu 7

1.4 Thựctrạngcụngtỏcđấuthầutrongthờigianqua 9

1.4.1 Thựctiễncụngtỏcđấuthầuởmộtsốquốcgia 9

1.4.1.1 Kinh nghiệm của một số nước, một số tổ chức quốc tế trong đấu thầu xõydựng 9

1.4.1.2 Kinhnghiệmđấuthầuxõydựngcủamộtsốtổchứcquốctế 11

1.4.2.ThựctiễncôngtácđấuthầutạiViệtNamtrongnhữngnămqua 12

1.4.3Nhữngtồntạiảnhhưởngtớicụngtỏcđấuthầuxõydựng 16

KẾTLUẬNCHƯƠNG1 25

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNGCễNG TÁC QUẢN Lí ĐẤU THẦU XÂY DỰNGCÁCCễNGTRèNHTHỦYLỢITRấNĐỊABÀNTỈNHVĨNHPHÚC 27

2.1GiớithiệuchungvềtỉnhVĩnhPhỳc 27

2.2 TỡnhhỡnhđầutưxõydựngcụngtrỡnhtrờnđịabàntỉnhVĩnhPhỳc 30

2.3 Tỡnh hỡnh quản lý cụng tỏc đấu thầu xõy dựng cỏc cụng trỡnh trờn địa bàntỉnhVĩnhPhỳc 32

2.3.1 Thực trạng đấu thầu Cụng trỡnh: Nõng cấp hồ Mộ Sau, xó Đồng Tĩnh, huyệnTamDương,tỉnhVĩnhPhỳc 33

2.3.2 Cải tạo trục tiờu Cầu Rong đoạn từ cống Măng Đa đến cống qua đờ Phỳ Thụ,xóLiờnHũahuyệnLậpThạch 36

2.3.3.Thựctrạngđấuthầugúithầu01CụngtrỡnhhồchứanướcBản Long 40

2.4 Những đánh giá chung về chất lượng công tác quản lý đấu thầu trên

địabàntỉnhVĩnhPhúc 43

2.4.1 Nhữngkếtquảđạtđược 43

2.4.1.1 Vềthựchiệnchínhsách: 43

2.4.1.2 Vềphâncấptrongđấuthầu 43

2.4.1.3 Vềđộingũcánbộthamgiahoạtđộngđấuthầu: 44

2.4.1.4 Vềcôngtácthanhtra,kiểmtravềđấuthầu: 44

2.4.2.Nhữngtồntạicầnkhắcphục 45

KẾTLUẬNCHƯƠNG2 46

CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNGQUẢNLÝCÔNGTÁCĐẤUTHẦUXÂYDỰNGCÁCCÔNGTRÌNHTHỦ YLỢITRÊNĐỊABÀNTỈNHVĨNHPHÚC 48

3.1 Mụcđíchvànguyêntắcđềxuấtcácgiảipháp 48

3.1.1 Mụcđích 48

3.1.2 Nguyêntắcđềxuấtcácgiảipháp 48

3.2.Căncứđềxuấtcácgiảipháp 49

3.3 Đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng quản lý công tác đấu thầuxâydựngcáccôngtrìnhthủylợitrênđịabàntỉnhVĩnhPhúc 49

3.3.1 Những yêu cầu cần quán triệt trong nâng cao chất lượng đấu thầu xây dựngcáccôngtrìnhthủylợitrênđịabànVĩnhPhúc 50

3.3.1.1 Quánt r i ệ t v à t h ự c thinghiêmtúcphápl u ậ t c ủ a Nhàn ư ớ c trong đấut h ầ u xâyd ự n g cáccôngtrình 50

3.3.1.2 Tăngc ư ờ n g h ộ i n h ậ p v ớ i q u ố c t ế vàkhuv ự c , nângcaon ă n g l ự c tổchứcđấut h ầ u q u ố c t ế 51

3.3.1.3 Lựac h ọ n cácg i ả i phápcótínhđộtpháđểnângcaoc h ấ t l ư ợ n g đấut h ầ u xâyd ự n g 53

3.3.1.4Chuyênnghiệp hóahoạtđộngđấu thầuxâydựngcủachủđầu tư 54

3.3.2 Mộtsốgiảiphápnângcaochấtlượngđấuthầuxâydựngcáccôngtrình 56

3.3.2.1 UBND tỉnh, các Sở, ban ngành cần chủ động lựa chọn hình thức đấu thầurộngrãitrongcácgóithầu muasắm,dịchvụtưvấn,xâydựng 56

3.3.2.2 Bên mời thầu cần thành lập hoặc thuê “ Tổ chuyên gia xét thầu chuyênnghiệp”khi xétthầu 58

3.3.2.3 Tổ chức đào tạo, cập nhật thường xuyên những kiến thức về xây dựng cơbảnvàđấuthầu 59

3.3.2.4 Tăng cường thanh tra, kiểm tra hoạt động đấu thầu để ngăn ngừa, phát

hiệnvàxửlýnghiêmnhững hiệntượngtiêucực 59

3.3.2.5 Đẩy mạnh công khai hóa các hiện tượng tiêu cực trong đấu thầu đã bị xử lýtrêncácphươngtiệnthôngtinđạichúng 62

3.3.2.6 Pháthuyvàthựchiệnđầyđủquyềnkhiếunại,tốcáocủanhàthầu 63

3.3.2.7.Xửlýdứtđiểmtìnhtrạng“thầutặc”trongđấuthầu 64

KẾTLUẬNCHƯƠNG3 66

KẾTLUẬNVÀK I Ế N NGHỊ 67 TÀILIỆUTHAMKHẢOP

HỤLỤC

Sơ

đồ 3.1 :Thốngkêýkiếnđiềutracácbiệnphápnângcaochấtlượngđấuthầu 57

Hình2.1:ThicôngmáiđậphồBảnLong 40

DANHMỤCCÁCBẢNGBIỂU Bảng2.1:VốnđầutưxâydựngcơbảntỉnhVĩnhPhúcgiaiđoạn2007–2011 30

Bảng 2.2: Số liệu kiên cố hóa kênh thực hiện Nghị quyết 08/2007/NQ-HĐND tỉnhVĩnhPhúc giaiđoạn2007-2010( Đ ơ n vị:km) 32

Bảng2.3:Tổnghợpthôngtinvề03HSDTcôngtrìnhNângcấphồMéSau 33

Bảng2.4:Đánhgiáhồsơdựthầuvề mặtkỹ thuật 34

Bảng2.5:Đánhgiáhồ sơdựthầuthôngqua giábỏthầu 36

Bảng2.6:Đánhgiávềmặtkỹthuậtcáchồsơdựthầu: 38

Bảng2.7:Kếtquảđánhgiácácnhà thầu 39

Bảng 2.8: Tổng hợp giá dự thầu, thư giảm giá và giá dự thầu sau giảm giá của cácnhàthầu 41

IDA HiệphộipháttriểnQuốctế

NĐ-CP NghịđịnhChínhphủ

NNvàPTNT NôngnghiệpvàPháttriểnNôngthônODA Việntrợpháttriểnchínhthức

MỞĐẦU

1 Tínhcấpthiếtcủađềtài

Hiệnn a y , V i ệ t N a m l à m ộ t t r o n g n h ữ n g q u ố c g i a t r ê n t h ế g i ớ i c h ị uảnhhưởng nặng nề về biến đổi khí hậu Chính vì vậy để giảm nhẹ những ảnh hưởng củabiếnđổikhíhậu,cầnphảicó nhữngbiệnphápphòngtránh, khắcphục Sửdụng

cáccôngtrìnhthủylợiđểphòngtránhvàkhắcphụchậuquảcủabiếnđổikhíhậutoàncầucũnglàmộttrongnhữngbiệnphápkhôngchỉViệtNammàcácquốcgiatrênthếgiớiđangsửdụng.Côngtrìnhthủylợicóvaitròtolớntrongứngphóvớibiếnđổik h í h ậ u N h ằ m quảnl

ý c h ấ t l ư ợ n g x â y dự ng c ô n g t r ì n h t h ủ y lợic ầ n p h ả i c ó nhữngcôngtáckiểmsoátchặtchẽ.Trongđócôngtáclựachọnnhàthầuđủđiềukiệnvềnănglựcthamgiaxâydựngcáccôngtrìnhthủylợithôngquađấuthầulàmộtcôngtácquantrọngnhằmquảnlýchấtlượngcôngtrình,đưacôngtrìnhvàophụcvụkịpthời,nângcaohiệuquảcủacôngtrìnhthủylợi

- Vận dụng những lý luận cơ bản đã đạt được hệ thông trên đây vàophântích, đánh giá thực trạng hoạt động đấu thầu xây dựng và chất lượng đấu thầuxâydựngcáccôngtrìnhthủylợiởVĩnhPhúc

- Phân tích ý kiến của các nhà quản lý trong các cơ quan quản lý Nhà nước vềđấuthầu,cácnhàquảnlýđấuthầucủachủđầutư,cácnhàthầuvềđánhgiácủahọđốivớichấtlượngđấuthầu,đốivớicácquyđịnhvềđấuthầuxâydựngcủaNhànướcViệtNamhiệnhànhđểtừđóđềxuấthướnghoànthiệncácquyđịnhđónhằmnângcaochấtlượngđấuthầuxâydựngcôngtrìnhthủylợiởVĩnhPhúc

3 Cáchtiếpcậnvàphươngphápnghiêncứu:

Cáchtiếpcận:

- Tiếpcậnlýthuyết,tìmhiểucáctàiliệuđãđượcnghiêncứu;

- TiếpcậnthựctếởViệtNam;Phươngphápnghiêncứu:

- Nghiêncứutổngquanvềcôngtácđấuthầuxâydựng;

- Thamkhảotàiliệu,kinhnghiệmcácquốcgiathựchiệntốtcôngtácđấuthầu,lựachọnnhàthầu.

