Điện trường biến thiên làm xuất hiện từ trường xoáy : Trong vùng không gian có điện trường biến thiên theo thời gian thì làm xuất hiện từ trường xoáy Có các đường sức từ bao quanh các đư[r]
Trang 1BÀI 2 3 : ĐIỆN TỪ TRƯỜNG
I /MỤC TIÊU :
1/Kiến thức:
- Hiểu được mối liên hệ giữa từ trường biến thiên và điện trường xoáy : Từ trường biến thiên làm xuất hiện điện trường xoáy; hiểu khái niệm điện trường xoáy
- Hiểu được mối liên hệ giữa điện trường biến thiên và từ trường : điện trường biến thiên theo thời gian làm xuất hiện từ trường
- Hiểu khái niệm điện từ trường, sự tồn tại không thể tách rời giữa điện trường và từ trường
2/Kỉ năng:
- Nắm được vai trò của điện tù trường trong cuộc sống, những lợi ích to lớn của nó kèm theo
một vài tác động không mong muốn của nó
II / CHUẨN BỊ :
GV chuẩn bị các hình vẽ to ,rõ các hình 23.2vaf 23.3 SGK.
GV nhắc HS ôn lại các kiến thức đã học ở lớp 11 về điện trường (tĩnh) và từ trường, đường sức điện và đường sức từ, hiện tượng cảm ứng điện từ
III / GỢI Ý VỀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
Hoạt động 1 :
HS : Quan sát kim điện kế
HS : Kim điện kế lệch đi.
HS : Vòng dây dẫn có tác dụng cho ta thấy
hiện tượng cảm ứng điện từ
HS : Trong vùng không gian có từ trường
biến thiên theo thời gian đã xuất hiện một
điện trường
HS : Điện trường này có các đường sức là
những đường cong khép kín
HS : Nêu định nghĩa điện trường xoáy ?
HS : Khi ta đặt một dây dẫn vào trong vùng
không gian đó, như ở thí nghiệm trên, thì
chính điện trường xoáy này đã buộc các điện
tích tự do trong dây dẫn kín phải chuyển
động Đó chính là nguyên nhân làm xuất
hiện dòng điện trong dây dẫn kín, mà ta đã
quan sát thấy
HS : Dây dẫn đặt trong vùng không gian có
từ trường biến thiên có tác dụng làm cho ta
thấy rõ được sự tồn tại của điện trường xoáy
trong không gian mà thôi
HS : Từ trường biến thiên theo thời gian làm
xuất hiện điện trường xoáy
HS : Tự vẽ hình chiều của B và E ở 32.2
GV : GV làm thí nghiệm hình 32.1
GV : Kim điện kế lúc này ra sao ?
GV : Trong thí nghiệm hiện tượng cảm ứng
điện từ vòng dây dẫn có vai trò gì ?
GV : Bản chất của hiện tượng này là gì ?
GV : Điện trường xuất hiện ở thí nghiệm này
khác điện trường tĩnh ở đặc điểm gì ?
GV : Điện trường xoáy là gì ?
GV : Hãy giải thích vì sao xuất hiện dòng
điện trong mạch lúc này ?
GV : Dây dẫn đặt trong vùng không gian có
từ trường biến thiên có tác dụng gì ?
GV : Nêu giả thuyết 1 của Maxwell ?
GV : Hướng dẫn học sinh vẽ hình 32.2
Trang 2Hoạt động 2 :
HS : Điện trường biến thiên theo thời gian sẽ
làm xuất hiện từ trường xoáy
HS : Có các đường sức từ bao quanh các
đường sức của điện trường
HS : Xem hình 32.3
HS : Nêu định nghĩa dòng diện dịch.
Hoạt động 3 :
HS : Nêu mối quan hệ ở trang 143.
HS : Càng lớn.
HS : Càng lớn.
HS : Vì thể có từ trường biến thiên , mà ở
không gian xung quanh nó không xuất hiện
điện trường Ngược lại, điện trường biến
thiên không thể tồn tại tách rời với từ trường
HS : Nêu định nghĩa điện từ trường.
Hoạt động 4: Giáo dục BVMT
HS: Theo một số quan sát cho thấy chúng ta
sống dưới và quá gần đường dây cao thế
500KV có rất nhiều bất tiện như sóng điện
thoại ,TV bị nhiểu,ngoài ra còn có khả năng
bị stress Ngoài ra một số nghiên cứu cho
thấy dùng điện thoại di động nhiều có thể
gây ung thư nảo và không tốt cho những
người bị các vấn đề về tim mạch
Thời kỳ có bão từ là thời kỳ rất nguy
hiểm cho người có bệnh tim mạch bởi vì
từ trường ﾧ ảnh hưởng rất mạnh đến hoạt
động của các cơ quan trong hệ tuần
hoàn ﾧ của con người Ngoài ra từ trường
ﾧ của Trái Đất ﾧ cũng giúp cho một số
loài động vật thực hiện một số chức năng
sống của chúng như là chức năng định
hướng do đó bão từ cũng sẽ ảnh hưởng
lớn đến sự sống của các loài này.
GV : Điện trường biến thiên theo thời gian
có làm xuất hiện từ trường xoáy không ?
GV : Từ trường này có đặc điểm gì ?
GV : Khi tụ điện phóng điện thì điện trường
giữa hai bản của tụ điện như thế nào ?
GV : Thế nào là dòng điện dịch ?
GV : Điện trường và từ trường có mối quan
hệ mật thiết với nhau như thế nào ?
GV : Từ trường biến thiên càng nhanh thì
cường độ điện trường xoáy như thế nào ?
GV : Điện trường biến thiên càng nhanh thì
cảm ứng từ như thế nào ?
GV : Tại sao điện trường và từ trường không
thể tồn tại riêng biệt độc lập với nhau ?
GV : Điện từ trường là gì ?
GV:Hảy cho biết những ảnh hưởng của điện
từ trường với sự sống của chúng ta ?
Trang 3IV / NỘI DUNG :
1 Liên hệ giữa điện trường biến thiên và từ trường biến thiên.
a Từ trường biến thiên làm xuất hiện điện trường xoáy
Trong vùng không gian có từ trường biến thiên theo thời gian thì làm xuất hiện điện trường xoáy (đường sức của điện trường xoáy là các đường cong khép kín)
b Điện trường biến thiên làm xuất hiện từ trường xoáy :
Trong vùng không gian có điện trường biến thiên theo thời gian thì làm xuất hiện từ trường xoáy (Có các đường sức từ bao quanh các đường sức của điện trường)
2 Điện từ trường :
Nội dung thuyết Mác-xoen về điện từ trường :
Mỗi biến thiên theo thời gian của từ trường đều sinh ra trong không gian xung quanh một điện trường xoáy biến thiên theo thời gian, và ngược lại, mỗi biến thiên theo thời gian của điện trường cũng sinh ra một từ trường biến thiên theo thời gian trong không gian xung quanh
Từ trường và điện trường không tồn tại riêng biệt, đối lập đối với nhau, chúng đồng thời tồn tại trong không gian, liên quan mật thiết với nhau và là hai thành phần của một trường thống nhất gọi là điện từ trường
V/ TƯ LIỆU PHỤC VỤ GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG :
(tư liệu này được sử dụng trong việc dạy nội dung về sóng điện từ và truyền thông bằng sóng điện từ)
V / CỦNG CỐ VÀ DẶN DÒ :
Trả lời câu hỏi 1, 2, 3
Xem bài sau