- Điều tra thu thập, phân tích, đánh giá và đề xuất giải pháp kiểmsoát,quảnlýchấtlượngđấuthầuxâydựng

4 Đốitượngvàphạmvinghiêncứu

Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu chất lượng đấu thầuxâydựng công trình thủy lợi đứng trên góc độ chủ đầu tư đăt trong mối liên hệ vớithể chếquản lý Nhà nước, các nhà thầu Chất lượng đấu thầu công trình thủy lợi làmột kháchthể nghiên cứu khách quan, được xem xét trên những góc độ khác nhau,và sẽ đượchiểu theo những cách khác nhau dưới ảnh hưởng của cácnhân tỏ kháchquan và chủquan Luận văn sẽ xem xét chất lượng đấu thầu trên góc độ chủ đầutư,ngườiđượctraotrọngtráchquảnlývốnđầutưxâydựngcôngtrìnhvớimongmuốnthực hiện dự án đómột các hiệu quả nhất, chất lượng nhất, khác quan và công bằngnhấtđảmbảotiếnđộđềra

Phạm vi nghiên cứu: Luận văn sẽ tập trung nghiên cứu thực trạng hoạtđộngđấuthầuxâydựngcáccôngtrìnhthủylợivàchấtlượngđấuthầucáccôngtrìnhthủylợi đứng trêngóc độ chủ đầu tư Xây dựng công trình thủy lợi là một đối tượng baogồm nhiều lĩnh vực như xây dựng hồ chứa,

đê, kè chắn sóng, trạm bơm tưới-tiêuthoát nước, cải tạo hệ thống tiêu Luận văn tậptrung nghiên cứu hoạt động đấu thầuxây dựng các công trình hồ chứa nước, cải tạo hệthống tiêu trên địa bàn tỉnh VĩnhPhúc Hơn thế nữa, luận văn cũng tập trung nghiên

làmộtquátrìnhtừkhichuẩnbị,lậpkếhoạchđấuthầuchođếnkhicôngbốkếtquảđấuthầu, thương thuyết vớinhà thầu để ký kết hợp đồng thực hiện gói thầu Các vấn đềtrước và sau quá trình này sẽ không phải là trọng

Tuynhiên,đểđẩmbảotínhkhoahọccủaluậnvăn,luậnvăncũngxemxétđếncácyếutốtrướcvàsauquátrìnhđấuthầuởmộtmứcđộphùhợpvớiquymôluậnvăn

CHƯƠNG1.T Ổ N G QUANVỀĐẤUTHẦUVÀQUẢNLÝĐẤUTHẦUXÂYDỰ

NG 1.1 Mộtsốkháiniệmliênquanđếnđấuthầuxâydựng

Trênthựctếhiệnnaytồntạirấtnhiềukháiniệm,cáchhiểuvềđấuthầu

XuấtpháttừTừđiểnTiếngViệt,“đấuthầu”đượchiểulàviệctổchứccuộcsođọcôngkhaiainhậnlàm,nhậnbánvớiđiềukiệntốtnhấtthìđượcchấpnhận.Theođóthì“đấuthầu”làmộtcuộc

đọsứccôngkhaigiữacáctổchứcvềkỹthuậtvàtàichính.Theoquanniệmcủachủthầu(Bênmờithầu),cũngnhưtheođịnhnghĩatrongQuychếđấuthầubanhànhkèmtheoNghịđịnhsố88/1999/NĐ-

CPngày1/9/1999củaChínhphủthì“đấuthầu”làquátrìnhlựachọnNhàthầuđápứngđượccácyêucầucủaBên mờithầutrên cơsởcạnhtranhgiữacácNhàthầu

Xét theo quan niệm Nhà thầu thì “đấu thầu” là cuộc cạnh tranh gay gắtgiữacácNhàthầuđểnhậnđượcdựáncungcấpcácsảnphẩmhànghoávàdịchvụtừyêucầucủaBên mờithầu

CăncứtheoLuậtđấuthầunăm2005vàsửađổibổsungnăm2009đượcQuốchộithôngquangày19tháng6năm2009tạikỳhọpthứ5QuốchộikhóaXIIthì“đấuthầu” là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu

thựchiệngóithầuthuộccácdựánsửdụngvốnnhànướctừ30%trởlênchomụctiêuđầutưpháttriển,dựánsửdụngvốnnhànướcđểmuasắmtàisảnnhằmduytrìhoạtđộngthường xuyên của cơ quan nhà nước, tổ chứcchính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổchứcchínhtrịxãhội-nghềnghiệp,tổchứcxãhội,tổchứcxãhội-nghềnghiệp,đơnvị vũ trang nhân dân, dự án sử dụng vốn nhà nước để mua sắm tài sản nhằm phụcvụviệccảitạo,sửachữalớncácthiếtbị,dâychuyềnsảnxuất,côngtrình,nhàxưởngđãđầu tư của doanhnghiệp nhà nước trên cơ sở bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng,minh bạch và hiệu quả kinh tế Vậy đứng trênquan niệm Nhà thầu và chủ thầu, “đấuthầu” là cuộc “thi tuyển” trong hoạt động xây dựng giữa các Nhà thầu thoả mãncácyêucầucủachủthầutừđólựachọnđượcNhàthầuthíchhợpnhất

MộtsốthuậtngữliênquanđượcquyđịnhtạiQuychếđấuthầubanhànhkèmtheoNghịđịnh88/1999/NĐ-CP ngày1 tháng 9năm 1999 củachính phủ,Luậtđấuthầunăm

“Dựán”làtậphợpcácđềxuấtđểthựchiệnmộtphầnhaytoànbộcôngviệcnhằmđạtđược

mụctiêuhayyêucầunàođótrongmộtthờigiannhấtđịnhdựatrênnguồnvốnxácđịnh.Dựánbaogồmdựánđầutưvàkhôngcótínhchấtđầutư

“Bênmờithầu”làchủdựán,chủđầutưhoặcphápnhânđạidiệnhợpphápcủachủdựá

n,chủđầu tưđượcgiaotráchnhiệmthựchiệncôngviệc đấuthầu

“Người có thẩm quyền”là người được quyền quyết định dự án theo quy định

củaphápluật.Đốivớicácdựáncósựthamgiavốnnhànướccủadoanhnghiệpnhànướctừ30%trởlên,trừcácdựánsửdụng100%vốnnhànước,thìngườicóthẩmquyềnlàHộiđồngquảntrịhoặcđạidiệncóthẩmquyềncủacácbênthamgiagópvốn

Chủ đầu tưlà người sở hữu vốn hoặc được giao trách nhiệm thay mặt chủ

sởhữu,ngườivayvốntrựctiếpquảnlývàthựchiệndựán

Bênmờithầulàchủđầutưhoặctổchứcchuyênmôncóđủnănglựcvàkinhnghiệmđượcch

ủđầutưsửdụngđểtổchứcđấuthầutheocácquyđịnhcủaphápluậtvềđấuthầu

“Nhàthầu”làtổchức,cánhântrongnướchoặcnướcngoàicónănglựcphápluật dân sự, đối với cá

nhân còn phải có năng lực hành vi dân sự để ký kết và thựchiện hợp đồng Nhà thầu là nhà xây dựng trong

cấphànghoátrongđấuthầumuasắmhànghoá;lànhàtưvấntrongđấuthầutuyểnchọntưvấn;lànhàđầutưtrongđấuthầulựachọnđốitácđầutư

“Góithầu”làtoànbộdựánhoặcmộtphầncôngviệccủadựánđượcphânchiatheo

tínhchấtkỹthuậthoặctrìnhtựthựchiệndựán,cóquymôhợplýđểbảođảm tính đồng bộ của dự án Trong trường hợp mua sắm, gói thầu có thể là một

loạiđồdùngtrongthiết bịhoặc phươngtiện Góithầuđượcthực hiệnth eo mộthoặcnhiềuhợpđồng(góithầuđượcchiathànhnhiềuphần)

“Xây lắp” là những công việc thuộc quá trình xây dựng và lắp đặt thiết bị

cáccôngtrình,hạngmụccôngtrình

1.2 Chấtlượngquảnlýcôngtácđấuthầutrongxâydựng

1.2.1 Kháiniệmvềquảnlýcôngtácđấuthầu

Đấuthầulàmộthoạtđộngquantrọng trongnềnkinhtế,chonênđứngvềphíaNhànước,cầnphải phâncấpcơquanquảnlýNhànướcvềhoạt

- Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủquảnlý nhà nước về đấu thầu trong phạm vi và trách nhiệm của mình, đồng thời cửmộtThứ trưởng hoặc các cấp phó tương ứng (ở cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộcChínhphủ)trựctiếpchỉđạocôngtácđấuthầu;

- Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Chủ tịchUỷbannhândânquận,huyện,thịxãvàChủtịchUỷbannhândânphường,xã,thịtrấnquảnlýnhà nướcvề đấuthầuđốivớicác góit hầ uthuộc quyềnquảnlý củamình,đồngthờicử mộtcấpphótrựctiếpchỉđạocôngtácđấuthầu

Cáccơquantrênsẽquảnlýhoạtđộngđấuthầutrênmộtsốnộidung:

 Soạnthảo,banhànhhoặctrìnhbanhànhcácvănbảnquy phạmphápluậtvềđấuthầu

1.2.2 Chấtlượngquảnlýcôngtácđấuthầu

Muốn cho chất lượng công trình đạt được tiêu chí, mục đích sử dụng, tacầnphải lựa chọn nhà thầu đủ năng lực thông qua công tác đấu thầu Để làm đượcviệcđó thì chất lượng công tác đấu thầu cần phải được nâng cao, được quản lý chặtchẽtừ những giai đoạn lập hồ sơ mời thầu, thành lập các tổ chuyên gia đấu thầu vàgiaiđoạntổchứcđấuthầu

- Thông qua đấu thầu, chủ đầu tư sẽ lựa chọn được các nhà thầu có khảnăngđápứngđượctốtnhấtcácyêucầukinhtế,kỹthuật,chấtlượng,tiếnđộđặtracủacôngtrình Trên cơ sở

đó giúp cho chủ đầu tư vừa sử dụng hiệu quả, tiết kiệm vốn đầutư,đồngthờivẫnđảmbảođượcchấtlượngcũngnhưtiếnđộcôngtrình

- Thông qua đấu thầu, chủ đầu tư cũng sẽ nắm bắt được quyền chủđộng,quản lý có hiệu quả và giảm thiểu được các rủi ro phát sinh trong quá trìnhthựchiện dự án đầu tư do toàn bộ quá trình tổ chức đấu thầu và thực hiện kết quảđấuthầu được tuân thủ chặt chẽ theo quy định của pháp luật và sau khi chủ đầu tư

đã cósựchuẩnbịkỹlưỡng,đầyđủvềmọi mặt

- Đểđánhgiáđúngcáchồsơdựthầuđòihỏiđộingũcánbộthựchiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư phải tự nâng cao trình độ của mình về các mặt

nênviệcápdụngphươngthứcđấuthầucòngiúpchochủđầutưnângcaotrìnhđộvànănglựccủacánbộcôngnhânviên

Quản lý chất lượng công tác đấu thầu cần phải thiết lập ngay từ giai đoạn lậphồ

sơ mời thầu Cần xác định rõ mục tiêu chính khi lựa chọn nhà thầu, đặt ra trọngtâm của hồ sơ dự thầu, nhằm đề rađược các tiêu chí đánh giá chất lượng sảnphẩm,tiêuchílựachọncủađơnvịsửdụngcôngtrìnhsaukhihoànthành

Các tổ chuyên gia tham gia công tác đấu thầu cần phải có chuyên môn,nắmchắc được công việc mình được giao và phải không bị chi phối bởi các bêntrongđấu thầu Để làm được việc này cần phải tổ chức công tác tập huấn, đào tạonângcao năng lực của các chuyên gia về trình độ, kiến thức, kỹ năng làm việc vàphảibiếtcáchxửlý mọitìnhhuốngxảyratrongđấuthầu

1.3 Cácvănbảnhiệnhànhvềquảnlýđấuthầu

Bấtcứhoạtđộngnàoxuấthiệntrongnềnkinhtếđềucómộtquátrìnhpháttriểnvàđấuthầucũngvậy.Đấuthầuđãmanhnhaxuấthiệnởnướctatừrấtlâunhưngtrongcơchếkếhoạchhoátậptrung,khimàmọi côngtrìnhxâydựngđềuđượcthựchiệntheochỉtiêupháplệnh,Nhànướcchỉđịnhchocácđơnvịthựchiệnxây lắp tuỳ theo kế hoạch mà Nhà nước đề ra hoặc căn cứ vào mối quan hệ giữa cácđơnvịđóvớicơquanNhànướccóthẩmquyềnmàkhôngquađấuthầu

Vớicơchếnày,khôngtồntạikhái niệmcạnhtranh trongtấtcảcácngành,lĩnhvựccủanềnkinhtếnóichungvàtronghoạtđộngđầutưxâydựngnóiriêng,từđótạoranhiềutiêucực,sailầmgâythấtthoátlớnchoxãhội

Tuynhiên,khinềnkinhtếvậnhànhtheocơchếthịtrường,kháiniệmcạnhtranhtrởnênthôngdụng.Tronghoạtđộngđầutưxâydựng,cácdoanhnghiệpthuộccác thành phần kinh tế khác nhau đềubình đẳng trước pháp luật, đều có cơ hội

thamgiaxâydựngcáccôngtrìnhngangnhaunêngiữacácdoanhnghiệpluôntồntạisựcạnhtranh.Nềnkinhtếcàngpháttriểnthìmứcđộcạnhtranhcànggaygắt.Đứngtrướcthựctếđó,hoạtđộngđấuthầuđãxuấthiệnvàtạoramôitrườngcạnhtranhlànhmạnh,cácdoanhnghiệpxâydựngcócơhộiđượcthểhiệnmìnhmộtcáchtốtnhất.Ởcácnướcpháttriển,đấuthầuđã đượcápdụngtừlâuvàmanglạihiệuquảto lớn,còn ởViệtNam hìnhthức này còn rấtmới Để tạo ramôitrường pháp

lýnhằmtăngcườnghiệuquảcủahìnhthứcđấuthầu,cùngvớiviệctổchứcthựchiện,

các văn bản có tính quy chế được xây dựng, bổ sung và sửa đổi ngày cànghoànthiệnhơn.

- Đầu những năm 1990, trong các văn bản quản lý đầu tư xây dựngđãxuấthiện“ Quychếđấuthầutrongxâydựng”nhưngchưarõràng

- Tháng3/1994-BộXâydựngbanhành“Quychếđấuthầu xâylắp”

(Quyết định số 06/BXD-VKT thay cho Quyết định số 24/BXD-VKT trướcđây).Đây là văn bản được coi là Quy chế đấu thầu đầu tiên, theo đó quy định tất cảcôngtrìnhxâydựngthuộcsởhữuNhànướcđềuphảithựchiệnđấuthầu

- Đếnngày 16/4/1994,ThủtướngChínhphủ đãc ó Q u y ế t

đ ị n h s ố 1 8 3 TTg.TheoQuychếnày,cácdựándùngvốnNhànước(baogồmNgânsáchcấp,vốnvay,vốnviệntrợ,vốnNhànướcởcácdoanhnghiệp)đềuphảiquađấuthầu,kếtquảđấuthầucóvốnđầutưtrên10triệuUSDphảithôngquaHộiđồngxétthầuquốcgiathẩmđịnhđểtrìnhThủtướngChínhphủxemxétvàphêduyệt

- Năm1996,ChínhphủbanhànhQuychếđấuthầukèmtheoNghịđịnh

số43/NĐ-CPngày16/7/1996.Vănbảnnàymangtínhpháplýcaohơnvàphạmviđiều chỉnh rộng hơn, theo đó, “gói thầu” lần đầu tiên đã trở thành đối tượng quản lýcủacôngtácđấuthầu.Nghịđịnh43/NĐ-

CPcủaChínhphủđãđượcthaythếbằngNghịđịnhsố88/NĐ-

CPngày1/9/1999vàNghịđịnhnàyđãđượcbổsung,sửađổibởiNghịđịnhsố14/NĐ-CPngày5/5/2000.Từnăm1999đếnnăm2003,côngtácđấuthầuđượcđiềuchỉnhchủyếubằngNghịđịnhsố88/NĐ-CPvàNghịđịnhsố14/NĐ-CP,sovới

cơchếcũthìnhiềuvấnđềđãsángtỏhơn,phươngphápđánhgiáđểđấuthầuđãkhoahọchơn,chuẩnmựchơn

- Nềnkinhtếngàycàngpháttriển,yêucầuđặtravớiđấuthầungày càngcao Để đáp ứng cácyêu cầu đó,năm 2003,Chính phủ đã ban hành Nghị định số66/NĐ-CPngày12/6/2003sửađổibổsungQuychếđấuthầukèmtheoNghịđịnhsố8 8 / N Đ -

C P v à Nghịđịnhs ố 1 4 / N Đ

-C P V ớ i 4 5 % s ố điềub ổ s u n g N g h ị định88/-CPvà 13%sốđiềus ử a đổibổ sungN g

h ị định1 4 / N Đ

-C P đãt ă n g cườngt ín h cạnhtranh,côngbằng,minhbạchtrongđấuthầu,bảođảmhiệuquảkinhtếcủadựán,tăngcườngmộtbướccôngtácthanhtraquảnlýhoạtđộngđấuthầuvàthựchiệnhợpđồng, nângcaocôngtácquảnlýthôngtinvềđấuthầuvàNhàthầu

ội nhậptoàncầu Cùng vớiviệc ban hànhLuật đấuthầu,nhà nước cũng đã banhànhNghị định111/2006/NĐ-CPngày29tháng9năm2006,Nghị định58/2008/NĐ-

CPngày05tháng05năm2008,Nghịđịnh85/2009/NĐ-CPngày15tháng10năm2009vềviệcHướngdẫnthihànhLuậtđấuthầuvàlựachọnnhàthầuxâydựngtheoLuậtXâydựng

- Đểphùhợptìnhhìnhthựctế ngày19tháng6năm2009tạikỳhọpthứ5QuốchộikhóaXIIđãthôngquasửa đổibổ sungLuật đấuthầunăm2005

1.4 Thựctrạngcôngtácđấuthầutrongthờigianqua

1.4.1 Thựctiễncôngtácđấuthầuởmộtsốquốcgia

1.4.1.1 Kinhnghiệmcủamộtsốnước,mộtsốtổchứcquốctếtrong đấuthầu xây dựng.

Xuất phát từ các đặc thù, từ trình độ và kinh nghiệm tổ chức đấu thầucủacácnước,cáctổchứcquốctếkhácnhauvàquyđịnhvềđấuthầuvàkinhnghiệmtổ chứcđấu thầu của các nước và các tổ chức quốc tế cũng có những nét đặc thùriêng biệt bên cạnh những điểm chunggiống nhau Đó là sự thể hiện tính phongphúđadạngcủahoạtđộngđấuthầu

Nghiênc ứ u k i n h n g h i ệ m c ủ a m ộ t s ố n ư ớ c , m ộ t s ố t ổ c h ứ c q u ố c t ế t r o n

g việc quy định và tổ chức đấu thầu xây dựng các công trình, tác giả luận văn xintổng hợp làm những bài học chohoạt động đấu thầu xây dựng công trình ở ViệtNam nhằmgópphầnnângcaochấtlượngcủahoạtđộngnàytrongtươnglai

Kinhnghiệmđấuthầuxâydựng củamột số nước.

Trênc ơ s ở n g h i ê n c ứ u k i n h n g h i ệ m đấut h ầ u c ủ a m ộ t s ố n ư ớ c , t r o n g đóđiểnhìnhlàAnh,Đức,Malaysiatácgiảtậphợpmộtsốbàihọckinhnghiệmlàm

cơsởnghiêncứuứngdụngcủa luận văn Nhữngbàihọcđólà:

Cơ chế quản lý, giám sát, đánh giá và phổ biến kinh nghiệm nhằm phát hiệnvà

xử phạt nghiêm minh các hành vi tiêu cực trong các hoạt động đáu thầu Đây làmộttrong những kinhn g h i ệ m n h i ề u n ư ớ c r ấ t c h ú t r ọ n g á p d ụ n g

n h ằ m g i ả m t h i ể u và ngăn ngừa các hiện tượng tiêu cực trong đấu thầu nhưthông thầu, lạm dụngquyền lực của các quan chức chính phủ trong việc đấu thầu muasắm hang hóa, xâylắp,dịchvụtưvấnchocácquốcgia

Trong bài viết về kinh nghiệm của ngài Yingming Yang, trưởng Ban các tổchứcTài chính quốc tế II, Vụ Đối Ngoại, Bộ Tài ChínhTrung Quốc báo cáo tạiHộithảoQuốctếvềQuảnlývàthựchiệndựántạiTP.HồChíMinhngày18-19/05/2006,Ông cho rằng:

“Giám sát và đánh giá là một công cụ quản lý hữu ích nhằm nâng caohiệu quả Nếu không có giám sát và đánh giá hiệu quả, chúng ta khôngthể biết đượcsự khác biệt giữa thành công và thất bại Nếu không hiểu được điều gì tạo nênthànhcông,chúngtakhôngthểphổbiếncácbàihọckinhnghiệmtốt.Vìvậy,sẽrấthữuíchnếu như chúng tathiết lập một cơ chế giám sát, đánh giá và cơ chế phổ biến tốt Dĩnhiên hãy nên nhớ rằng những cơ chế này cũng

nănglực,chúngtacầntậptrungvàcơchếkhảthivàthựctếchứkhôngphảinhữngcơchếquáthamvọngvàhoànhảo”

Theo bà Hidan Misran, cán bộ văn phòng Kinh tế Kế hoạch, VănphòngChính phủ Malaysia khi trình bày những kinh nghiệm của Văn phòng ChínhphủMalaysia tại Hội thảo Quốc tế về Quản lý và Thực hiện dự án ODA: “Giám sátvàđánhg i á đòih ỏ i m ộ t q u á t r ì n h t h u t h ậ p v à p h â n t í c h t h ô n g t i n m ộ t c á c h

c ó h ệ thống, theo dõi những thay đổi so với mốc cơ sở để đạt được những kết quảmongđợi Cần nhận thức rõ về những lý do thay đổi Sau đó giới thiệu cách thức đểsửachữa khuyết tật Công tác giám sát các dự án phát triển đòi hỏi thường xuyênthuthập và phân tích dữ liệu về tài chính Quá trình có thể khác nhau tùy thuộc vàocấpquảnlý:

- Yêu cầu giám đốc dự án kiểm soát tình hình triển khai dự án hàngngày;Yêucầucơquantrungươngtham giatheodõi vàđánhgiá cấpquốcgia”

1.4.1.2 Kinhnghiệmđấuthầuxâydựngcủamộtsố tổchứcquốctế

Nghiên cứu những kinh nghiệm về đấu thầu của các tổ chức quốc tế có quanhệmật thiết với Việt Nam như Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng pháttriểnChâuÁ(ADB)tácgiả rútramộtsốbàihọckinhnghiệm sau:

- Bài học kinh nghiệm đầu tiên là việc cả hai tổ chức này đều có hai vănbảnquy định riêng rẽ về đấu thầu cho hai lĩnh vực đấu thầu rất khác nhau là đấuthầuxây lắp, mua sắm hàng hóa và lĩnh vực tuyển chọn thầu tư vấn Trong khiNgânhàng Thế giới có haiv ă n b ả n q u y đ ị n h v ề đ ấ u t h ầ u l à :

sử dụng phương thức “một túi hồ sơ” hay “hai túi hồ sơ” Cũng có người nhầmlẫn khicho rằng tại lễ mở thầu gói thầu xây lắp không được công khai giá dựthầuvàthưgiảmgiácủanhàthầu

- Bàihọckinhnghiệmthứhaiđượctácgiảrútralàviệcthốngnhấtthôngtinvềđấuthầu.Thôngbáomờithầucóthểbịlợidụngnếubênmờithầucódụngýgiànhsựưutiênchonhàthầunàođó.MộtvídụđiểnhìnhlàtrườnghợpđấuthầumộtgóithầucósửdụngvốnvaycủamộttổchứcquốctếởmộtnướcChâuÁbịtổchứcquốctếđópháthiệnvàhủykếtquảđấuthầulàviệcthôngbáomờithầutrênmộttờbáocủamộttưnhân.Bênmờithầuđồngthờivớiviệcđăngthôngbáotrênđãđăngkýđặtmuatoànbộsốbáođó.Dovậythôngtinđấuthầukhôngthểđếnvới cácnhàthầutiềmnăng

Theo quy định, Ngõn hàng Thế giớiy ờ u c ầ u v i ệ c đ ấ u t h ầ u c ạ n h

t r a n h q u ố c tế (ICB) phải thụng bỏo mời thầu cụng khai trờn tờ bỏo

“Development Business”của Liờn Hợp Quốc Ngõn hàng WB quy định: “Việc thụngbỏo đỳng lỳc về cỏc cơhội đấu thầu cực kỳ quan trọng trong đấu thầu cạnh tranh Đốivới cỏc dự ỏn muasắm theo thể thức ICB, bờn vay phải chuẩn bị và nộp cho Ngõnhàng một dự thảoThụng bỏo chung về mua sắm Ngõn hàng sẽ thu xếp việc đăngthụng bỏo đú trờnbỏo“DevelopmentBusiness”củaLiờnHợpQuốc

Theo quy định của Ngõn hàng ADB, quảng cỏo và thụng bỏo mời thầu phảiđảmbảo cơ hội cạnh tranh cho cỏc nhà thầu thuộc tất cả cỏc nước thành viờn củaADB và

do đú phải được thu xếp để đăng tải cụng khai trờn tạp chớ “Cơ hội kinhdoanh ADB”của Ngõn hàng cũng như một tờ bỏo lưu hành rộng rói trong nước củabờnvay

Ngoài ra, Ngõn hàng Thế giới cũn quy định rừ “Mọi người dự thầu đềuphảiđược cung cấp những thụng tin như nhau và phải cựng được đảm bảo cơ hộibỡnhđẳng trong việc nhận thụng tin bổ sung kịp thời Bờn vay phải tạo điều kiệnthuậnlợi chonhữngngười cúthểdựthầuđếnthăm địađiểm dựỏn”

1.4.2 ThựctiễncôngtácđấuthầutạiViệtNamtrongnhữngnămqua

Đấtnướctachuyểntừnềnkinhtếbaocấpsangnềnkinhtếthịtrườngnhiềuthànhphầncúsựquảnlýcủanhànước.Đõylàmộtbướcngoặttrongquỏtrỡnhphỏttriển.Nhiềudựỏncúrấtnhiềuphươngỏnthựchiện.Trờnthịtrườngcúrấtnhiềuđơnvịđủnănglựcđểthựchiệnmộtcỏchtốtnhấtdựỏnđú.Vấnđềlàchủđầutưchọnailàngườicúthểthỏamóntốiđacỏcyờucầucủamỡnh.VớinhucầuđúcủathịtrườngmàQuychếđấuthầunăm1996vàsaunàylàLuậtđấuthầunăm2005rađờiđểhướngdẫncỏcbộngành,

địaphươngvàcơsởthựchiệncụngtỏcđấuthầu.Cụngtỏcđấuthầutuymớitriểnkhaitrongthờigianngắn,nhưngđạtđượcnhữngthànhtựuđỏngkhớchlệ.Việcvậndụngcỏcnguyờntắcvàtrỡnhtựtheoquychếđấuthầubanhànhđóvàđangđượccỏcbộ,ngành,địaphươngvàcơsởhếtsứcquantõmvàquỏntriệtthựchiện.Nhờvậymàsốgúithầuđượcthựchiệnđấuthầutrongnhữngnămquacútăng

Nóichungtrongthờigiannóiqua,saukhicóQuychếđấuthầutiềnthâncủaLuậtđấuthầuthìhoạtđộngđấuthầudiễnratươngđốithuậnlợiđảmbảotínhcôngbằng,khoahọcvàđạtđượcnhữngyêucầuvềthểthứcthủtục,thờigian.Trênthựctế,hoạtđộngđấuthầuđãchứngtỏsự

cầnthiếttrongnềnkinhtếthị trường,manglạilợiíchkinhtế thiếtthựcchocácchủđầutư cũngnhư cácnhàthầuthắngcuộc.Đồngthờicũngtiếtkiệmđượcnguồnvốnchoxãhội.ĐiểnhìnhlàcôngtrìnhxâydựngđườngcaotốcLáng-

HoàLạc,vớisựthamgiacủacácnhàthầutrongnước,thựctếđãcho thấy tỷ lệ giảm chi phí đáng kể Ví dụ: như gói thầu số

10 (km27-km30) cho

kếtquảcuốicùngvớigiátrúngthầulà6,94tỷđồngtrongkhigiáướctínhbanđầulà17,1tỷđồng.ChínhvìvậycóthểnóirằngtừkhicóQuychếđấuthầu,Luậtđấuthầurađờithìcôngtácđấuthầutriểnkhaikhátíchcựcvànghiêmtúc,đặcbiệtlànhữngdựánxâydựng,côngtácđấuthầuđượcđiểnhìnhvềmặtthựchiện Tuynhiêntrongquản lýđầutưxâydựngcơbản,ngoàicácyếutốtiến

bộcònẩndấunhữngtiêucực,phổbiếnnhất làtrườnghợpbên A và bên Bmóc ngoặc với nhau.Công tác chuẩnbịđấuthầuthườngmấtnhiềuthờigian.Côngviệcnày

nhiềuđơnvịchuẩnbịchưatốt,nhiềubanquảnlýdựánchưađủtrìnhđộđảmbảochođấuthầudiễnrakháchquan,cáchđánhgiáhồsơdựthầukhôngdựtínhđượccáctrườnghợpxảyra,khôngđánhgiáhếtđượcnănglựccủanhàthầukhiếnchotiếnđộthicôngchậm,chấtlượngcôngtrìnhkhôngđảmbảogâybứcxúctrongnhândân,thiệthạivềkinhtếcủađấtnước

Hiệnnay,trongngànhxâydựngtồntạibahìnhthứclựachọnnhàthầu.Tuỳ

theođiềukiệncụthểđốivớimỗidựánmà chủđầutưcóthểchọnmộttrongbahìnhthứđó.Cáchìnhthứcđólà:

- Đấu thầu rộng rãi : là hình thức đấu thầu không hạn chế số lượng nhà thầutham gia Chủ đầu tư thông báo rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng vàghirõcácđiềukiệnđốivớicác đơnvịdựthầuđểcác

đơnvịxemxétđủđiềukiệnthìđếnthamgiadựthầu.Đốivớinhữnggóithầulớn,phứctạpvềcôngnghệ,kỹthuật,bên mờithầuphảitiếnhành sơtuyểnlựa

chọnnhàthầucónănglực

Hình thức này có ưu điểm khuyến khích cạnh tranh cao của nhiều nhà thầu.Tính

đa dạng trong các cuộc mời thầu đã làm tăng sự hấp dẫn đối với các đốitượngcạnhtranhđấuthầu.Cácnhàthầuluônđưaracácgiảiphápđạttiêuchuẩnchấtlượngcao với chi phíthấp nhất Tuy nhiên số lượng nhà thầu tham gia không hạn chế nêncó thể có nhà thầu chưa thực hiện đủ nănglực vẫn tham gia dự thầu Mặt khác dosốlượngnhàthầuđôngsẽmấtnhiềuthờigianvàchiphíchoviệctổchức

- Đấu thầu hạn chế : là hình thức đấu thầu mà bên mời thầu chỉ mời mộtsốnhà thầu có đủ năng lực đáp ứng các yêu cầu của dự án, nhưng ít nhất phải có 3 nhàthầuthamgia

Hình thức này có ưu điểm là các nhà thầu tham gia đấu thầu là những nhàthầuthực sự có đủ năng lực về mọi mặt, đáp ứng đủ yêu cầu của chủ đầu tư Côngtác tổchức đấu thầu mất ít thời gian và chi phí hơn so với tổ chức đấu thầu rộng rãi.Tuy nhiênhạn chế số lượng nhà thầu cũng hạn chế một phần sự đa dạng trong cạnhtranhgiữacácnhàthầu

- Chỉ định thầu: Đây là hình thức đặc biệt, bên mời thầu chỉ thươngthảohợp đồng với một nhà thầu do người có quyền quyết định đầu tư chỉ định,nếukhôngđạtyêucầumới thươngthảohợpđồngvớinhàthầukhác

Theo điều lệ quản lý đầu tư và xây dựng, các dự án đầu tư sử dụng vốnnhànướcápdụnghìnhthứcchỉđịnhthầulà:

- Dựáncótínhchấtnghiêncứuthửnghiệm

- Dựáncótínhcấpbáchdothiêntai,dịchhọa

- Dựáncótínhchấtbímậtquốcgia, anninhquốcphòng

- Mộtsốdựánđặcbiệtđượcthủtướngchínhphủphêduyệt

Hìnhthứcnàycóưuđiểmlàchọnđượcngaynhàthầucóđủnănglựcthựchiệncôngviệccủadựán.Nhưngnólàmtriệttiêutínhcạnhtranhgiữacácnhàthầuvàhơnnữanhàthầuđượcchọnchưachắclàđưarađượcp h ư ơ n g ántốtnhấtchodựán.

Trong đề tài nghiên cứu này, tác giả đi sâu vào nghiên cứu hình thức đấuthầurộng rãi, trên phương diện là chủ đầu tư tổ chức đấu thầu nhằm lựa chọnnhàthầucóđủnănglựcthamgiathựchiệndựán

Mộtvấnđềkhácmàcôngtácđấuthầucầnquantâm,đólàvấnđềđấuthầucủacác dự án liêndoanh Đây là lĩnh vực mà kinh nghiệm của chúng tacòn hạn hẹp

Trongthờigianvừaqua,việctổchứcxâydựngkếhoạchđấuthầucũngnhưtổchứcđấuthầucủamộtdựánliêndoanhchưathậtđápứngtheoquyđịnhvànhữngyêucầucủacôngtácđấuthầu.Việcchuẩnbịđấuthầuvàcôngtáctổchứcđấuthầumộtdựánliêndoanhhếtsứcsơsàivàlúngtúng.Nguyênnhânchủyếucủatìnhtrạngnàylàdobênliêndoanhchưathíchứngkịpvớiquychếđấuthầucủatacònmớimẻvớihọ.Mặtkháckếtquảđấuthầucũngchưathậtsựnhưmongmuốn,trongphầnlớncáctrườnghợp,cácnhàthầutrúngthầuthườnglàcácnhàthầuthuộccácnướcmàbênliêndoanhxuấtxứ.Trừcácgóithầusannềnvàcácgóithầuxâydựngnhỏ.Trongcáctrườnghợpđấuthầuquốctế,tuycácbênliêndoanhcótổchứcđấuthầurộngrãinhưngcóthểmộtphầndonhữngyêucầuđặcbiệtđốivớigóithầunênkếtquảtrúngthầuthườnglàcácnhàthầucóliênquancủacácbênliêndoanhnướcngoài.Giátrịtrúngthầudocácbênliêndoanhtrongmộtsốtrườnghợpcaohơnghitronggiấyphépđầutư.Mộtsốdotìnhhìnhthựctếbiếnđộngmộtsốbênliêndoanhđãtiếnhànhđiềuchỉnhvốnđầutưtronggiấyphépđầutưđểphùhợpvớikếtquảđấuthầu.Vấnđềcầnlàmrõbáocáonghiêncứukhả thi và các quy định trong giấy phép đầu tư là hết sức quan trọngđểđẩy nhanh cáchoạtđộngđấuthầu

Bên cạnh đó phương pháp đánh giá hồ sơ dự thầu chưa thật phù hợp vớicáctài liệu hướng dẫn cũng như thông lệ về đấu thầu Một số dự án liên doanhchuẩn bịvà thực hiện công tác đấu thầu hợp lý, thì vẫn còn một số trường hợp việc chuẩn bịđánh giá và áp dụngphương pháp đánh giá chưa thật phù hợp với thông lệ đấu thầu.Đó là các trường hợp sau khi bỏthầu các bên liên doanh thường phải tiến hànhđàmphánhoặclàcắtgiảmcáchạngmụcchophùhợpvớitổngmứcđầutưđãđượcphê

duyệt, hoặc đàm phán giá một số khoản mục Việc đàm phán để giảm giá tuy cóđạtđược mức giá đáng kể so với giá bỏ thầu ban đầu, nhưng nếu tiếp tục thực hiện theohướng này sẽ không có hiệu quả mà có thể dẫn đếnnhững việc tiêu cực trong quátrình đàm phán với các nhà thầu Do vậy trong thời gian tới các Bộngành, đơn vịchủ quản cần quan tâm hơn nữa đến công tác đấu thầu Để kết quả đấuthầu của cácdựánliêndoanhđạtkếtquảtốt.

1.4.3Nhữngtồntạiảnhhưởngtớicôngtácđấuthầuxâydựnga,Vấnđềc

ủađơnvịtổchứcđấuthầu

Hiệnnay,ởmộtsốbộngành,địaphươngviệcthựchiệncôngtácđấuthầucòntùytiệnmangtínhhìnhthức

Côngtácchuẩnbịđấuthầuchưatốtcòngặpnhiềuvướngmắc

- CôngtácchuẩnbịHSMTvàtiêuchuẩnđánhgiálàbướcquantrọngtrongquátrìnhđấuthầu,songtrongnhiềutrườnghợpdochuẩnbịkhôngtốthoặcviệcphêduyệtcòn đơn giản nên đã có nhiều vướng mắc như: HSMT được chuẩn bị một cách

chungchung,mậpmờgâykhóhiểuchonhàthầucũngnhưchoviệcđánhgiá;khốilượngđưarasailệchsovớithiếtkế;cũngnhưcótrườnghợptiêuchuẩnđánhgiákhôngđủrõ,khôngphùhợpvớiHSMT.ChấtlượngcủaHSMTvàtiêuchuẩnđánhgiálànhữngnguyên nhân cơ bản

đã làm cho quy trình đánh giá HSDT kéo dài, thiếu cơ sở tin

cậyđểraquyếtđịnhphêduyệtkếtquảđấuthầuđồngthờigâyranhữngthắcmắckhiếunại.Mộtsốgóithầucỡvài chụctriệuUSDmởt hầ utừcuối năm1999,đầunăm2000nhưngtớinayvẫnchưađượcquyếtđịnhkếtquả

đấuthầu.Trongmộtsốtrườnghợp,sựthamgiacủacáccấpcótráchnhiệmvàthẩmquyềnchưađápứngyêucầucủaquychếđấuthầuđãlảmảnhhưởngtớikếtquảđấuthầu.Tuynhiênchưacónhữngpháthiệnvềnhữngtiêucựccụthểởcácngànhvàđịaphương,nhưngđangtồntạinhiềudạngviphạmquychếđấuthầutrongquátrìnhtổchứcđấuthầuvàxétthầu.theophảnảnhcủamộtsố

dịaphương,việcápdụnghìnhthứcđấuthầuhạnchếởmộtsố dự

áncósựsắpđặttừtrước,quyđịnhđiềukiệndựthầucólợichonhàthầunàođó,cóhiệntượ

ng“quânxanh,quânđỏ”…

- Cán bộ chuyên gia thiếu kinh nghiệm , năng lực chưa đáp ứng nên mộtsốgói thầu cho đến nay vẫn chưa có quyết định trúng thầu Một số cơ quan quảnlýthiếukiểmtraphêduyệtkếhoạchcũngnhưkếtquảđấuthầu.

Đối với tất cả các khiếm khuyết trên thì chất lượng của HSMT và tiêuchuẩnđánh giá là nguyên nhân làm cho quá trình đấu thầu kéo dài thiếu tin cậy, gâynhiềuthắc mắc

Khâu chấm thầu trong một số dự án còn chậm, đánh giá không thốngnhất.Nhiều dự án thuộc bộ ngành, địa phương vẫn thực hiện theo hình thức đấu thầuhạnchế và chỉ định thầu, hoặc thực hiện hai túi hồ sơ, từ đó làm hạn chế hiệu quả côngtácđấuthầu.Mặtkhác,doLuậtđấuthầucòncómộtsốtồntại,dovậykhitriểnkhaithực hiện còn khá nhiều nơi vận dụng còn tùy tiện như quyđịnh thời hạn đóng thầukhônghợplý(quá ngắn)đánhgiáthầutheophươngphápđánhgiáchấmđiểm,đánhgiá thầu không theo phương pháp tiêu chuẩn đánh giá đã đượccấp có thẩm quyềnchấpthuận

Việcsửdụngtưvấntrongđấuthầucònnhiềubấtcập

Trong các dự án có vốn tài trợ nước ngoài, phía Việt Nam hầu như phải sửdụngdịch vụ tư vấn của nhà tài trợ như ADB, WB… việc trả lương cho các chuyêngia nàythường rất cao, chiếm một phần không nhỏ trong tổng số vốn tài trợ Cácdịch vụ tưvấn này không phải tất cả là của ngân hàng, của nhà tài trợ mà phầnlớnhọđượcnhàtàitrợgiới thiệu,lựachọngiúp

Nhiều dự án khi có vấn đề chủ đầu tư tìm lại các tổ chức cung ứng dịch vụ tưvấnthì các tổ chức tư vấn nói trên đã không còn nữa Nhưng sử dụng tư vấn củachính mình thì phía Việt Nam lại gặpkhông ít khó khăn Một mặt do trình độ, kinhnghiệm của các nhà tư vấn Việt Namcòn hạn chế, mặt khác lại bị ràng buộc bởi cácHiệp định cho vay và sử dụng vốn Khi đàm phán ký kết hợpđồng với chuyên gianước ngoài phải hết sức thận trọng và quy định phải chặt chẽ, rõ ràng để

có cơ sởràngbuộctráchnhiệmsaunày

Vấnđềvềvốnvàđơngiátrongđấuthầu

Một thực trạng vẫn còn tồn tại là các gói thầu sử dụng vốn ngân sáchnhànước.Hầ u h ế t m ọ i c ô n g t r ì n h s ử d ụ n g v ố n n g â n s á c h đềul â m v à o t ì n h t r ạ n g kế

hoạchtàichínhkhông đồngbộvớitiến

độtriểnkhaidựán,tiếnđộđấuthầu.Cónhữngd ự á n lâmv à o t ì n h t r ạ n g b ế t ắ c khik ế

h o ạ c h đấut h ầ u k h ô n g b á m sá tk ế hoạchvốnnênbêntrúngthầukhôngtriểnkhaiđượcvìthiếuvốnhoặcvốnbốtríkhônghợpyêucầu.Tìnhtrạngphổbiếntrongthờigianvừaqualànhiềudựánkhichuẩnbịtổchứcđấuthầunhưngnguồnvốnvẫnchưarõdovậychủđầutưphảihoànc h ỉ n h c á c t h ủ t ụ c p h á p l ý m ớ i đượct i ế p t ụ c x e m x é t t i ế p T

r o n g m ộ t s ố trường hợpviệc cấp phát vốn thanh toán đốivớimột sốhợp đồngthông qua

đấuthầuvẫnđượccáccơquantàichínhthựchiệntheocơchếcũ,gâychậmtrễvềtiếnđộgiảingân

Về sử dụng đơn giá trong đấu thầu: việc vận dụng giá xét thầu xây lắp củatừng

bộ ngành, địa phương và cơ sở có những khác biệt Có nơi yêu cầu quá chặtchẽ vềphạm vi (giá trần và giá sàn) nhiều khi hạn chế yếu tố cạnh tranh trong đấuthầu (chỉxem xét các chào hàng có giá bỏ thầu trong khoảng 94% đến 100% mứcgiá trần).Nhiều công trình có giá trúng thầu xấp xỉ, thậm chí trùng với giá xét thầu.Nếu thựchiện đấu thầu một cách đúng đắn và có tính cạnh tranh thì các kết quả nàyít khi trùng nhau.Nhiều nơi vì lợi ích cá nhân hay các yếu tố tiêu cực khác mà dẫnđếntránhtổchứcđấuthầu

ĐT,năm1998nhờápdụngQuychếđấuthầu,ViệtNamtiếtkiệmđượcgần400triệuUSD,năm1999:330triệuUSD.Năm2000dựánđèoHảiVântiếtkiệmđược70triệuUSD.CụcgiámđịnhBộGiaothôngvậntảichobiết,thôngquađấuthầungànhgiaothôngđãtiếtkiệmkhoảng240tỷchiphí

Mộtđiềuhiểnnhiênlà,trongxâydựngcơbản,khôngthểcócôngtrìnhnàođượcthicôngvớigiá20,30thậmchí50–70%giádựtoán.Rõràng,nếudựtrúng

thầuvớigiáthấpnhưtrênthìchỉcóthểlàdựtoántínhsai,hoặcnếukhông,nhàthầusẽphásảnngaytừcôngtrình hạgiánày.

Trường hợp tất cả 6 nhà thầu tham dự 2 gói thầu cầu Hải Vân đều cùng bỏgiáchỉ bằng 29% đến 57% giá dự toán, thì rõ ràng dự toán của chủ đầu tư 2 côngtrình cóvấn đề… Sự sai lệch tới một nửa giá dự toán được duyệt không thể hiểukhác là tổchức tư vấn, thiết kế và chủ đầu tư đã bỏ qua quá nhiều sai sót, tínhtoánkhôngchuẩnxác,đưađếnhậuquảgiáđầu tưtăng lêngấpđôivà nhưvậykhôngthểcoi chênhlệch giữa giá dự toán của chủ đầu tư và giá trúng thầu là một khoản tiếtkiệmđược

Tình hình trên đây tuy gặp không ít nhưng chưa phải là phổ biến Tình trạngphổbiến xảy ra trong đấu thầu thời gian qua là các nhà thầu thi nhau hạ giá, bỏ giáquáthấp để cốt sao thắng thầu, giành được công trình Nguyên nhân của tìnhtrạngcạnhtranhkhônglànhmạnhnàycónhiềunhưngtậptrungởmấynhóm:

- Một là, tính gay gắt trong cạnh tranh giữa các nhà thầu do phần lớn

cácdoanh nghiệp xây lắp thiếu việc làm, để có tiền trả lương cán bộ, công nhân vàcácchi phí khác, doanh nghiệp phải hạ giá để thắng thầu, nhằm giải quyết được bếtắctrước mắt

- Hai là, do tình trạng tài chính doanh nghiệp không được lành mạnh, nợ

đếnhạn phải trả gây áp lực lớn buộc doanh nghiệp phải bằng mọi giá, kể cả lỗ, để thắngthầu Với mục đích thể tiếp tục vay tiền ngân hàngtrả nợ đáo hạn, tránh được sự cốđổ vỡ, đe doạ phá sản hoặc bị phong toả tài khoản tại ngânhàng, tìm lối thoát hiểmtạmthờichodoanhnghiệp

- Bốn là, bằng các thủ thuật thiếu lành mạnh, móc ngoặc, thậm chí

thôngđồng với chủ đầu tư, tư vấn, giám sát bỏ giá thầu thấp để thắng thầu Sau khithắngthầu, sẽ tìm cách xoay xở, thay đổi thiết kế, bổ sung dự toán, bổ sung khốilượng,cắt xén, thay đổi vật liệu, thi công không đạt chất lượng Thậm chí nhiều khithôngđồng với bên mời thầu, sửa đổi, bổ sung thiết kế Khối lượng này do bên mờithầuvà bên thắng thầu thoả thuận không qua đấu thầu, dẫn đến công trình thực tếđượchoànthành vớigiáquyếttoáncaohơngiáthắngthầurất nhiều

Tìnhhìnhphổbiếnxảyrađốivớicácgóithầucógiáthắngthầu quáthấplàmchấtlượngcôngtrìnhkhôngđảmbảo, thờihạnbàngiaokéodài

“Phongtrào”đạihạgiábỏthầucủacácnhàthầuthờigianquađãlàmdưluậnxãh

ộihoangmang,nghingờsựtrungthực,tínhminhbạchcủahoạtđộngđấuthầu.Trong“Hộinghịtriểnkhaithựchiệnnhiệmvụpháttriểnkinhtế–

xãhộinăm2001”doThủtướngtriệutập,nhiềuýkiếnchorằng,thủtụcđấuthầuhiệnnaytuylà

phươngthứctiếnbộ,nhưngtrênthựctếchỉlàhìnhthức“lạiquả”chonhau,cácdoanhnghiệpsâ

nsau,cóngườichốnglưngluônlànhữngđơnvịthắngthầu.Xungquanhhiệntượnggiáthắngthầuquáthấpcòncómộtnguyênnhânkhác,làgiádựtoándotưvấnxácđịnhvàđượcchủđầutưchấpthuậnkhông đủđộtincậy,thiếucăn cứ, không bám sát giá cả thị trường xây dựng trong nước Các dự án đó được tưvấnthiếtkếvốnlên,nênkhicácnhàthầubỏgiáthấp đãlàmdưluậnxônxao,nghingờ,hoangmang

Bỏ thầu và trúng thầu giá thấp, thậm chí rất thấp so với giá dự toán đượcduyệt,nhưng nhà thầu vẫn có thể thực hiện được gói thầu mà không bị lỗ, khônggian dối thủđoạn để giảm bớt khối lượng, vẫn đảm bảo đúng chất lượng công trình,đảm bảo tiến độ thicông, thì nguyên nhân đích thị nằm ở khâu tư vấn Trong đầu tưXDCB, tư vấn thiết kế đóng vai trò quan trọng Quy trình đầy đủ và những mắtxíchtham gia quá trình đầu tư một dự án bao gồm nhiều khâu Chức năng của tư vấn đầutư xây dựng là thay mặt chủ đầu tư để thực hiện các

luậnchứngtiềnkhảthi, khảthi,thuxếptàichính…),đếntưvấnxâydựng(lậphồsơthiếtkế,lậptổngdựtoáncôngtrình,chuẩnbịHSMT,xétthầu,quảnlýgiámsátxâydựng,vậnhànhthửnghiệm,nghiệm thu,bàngiao)các dựánmà chủđầutưyê u

cầu.Cũngcótrườnghợptưvấnchỉđượcgiaomộtsốkhâutrongđó,nhưngtổchứctư vấnxâydựngnàocũngđều cótráchnhiệmlậpluậnchứng,

Dựán cải tạ o Q u ố c lộ 1 l à mộ tv íd ụ điểnh ì n h về s ự t u ỳ t i ệ n t h i ế u t r ác h nhiệmcủatưvấn.TiếnđộthựchiệndựánkhôiphụccảitạoQuốclộ1bằngvốn vayngânhàngthếgiới, hợpđồngR 200 đoạn XuânLộc –

TuyPhongtriểnkhaichậmdobổsung30%khốilượngcôngviệc.Lýdomởrộngđườngtừ10,5mlên12m,làmthêmrãnhthoátnước,đườngtránhquakhudâncư,thayđổikếtcấumặtđường,bổsungthêmcầu,cống…HợpđồngR300đoạnTuyPhong–

NhaTrangdài170kmcũngbịtăng30%khốilượngvớilýdotươngtự.Dựánđường1Ađoạn

QuánHầu–QuảngBình,nhàthầuthắngvớigiábằng60%dựtoán

Trongquátrìnhthicông,tưvấnđiềuchỉnhthiếtkếchiềurộngmặtđườngtăngtừ10,5mlên12,5m,chiềudàylớpbêtôngnhựatừ7lên12cmvàgiáđượcđiềuchỉnhtăngthêm80%sovới

giáthắngthầu.Mộtdựánđấuthầuquốctếlớnnhưtrênmàtổchứctưvấn,Banquảnlýdựán,chủđầutưđểlạiquánhiềusaisótphảibổsungsửachữa.Đâylàdotrìnhđộhaythiếutráchnhiệm.Ngư

ờitacònnghingờcómộtsự“hợpđồng”ngầmgiữachủđầutưvànhàthầu,khốilượngbổsungđãd

ựkiếnsẵnđểbùđắpchocôngtrình

mànhàthầuđãđượcngầmthôngbáotrước.Chonênkhôngvộicoichênhlệchgiữagiádựtoánđượcduyệtvàsốthắngthầulàsốtiềntiếtkiệmđượcdođấuthầu

Thưgiảmgiángày càngkhốcliệtvàphilý.

Thời gian gần đây dư luận xôn xao về thư giảm giá mỗi khi chứng kiến kếtquả

mở thầu Lúc đầu thư giảm giá chỉ ở mức 5 – 7% của giá bỏ thầu Người ta lýgiải, saukhi đã tính toán chi phí hợp lý ứng với giá cả thị trường, áp dụng triệt đểcông nghệtiên tiến và xác định mức lợi nhuận nhất định, nhà thầu sẽ tìm mọi biệnpháp tăngcường quản lý và tiết kiệm vật liệu, giảm bớt các chi phí, lợi nhuận và hệsố dự phòng,

áp dụng công nghệ mới đưa vào thi công, để dưa ra một giá thấp hơnso với giá củacác đối thủ khác Đây chính là tính ưu việt của cơ chế đấu thầudựatrêncơsởcạnhtranhlànhmạnh

Tuynhiên,càngngàythưgiảmgiá càngkhốcliệtvà philý.Tỷ lệgiảmgiá từ5–7%tăng lên20–30%,thậmchígiảmgiátớigần40% vớigiátrị tuyệtđốitừ5-7tỷ lên tới 100 tỷ, 170 tỷ, 223tỷ… Trong một cuộc mở thầu có đến 70 – 80% số nhàthầu gửi thư giảm giá mức giảm từ 5 – 25%,giảm đều cho tất cả các hạng mục hoặctừng hạng mục Những con số khổng lồ và dị thường đó lẽ ra không thểqua mắtđượcnhữngchuyêngia cóđủkinhnghiệmtrongxétthầu,đặcbiệt vớicácdựánlớnhàngtrăm tỷ đồng Vậy tại sao những nhà thầu bỏ giá như vậy vẫn thắng thầu ? Câutrả lời cho từng trường hợp cụ thể chỉ có thể được tìm thấy khi

có sự nghiên cứu,phân tích vấn đề một cách nghiêm túc, bởi những chuyên gia giỏichuyên môn, cótrách nhiệm và công tâm Và chính chủ đầu tư phải là người thựchiện việc này Cóý kiến cho rằng, không cần phải làm gì phức tạp, miễn là buộc

hiệnđúnghợpđồng,vềchấtlượng,vềthờigian.Vànhưvậy,chọnnhàthầubỏgiáthấp

là tối ưu Luật đấu thầu đã quy định rất kỹ, nào là phải vượt qua vòng sơ tuyển; nàolà

đã có sự xem xét của tổ chuyên gia xét thầu với hệ thống“giá đánh giá”vượtđược

70/100 điểm kỹ thuật, yếu tố còn lại để quyết định thắng thầu là giá bỏ

thầu.Nhưngquảlà“mọilýthuyếtđềumàuxám,chỉcócâyđờimãixanhtươi".Sựthậtcó

hàngtrăm,nghìnthủ thuật để biến báo chất lượngx ấ u t r ở t h à n h t ố t , l à m

t h ờ i gian chậm trở thành hợp lý… để không bị phạt 1 – 2 phần nghìn giá trị côngtrìnhcho một ngày chậm bàn giao… như quy định trong hợp đồng Các loại tiêucực,tham nhũng ẩn náu trong tất cả các khâu của quá trình tư vấn, thiết kế, giám sátthicông, kiểm định, nghiệm thu, bàn giao công trình Và nhà thầu đại hạ giá chưachắcđã phá sản ngay, hoặc chịu lỗ lớn nhờ vào các hoạt động ngầm trong tất cả các mắtxíchđó

Trước tình hình đó, có nhiều phản ứng từ phía các nhà quản lý đầu tư vàbảnthân các nhà thầu Dư luận xôn xao về thư giảm giá, trong khi đó các nhà thầuthìhoang mang Nhiều nhà thầu phản đối đồng nghiệp bỏ giá thầu quá thấp, coi đónhưmộthànhđộngphágiácầnlênán

Cóýkiếnchorằng,doNghị định58/2008/NĐ-CPvàNghị

định85/2009/NĐ-CPkhôngquyđịnhvềgiásàntrongđấuthầu,nênđãkhôngloạiđượccáctrườnghợpphágiá,gâykhókhănchoviệcquảnlýnhànước,cũngnhưđốivớicácdoanhnghiệplàmănchânchính,ảnh hưởngxấuđến chấtlượngcôngtrình

Mặtkhácn ế u đển h à t h ầ u ( p h ầ n l ớ n h i ệ n n a y l à D N N N ) t r ú n g t h ầ u v ớ i g i á t h ấ p

t h ì doanhnghiệpsẽkhôngcókhảnăngtíchluỹđểpháttriển.Nhưvậy,cũnggâythiệthạichonhànước,cho sựpháttriểncủangành

đầutưđãcóýđịnhchọn.Nhữngnhàthầukháccầmchắcthấtbạitrongmộtcuộcchơikhông công bằng, sựkhông công bằng này bên ngoài khó nhận ra Sự móc ngoặcvớibênmờithầulàchiếnthuậtđưagiádựthầuthấpđểnắmchắckhảnăngthắngthầu,sauđó khi thực hiện hợpđồng chủ đầu tư và các nhà thầu cùng thống nhất bổ sung khốilượng phát sinh hoặc thay đổi một phần thiết kế.

khốilượngphátsinhlênđếnvàichụctỷđồng.Nhữngtrườnghợpthôngđồngmócngoặcnêutrênđanglàmchođấuthầutrở thànhphươngtiện“giảnghoà”việcgiaothầugiữachủđầutưvànhàthầu

ThamgiacáccuộcđấuthầuquốctếởViệtNamthờigianquachủyếulàcácnhàthầun ướcngoài

Nhìn chung các dự án có vốn đầu tư nước ngoài thì các nhà thầu Việt Namhầunhư ít được làm tổng thầu, tỉ lệ thầu chính thấp, các nhà thầu Việt Nam chủyếuthamgiavớitưcáchlàcácnhàthầuphụhoặcmộtbênliêndoanhvớinướcngoài,đặcbiệttronglĩnhvựcxâydựng.Nhữnggóithầuchínhtrúngthầuphầnlớnlànhữnggóithầu san nền, làm móng hoặc xây dựng phầnthô Những gói thầu làm tổng thầu cóthiếtkế,côngnghệcaonhàthầuViệtNamchưađủkhảnăngdựthầu.Hìnhthứcphụcũng rất đa dạng, có công trình thầu phụ dưới dạng hợp tác với nhà thầu chính nướcngoài, có côngtrình thông qua bản ghi nhớ, cung cấp giá cho nhà thầu nước ngoàiđứng ra đấu thầu,cũng có công trình chỉ nhận thầu phần nhân công Nhưng giácảlàmthầuphụthườngbịcácnhàthầuchínhnướcngoàibắtchẹtdướicáchìnhthứcgọiphiếuchàogiátừngcôngviệctớinhàthầuViệtNam,rồisauđóchọngiáthấpnhấtđểhợp đồng giao việc Có nhà thầu Việt Nam tham giađấu thầu bằng văn bản ghi nhớ,nhưng khi thắng thầu chỉ được làm một phần, còn lại nhà thầu nước ngoài giao chonhà thầu phụ ViệtNam khác với giá thấp hơn Có trường hợp nhà thầu nướcngoàiđơnphươngcắthợpđồngđốivớinhàthầuViệtNamhoặcnhàthầuthắngthầubánlạichocácnhàthầukhác

ỞViệtNamthời gianquacũngcónhiềuliêndoanhtronglĩnhvựcxâydựng

rađờinhưngvốnrấtnhỏ,khảnăngcạnhtranhthấp,phầnlớncáccôngtyliêndoanhđều bị thua lỗ vì khônggiành được việc làm Để tham gia và thắng thầu cácdoanhnghiệpViệtNamphảiliênkếtvớinhaudùngsứcmạnhtổnghợpcủaTổngcôngty

Về phương pháp xét thầu, đôi khi chỉ dựa vào HSDT của các nhà thầu,thiếuthông tin thực tế, do đó khi đánh giá năng lực nhà thầu chưa đảm bảo độ chínhxác.Việcđánhgiáchođiểmchưa côngbằng,tuycóđiểmchuẩnnhưngcácchỉtiêuđặtrachưađịnhhướngđược,dẫnđếnviệcchođiểmcònmangtínhchủquan,cókhithiênvị.

Các cuộc đấu thầu dự án công trình có vốn FDI hay ODA hoàn lạithườngđượctổchứctạinướcngoài.

MặcdùquychếđấuthầucủaViệtNamcóquyđịnhápdụngđấuthầuđốivớic á c d

o a n h n g h i ệ p l i ê n d o a n h , h ợ p đồng -hợpt á c –

k i n h d o a n h h o ặ c c h í n h quyềncósựthamcủacáctổchứckinhtếnhànướctừ30%trởlênnhưngviệcápdụngcòncóchừngmực.Nguyênnhânlàdotỷlệgópvốnquyếtđịnh.Cácxínghiệp100%vốnnướcngoài,cácxínghiệptưnhânhầunhưchưabiếttớiquychế.Cácxínghiệpnàykhixâydựnghầuhếtlàtổchứcđấuthầutạinướcngoài,sauđóđơnvịthắngthầusẽthuêcác côngtyViệtNamxâydựng

Các công trình có vốn ODA không hoàn lại cũng diễn ra tương tự, đại đasốđượctổchứctạinướcngoài,đặcbiệtlàcáccôngtrìnhcóvốncủacáctổchứcChínhphủ các nước choViệt Nam vay (Nhật bản, Pháp, Tây Ban Nha…) Do tổ chức tạinước ngoài nên cơ hội tham gia cạnh tranhcủa các nhà thầu trong nước bị hạn chế,không có dịp để cọ sát, khi nhận thầu lại cáccông ty Việt Nam đã chịu nhiều thiệtthòi,nhiềuràngbuộckhắtkhe

KẾTLUẬNCHƯƠNG1

Côngtácđấuthầulàmộtphầnkhôngthểthiếutrongquátrìnhlựachọnnhàthầuxâydựngcôngtrình.Nóđượcthểhiệnthôngquakếtquảlựachọnnhàthầuđủnăng lực về chuyên môn, kỹ thuật và tiềm lực tài chính để có thể tham gia xây

“Đấuthầulànơidiễnraviệcmuabánhànghoá,dịchvụ,làsựtổnghợpcácmốiquanhệkinhtế.Vìlàngườimuaduy nhấtnênbênmờithầucóquyềnlựachọnngười cung cấp có lợi nhất đối với mình Các nhà thầu (nhà cung cấp) cũng sẽ có

cơhộibánhàngvớigiácaonhấtcóthểđượcvàkhoảnlợinhuậnmàhọthuđượctấtnhiêncũngcóthểsẽcaohơn.Đồngthờitrênthịtrường,dokhôngphảilànhàcungcấpduynhấtmàcórấtnhiềungườithamgia,dotínhchấtcạnhtranhnêncácnhàthầusẽbánhàngvớigiácảnàođómàbênmờithầucóthểchấpnhậnđược.Điềunày đã đẩy giá bán có xu hướng tiến sát với giá trị thực của hàng hoá trên thị

trườngcạnhtranhhoànhảo.Nhưngđểtốiđahoálợinhuậncácnhàthầuthườngtìmcáchliê

n kết với nhau để giữ giá hoặc phân chia các gói thầu Nhằm chống lại sự liên

kếtnàycủacácnhàthầu,bênmờithầucầnphảisửdụngnhiềubiệnphápthămdònắmnguồncungcấp,cácthôngtinvềthịtrườnggiácả…

Vìvậy,trongđấuthầusựđấutranhđểt h i ế t l ậ p q ua n h ệ g i ữ a h a i b ê n m u a –

bánt h ư ờ n g d i ễ n r a r ấ t ga y gắtvà quyếtliệtdướisựtácđộngcủacáctổchứcchovayvốn

vàcáccơquannhànước.”

Tuyvậytrongđấuthầuluônxảyracáchiệntượngkhônglànhmạnh,láchluậtcũngcầnđượckiểmsoátđểhạnchế

CHƯƠNG2:THỰCTRẠNGCÔNGTÁCQUẢNLÝĐẤUTHẦUXÂYDỰNGCÁCC ÔNGTRÌNHTHỦYLỢITRÊNĐỊABÀNTỈNHVĨNHPHÚC

2.1GiớithiệuchungvềtỉnhVĩnhPhúc

Vĩnh Phúc nằm ở vị trí cửa ngõ phía Bắc của thủ đô Hà Nội, là cầu nối giữacáctỉnh Việt Bắc với Hà Nội và đồng bằng châu thổ sông Hồng, do vậy có vaitròrấtquantrọngtrongchiếnlượcpháttriểnkinhtếkhuvựcvàquốcgia

Địa hình của Vĩnh Phúc chia làm ba vùng: rừng núi, trung du và đồngbằng.Vùng rừng núi nằm ở phía bắc, tiếp giáp với khu vực rừng núi của 2 tỉnh TuyênQuang và Thái Nguyên, trong

đó có hai dãy núi quan trọng là Tam Đảo và SángSơn, có tiềm năng lớn về tàinguyên rừng và du lịch Các nhà nghiên cứu khi xemxét vùng đồng bằng sôngHồng dưới góc độ địa lí, văn hoá đã xếp khu vực này vàovùngđịa-vănhoáthềmphùsacổ.Nhưvậy,VĩnhPhúckhôngnhữnglàđịaphươngcó bề dày lịch sử về văn hoá, màcòn có thể coi là nơi khởi nguồn của nền văn minhcủađồngbằngBắcBộ

Vùng đồng bằng phía nam có tổng diện tích 46.8 nghìn ha, bao gồm 46xã,phường, thị trấn thuộc địa bàn các huyện Mê Linh (đã được điều chỉnh về HàNộinăm 2008), Vĩnh Tường, Yên Lạc và 6 xã của huyện Bình Xuyên, 3 xã củahuyệnTam Dương Vùng đồng bằng có 32,9 nghìn ha diện tích đất nông nghiệp Đâylàkhu vực có tiềm năng và có truyền thống trồng lúa nước, cây vụ đông, trồngrau,chăn nuôi lợn,… có đủ các điều kiện để phát triển một nền nông nghiệp thâmcanhnăngsuấtcao

Vùng trung du ở giữa có địa hình đồi gò xen kẽ nhau từ đông sang tây, gồm8

xã của huyện Tam Dương, 6 xã của huyện Bình Xuyên, 10 xã của huyện LậpThạch vàSông Lô; 6 phường của thành phố Vĩnh Yên và 2 xã của thị xã Phúc Yên.Tổng diệntích khu vực này là 24,9 nghìn ha, trong đó đất nông nghiệp chiếm 14nghìn ha Đây làvùng có quỹ đất đai dồi dào, đặc biệt là đất đồi thích hợp trồng câycông nghiệp, cây ăn quả, hoamàu và chăn nuôi đại gia súc Vì vậy, vùng này cóđiều kiện để chuyển đổi cơ cấu trồng trọt và chăn nuôitheo hướng tăng sản xuấthànghoáthựcphẩm

đầm Dưng,hồĐại Lải, hồ Thanh Lanh, Xạ Hương, Vân Trục, Đây là những đầm, hồ

có ý

nghĩarấtq u a n trọngt r o n g v i ệ c điềut i ế t n g u ồ n n ư ớ c , điềuh o à k h í h ậ u , p h á t t r i ể

n c á c ngànhsảnxuất,dịchvụ,dulịch

Vớivịtríđịalívàthủyvănthuậnlợi,hệthốnggiaothôngcủaVĩnhPhúcpháttriểnkhásớm.NgaytừcuốithếkỉXIX,đầuthếkỉXX,nhằmmụcđíchkhaithác các nguồn tài nguyên thiên nhiên trong tỉnh và các vùng lân cận, thực dân

Phápđãtriểnkhaixây

dựnghệthốnggiaothôngvậntảibaogồmcảđườngbộ,đườngsắtvàđườnghàngkhông.Hiệnnay,quốclộ2HàNội-

HàGiangchạyquađịaphậnVĩnhPhúcvớitrên50 k m, songsong vớiđườngsắtHà Nội-

LàoCaiqua VĩnhPhúc.Quốclộ2BtừVĩnhYênđikhunghỉmátTamĐảo,quốclộ2CtừVĩnhYênquaTamDương,LậpThạch,SôngLôđiTuyênQuang.Đâylànhữngtuyếnđườngbộmangtầmchiếnlượcđốivớisựpháttriểnkinhtế-

xãhộicủamiềnBắc.Bêncạnhđó,cácđườngnốitừvùngđồngbằnglênmiềnnúicũngkháphongphú,nhưđường12,13,23,40,129 vớitổngchiềudàitrên302km.Hệthốnggiaothôngđườngthuỷcũngđượcchúývàkháphát triển,nhấtlàtrênhệthốngsôngHồng,Sông Lô Đường hàng không, ngay từ năm 1941, phát xít Nhật đã cho xây dựng

sânbayHươngGiatrênđịabànVĩnhPhúcnhằmphụcvụchonhucầuquânsự.Hoàbìnhlập lại tại khu vực Đa Phúc - Kim Anh, Nhà nước ta đã xây dựng sân bay

quânsựĐaPhúc,vềsausânbaynàyđượccảitạoxâydựngthànhsânbayNộiBài,sânbayquốctế quantrọngnhấtởkhuvựcphíaBắc

Về khí hậu, chế độ gió mùa và sự thay đổi khí hậu trong năm một mặt tạođiềukiện cho việc thực hiện thâm canh, gieo cấy nhiều vụ, đa dạng hoá sản xuấtnôngnghiệp, tăng hệ số sử dụng đất nông nghiệp Song, mặt khác cũng gây rakhông ít khókhăn như úng lụt, khô hạn, sương muối, lốc xoáy, mưa đá ảnhhưởngđếnhoạtđộngsảnxuấtvàđờisốngnhân dân

Nguồn tài nguyên khoáng sản của Vĩnh Phúc không phong phú Tuy có mộtsốloại khoáng sản quý hiếm như thiếc, vàng sa khoáng nhưng trữ lượng thấp, phântán,

do vậy không thuận lợi cho đầu tư khai thác Khoáng sản có trữ lượng đángkểnhấtlàvậtliệuxâydựngnhưđáxâydựng,đágranit(khoảng 50triệu m3),caolanh,cátsỏivàđấtsét,…

Tài nguyên rừng của Vĩnh Phúc tương đối đa dạng do có địa hình rừng núi vàgòđồi, nhất là có vườn quốc gia Tam Đảo, có giá trị về kinh tế lâm nghiệp và dulịch Hiện đất lâm nghiệp đang sử dụng

có 27,3 ngàn ha, trong đó đất có rừng trồng13,4 nghìn ha, đất có rừng tự nhiên 9,8

trồngthêm11nghìnhađấttrốngđồitrọcthuộcđấtlâmnghiệp,đấtchưasửdụngvàtrồngcâyphântán

Ngoài Tam Đảo, Vĩnh Phúc còn có nhiều tiềm năng để phát triển du lịch.Tàinguyên du lịch của tỉnh rất đa dạng và phong phú, nhiều điểm du lịch lại nằmtrongquyhoạchtổngthểvềdulịchcủa vùngBắcBộ

So với các tỉnh, thành trong cả nước, Vĩnh Phúc là tỉnh có dân số thuộc loạitrungbình Hiện nay, toàn tỉnh có hơn 1 triệu người sinh sống, trong đó người Kinhchiếmtrên 97%, người Sán Dìu chiếm 2,5%, dân cư thuộc các thành phần dântộckháccósốlượngítchủyếuđếnVĩnhPhúcdoquátrìnhchuyểncưvàhônnhân

Năm1997,nguồnlựclaođộngcủatỉnhlà584,59nghìnngười:khoảng7,3%laođộngc ó

t r ì n h độc h u y ê n m ô n k ĩ t h u ậ t ; l a o độngc h ư a q u a đàot ạ o c h i ế m s ố lượnglớn.Hiệnnay,laođộngcótrìnhđộđạihọc vàcao đẳngtrở lênđangcóchiềuhướngtăng

Bêncạnhnhữngthuậnlợirấtcănbản,sựpháttriểnkinhtếcủaVĩnhPhúccũng

có nhiềukhókhăn vàhạnchế.Một trongnhữngkhókhăn lớnnhấtlànền kinh

tế có xuất phát điểm thấp, chưa có tích luỹ, đời sống của một bộ phận cư dâncònkhókhăn,dẫnđếnhạnchếkhảnăngtựđầutưpháttriển.

Cơ sở hạ tầng còn yếu kém và chưa đồng bộ, chưa đáp ứng được yêu cầu của nềnsảnxuất hàng hoá và phát triển thương mại trong cơ chế thị trường Những năm gầnđây, tuy

tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh nhưng chưa đủ để đảm bảo phát triển ổnđịnh và bền vững.Đó là những thách thức

cơ bản của Vĩnh Phúc khi bước vào côngcuộccôngnghiệphóa,hiệnđạihóa

2.2 TìnhhìnhđầutưxâydựngcôngtrìnhtrênđịabàntỉnhVĩnhPhúc.

Trongnhữngnămqua,

đặcbiệtlàtừkhitáilậptỉnhVĩnhPhúcnăm1997,tỉnhVĩnhPhúcđãchútrọngpháthuymọinguồnlực,lợithếcủađịaphươngđểpháttriểnkinhtếxãhội.Nhữngnămđầusaukhimớitáchtỉnh,điềukiệncơsởvậtchất,hạtầngcònnghèonàn,lạchậu,đólàyếutốquantrọngảnhhưởngtớisựpháttriểncủa kinh tế xã hội Nắm bắt được điều đó, trong thời gian qua, đặc biệt là sau

nhữngnăm2000,tỉnhđãchútrọngcảithiệncơsởvậtchất,hạtầngkỹthuậtnhằmthuhútvốn đầu tư, tạođiều kiện kinh doanh phát triển, trong đó hoạt động đầu tư xây

dựngcơbảncóvaitròquantrọnghàngđầu.Đápứngnhucầupháttriểnkinhtếxãhộicủatỉnh,côngtácđầutưxâydựngcơbảnnóichungtạiVĩnhPhúckhásôiđộngvàpháttriểnmạnhmẽ,phạmviđầutưrộngkhắpởtấtcảcácđịabàntrongtoàntỉnhvàtấtcảcácngành.Trongđóviệcđầutưxâydựngnóichungvàxâydựngcôngtrìnhthủylợiphụcvụchosảnxuấtnôngnghiệpcũngđượclãnhđạođảng,chínhquyềnvànhândântỉnhVĩnhPhúcrấtquantâm.QuymôvốnđầutưxâydựngcơbảncủatỉnhVĩnhPhúctăngmạnhquacác năm

Bảng2.1: VốnđầutưxâydựngcơbảntỉnhVĩnhPhúcgiaiđoạn2007–2011.

(Đơnvị:tỷđồng)Năm Vốnđầutưtoànxãhội VốnđầutưXDCBTỷ lệ(% )

Như vậy, ta thấy quy mô vốn đầu tư toàn xã hội tỉnh Vĩnh Phúc qua một sốnăm

từ 2007-2011 có xu hướng tăng liên tục, tăng đều và khá ổn định qua cácnăm,nămsaucaohơnnămtrước,vớitốcđộtăngtrungbìnhlà15,8%,cảvốnđầutưtrongnước và vốn đầu

tư nước ngoài Điều đó cho thấy Vĩnh Phúc đã làm khá tốt công tácthu hút vốn đầu tư nói chung cũng như vốn đầu tư xây dựng cơ bản nói riêng.Quabảng,tacũngthấyđượctỷlệvốnđầutưxâydựngcơbảnsovớitổngvốnđầutưtoànxã hội của tỉnh VĩnhPhúc giai đoạn 2007-2011 chiếm tỷ lệ khá cao, đều chiếm trên80%, điều đó cho thấy Vĩnh Phúc đang tích cựcđầu tư xây dựng cơ bản tạo tiền đề,cơ sở vật chất hạ tầng vững chắc cho phát triểnkinh tế của tỉnh Nguồn vốn đầu tưXDCB được phân chia có chọn lọc, có trọng tâmcho các khu vực, các ngành trọngđiểmnhằmtránhđầutưtrànlan,kémhiệuquả

Cùngvớisựđầutưxâydựngcơbản,tỉnhVĩnhPhúccũnghếtsứcquantâmtớingànhthủylợiphụcvụchosựpháttriểnkinhtếxãhộicủatỉnhnhà.Thôngquacácbiệnphápphicôngtrìnhcũngnhưchủtrươngđầutưxây dựngkiêncốhóahệthốngkênhmương,hồ đậpchứanước,trạmbơm Trong đóphảikể đếnNghịQuyết08/2007/NQ-HĐND và Nghị quyết 21 /2008/NQ-

HĐND của Hội đồngnhân dân

tỉnhVĩnhPhúcvềChươngtrìnhkiêncốhóakênhmươngvàmiễnthuỷlợiphíđãgópphầncủngcốhạtầngnôngnghiệptưới,tiêuphụcvụsảnxuấtvàgópphầnổnđịnhtìnhhìnhchínhtrị-

xãhộiởkhuvựcnôngthôn,giúpnôngdânchuyểndịchcơcấukinhtế,gópphầnxóađóigiảmnghèotrênđịabàntỉnhtrongthờigianqua

QuathờigianthựchiệnNghịquyết08và21củaHĐNDtỉnhchothấyđâylàcácNghị quyết có tác độngrất lớn đến sản xuất nông nghiệp, nông thôn và nôngdân,khẳngđịnhniềmtincủanôngdânvàođườnglốilãnhđạocủaĐảngvàNhànước

Đánh giá kết quả của Nghị quyết 08 và 21 được thể hiện bằng kết quả sảnxuấtnông nghiệp những năm qua, việc tưới tiêu kịp thời, cấp nước kịp thời cho sảnxuấtthểhiệnrõnhấtởvụchiêmxuân2008,khirétđậm,réthạikéodài,lúachếtphảigieocấy lại, nguồn nướccác hồ chứa cạn kiệt, từ kết quả kiên cố kênh mương và đầu tưcác công trình khó khăn về nguồn nước, nước

thờivàtiếtkiệmđãđemlạithắnglợivụchiêmxuân2008.Năm2010hạncảvụchiêmvàmùanhưngdiệntích,năngxuất,sảnlượngđềutăng

Kiên cố kênh mương theo Nghị quyết 08 đã đảm bảo thời gian dẫn nướctướigiảm2/3,tiếtkiệmnước50%sovớikênhđấttrướckiabịthẩmlậu,sạtlởmấtnước.

Đầu tư các công trình đảm bảo công bằng thuỷ lợi phí đã giảm bớt khó khănđáng

kể cho những vùng nghèo, vùng núi từ khi thực hiện đã có gần 4500 ha trêntổng số5.300 ha đạt 84,9% so với kế hoạch Rõ ràng nghị quyết đã góp phầnnângcaođờisốngngười nôngdân,giúpnôngdânổnđịnhđểpháttriển sảnxuất

Bảng 2.2: Số liệu kiên cố hóa kênh thực hiện Nghị quyết 08/2007/NQ-HĐND

2.3 Tình hình quản lý công tác đấu thầu xây dựng các công trình trên địa bàntỉnhVĩnhPhúc.

Nhưđãt r ì n h b à y ởt r ê n , t r o n g t h ờ i g i a n v ừ a q u a , h o ạ t độngđấut h ầ u n ó i chung,hoạtđộng

đấuthầuxâydựngcáccôngtrìnhthủylợinóiriêngđãcónhữngtiếntriểnrõrệtđảmbảokhôngngừngnângcaochấtlượnghoạtđộngnày.Đểtiếptụccóđánhgiáđầyđủhơnvềchấtlượngđấuthầuxâydựngcáccôngtrìnhthủylợi,tácgiảnghiêncứuvàthuthậpthôngtinvềhoạtđộngđấuthầuxâydựngcôngtrìnhthủylợitạimộtsốgóithầu.Sauđâylàmôtảthựctrạngmộtsốvídụlàmcơsởchoviệc nhận xét, đánh giá chất lượng hoạt động đấu thầu xây dựng các công trình thủylợitrênđịabàntỉnhVĩnhPhúc